ANKEN
BÀI 40
ĐIỀU CHẾ TÍNH CHẤT VÀ ỨNG DỤNG
KIỂM TRA BÀI CŨ
Câu 2 :
Viết và gọi tên quốc tế các công thức cấu tạo có thể có của Anken C4H8 và cho biết chất nào có đồng phân hình học.
Câu 1 :Viết phương trình phản ứng đ/c Etylen từ rượu Etylic , Etan , Propan


ĐÁP ÁN
Câu 1 :
C2H5OH CH2 =CH2 + H2O
RượuEtylic Etylen
CH3 –CH3 CH2 =CH2 + H2
Etan Etylen
CH3 –CH2 –CH3 CH2 = CH2 + CH4
Propan Etylen


H2SO4đđ
≥170 0 c
Fe , t0
Crăcking
t0
Câu 2:
CH2 =CH –CH2 –CH3 Buten -1
CH2 = C –CH3 2-metyl Propen
CH3
CH3 –CH =CH –CH3 Buten -2
( có đồng phân hình học )
CH3 CH3 CH3 H
C = C C = C
H H H CH3
Cis-Buten -2 Trans - Buten -2

I. TÍNH CHẤT VẬT LÍ
1.Nhiệt độ sôi, nhiệt độ nóng chảy và khối lượng riêng
- Không khác nhiều so với ankan tương ứng.
Thường nhỏ hơn so với xicloankan có cùng số nguyên tử C.
Ở điều kiện thường, anken từ C2 đến C4 là chất khí.
Nhiệt độ sôi, nhiệt độ nóng chảy tăng theo khối lượng mol phân tử.
- Nhẹ hơn nước.
I. TÍNH CHẤT VẬT LÍ
2. Tính tan và màu sắc
- Tan tốt trong dầu mỡ.
Hầu như không tan trong nước.
- Không màu
Chú ý trong cấu tạo của Anken :
Liên kết 
C
C
bền vững.
linh d?ng.
Liên kết 
Liên kết đôi trong phân tử etylen có những loại liên kết nào ?
Liên kết nào bền vững ?
III. TÍNH CHẤT HÓA HỌC
Trung tâm phản ứng
III. TÍNH CHẤT HÓA HỌC
1/ Phản ứng cộng:
a/ Cộng với tác nhân đối xứng ( H2 , Br2 …)
* C?ng v?i hydro :
CnH2n + H2 → CnH 2n + 2
Ni
t0
CH2 = CH2 + H2 → CH3 –CH3

Ni
t0
* C?ng v?i dd Brom :( l�m m?t m�u dd Brom )
Ph?n ?ng d?c trung d�ng d? nh?n bi?t Anken
Etylen
Etan
Ankan
Anken
Thí nghiệm minh hoạ
Anken làm mất màu dd Brom
dd Brom đã bị mất màu
dd Brom
etylen
C2H5OH và
H2SO4đđ
CH2
CH2
+
Br
Br
CH2
CH2
Br
Br
CH2 CH2 + Br-Br CH2 CH2
Br
Br
III -Hoá tính của Anken
1/ Ph?n ?ng c?ng:
a/ Cộng với tác nhân đối xứng ( H2 , Br2 …)
* C?ng v?i hydro :
CnH2n + H2 → CnH 2n + 2
Ni
t0
CH2 = CH2 + H2 → CH3 –CH3
Etylen Etan
Ni
t0
* C?ng v?i ddBrom : (l�m m?t m�u dd Brom )
Ph?n ?ng d?c trung d�ng d? nh?n bi?t Anken
CnH2 n + Br2 → CnH2nBr2
CH2 = CH2 + Br2 → Br-CH2 –CH2 –Br
Etylen 1,2- diBromEtan
b/ Cộng với tác nhân bất đối xứng ( HX hay H2O )
* Anken d?i x?ng + t�c nh�n b?t d?i x?ng:
VD:
CH2 = CH2 + HCl
?????
CH2
CH2
+
H
Cl
CH2
CH2
H
Cl
C
C
+
H
Cl
CH2
CH2
Cl
H
H2
3

H2
Etylen
EtylClorua
b/ Cộng với tác nhân bất đối xứng ( HX hay H2O )
* Anken d?i x?ng + t�c nh�n b?t d?i x?ng:
VD1:
CH2= CH2 + HCl → CH3 –CH2-Cl
Etylen EtylClorua
CnH2n + HX → CnH2n+1 X
CH2 = CH2 + H- OH
H2SO4 loãng
t0
????
CH3-CH2 -OH
Etylen
ancol Etylic
VD2 :
H2O
Quy tắc MACCOPNHICOP
VD: CH3-CH=CH2 + HCl
* Anken b?t d?i x?ng + t�c nh�n b?t d?i x?ng
VD:
CH3 –CH =CH2
+
HCl
CH3 –CH – CH2
(Spc)
|
|
Cl
H
CH3 –CH –CH2
|
|
H
Cl
(Spp)
Quy tắc MACCOPNHICOP
Khi cộng 1 tác nhân bất đối xứng vào 1 anken bất đối xứng , thì phần mang điện tích dương của tác nhân sẽ gắn vào cacbon của nối đôi mang nhiều hydro để tạo sản phẩm chính
VD:
CH3 – CH = CH2 + HCl
CH3 –CH –CH3 (spc)
Cl
CH3 –CH2 –CH2 ( spp)
Cl
2-Clo Propan
(Iso- Propyl clorua)
1-Clo Propan
(n- Propyl clorua)
* Anken d?i b?t x?ng + t�c nh�n b?t d?i x?ng:
a/ Phản ứng đốt cháy :
CnH2n + O2 → CO2 ↑ + H2O
n
n
3n
2
C2H4 +
O2 →
CO2 ↑ +
H2O
2
2
3
t0
t0
2/ Ph?n ?ng Oxy hố :
3. PHẢN ỨNG OXI HOÁ
C2H5OH + H2SO4 đđ
Khí Etylen bị đốt cháy
Thí nghiệm minh hoạ Etylen bị đốt cháy
a/ Phản ứng đốt cháy :
CnH2n + O2 → CO2 ↑ + H2O
n
n
3n
2
C2H4 +
O2 →
CO2 ↑ +
H2O
2
2
3
t0
t0
2/ Ph?n ?ng Oxy hố :
b/ Phản ứng với dung dịch thuốc tím (KMnO4) :
(pư oxy hóa hữu hạn ) Anken làm mất màu dd thuốc tím
Khí Etilen
dung dịch KMnO4
b) OXI HOÁ KHÔNG HOÀN TOÀN
C2H5OH và
H2SO4đđ
a/ Phản ứng đốt cháy : (pư oxy hoá hoàn toàn )
CnH2n + O2 → CO2 ↑ + H2O
n
n
3n
2
C2H4 +
O2 →
CO2 ↑ +
H2O
2
2
3
t0
t0
2/ Ph?n ?ng Oxy hố :
b/ Phản ứng với dung dịch thuốc tím (KMnO4) :
(pư oxyhoá hữu hạn ) Anken làm mất màu dd thuốc tím
CH2 =CH2 + O + H2O CH2 –CH2
OH OH
KMnO4
t0
Etylen
Etylen Glycol
3/ Ph?n ?ng tr�ng h?p:
Trùng hợp là quá trình cộng hợp liên tiếp nhiều monome ( phân tử có khối lượng nhỏ ) giống nhau hay tương tự nhau thành polyme ( phân tử có khối lượng lớn )
VD : Xét phản ứng trùng hợp của Etylen như sau
Nếu 2 phân tử Etylen thì sản phẩm là ……
Nếu 3 phân tử Etylen thì sản phẩm là ………..
CH2
CH2
+
CH2
CH2
CH2
CH2
+
n Phân tử Etylen thì sản phẩm là …
(
)
n
CH2 CH2
Trùng hợp
P ,xt , t0
CH2 CH2
n
n
PolyEtylen
Etylen
3/ Ph?n ?ng tr�ng h?p:
Trùng hợp là quá trình cộng hợp liên tiếp nhiều monome ( phân tử có khối lượng nhỏ ) giống nhau hay tương tự nhau thành polyme ( phân tử có khối lượng lớn )
(nh?a P.E )
—CH2 CH2—
Trùng hợp
P ,xt , t0
CH2 CH2
n
n
PolyEtylen
Etylen
3/ Ph?n ?ng tr�ng h?p:
Trùng hợp là quá trình cộng hợp liên tiếp nhiều monome ( phân tử có khối lượng nhỏ ) giống nhau hay tương tự nhau thành polyme (phân tử có khối lượng lớn )
(nh?a P.E )
n CH2=CH –CH3
Trùng hợp
P,xt,t0
— CH2 –CH —
CH3 n
Propylen
PolyPropylen ( nhựa P.P )
ANKEN
DX HALOGEN
Rượu
Axit axetic
NHỰA P.E ; P.P
IV – ỨNG DỤNG:
IV. ?NG D?NG C?A ANKEN
DÙNG ĐIỀU CHẾ RƯỢU
SẢN XUẤT AXIT AXETIC
TỔNG HỢP CHẤT DẺO ( PE, PP).
DẪN XUẤT HALOGEN
Anken có những tính chất hoá học gì ?
HOÁ TÍNH ANKEN
P/Ư CỘNG
P/Ư TRÙNG HỢP
P/Ư OXYHOÁ
V?i t/n d?i x?ng Br2,H2
với t/n không đối xứng HX hay H2O (quy tắc Mac cop nhi cop )
Nhựa P.E
Nhựa P.P
p/ư đốt cháy
p/ư với thuốc tím
C
O
T