Tìm kiếm theo tiêu đề

Tin tức thư viện

Khắc phục hiện tượng không xuất hiện menu Bộ công cụ Violet trên PowerPoint và Word

12099162 Kính chào các thầy, cô. Khi cài đặt phần mềm , trên PowerPoint và Word sẽ mặc định xuất hiện menu Bộ công cụ Violet để thầy, cô có thể sử dụng các tính năng đặc biệt của phần mềm ngay trên PowerPoint và Word. Tuy nhiên sau khi cài đặt phần mềm , với nhiều máy tính sẽ...
Xem tiếp

Quảng cáo

Tìm kiếm Bài giảng

Tuần 13. Cảnh ngày hè (Bảo kính cảnh giới - bài 43)

Wait
  • Begin_button
  • Prev_button
  • Play_button
  • Stop_button
  • Next_button
  • End_button
  • 0 / 0
  • Loading_status
Tham khảo cùng nội dung: Bài giảng, Giáo án, E-learning, Bài mẫu, Sách giáo khoa, ...
Nhấn vào đây để tải về
Báo tài liệu có sai sót
Nhắn tin cho tác giả
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Quỳnh Như
Ngày gửi: 11h:14' 30-07-2021
Dung lượng: 17.2 MB
Số lượt tải: 53
Số lượt thích: 0 người
Tổng thể khu đền thờ
Nguyễn Trãi tại Côn Sơn
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
1. Tập thơ “Quốc âm thi tập” :
a. Nội dung: Phản ánh vẻ đẹp con người Nguyễn Trãi: người anh
hùng với lí tưởng nhân nghĩa, yêu nước thương dân; nhà thơ với tình
yêu thiên nhiên, quê hương, con người, cuộc sống…
b. Nghệ thuật: Việt hóa thơ thất ngôn bát cú Đường luật, sáng tạo thể thất ngôn xen lục ngôn.
c. Bố cục:
I. Tiểu dẫn
Phần tiểu dẫn trình bày mấy nội dung ? Đó là những nội dung nào?
Nêu những hiểu biết của em về tập thơ “ Quốc âm thi tập ”?
Gồm 254 bài
Vô đề
Môn thì lệnh
Môn hoa mộc
Môn cầm thú
Ngôn chí 21 bài
Mạn thuật 14 bài
Tự thán 41 bài
Tự thuật 11 bài
Trần tình, tức sự…
Bảo kính cảnh giới 61 bài
Cảnh ngày hè, bài thứ 43
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
2. Bài thơ “Cảnh ngày hè”

Em hãy nêu xuất xứ của bài thơ ?
a. Xuất xứ:
- Bài số 43 trong mục “Bảo kính cảnh giới” phần “Vô đề” tập thơ “Quốc âm thi tập”.
- Bài thơ không có nhan đề, được đánh số thứ tự 43.
- Nhan đề : “ Cảnh ngày hè” do người biên soạn sgk đặt.
- Đây là bài thơ tiêu biểu nhất của chùm thơ ( 61 bài).
b. Hoàn cảnh sáng tác:
Em hãy nêu hoàn cảnh sáng tác bài thơ?
- Trong khoảng thời gian nhà thơ ở ẩn tại Côn Sơn.
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
Rồi / hóng mát / thuở ngày trường
Hoè lục đùn đùn / tán rợp giương
Thạch lựu hiên / còn phun thức đỏ
Hồng liên trì / đã tiễn mùi hương
Lao xao chợ cá / làng ngư phủ
Dắng dỏi cầm ve / lầu tịch dương
Dẽ có Ngu cầm / đàn một tiếng
Dân giàu đủ / khắp đòi phương
II. Đọc – hiểu văn bản
1. Đọc – giải thích từ ngữ
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
Rồi hóng mát thuở ngày trường

Hoè lục đùn đùn tán rợp giương

Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ

Hồng liên trì đã tiễn mùi hương

Lao xao chợ cá làng ngư phủ

Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương

Dẽ có Ngu cầm đàn một tiếng

Dân giàu đủ khắp đòi phương
(Rỗi rãi)
(ngát, nức)
(inh ỏi)
(lẽ ra)
(nhiều)
(màu vẻ, dáng vẻ)
(ngày dài)
(sen hồng ở ao)
(làng chài lưới)
(mặt trời lặn)
(đàn)
(Mu xanh thẫm)
(Tỏn giuong lờn che r?p)
( Ti?ng ve kờu nhu ti?ng dn)
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
2. Thể thơ và bố cục :
Xác định thể thơ và bố cục bài thơ?
- Thể thơ : thất ngôn xen lục ngôn.
Bố cục:
+ 6 câu thơ đầu : Bức tranh thiên nhiên, cuộc sống.
+ 2 câu thơ cuối: Tấm lòng với dân, với nước.
3. Phân tích :
a. Vẻ đẹp bức tranh thiên nhiên, cuộc sống (6 câu đầu)
Rồi hóng mát thuở ngày trường
Hoè lục đùn đùn tán rợp giương
Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ
Hồng liên trì đã tiễn mùi hương
Lao xao chợ cá làng ngư phủ
Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
3. Phân tích :
a. Vẻ đẹp bức tranh thiên nhiên, cuộc sống : ( 6 câu thừ đầu)
* Hoàn cảnh của nhà thơ :
Nguyễn Trãi đến với thiên nhiên trong hoàn cảnh như thế nào ?
“Rồi hóng mát thuở ngày trường”
/
/
Rỗi rãi, ngồi hóng mát suốt cả ngày dài
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
3. Phân tích :
a. Vẻ đẹp bức tranh thiên nhiên, cuộc sống
* Hoàn cảnh của nhà thơ: (câu thơ đầu)
“Rồi hóng mát thuở ngày trường”
+ Hoàn cảnh hiếm hoi của nhà thơ.
+ Nguyễn Trãi đón nhận cảnh sắc thiên nhiên khi nhàn rỗi, tâm hồn thư thái, khí trời mát mẻ.
/
/
- “Rồi”: rảnh rỗi; hóng mát: dạo chơi để tâm hồn thanh thản
- “Thuở ngày trường”: ngày rộng tháng dài
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
3. Phân tích :
a. Vẻ đẹp bức tranh thiên nhiên, cuộc sống :
Hoè lục đùn đùn tán rợp giương
Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ
Hồng liên trì đã tiễn mùi hương
Lao xao chợ cá làng ngư phủ
Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương
* B?c tranh thiờn nhiờn, cu?c s?ng (5 cõu tho ti?p theo)
Cây hoè màu xanh thẫm, đùn đùn tán lá giương lên che rợp.
Cây thạch lựu bên hiên còn phun hoa màu đỏ thắm
Sen hồng trong ao đã toả ngát mùi hương
Tiếng lao xao của phiên chợ cá làng chài lưới
Tiếng ve inh ỏi như tiếng đàn bên ngôi lầu lúc mặt trời sắp lặn
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
CÂU HỎI THẢO LUẬN NHÓM
1. Bức tranh thiên nhiên, cuộc sống được tác giả miêu tả như thế nào? ( hình ảnh - âm thanh – màu sắc ; cảnh vật – con người )(Nhoùm 1, 2)
2. Nhận xét về cách sử dụng từ ngữ? Nét sáng tạo của tác giả Nguyễn Trãi trong đoạn thơ?
Tác giả đón nhận cảnh vật bằng những giác quan nào? Điều này có tác dụng gì?(Nhóm 3, 4)
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
3. Phân tích :
a. Vẻ đẹp bức tranh thiên nhiên, cuộc sống
1. Bức tranh thiên nhiên, cuộc sống được tác giả miêu tả như thế nào ? ( hình ảnh - âm thanh – màu sắc ; cảnh vật – con người )(Nhóm 1, 2)
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
3. Phân tích :
a. Vẻ đẹp bức tranh thiên nhiên, cuộc sống :
- B?c tranh thiờn nhiờn, cu?c s?ng r?t sinh d?ng v d?y s?c s?ng
Phối hợp hài hoà đường nét hình ảnh, màu sắc, âm thanh
- Hình ảnh : hoè, thạch lựu, sen, làng ngư phủ, lầu tịch dương.
- Màu sắc : lục, đỏ, hồng, vàng.
- Thời gian : Đang ở lúc cuối ngày ( lúc mặt trời sắp lặn). Nhưng sự sống thì không ngừng lại.
- B?c tranh thiờn nhiờn du?c miờu t? t? g?n d?n xa : Hũe, hiờn, ao thỡ g?n; lng ngu ph?, l?u t?ch duong thỡ xa hon.
Thiên nhiên tươi tắn, rực rỡ, rộn rã; cuộc sống con người
thanh bình, yên vui.
- Âm thanh: tiếng lao xao, tiếng ve.
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
3. Phân tích :
a. Vẻ đẹp bức tranh thiên nhiên, cuộc sống
Nhận xét về cách sử dụng từ ngữ, Nét sáng tạo của tác giả Nguyễn Trãi trong đoạn thơ? ( Nhóm 2,4)
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
3. Phân tích :
a. Vẻ đẹp bức tranh thiên nhiên, cuộc sống
Hoè lục đùn đùn tán rợp giương
Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ
Hồng liên trì đã tiễn mùi hương
Lao xao chợ cá làng ngư phủ
Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương
/
/
+ Từ ngữ:
Sử dụng các động từ mạnh (đùn đùn, phun,…)
Diễn tả sức sống căng đầy chất chứa bên trong tạo vật.
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
3. Phân tích :
a. Vẻ đẹp bức tranh thiên nhiên, cuộc sống
Rồi / hóng mát / thuở ngày trường
Hoè lục đùn đùn tán rợp giương
Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ
Hồng liên trì đã tiễn mùi hương
Lao xao chợ cá làng ngư phủ
Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương
/
/
- Nét sáng tạo của Nguyễn Trãi :
- Câu 1 là câu thơ 6 chữ. ( ngắt nhịp 1/2/3 )
- Câu 3, 4 có cách ngắt nhịp 3/4 . ( Thơ đường ngắt nhịp 4/3).
- Câu 5, 6 động từ được đảo lên trước danh từ.
Tập trung sự chú ý của người đọc, làm nổi bật hơn cảnh vật trong ngày hè.
- Thơ Nôm đường luật chen lục ngôn.
- Bút pháp tả :
diễn tả trạng thái tinh thần của cảnh vật
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
3. Phân tích :
a. Vẻ đẹp bức tranh thiên nhiên, cuộc sống
Hoè lục đùn đùn tán rợp giương
Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ
Hồng liên trì đã tiễn mùi hương
Lao xao chợ cá làng ngư phủ
Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương
- Tác giả đón nhận cảnh vật bằng những giác quan nào?Điều này có tác dụng gì? ( Nhóm 2,4 )
cảnh ngày hè
Tiết 38
(Nguyễn Trãi)
3. Phân tích :
a. Vẻ đẹp bức tranh thiên nhiên, cuộc sống
Hoè lục đùn đùn tán rợp giương
Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ
Hồng liên trì đã tiễn mùi hương
Lao xao chợ cá làng ngư phủ
Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương
- Tỏc gi? dún nh?n c?nh v?t b?ng nhi?u giỏc quan:
Thị giác, khứu giác, thính giác…và cả sự liên tưởng của tác giả
Bức tranh ngày hè sinh động, đầy sức sống và sự giao cảm mạnh mẽ nhưng tinh tế của tâm hồn nhà thơ với cảnh vật.
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
b. Tấm lòng ưu ái với dân, với nước (2 câu cuối) :
Dẽ có Ngu cầm đàn một tiếng
Dân giàu đủ khắp đòi phương
Hai câu thơ cuối có thể được hiểu như thế nào ?
Lẽ ra có cây đàn của vua Thuấn để đàn lên một tiếng
Dân chúng khắp nơi đều được giàu có, no đủ.
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
b. Tấm lòng ưu ái với dân, với nước (2 câu cuối) :
“Dẽ có Ngu cầm đàn một tiếng’”
 Nguyễn Trãi mơ đến cây đàn kì diệu của vua Thuấn ngày xưa để ca ngợi và làm cho dân giàu đủ, ấm no hơn.
“Dân giàu đủ khắp đủ phương”
 Câu kết ( câu lục ngôn ) ngắn gọn: thể hiện sự dồn nén cảm xúc của cả bài.

Tấm lòng ưu ái với dân, với nướcvà khát vọng đem lại cuộc sống ấm no, hạnh phúc cho muôn dân.
Điểm kết tụ của hồn thơ Ức Trai khụng phải ở thiên nhiên tạo vật mà chính ở cuộc sống con người, ở nhân dân.
Bui một tấc lòng ưu ái cũ
Đêm ngày cuồn cuộn nước triều đông.
( Thuật hứng – bài 2 )
Hổ phách, phục linh nhìn mấy biết
Dành còn để trợ dân này.
( Tùng )
Vi?c nhõn nghia c?t ? yờn dõn
( D?i cỏo bỡnh Ngụ)
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
III. Tổng kết
1. Nghệ thuật:
- Thể thơ: Thơ Nôm Đường luật thất ngôn chen lục ngôn.
- Ngôn ngữ: giản dị, tinh tế.
- Miêu tả cảnh đặc sắc: phối hợp hài hoà màu sắc, hình ảnh, âm
thanh; cảm nhận bằng nhiều giác quan; bút pháp tả.
2. Nội dung:
Bi tho t? c?nh ngy hố cho th?y tõm h?n Nguy?n Trói chan
ch?a tỡnh yờu thiờn nhiờn, yờu d?i, yờu nhõn dõn, d?t nu?c.
Cõu 1: N?i dung chớnh c?a bi tho C?nh ngy hố -Nguy?n Trói l gỡ?
A. Miờu t? b?c tranh mựa hố d?c s?c,trn d?y s?c s?ng.
B. Th? hi?n tõm tr?ng vui v?, ph?n ch?n c?a thi nhõn.
C. Th? hi?n lũng yờu thiờn nhiờn c?a Nguy?n Trói.
D. Th? hi?n lũng yờu thiờn nhiờn, cu?c s?ng v con ngu?i c?a tỏc gi?.
Cõu 2: Cõu tho l?c ngụn cu?i bi cú ý nghia gỡ?
A. T?o giai di?u hi ho, ờm ỏi .
B. Gión nh?p cho dũng tho.
C. T?o nh?p di?u m?nh m?.
D. Ng?n g?n d? d?n nộn c?m xỳc c?a nh tho.

Câu 3: Tiếng đàn “Ngu cầm” thể hiện ước mong gì của Nguyễn Trãi?
A. Ước mong đất nước thái bình, thịnh trị.
B. Ước mong về sự an nhàn.
C. Ước mong về sự no ấm.
D. Ước mong về sự thanh thản.
CỦNG CỐ
cảnh ngày hè
(Nguyễn Trãi)
Dặn dò
2. Viết đoạn văn ngắn nêu cẩm nhận của bản thân về vẻ đẹp tâm hồn Nguyễn Trãi qua bài thơ.
3. Chuẩn bị bài mới: Nhàn – Nguyễn Bỉnh Khiêm
+ Tìm hiểu về tác giả, tác phẩm.
+ Vẻ đẹp cuộc sống, nhân cách, trí tuệ của nhà thơ qua bài thơ.
1. Nắm nội dung bài học.
 
Gửi ý kiến