15/01/2010
Bùi Nhật Vũ - THPT Tân Châu
1
15/01/2010
Bùi Nhật Vũ - THPT Tân Châu
2
15/01/2010
Bùi Nhật Vũ - THPT Tân Châu
3
15/01/2010
Bùi Nhật Vũ - THPT Tân Châu
4
15/01/2010
Bùi Nhật Vũ - THPT Tân Châu
5
ANKAN:
ĐỒNG ĐẲNG, ĐỒNG
PHÂN VÀ DANH PHÁP
Bài
33
CHƯƠNG 5: HIĐROCACBON NO
15/01/2010
Bùi Nhật Vũ - THPT Tân Châu
6
Hiđrocacbon no với mạch C vòng gọi là XICLOANKAN.
Hiđrocacbon là gì? Hiđrocacbon no là gì? Hiđrocacbon no được chia thành mấy loại?
Hiđrocacbon là những hợp chất hữu cơ chỉ chứa C và H.
Hiđrocacbon no là hiđrocacbon chỉ chứa các liên kết đơn (σ) trong phân tử .
Hiđrocacbon no
Hiđrocacbon no với mạch C hở (không vòng) gọi là ANKAN.
Ankan: Đồng đẳng, đồng phân và danh pháp
15/01/2010
Bùi Nhật Vũ - THPT Tân Châu
7
Ankan: CH4, C2H6, C3H8, C4H10, C5H12,…
I. ĐỒNG ĐẲNG, ĐỒNG PHÂN.
Đồng đẳng là gì? Viết CTPT một số chất thuộc dãy đồng đẳng của CH4 ?
1. Đồng đẳng
Công thức chung là: CnH2n+2 (n ≥ 1)
Chúng hợp thành dãy đồng đẳng gọi là dãy đồng đẳng của metan.
Tìm CT chung dãy đồng đẳng của CH4 ?
Ankan: Đồng đẳng, đồng phân và danh pháp
15/01/2010
Bùi Nhật Vũ - THPT Tân Châu
8
a. Đồng phân mạch cacbon.
CH3-CH2-CH3
CH3-CH2-CH2-CH3
C3H8 chỉ tương ứng với một CTCT
C4H10 có 2 đồng phân cấu tạo:
tnc: -138oC; ts: -0,5oC
tnc: -159oC; ts: -10oC
Ankan: Đồng đẳng, đồng phân và danh pháp
I. ĐỒNG ĐẲNG, ĐỒNG PHÂN.
2. Đồng phân
15/01/2010
Bùi Nhật Vũ - THPT Tân Châu
9
CH3-CH2-CH2-CH2-CH3
C5H12 có 3 đồng phân cấu tạo:
tnc: -129,8oC; ts: 36,1oC
tnc: -159,9oC; ts: 27,8oC
tnc: -16,5oC; ts: 9,4oC
I
I
I
I
I
I
I
I
I
IV
II
II
II
III
II
Ankan không phân nhánh
Ankan phân nhánh
Bậc của cacbon là gì ? Dựa vào bậc C, hãy định nghĩa ankan không phân nhánh và phân nhánh?
Bậc của C ở phân tử ankan bằng số nguyên tử C liên kết trực tiếp với nó.
Ankan mà phân tử chỉ chứa C bậc I và bậc II là ankan không phân nhánh.
Ankan mà phân tử có chứa C bậc III hoặc bậc IV là ankan phân nhánh.
neopentan
isopentan
b. Bậc của cacbon
pentan
Ankan: Đồng đẳng, đồng phân và danh pháp
15/01/2010
Bùi Nhật Vũ - THPT Tân Châu
10
Ankan không phân nhánh

CnH2n+2
Tên mạch chính
an
Ankyl không phân nhánh

CnH2n+1
Tên mạch chính
yl
Tên 10 ankan và nhóm ankyl không phân nhánh đầu tiên
II. DANH PHÁP
1. Ankan không phân nhánh
Ankan: Đồng đẳng, đồng phân và danh pháp
15/01/2010
Bùi Nhật Vũ - THPT Tân Châu
11
2-metylpropan
2,2-đimetylpropan
2,4-đimetylhexan
(isopropan)
(neopentan)
Cách gọi tên ankan mạch phân nhánh ntn?
Số chỉ vị trí - tên nhánh
Tên mạch chính
an
Ankan phân nhánh được gọi theo kiểu tên thay thế:
Mạch chính là mạch C dài nhất, có nhiều nhánh nhất.
Đánh số các nguyên tử C mạch chính từ phía gần nhánh hơn.
Gọi tên mạch nhánh (tên nhóm ankyl) theo vần chữ cái.
Ankan: Đồng đẳng, đồng phân và danh pháp
II. DANH PHÁP
2. Ankan phân nhánh
15/01/2010
Bùi Nhật Vũ - THPT Tân Châu
12
3- etyl-2-metylpentan
3-metylpentan
Ví dụ: Viết CTCT của ankan sau:
2,2-đimetylpentan
a: đúng
b: sai
Ankan: Đồng đẳng, đồng phân và danh pháp
15/01/2010
Bùi Nhật Vũ - THPT Tân Châu
13
(CH3)2CH - isopropyl
(CH3)2CH-CH2 - isobutyl
CH3CH2(CH3)CH - sec-butyl
(CH3)3C - tert-butyl
(CH3)3C-CH2 - neopentyl
Chú ý: một số tên nhóm ankyl IUPAC vẫn cho dùng:
Ankan: Đồng đẳng, đồng phân và danh pháp
15/01/2010
Bùi Nhật Vũ - THPT Tân Châu
14
Câu 1 :



* Số cacbon bậc I , II , III , IV lần lượt là :
a. 6 ,3 , 2 , 1 b. 8 , 6 , 3 , 1
c. 6, 5 , 2 , 1 d. 3 , 4 , 2 , 2
3,4 - dietyl - 2, 3 - dimetyl hexan
1 2 3 4 5 6
a.
Câu 2 : Các hợp chất dưới đây hợp chất nào là ankan
a. C3H7 b. C4H8 c. C5H12 d. không có
c.
Củng cố bài:
15/01/2010
Bùi Nhật Vũ - THPT Tân Châu
15
Củng cố bài:
Một ankan X trong phân tử có chứa 14 nguyên tử H
1. Tìm công thức phân tử của ankan X.
2. Viết CTCT và gọi tên theo danh pháp IUPAC của các ankan X.
Gọi tên ankan có CTCT sau:
15/01/2010
Bùi Nhật Vũ - THPT Tân Châu
16
Củng cố bài:
1. CTPT của ankan X là: C6H14
2. C6H14
CH3CH2CH2CH2CH2CH3 : hexan
(CH3)2CHCH2CH2CH3 : 2-metylpentan
CH3CH2(CH3)CHCH2CH3 : 3-metylpentan
(CH3)3CCH2CH3 : 2,2-đimetylbutan
(CH3)2CHCH(CH3)2 : 2,3-đimetylbutan
4-etyl-2,2,5-trimetylhexan