?
?

I. Thành phần gọi - đáp
1. Bài tập: SGK/31
a) Này, bác có biết mấy hôm nay súng nó bắn ở
đâu mà nghe rát thế không ?
b) Các ông, các bà ở đâu ta lên đấy a. ?
Ông Hai đặt bát nước xuống chõng hỏi. Một
người đàn bà mau miệng trả lời:
- Thưa ông, chúng cháu ở Gia Lâm lên đấy ạ.

I. Thành phần gọi - đáp
1. Bài tập: SGK/31
a. Này: dùng để gọi.
 Thiết lập cuộc giao tiếp (Bắt đầu cuộc giao tiếp).
b. Thưa ông: dùng để đáp.
 Duy trì cuộc trò chuyện đang diễn ra giữa
những người tham gia giao tiếp.

? Hãy xác định các thành phần gọi - đáp trong các ví
dụ sau ?
1.- Ngọc ơi, chiều con nhớ đón em cho mẹ nhé.
- Vâng, con biết rồi, chiều con sẽ đón em ạ.
2. - Này, cậu đang làm gì đấy ?
- Ngân đấy à, tớ đang viết báo cáo thu
hoạch bài địa phương.

Hoàn tất một nhiệm vụ
*Tạo lập cuộc thoại (Nội dung tuỳ chọn)
- HS1: lời thoại có thành phần gọi - đáp dùng để
tạo lập cuộc thoại với HS 2
- HS2: lời thoại có thành phần gọi - đáp dùng để
duy trì cuộc thoại với HS 1.

II. Thành phần phụ chú
1. Bài tập: SGK/31, 32
a) Lúc đi, đứa con gái đầu lòng của anh - và cũng
là đứa con gái duy nhất của anh, chưa đầy một
tuổi.
b) Lão không hiểu tôi, tôi nghĩ vậy, và tôi càng
buồn lắm.

Học sinh thảo luận nhóm lớn bằng Kỹ
thuật bể cá trong thời gian 3 phút.
Cách thức tiến hành: chia lớp làm 4 bể cá, mỗi tổ
tương ứng với một bể cá, mỗi bể cá lựa chọn ra
bốn bạn đứng ở 4 góc ngoài làm nhiệm vụ quan
sát hoạt động của lồng cá và ghi kết quả vào
phiếu mà cô đã phát, các bạn bên trong lồng cá
sẽ thảo luận trả lời vào phiếu học tập trong thời
gian 3 phút).

Hoạt động nhóm lớn theo Kỹ thuật
Bể cá

1. Nếu lược bỏ những từ ngữ in đậm “và cũng là
đứa con duy nhất của anh” “tôi nghĩ vậy” thì
nghĩa của sự việc của mỗi câu có thay đổi không?
Vì sao?
2. Cụm từ “và cũng là đứa con duy nhất của anh”
được thêm vào để chú thích cho cụm từ nào?
3. Cụm chủ vị “tôi nghĩ vậy” chú thích điều gì ?
4. Em hiểu thế nào là thành phần phụ chú?

Họ tên người đánh giá ………………Nhóm…..
Tiêu chí

 
Tên thành
viên nhóm

Sự nhiệt
tình tham
gia công
việc

Đưa ra ý
kiến, ý
tưởng mới

Hoàn thành Tổ chức
nhiệm vụ
hướng dẫn
hiệu quả
cả nhóm

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
 
 
 
 
 
 

1. Nếu ta lược bỏ những từ ngữ in đậm thì nghĩa sự việc của

các câu không thay đổi. Vì những từ ngữ đó không nằm trong
cấu trúc cú pháp của câu.
2. Cụm từ “và cũng là đứa con duy nhất của anh” được thêm
vào để chú thích cho cụm từ “đứa con gái đầu lòng của anh”.
3. Cụm chủ vị “tôi nghĩ vậy” chú thích điều diễn ra trong tâm
trí của riêng tác giả
4. Thành phần phụ chú được dùng để bổ sung một số chi tiết
cho nội dung chính của câu.

- Vị trí của TPPC trong câu – Dấu hiệu nhận biết
1. Nằm giữa hai dấu gạch ngang, một dấu gạch ngang, một
dấu phẩy – giữa câu
- Vậy mày hỏi cô Thông - tên người đàn bà họ nội xa kia- chỗ
ở hiện nay của mợ mày, rồi đánh giấy cho mợ mày,….
- Chúng tôi, mọi người - kể cả anh, đều tưởng con bé sẽ đứng yên đó
thôi.

2. Nằm giữa hai dấu phẩy- giữa câu
- Lão không hiểu tôi, tôi nghĩ vậy, và tôi cũng buồn lắm.
3. Nằm giữa hai dấu ngoặc đơn – giữa câu
- Hoa Tulip (một loài hoa xuất xứ Trung Đông) luôn được coi là
biểu tượng của đất nước Hà Lan xinh đẹp.
4. Đặt sau dấu hai chấm – giữa câu
Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính lòng tôi đang có sự thay
đổi lớn: Hôm nay tôi đi học.

III. Luyện tập
Bài 1: Xác định thành phần gọi – đáp và nêu công dụng:
- Này, bảo bác ấy có trốn đi đâu thì trốn. Chứ cứ nằm đấy,
chốc nữa họ vào thúc sưu, không có, họ lại đánh trói thì khổ.
Người ốm rề rề như thế, nếu lại phải một trận đòn, nuôi mấy
tháng cho hoàn hồn.
- Vâng, cháu cũng đã nghĩ như cụ. Nhưng để cháo nguội,
cháu cho nhà cháu ăn lấy vài húp cái đã. Nhịn suông từ sáng
hôm qua tới giờ còn gì.
- “Này”: Dùng để gọi
- “Vâng”: Dùng để đáp

Quan hệ: trên – dưới.

Bài 2: Xác đinh thành phần gọi – đáp và nêu công dụng:

Bầu ơi thương lấy bí cùng,
Tuy rằng khác giống, nhưng chung một giàn.
- Lời gọi – đáp: Bầu ơi.
 Đối tượng: hướng đến nhiều người.

Bài 3: Xác định thành phần phụ chú và nêu công dụng:
a. Chúng tôi, mọi người - kể cả anh, đều tưởng con bé
sẽ đứng yên đó thôi.
b. Giáo dục tức là giải phóng. Nó mở ra cánh cửa dẫn đến
hòa bình, công bằng và công lý. Những người nắm giữ
chìa khóa của cánh cửa này - các thầy cô giáo, các bậc cha
mẹ, đặc biệt là những người mẹ - gánh một trách nhiệm
vô cùng quan trọng, bởi vì cái thế giới mà chúng ta để lại
cho các thế hệ mai sau sẽ tùy thuộc vào những trẻ em mà
chúng ta để lại cho thế giới ấy.

c. Bước vào thế kỉ mới, muốn “sánh vai cùng các cường
quốc năm châu” thì chúng ta sẽ phải lấp đầy hành trang
bằng những điểm mạnh, vứt bỏ những điểm yếu. Muốn vậy
thì khâu đầu tiên, có ý nghĩa quyết định là hãy làm cho lớp
trẻ - những người chủ thực sự của đất nước trong thế kỉ tới nhận ra điều đó, quen dần với những thói quen tốt đẹp ngay
từ việc nhỏ nhất.
d.

Cô bé nhà bên (có ai ngờ)
Cũng vào du kích
Hôm gặp tôi vẫn cười khúc khích
Mắt đen tròn (thương thương quá đi thôi).

Bài 3: Xác đinh thành phần phụ chú và nêu công dụng:

a. Kể cả anh
b. Các thầy… người mẹ.
c. Những người chủ…thế kỷ tới.
d. (có ai ngờ), (thương thương quá đi thôi)

Công việc ở nhà
- Về nhà làm bài tập 4 và 5
- Soạn bài:
+ “Liên kết câu và liên kết đoạn văn”