Chuyên đề: Chăm sóc sức khỏe sinh sản vị thành niên

A. TUỔI VỊ THÀNH NIÊN LÀ GÌ?

Là giai đoạn chuyển tiếp từ trẻ con lên người lớn.
Tuổi dậy thì thường bắt đầu từ 9-17 tuổi
Cơ thể các em có những biến đổi bất ngờ
Tính tình thay đổi, có nhiều băn khoăn đặc biệt tình bạn khác giới mang đến cho các em những xúc cảm mới lạ qua những lời nói thân mật, nụ cười trìu mến, những cử chỉ quan tâm…
Đối với các bạn nữ thì dấu hiệu chính là kinh nguyệt
Đối với các bạn nam dấu hiệu chính là mộng tinh
Đây là giai đoạn rất quan trọng đánh dấu sự hình thành giới tính và nhân cách của mỗi con người và các em phải tự hào vì biết mình đang lớn lên
.
I. THAY ĐỔI VỀ CƠ THỂ VÀ SINH LÍ TUỔI DẬY THÌ
A.Đối với các em nam:
Cơ thể phát triển nhanh đặc biệt là chiều cao, vai rộng ra
Mọc ria mép, lông mu, lông nách
Giọng nói thay đổi
Tuyến mồ hôi bắt đầu sản xuất ra mùi hương đặc trưng của cơ thể
Dương vật và tinh hoàn lớn dần ra
Bắt đầu mộng tinh khi ngủ và có khả năng thụ thai



Là hiện tượng tinh dịch ( tinh trùng và dịch nhờn) từ trong hệ sinh dục nam phóng ra ngoài. Hiện tượng này xảy ra trong lúc ngủ gọi là mộng tinh.



Bạn trai khi lớn đến một lúc nào đó sẽ có khả năng này, đây là hiện tượng bình thường đánh dấu tuổi dậy thì chính thức ở nam.
B.Đối với các các bạn nữ:
- Tăng chiều cao, tăng cân
- Ngực phát triển, eo thon lại, hông nở ra
- Mọc lông nách, lông mu
- Các bộ phận sinh dục ngoài phát triển
- Bắt đầu có sự rụng trứng
- Xuất hiện hành kinh
- Tâm tính thay đổi do hóc môn
- Bắt đầu nhận thức về giới tính
Mỗi tháng, trứng rụng từ buồng trứng sẽ đi vào ống dẫn trứng và rơi xuống tử cung. Tử cung đón nhận trứng, hình thành bào thai trong trường hợp được tinh trùng thụ tinh. Nếu trứng không được thụ tinh, niêm mạc tử cung sẽ bong ra dẫn đến hành kinh (Kinh nguyệt)
KINH NGUYỆT
bắt đầu vào độ tuổi từ 9 đến 17
Vòng kinh 28 ngày trong khi những bạn khác có vòng kinh ngắn hơn (24 ngày) hoặc dài hơn (35 ngày)
Thời gian hành kinh khoảng 2 đến 3 ngày, một số bạn khác sẽ có kinh đến 7 ngày hoặc dài hơn.
Chú ý: Khi bắt đầu có kinh, cơ thể bạn cần có thời gian để thích ứng với những thay đổi mới vì thế bạn gái sẽ có những chu kỳ không đều trong vài tháng đầu

C Một số thắc mắc
****của các em gái:
1, Tại sao một số người bị đau bụng, đau lưng, đau ngực hay đau đầu khi hành kinh, làm thế nào để giảm bớt đau?
-Đây là hiện tượng do chất gây co rút tử cung prostaglandin gây ra cơn đau có thể là ngâm ngâm nhẹ nhàng , có thể là dữ dội. Nếu bạn có nhiều chất này trong cơ thể bạn sẽ bị đau nhiều hơn các bạn khác. Đau trong khi hành kinh có khó chịu, nhưng nó không phải là bệnh.
-Cách tốt nhất để làm giảm khó chịu khi hành kinh là sử dụng các cách truyền thống như chườm nóng, ngâm chân vào nước nóng, đặt gối vào bụng hay xoa bóp lưng.Nếu bạn bị đau nhiều, bạn có thể uống thuốc giảm đau.
2, Khi bạn hành kinh thì không nên tắm đúng không?
-Kinh nguyệt là một sự kiện sinh lý quan trọng và lành mạnh chứ không phải là bệnh. Khi hành kinh bạn nên tắm rửa để giữ cho cơ thể sạch sẽ. Thực tế, việc vệ sinh cá nhân trong thời kỳ này rất quan trọng. Bạn nên tắm rửa hàng ngày để tránh vi khuẩn xâm nhập và phát triển và tránh cơ thể có mùi hôi

3, Hoạt động nặng có nguy hiểm không?
- Trong những ngày hành kinh vẫn hoạt động bình thường. Tuy nhiên bạn phải biết lắng nghe các dấu hiệu của cơ thể bạn. Nếu bạn cảm thấy mệt mỏi hơn bình thường, bạn có thể nghỉ ngơi
4, Nên ăn uống gì khi hành kinh?
- Bạn nên ăn uống bình thường cho đủ chất. Đặc biệt bạn nên ăn nhiều rau xanh và thức ăn có màu đỏ như thịt lợn, thịt bò và gan để bù lại lượng sắt sinh máu. Theo khoa học, hành kinh không yêu cầu phụ nữ tránh bất cứ loại thức ăn nào. Đôi khi chất cafêin có trong cà phê, trà, Coca-Cola có thể làm tăng độ co thắt trong kỳ kinh, nếu bạn cảm thấy khó chịu thì hãy ngừng sử dụng chúng vài ngày

**** Các em nam
1, Em để ý thấy hai tinh hoàn lúc thì chảy xệ xuống, lúc thì như co lại, tại sao vậy?
Điều này hoàn toàn bình thường. Khi nhiệt độ thấp, gặp lạnh thì tinh hoàn tự co lên cao. Còn khi nhiệt độ cao thì tình hoàn lại tự chảy xệ xuống. Đó là một phản xạ tự nhiên của cơ thể để đảm bảo chất lượng của tinh trùng.
2, Tại sao thỉnh thoảng khi thức dậy em thấy quần bị ướt, liệu em có bị bệnh không?
Trong giai đoạn dậy thì, nhiều bạn nam trải qua những lần xuất tinh không chủ động và hiện tượng này thường xảy ra ban đêm khi họ có những giấc mơ (tất nhiên không phải lúc nào cũng nằm mơ) nên gọi hiện tượng này là mộng tinh. Đây là một dấu hiệu đánh dấu bạn đang trưởng thành và điều này có thể làm cho bạn cảm thấy lo lắng nhưng bạn hãy yên tâm.
II. TÌM HIỂU VỀ SỰ THỤ THAI :
.Sự thụ thai: Nếu có quan hệ tình dục không được bảo vệ giữa bạn nam và bạn nữ thì tế bào trứng sẽ gặp tinh trùng và được thụ tinh phát triển thành phôi thai rồi phát triển thành bào thai.
Bạn ý thức mình không còn là cô, cậu bé nữa, bạn chú ý hơn đến cách ăn mặc, kiểu đầu tóc sao cho đẹp trai, đẹp gái.
Giữa đám đông bạn bè có 1 bạn nào đó trở thành đối tượng mà bạn hay nghĩ tới, thích nhìn lén, thích đến gần….Từ đó bắt đầu bạn lên kế hoạch hoàn thiện mình để đẹp hơn trong mắt của “ người ấy”.
Đó là những rung động rất trong sáng của buổi ban đầu sẽ làm cho bạn xúc động, băn khoăn. Hãy tin rằng tình cảm này chỉ là cảm tính và nó cũng sẽ nhanh qua một cách tự nhiên như lúc nó đến với bạn vậy.
Tình cảm học trò rất đáng quý, bạn hãy nâng niu nó và hãy chờ đợi những tình cảm thật sâu sắc , chín muồi khi bạn thật sự hiểu rõ về tình cảm khác giới của những người trưởng thành về mọi phương diện trong cuộc sống.
II/ Ý THỨC VỀ GIỚI TÍNH, NHỮNG XAO ĐỘNG TÌNH CẢM CỦA TUỔI MỚI LỚN VÀ TUỔI VỊ THÀNH NIÊN CÓ NÊN YÊU KHÔNG:
Vì vậy tuổi vị thành niên không nên yêu sớm :
+ Yêu sớm là mất thời gian:
Mất thời gian vào những công việc vô bổ như viết thư, hẹn hò , suy tư viển vông… dẫn đến mất ăn mất ngủ, nguời ngợm bơ phờ, không còn bụng dạ học hành, thậm chí trốn học đi chơi…
+ Yêu sớm là ngộ nhỡ, là đánh mất... tương lai:
Hầu hết những học trò yêu sớm, về học tập thường sa sút, yếu kém, vì thời gian đã dành hết cho tình yêu thì học làm sao được.
Học tập không ra gì, kéo theo cơ hội lựa chọn nghề nghiệp rất hạn hẹp, cuộc sống về sau rất chênh vênh, tương lai mờ mịt
+ Yêu sớm của con cái là nỗi lo của bố mẹ.
Nói chung đa số các ông bố, bà mẹ này đều vô cùng đau khổ, và lo lắng coi việc con cái (đặc biệt là con gái )yêu đương sớm như một thảm hoạ của gia đình, nhiều người lo con bỏ nhà đi biệt tăm hoặc sẽ phải đưa con đi nạo phá thai và coi như cuộc đời con mình thế là tàn lụi.



IV/CÁC BỆNH LÂY NHIỄM QUA ĐƯỜNG TÌNH DỤC
Dấu hiệu: Vết loét, tiết dịch không bình thường, đi tiểu buốt, mụn cóc, sưng tấy…
Hậu quả: Vô sinh, gây ung thư, gây đau đớn, không chữa khỏi, lây sang con, có thể dẫn đến chết…
BỆNH LÂY NHIỄM QUA ĐƯỜNG TÌNH DỤC
1, Tránh không sinh hoạt tình dục:
Biện pháp an toàn hiệu quả 100% để tránh mang thai ngoài ý muốn và các bệnh nhiễm trùng lây truyền qua đường tình dục không có quan hệ tình dục
Hãy dũng cảm và dứt khoát từ chối bằng cách nói KHÔNG nếu như có một ai đó yêu cầu quan hệ tình dục với họ dù dưới bất cứ lý do nào, thậm chí ngay cả khi họ đe dọa sẽ cắt đứt quan hệ .
V/. CÁC BIỆN PHÁP PHÒNG TRÁNH THAI
AN TOÀN
AN TOÀN
2.Tính ngày trứng rụng
2.Thắt ống dẫn trứng và ống dẫn tinh
3/ NHỮNG BIỆN PHÁP NGỪA THAI:
THUỐC NGỪA UỐNG HÀNG NGÀY
TRÁNH THAI KHẨN CẤP
MIẾNG DÁN NGỪA THAI
BAO CAO SU
4.Vòng tránh thai
CHÚC CÁC EM CÓ MỘT TUỔI HOA
RỰC RỠ
ĐẦY NIỀM VUI VÀ NHIỀU KỈ NIỆM ĐẸP