CẢNH NGÀY HÈ
Bảo kính cảnh giới – bài 43
(Nguyễn Trãi)
Cảnh ngày hè - Nguyễn Trãi
I.TÌM HIỂU CHUNG:
1. Tập thơ “Quốc âm thi tập”
-Gồm 254 bài
- Là tập thơ Nôm sớm nhất hiện còn
Cảnh ngày hè - Nguyễn Trãi
2. Bài thơ “ cảnh ngày hè”
- Nằm trong tập “Quốc âm thi tập”
- Là bài số 43/61 bài thuộc mục “ Bảo kính cảnh giới’ của phần “Vô đề’
I. TÌM HIỂU CHUNG:
1. Tập thơ “Quốc âm thi tập”
Cảnh ngày hè - Nguyễn Trãi
Rồi hóng mát thuở ngày trường,

Hoè lục đùn đùn tán rợp giương.

Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ,

Hồng liên trì đã tiễn mùi hương.

Lao xao chợ cá làng ngư phủ,

Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương.

Dẽ có Ngu cầm đàn một tiếng,

Dân giàu đủ khắp đòi phương.
Tìm hiểu chung
Đọc - hiểu văn bản
Cảnh ngày hè - Nguyễn Trãi
Tìm hiểu chung
Đọc - hiểu văn bản
Bố cục
Bức tranh thiên nhiên và cuộc sống
( 6 câu đầu)
Vẻ đẹp tâm hồn nhà thơ
( 2câu cuối)
Cảnh ngày hè - Nguyễn Trãi

1. Bức tranh thiên nhiên, cuộc sống (6 câu đầu)
R?i húng mỏt thu? ng�y tru?ng,
Hoè lục đùn đùn tán rợp giương.
Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ,
Hồng liên trì đã tiễn mùi hương.
Lao xao chợ cá làng ngư phủ,
Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương.
Tìm hiểu chung
Đọc - hiểu văn bản
Bức tranh thiên nhiên, cuộc sống (6 câu đầu)
Cảnh ngày hè - Nguyễn Trãi
1.Bức tranh thiên nhiên, cuộc sống (6 câu đầu)
a Bức tranh thiên nhiên
-Bức tranh thiên nhiên được miêu tả vào buổi cuối ngày của mùa hè
+ Thời gian: ngày dài, đêm ngắn
+ Thảo mộc:hòe, thạch lựu, hồng liên
Tìm hiểu chung
Đọc - hiểu văn bản
+ Âm thanh: tiếng ve inh ỏi lúc hoàng hôn
a.Bức tranh thiên nhiên
Hòe lục
Thạch lựu
Hồng liên trì
Cảnh ngày hè - Nguyễn Trãi
1. Bức tranh thiên nhiên, cuộc sống (6 câu đầu)
1. Bức tranh thiên nhiên
-Bức tranh thiên nhiên được miêu tả vào buổi cuối ngày của mùa hè
-Nét riêng đặc trưng của mùa hè (thời gian, thảo mộc, âm thanh)
- Động từ mạnh (đùn đùn, giương, phun )
-Tính từ chỉ màu sắc: lục, đỏ, hồng
Bức tranh tràn đầy sức sống.
Tìm hiểu chung
Đọc - hiểu văn bản
1. Bức tranh thiên nhiên, cuộc sống (6 câu đầu)
1. Bức tranh thiên nhiên
Bức tranh thiên nhiên sinh động, căng tràn sức sống
Cảnh ngày hè - Nguyễn Trãi
b. Bức tranh cuộc sống
Tìm hiểu chung
Đọc - hiểu văn bản
a.Bức tranh thiên nhiên
b.Bức tranh cuộc sống
Lao xao chợ cá làng ngư phủ
Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương
Nghệ thuật
Đảo ngữ
Đối
Cảnh ngày hè - Nguyễn Trãi
b. Bức tranh cuộc sống
Hiện lên đông đúc, thanh bình, ấm no, đủ đầy.
Bức tranh thiên nhiên, cuộc sống hiên lên:
Sinh động, căng tràn sức sống
Cuộc sống ấm no, hạnh phúc, đủ đầy
Tìm hiểu chung
Đọc - hiểu văn bản
a.Bức tranh thiên nhiên
b.Bức tranh cuộc sống
Giây phút thanh nhàn hiếm hoi
Cảnh ngày hè - Nguyễn Trãi
2. Vẻ đẹp tâm hồn Nguyễn Trãi
Rồi hóng mát thuở ngày trường
+ Ngày trường: Nhàn cư mà bận tâm
+ Tiết tấu đặc biệt: 3/3
- Ước có cây đàn của vua Ngu Thuấn (ca ngợi cuộc sống ấm no, hạnh phúc, thanh bình)
Tấm lòng ưu ái với dân, với nước và khát vọng đem lại cuộc sống ấm no, hạnh phúc cho muôn dân c?a nh� tho
Tìm hiểu chung
Đọc - hiểu văn bản
a.Bức tranh thiên nhiên
b.Bức tranh cuộc sống
1. Bức tranh thiên nhiên, cuộc sống (6 câu đầu)
2. Vẻ đẹp tâm hồn Nguyễn Trãi (câu 1,7,8)
Dẽ có Ngu cầm đàn một tiếng,
Dân giàu đủ khắp đòi phương.
Bui một tấc lòng ưu ái cũ
Đêm ngày cuồn cuộn nước triều đông.
( Thuật hứng .bài 2 )
III.Tổng kết
1 . Nội dung
Bài thơ vẽ lại bức tranh sinh động của ngày hè với đầy đủ gam mầu, âm thanh của sự sống.
- Qua bức tranh ấy ta thấy rõ vẻ đẹp tâm hồn Nguyễn Trãi – một con người suốt đời ưu ái với nhân dân, đất nước
2. Ngh? thu?t
Sử dụng thể thơ thất ngôn xen lục ngôn
Từ ngữ độc đáo, sinh động nghiêng về tả sự sống với động từ mạnh và gam màu đậm.
- Lời lẽ chân thành, cởi mở, gần gũi, giàu tâm sự
Cảnh ngày hè - Nguyễn Trãi
III. Tổng kết
1 . Nội dung
1. Bức tranh thiên nhiên, cuộc sống (6 câu đầu)
2. Vẻ đẹp tâm hồn Nguyễn Trãi (câu 1,7,8)
2. Nghệ thuật:
Bài tập củng cố
Tìm các câu lục ngôn trong bài và cho biết ý nghĩa của những câu thơ đó.?
Gợi ý
Rồi hóng mát thuở ngày trường
-Dân giàu đủ khắp đòi phương
Tìm hiểu chung
Đọc - hiểu văn bản
a.Bức tranh thiên nhiên
b.Bức tranh cuộc sống