CHÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ ĐẾN DỰ GIỜ LỚP 7B
GIÁO VIÊN: ĐÀO THỊ HÀ
Trường THCS Đào Viên
MÔN: NGỮ VĂN
Kiểm tra bài cũ


? Đọc thuộc lòng bài thơ Qua đèo Ngang.
- Nêu nội dung, nghệ thuật đặc sắc của bài thơ ?



TIẾT 30 – VĂN BẢN:
b¹n ®Õn ch¬i nhµ
NguyÔn KhuyÕn
I. Hướng dẫn tìm hiểu chung
1. Tác giả
Nguy?n Khuy?n (1835-1909)
- Quê ở thôn Vị Hạ, xã Yên Đổ, huyện Bình Lục, tỉnh Hà Nam.
- Ông đỗ đầu cả ba kì thi: Hương, Hội, Đình do đó có tên là Tam Nguyên Yên Đổ.
- Ông là nhà thơ c?a l�ng c?nh Vi?t Nam
Phong c�ch tho: tho ơng d?m th?m, trong tr?o
Nguyễn Khuyến lúc làm quan
Nhà của Nguyễn Khuyến khi về ở ẩn ở Yên Đổ
Lăng mộ Nguyễn Khuyến

2. Tác phẩm






BẠN ĐẾN CHƠI NHÀ
(Nguyeãn Khuyeán)
Đã bấy lâu nay, bác tới nhà,
Trẻ thời đi vắng, chợ thời xa.
Ao sâu nước cả, khôn chài cá,
Vườn rộng rào thưa, khó đuổi gà.
Cải chửa ra cây, cà mới nụ,
Bầu vừa rụng rốn, mướp đương hoa.
Đầu trò tiếp khách, trầu không có,
Bác đến chơi đây, ta với ta !
a.Hoàn cảnh ra đời:
b.Đọc,hiểu chú thích
c.Thể thơ, PTBĐ
-Thất ngôn bát cú
Đường Luật.
- Tự sự kết hợp biểu cảm



d. Bố cục:
- P1: Niềm vui gặp bạn.(câu 1)
- P2: Hoàn cảnh tiếp đãi bạn (câu 2 -> 7)
- P3. Quan niệm về tình bạn(câu 8)
BẠN ĐẾN CHƠI NHÀ

Đã bấy lâu nay, bác tới nhà,
Trẻ thời đi vắng, chợ thời xa.
Ao sâu nước cả, khôn chài cá,
Vườn rộng rào thưa, khó đuổi gà.
Cải chửa ra cây, cà mới nụ,
Bầu vừa rụng rốn, mướp đương hoa.
Đầu trò tiếp khách, trầu không có,
Bác đến chơi đây, ta với ta !
Phá bỏ ràng buộc về bố cục (2/2/2/2)
Đề-Thực-Luận-Kết
? Tạo ra một kết cấu độc đáo gồm 3 phần (1/6/1)
II. Hu?ng d?n tìm hi?u chi ti?t
1. Ni?m vui g?p b?n:

-Đã bấy lâu nay,
bác tới nhà,
Giọng điệu đùa vui, tự nhiên
xöng hoâ thaân maät.
 Thaùi ñoä nieàm nôû, thaân maät, kính troïng cuûa taùc giaû ñoái vôùi baïn.
2. Hoàn cảnh tiếp đãi bạn
- Trẻ đi vắng
- Chợ thời xa
 Mong muốn tiếp đãi bạn đàng hoàng, chu đáo nhưng không có người để sai bảo.
Ao sâu nước cả, khôn chài cá.
Vườn rộng rào thưa, khó đuổi gà.
Cải chửa ra cây, cà mới nụ.
Bầu vừa rụng rốn, mướp đương hoa.
- Trầu không có
? M?i th? d?u cĩ nhung cung nhu khơng.
Mong muốn tiếp đãi bạn bằng phong tục thông thường cũng không thành.
=>Nói quá, ngôn ngữ giản dị  đề cao giá trị tình cảm hơn thiếu thốn về vật chất.
- Cá, gà ->không bắt được
- Cà, cải, bầu, mướp ->chưa thu hái được
3. Quan niệm về tình bạn
Ta (1): chủ nhân(tác giả)
Ta (2): khách(bạn)
> Quan hệ gắn bó, hòa hợp tri âm, tri kỷ.
=> Quan niệm về tình bạn chân thành, đậm đà và thắm thiết không màn vật chất.
“ta với ta”


So sánh cụm từ "ta với ta" trong bài Bạn đến chơi nhà của Nguyễn Khuyến với cụm từ "ta với ta" trong bài Qua Đèo Ngang của Bà Huyện Thanh Quan?

? Học sinh thảo luận:
* Giống:
- Đều kết thúc bằng cụm từ “ta với ta”
- Là 2 đại từ đồng âm.

- “ta ”(1) và “ta” (2) đều là đại từ ngôi thứ nhất, số ít (tác giả)



=> Chỉ có một mình tác giả với tâm trạng buồn, vắng, cô đơn, không biết chia sẻ cùng ai giữa cảnh đèo Ngang hoang vu rộng lớn.

-“ta ”(1) :đại từ ngôi thứ nhất số ít
(tác giả)
-“ ta” (2) : đại từ ngôi thứ 2 số ít( bạn)

=> Tác giả và bạn, tuy hai mà một. Đó là tình bạn gắn bó, hòa hợp chân thành và thắm thiết

“Ta với ta” trong bài Qua Đèo Ngang


“Ta với ta” trong bài Bạn đến chơi nhà

*Khác:
Nghệ thuật:
- Xây dựng tình huống độc đáo, đặc biệt.
- Sử dụng từ ngữ thuần Việt.
Giọng thơ hóm hỉnh, đùa vui.
2. Nội dung:
Ca ngợi tình bạn chân thành, thắm thiết giữa tác giả và bạn tri âm.
III Tổng kết
Sống trong bể ngọc kim cương
Không bằng sống giữa tình thương bạn bè
Bạn bè là nghĩa trước sau
Tuổi thơ cho đến bạc đầu không phai.
Học thầy không tày học bạn.
Chọn bạn mà chơi, chọn nơi mà ở



Ca dao, tục ngữ hay về tình bạn
Hướng dẫn về nhà:
- H?c thu?c b�i tho, n?m du?c n?i dung v� ngh? thu?t c?a b�i
- So?n b�i"Ng?u nhiờn vi?t nhõn bu?i m?i v? quờ"
Kính chúc quí thầy cô giáo mạnh khỏe, hạnh phúc; chúc các em học giỏi.