Thứ tư, ngày 08 tháng 12 năm 2021
Tập làm văn
CẤU TẠO CỦA BÀI VĂN TẢ NGƯỜI
- Nắm được cấu tạo ba phần (mở bài, thân bài, kết bài) của bài văn tả người.
- Lập được dàn ý chí tiết cho bài văn tả một người thân trong gia đình.
Mục tiêu
- Đọc bài văn: Hạng A Cháng
- Dựa vào bài văn trả lời các câu hỏi, yêu cầu sau:
I. Nhận xét
1. Xác định phần mở bài và cho biết tác giả giới thiệu người định tả bằng cách nào?
Mở bài: Từ đầu đến “Đẹp quá!”
Tác giả giới thiệu Hạng A Cháng bằng cách đưa ra lời khen của các cụ già trong làng về thân hình của A Cháng.
2. Ngoại hình A Cháng có những điểm gì nổi bật?
Thân hình
Người vòng cung, da đỏ như lim, bắp tay, bắp chân rắn như trắc, gụ.
Vóc cao, vai rộng, người đứng thẳng, như cái cột đá trời trồng.
Khi đeo cày, trông hùng dũng như một chàng hiệp sĩ cổ đeo cung ra trận.
A Cháng
lao động giỏi.
rất cần cù.
say mê lao động.
3. Qua đoạn văn miêu tả hoạt động của A Cháng, em thấy A Cháng là người như thế nào?
Kết bài: “Sức lực tràn trề ... ...chân núi Tơ Bo”.
Ý chính: Ca ngợi sức lực tràn trề của Hạng A Cháng.
4. Tìm phần kết bài và nêu ý chính của nó.
5. Từ bài văn trên, nhận xét về cấu tạo của bài văn tả người.
Cấu tạo bài văn tả A Cháng
Mở bài: Giới thiệu Hạng A Cháng
Thân bài:
Kết bài: Ca ngợi Hạng A Cháng về sức khoẻ, cần cù
và siêng năng lao động.
Tả ngoại hình Hạng A Cháng
Tả tính tình, hoạt động Hạng A Cháng
Bài văn tả người thường có ba phần:
1. Mở bài: Giới thiệu người định tả.
2. Thân bài:
a) Tả ngoại hình (đặc điểm nổi bật về tâm vóc, cách ăn mặc, khuôn mặt mái tóc, cặp mắt, hàm răng, ...).
b) Tả tính tình, hoạt động (lời nói, cử chỉ, thói quen, cách cư xử với người khác, ...).
3. Kết bài: Nêu cảm nghĩ về người được tả.
II. Ghi nhớ
Sơ đồ bài văn tả người
III. Luyện tập
Lập dàn ý chi tiết cho bài văn tả người trong gia đình em (chú ý những nét nổi bật về ngoại hình, tính tình và hoạt động của người đó).
Dàn ý cho bài văn tả người
1. Mở bài: Giới thiệu người định tả.
2. Thân bài:
Tả ngoại hình:
+ Dáng vóc, chân tay, vai cổ, ...
+ Khuôn mặt, mái tóc, đôi mắt, đôi môi, mi mày, hàm răng, ...
Tả tính tình, hoạt động:
+ Lời nói, ....
+ Cử chỉ, thói quen, ...
+ Cách cư xử với người khác, ...
3. Kết bài: Nêu cảm nghĩ về người được tả.
Dàn ý chi tiết tả mẹ của em
1. Mở bài: 
- Mẹ là người em kính yêu nhất.
- Mẹ cho em cuộc sống quý giá, nuôi nấng em từ thuở lọt lòng.
2. Thân bài: 
* Tả ngoại hình: 
- Năm nay mẹ 43 tuổi, người mẹ dong dỏng cao, nước da hồng hào, dáng đi nhanh nhẹn. 
- Mẹ có khuôn mặt trái xoan.
- Đôi mắt đen láy, sáng long lanh; chiếc mũi dọc dừa.
- Đôi môi của mẹ hình trái tim không tô son mà vẫn đỏ hồng.
- Mẹ để mái tóc dài ngang vai, óng mượt như tơ.
- Giọng nói của mẹ ấm áp, dịu dàng.
* Tả tính tình, hoạt động:
- Mẹ em là một công nhân may mặc.
- Công việc của mẹ luôn chân luôn tay.
- Mẹ là người đảm đang, mẹ luôn sắp xếp nhà cửa gọn gàng và chăm sóc gia đình chu đáo.
- Mẹ em rất vui tính và rất khéo léo trong cách ứng xử, trò chuyện hằng ngày; mọi người xung quanh đều quý mến, tin tưởng mẹ.
- Ngày nghỉ, mẹ thường nấu những bữa ăn ngon cho cả gia đình.
- Mẹ luôn nhẹ nhàng và khuyên bảo em mọi điều trong cuộc sống.
3. Kết bài: 
- Em rất tự hào về mẹ của em.
- Mẹ như vầng trăng đêm khuya, ru em vào những giấc ngủ bình yên; mẹ chính là ngọn đèn luôn soi sáng những bước đường em đi.
- Tình yêu thương của em dành cho mẹ thực sự không thể đo đếm bằng lời.
- Em sẽ cố gắng học tập thật tốt để khỏi phụ lòng dạy dỗ, chăm sóc của mẹ.
Dàn ý chi tiết tả ông nội của em
Mở bài: Gia đình em có rất nhiều thành viên. Nhưng người gần gũi và thân thương nhất là ông nội của em.
Thân bài : * Tả ngoại hình:
- Năm nay gần 80 tuổi, khá nhanh nhẹn.
- Nội gầy nhưng da vẫn hồng hào.
- Tóc trắng như cước, trán cao, có nhiều nếp nhăn, đôi má hóp, răng rụng nhiều.
- Nội thường mặc đồ bà ba màu sẫm, đi dép nhựa.
* Tả tính tình, hoạt động:
Nội làm việc luôn tay: quét nhà, quét sân, chăm sóc cây cảnh, kiểm tra việc học của em.
Khi rảnh, nội đọc sách, có lúc kể chuyện cho em nghe.
Khi con cháu làm điều gì sai, nội nhẹ nhàng răn dạy.
Bà con hàng xóm có điều xích mích thường nhờ nội giải quyết.
3. Kết bài: Em yêu nội vô cùng. Em hứa sẽ chăm ngoan, học tốt để không phụ lòng của ông.
- Học ghi nhớ của bài.
- Hoàn thành những bài chưa xong.
DẶN DÒ
- Chuẩn bị bài tiếp theo: Luyện tập tả người trang 122.