AI ĐÃ ĐẶT TÊN CHO DÒNG SÔNG?
Hoàng Phủ Ngọc Tường

Cảm nhận của em về toàn bộ thủy trình của sông Hương
Tác giả
Là một trí thức yêu nước, có vốn hiểu biết sâu rộng trên nhiều lĩnh vực.
Chuyên viết bút kí, lối hành văn hướng nội súc tích, mê đắm và tài hoa.
Yêu Huế và gắn bó với Huế




2. Xuất xứ - Hoàn cảnh sáng tác
Ai đã đặt tên cho dòng sông là bút kí xuất sắc, viết tại Huế, 1981, in trong tập sách cùng tên.
Bài bút kí có 3 phần. Văn bản dưới đây trích ở phần thứ nhất.
3. Thể loại
Bút kí là thể văn ghi lại người thực, sự việc thực mà nhà văn đã tìm hiểu, nghiên cứu cùng với những cảm nghĩ của mình nhằm thể hiện một tư tưởng nào đó. Sức hấp dẫn và thuyết phục của bút kí tùy thuộc vào tài năng, trình độ quan sát, nghiên cứu, khám phá, diễn đạt của tác giả.

4. Ý nghĩa nhan đề
- Nhan đề là một câu hỏi tu từ
- Câu hỏi còn gợi lên những suy tư, đánh động vốn văn hóa để nhà văn bước vào hành trình tìm về cội nguồn, khám phá dòng sông trên nhiều phương diện.
Truy tìm nguồn gốc tên gọi sông Hương chỉ là cái cớ để tác giả bộc lộ tình yêu dòng sông, tình yêu quê hương, xứ sở và lòng biết ơn những người đã có công khai phá vùng đất này.
DC1.
Ơi những dòng sông bắt nước từ đâu?
Mà khi về nước mình thì bắt lên câu hát
Người đến hát khi chèo đò vượt thác
Gợi tram màu trên tram dáng sông xuôi
TẠI SAO DÒNG SÔNG CÓ TÊN LÀ HƯƠNG GIANG?
(TÔN VINH VAI TRÒ CỦA NHÂN DÂN)
DC2: Để đất nước này là đất nước của nhân dân
Đất nước của ca dao thần thoại ( Nguyễn Khoa Điềm)
5. TOÀN BỘ THỦY TRÌNH CỦA SÔNG HƯƠNG
Năng lực quan sát tinh tế, ngôn ngữ tạo hình, vận dụng kiến thức văn hóa, văn học, địa lí, kết hợp tả và kể
Sông Hương ở thượng nguồn
Giữa lòng Trường Sơn:
Khi ra khỏi rừng
Chảy về đồng bằng và ngoại vi thành phố
Chảy vào thành phố Huế và ra biển
Vẻ đẹp mãnh liệt, hoang dại và đầy cá tính:
+ bản trường ca của rừng già
+ như cô gái Di – gan phóng khoáng và man dại
Vẻ đẹp dịu dàng, say đắm
Sắc đẹp dịu dàng và trí tuệ trở thành người mẹ phù sa của một vùng văn hóa xứ sở
Người gái đẹp nằm ngủ mơ màng
Chợt bừng lên sức trẻ, vừa mạnh mẽ, vừa dịu dàng.
“Chuyển dòng một cách liên tục, vòng giữa khúc quanh đột ngột”, “vẽ một hình cung thật tròn”, “ôm lấy chân đồi Thiên Mụ”
+ mềm như tấm lụa
+ phản quang nhiều màu sắc”, “sớm xanh, trưa vàng, chiều tím
+“vẻ đẹp trầm mặc”
+ một người tài nữ đánh đàn lúc đêm khuya
Đến với điểm hẹn tình yêu, trở nên vui tươi và đặc biệt chậm rãi, êm dịu mềm mại.
D/C …….
+“uốn một cánh cung rất nhẹ sang đến Cồn Hến”
+“mềm hẳn đi như một tiếng “vâng” không nói ra của tình yêu”.
+Điệu slow
+Lưu luyến trước khi rời xa thành phố Huế, sông Hương lại rẽ ngoặt
để gặp Huế một lần nữa, tựa như “nỗi vương vấn cả một chút lẳng lơ kín đáo của tình yêu.”
Giống sông Xen của Pari, sông Đa – nuýp của Bu-đa-pét thuộc về một thành phố duy nhất
Là một người tình dịu dàng và chung thủy
=> Phát hiện thú vị của tác giả
1
2
3
A
B
A
B
So sánh, tưởng tượng, sử dụng nhiều biện pháp nhân hóa, ẩn dụ khiến con sông trở nên lung linh, đa dạng như đời sống tâm hồn của con người.
- Sự liên tưởng phong phú cùng sự uyên bác về các phương diện địa lí, lịch sử, văn hóa đã tạo nên áng văn đặc sắc.
- Ngôn ngữ trong sáng, phong phú, uyển chuyển, giàu hình ảnh, giàu chất thơ. Có sự kết hợp hài hòa giữa cảm xúc và trí tuệ.
Sông Hương còn là dòng sông lịch sử, văn hóa, thơ ca.
Là một phần trong đời sống tâm linh của người Huế trầm mặc, sâu sắc.
Người đọc nhận ra tình yêu và sự gắn bó tha thiết với cảnh sắc quê hương và lịch sử dân tộc của một trí thức yêu nước.

6. TỔNG KẾT