Bài 35

BENZEN VÀ ĐỒNG ĐẲNG.
MỘT SỐ HIDROCACBON THƠM KHÁC
(tiếp
theo)

Câu 1/ Chất nào sau đây có đồng phân hiđrocacbon thơm?
A.C6H6
B.C7H8
C.C8H10
D.C6H12
Câu 2/ 1,2-đimetylbenzen(o-xilen) là tên gọi của chất nào
sau đây?
CH2CH3

CH3

CH3

CH3

CH3

A.

B.

C.

CH3

D.
CH3

Câu 3/ Toluen khi tác dụng với Br2 (xúc tác Fe) hay tác dụng
với HNO3 đặc(xúc tác H2SO4 đặc) sản phẩm thế ở vòng
benzen chủ yếu ưu tiên ở các vị trí nào sau đây?
A.ortho
B.meta
C.para
D.ortho và
para
Câu 4/ Toluen khi tác dụng với Br2(xúc tác to) với tỷ lệ mol
1:1, thu được sản phẩm hữu cơ là
A.o-bromtoluen
B.mbromtoluen
C.Phenylbromua
D.benzylbromua

III. TÍNH CHẤT HÓA HỌC
2. Phản ứng cộng :
a) Cộng hidro:

+

3H2

to, Ni
xiclohexan

III. TÍNH CHẤT HÓA HỌC
2. Phản ứng cộng
b) Cộng clo

Cl

+

3Cl2

Cl

Cl

Cl

Cl

ánh sáng

Cl

Hexancloran
C6H6Cl6

III. TÍNH CHẤT HÓA HỌC
3. Phản ứng oxi hóa
a) Phản ứng oxi hóa hoàn toàn

CnH2n-6 +

3n  3
2

O2

to

n CO2 + (n-3) H2O

III. TÍNH CHẤT HÓA HỌC
3. Phản ứng oxi hóa
b) Phản ứng oxi hóa không hoàn toàn

+ KMnO4

to

X

III. TÍNH CHẤT HÓA HỌC
3. Phản ứng oxi hóa
b) Phản ứng oxi hóa không hoàn toàn
COOK

CH3

+ 2 KMnO4
Toluen

to

+ 2 MnO2 + KOH + H2O
Kali benzoat

Tương tự toluen, các ankylbenzen khác cũng làm mất màu dung dịch thuốc tím
khi đun nóng => Phân biệt benzen với các ankylbenzen.

B- MỘT VÀI HIDROCACBON
THƠM KHÁC

I. STIREN
1. Cấu tạo và tính chất vật lý
Công thức phân tử: C8H8
Công thức cấu tạo:
CH

CH2

Phân tử stiren (hay vinylbenzen) có cấu tạo phẳng, có một nhân thơm và
một nối đôi ở nhóm thế.
Stiren là chất lỏng không màu, sôi ở 146oC, không tan trong nước, tan
nhiều trong dung môi hữu cơ.

2. Tính chất hóa học

CH

Em hãy so sánh cấu tạo phân tử stiren với các
hidrocacbon đã học. Từ đó nhận xét về tính
chất hóa học của stiren?
CH2

Nhánh có liên kết đôi

Vòng benzen
Stiren
(vinyl benzen)
Kết luận: Stiren có tính chất hóa học giống anken ở phần nhánh và giống
benzene ở phần vòng benzen

a. Phản ứng với dung dịch brom

CH

CH2 + Br
2 (dd)

CH

CH2

Br

Br

1,2-đibromoetylbenzen
Kết luận: Stiren làm mất màu dung dịch Br2
=> Dấu hiệu nhận biết Stiren

b) Phản ứng với cộng với hidro
CH

CH2CH3

CH2

CH2CH3

+H2

+3H2

to, p, xt

to, p, xt
etylbenzen

etylxiclohexan

c) Phản ứng trùng hợp
CH

CH2

CH

CH2

to,p,xt

n

n

stiren

polistiren

Lưu ý
 Stiren làm mất màu dung dịch KMnO4 ở điều kiện thường.
OH
CH

3

CH2

+ 2KMnO4 + 4H2O

HC

3

OH
CH2

+ 2MnO2 + 2KOH

 Stiren cũng tham gia phản ứng thế nguyên tử H của vòng benzen
giống như bezen và các đồng đẳng.

C- ỨNG DỤNG CỦA MỘT SỐ
HIDROCACBON THƠM

Chất sơn móng tay

Thuốc nổ TNT dạng hạt
rời

Phẩm nhuộm

Dược phẩm

Nhựa trao đổi ion ứng
dụng trong bình lọc nước

CÂU HỎI CỦNG CỐ
Câu 1: Benzen tác dụng với H2 có mặt bột Ni, áp suất cao, đun nóng, thu
được
A. hex-1-en
hexan

B.

C. hex-1-in
Câu 2: Chất nào
đây làm mất màu dung dịch KMnO4 khi đun nóng?
D.sau
xiclohexan
A. toluen
B. metan
C. propan
D. benzen

Câu 3: Chất nào sau đây có khả năng tham gia phản ứng trùng hợp tạo polime
A. benzen
toluen

B.

C. propan
D. stiren
Câu 4: Hidrocacbon thơm X vừa làm mất màu dung dịch KMnO4 (điều kiện
thường), vừa làm mất màu dung dịch brom (điều kiện thường). Hidrocacbon
X là
A. toluen
B. etylbenzen
C. Stiren
D. benzen

Cám ơn Thầy và các em học sinh
đã lắng nghe