Bài giảng (tiết 77-78)

Hồi trống cổ thành

Minh - Thanh là 2 triều đại phong kiến cuối cùng trong lịch sử phong kiến Trung Quốc.
Tàn Bạo, khắc nghiệt
Hai triều đại này đề cao Lý học
"Tam cương"; "Ngũ Thường"
A. Tìm hiểu chung
1. Vài nét về lịch sử phong kiến Trung Quốc thời nhà Minh - Thanh
i. Sơ lược về tiểu thuyết cổ điển Trung Quốc
2. Tiểu thuyết cổ điển Trung Quốc
Bắt nguồn từ những chuyện kể dân gian được các nhà văn đời sau sưu tầp, chỉnh lý
? Tiểu Thuyết Chương Hồi
5 đặc điểm chính:
Kể theo thời gian tuyến tính
Cuối mỗi hồi thường có câu "hạ hồi phân giải"
Tính cách nhân vật thông qua lời nói + hành động
Tác giả sử dụng đặc điểm của truyện kể:
Mở đầu là khái quát những chuyện thời xa xôi rồi mới nói tới triều đại có liên quan đến cốt truyện.
DÉn truyÖn b»ng mÊy c©u th¬, kÕt thóc b»ng mét vµi bµi hÞch.

Nghệ thuật khắc hoạ nhân vật mang tính ước lệ tượng trưng
II. Tiểu thuyết " Tam quốc diễn nghĩa" và đoạn trích " Hồi trống cổ thành" của La Quán Trung
1. Tác giả
Tiểu sử:
La Quán Trung (1330 - 1400) tên La Bản, hiệu Hồ Hải Tán nhân, quê Thái Nguyên tỉnh Sơn Tây cũ.
Lớn lên vào cuối đời Nguyên và đầu đời Minh.
Tính tình cô độc, lẻ loi, thích ngao du đây đó 1 mình.
Sự nghiệp:
Ông chuyên tâm sưu tầm và biên soạn dã sử
Các bộ sách:

Sự nghiệp:
Ông chuyên tâm sưu tầm và biên soạn dã sử
Các bộ sách:
Tam Quốc diễn nghĩa.
Tuỳ Đường lưỡng triều chí truyện
Tấn Đường ngữ đại sử diễn nghĩa.
Bình yêu truyện.
Trong đó nổi bật nhất phải kể đến
" Tam Quốc Diễn Nghĩa".
ở Việt Nam, tác phẩm được truyền tụng từ lâu: Phổ biến nhất là bản dịch Phan Kế Bích, hiệu đính Bùi Kỉ.
2. Tiểu thuyết " Tam Quốc diễn nghĩa"
a. Nhan đề tác phẩm
Tam Quốc diễn nghĩa là: Cuộc Chiến tranh giành quyền lợi diễn ra ở 3 nước Nguỵ - Thục - Ngô
b. Nguồn gốc và quá trình hình thành Tác Phẩm
Ra đời khoảng giữa thế kỷ: XIV đầu đời Minh
(1368 - 1644)
Đây là bộ tiểu thuyết dài gồm 120 hồi. Khối lượng nhân vật đồ sộ.
K?t nghia vu?n d�o c?a 3 anh em
c. Giá trị tác phẩm ( Nội dung + Nghệ thuật)
Nội dung tư tưởng
Phơi bày cục diện Chính trị - Xã hội Trung Hoa cổ đại, một giai đoạn " Cát cứ phân tranh" .
Nguyện vọng hoà bình, thống nhất, ổn định của nhân dân và tác giả thể hiện ở tư tưởng " ủng Lưu Phù Tào", " Đế Thục Khẩu Nguỵ".
Là kho tàng kinh nghiệm phong phú về chiến lược, chiến thuật, kinh nghiệm, kết hợp đấu tranh Chính trị, đấu tranh vũ trang, đấu trí, ngoại giao.
Cung cấp những kinh nghiệm lịch sử, bài học đối nhân sử thế.
Giá trị nghệ thuật
Giá trị quân sự: ( Sách lược để lại muôn đời).
Giá trị Văn học: ( Nghệ thuật kể chuyện, xây dựng các nhân vật điển hình...).
Bản đồ " Thế Chân Vạc" thời tam quốc
Bắc Nguỵ
Do Tào Tháo cầm đầu, chiếm giữ từ phía bắc sông Trường Giang trở lên -> gọi là Bắc Ngu?ỵ, kinh đô là Trường An.
Văn có: Tào Tháo, Tuân úc, Tuân Du, Tư Mã ý.
Võ có: Hạ Hầu Đôn, Từ Hoảng, Trương Siêu, Đặng Ngải
Tây Thục
Do Lưu Bị cầm đầu, chiếm giữ phía tây nam sông Trường Giang -> Tây Thục.
Kinh đô là: Kinh Châu
Văn có: Khổng Minh, Bàng Thống, Khương Duy.
Võ có: Ngũ hổ tướng: Quan, Trương, Triệu, Mã, Hoàng.

Đông Ngô
Do Tôn Quyền cầm đầu, chiếm giữ phía động nam -> Đông Ngô.
Kinh đô là: Kiến Nghiệp (Nam Kinh)
Văn có: Gia Cát Cẩn, Chu Du, Lục Tốn
Võ có: Chu Du, Lục Tốn, Lã Mông, Hoàng Tác
III. Đoạn trích " Hồi trống cổ thành"
Hồi thứ 28. Với tiêu đề là 2 câu thơ sau:
Chém Sác Dương anh em hoà giải
Hồi Cổ Thành tôi chúa đoàn viên
B. Tìm hiểu Đoạn trích
I. Tìm hiểu chung
1.Nhân vật Trương Phi trong quan hệ đối sánh với Quan Vũ
a. Trước khi gặp nhau
II. Hướng dẫn phân tích
b. Khi giáp mặt
c. KHI S�I DUONG XU?T HI?N
d. SAU KHI CHéM ĐầU SáI DƯƠNG
2. Vai trò của các nhân vật khác
III. ý nghĩa - Nghệ thuật " Hồi trống cổ thành"
1. Nghệ thuật
2.ý nghĩa
c. Kết luận

. *Ghi nhớ;( sgk)
D. Hướng dẫn học bài
ChuÈn bÞ häc bµi ®äc thªm “Tµo Th¸o uèng r­îu luËn anh hïng”
1. Ph©n tÝch t©m tr¹ng vµ tÝnh c¸ch cña L­u BÞ khi ph¶i ë nhë Tµo Th¸o
2. Qua c¸ch ®èi sö c¶u Tµo Th¸o víi L­u BÞ vµ c¸ch ®¸nh gi¸ nh÷ng nh©n vËt anh hïng mµ L­u bÞ ®Ò xuÊt, em hiÓu g× vÒ tÝnh c¸ch cña nhËn vËt nµy?
3. Ph©n tÝch nh÷ng ®iÓm kh¸c nhau vÒ tÝnh c¸ch gi÷a L­u BÞ vµ Tµo Th¸o.
4. V× sao c¸ch kÓ chuyÖn trong ®o¹n v¨n l¹i hÊp dÉn ng­êi ®äc