TIẾT 43-BÀI 41. CẤU TẠO VÀ CHỨC NĂNG CỦA DA
NỘI DUNG
I. Cấu tạo của da
II. Chức năng của da

I. Cấu tạo của da.

Em hãy cho biết vị trí của da trên cơ thể?

Da có cấu tạo mấy lớp, gồm những lớp nào?


Da gồm 3 lớp:
- Lớp biểu bì:
-Lớp bì:
-Lớp mỡ dưới da:

Quan sát hình 41, dùng (→) chỉ các
thành phần cấu tạo của các lớp biểu bì,
lớp bì, lớp mỡ dưới da trong sơ đồ dưới
dây.
Lớp biểu bì

Da

Lớp bì

Tầng sừng (1)
Tầng tế bào sống (2)
Thụ quan (8)
Tuyến nhờn (7)
Cơ co chân lông (5)
Lông và bao lông (6)
Tuyến mồ hôi (3)
Dây thần kinh (4)
Mạch máu (9)

Lớp mỡ dưới da

Lớp mỡ (10)

I. Cấu tạo của da.


Da gồm 3 lớp:
- Lớp biểu bì: gồm tầng sừng và tế bào sống
-Lớp bì: gồm các cơ quan thụ cảm và tuyến mồ hôi
-Lớp mỡ dưới da: Gồm các tế bào mỡ

? Quan sát hình vẽ và nghiên cứu thông tin SGK, em hãy cho biết
đặc điểm của lớp biểu bì, lớp bì và lớp mỡ dưới da?

Căn cứ vàoCác
cấu tạo
lớp bì, lớp
hãy tế
giảibào
thích
vì sao
cóbiểu
các bì ( gồm
sắccủa
tố trong
sống
của
màu da khác
cácnhau?
loại sắc tố đỏ, vàng, nâu, đen. Số lượng và tỉ lệ

các loại sắc tố góp phần quyết định màu da.)
CÁC MÀU DA

Da đen

Da vàng

Da trắng

Da đỏ

Hãy giải thích nguyên nhân da bị biến đổi khi ta
thường xuyến tiếp xúc, làm việc dưới trời nắng?

Từ những cấu tạo của da em hãy suy nghĩ và trả lời các câu hỏi sau:
1.Vì sao mùa hanh khô ta thường thấy những vảy trắng nhỏ bong ra như phấn
ở quần áo ?
2.Vì sao ta nhận biết được nóng lạnh, độ cứng, mềm của vật khi ta tiếp xúc ?
3.Vì sao da ta luôn mềm mại, khi bị ướt không ngấm nước ?
4. Da có phản ứng như thế nào khi trời nóng hay lạnh quá ?
5. Lớp mỡ dưới da có tác dụng gì?

1. Vào mùa khô, người ta thường
thấy có những vảy nhỏ bong ra như
phấn ở quần áo. Điều đó cho ta giải
thích như thế nào về thành phần lớp
ngoài cùng của da?

Vảy trắng tự bong ra
chứng tỏ lớp tế bào ngoài
cùng của da hoá sừng và
chết.

2.Vì sao ta nhận biết được nóng
lạnh, độ cứng, mềm của vật khi ta
tiếp xúc ?

Ta nhận biết được nóng, lạnh, độ
cứng mềm của vật mà ta tiếp xúc vì
da có nhiều cơ quan thụ cảm là
những đầu mút tế bào thần kinh
giúp da nhận biết nóng, lạnh, cứng,
mềm.

3. Vì sao da ta luôn mềm mại,
khi bị ướt không ngấm nước?

Da mềm mại, không thấm
nước vì được cấu tạo từ các sợi
mô liên kết bện chặt với nhau và
trên da có nhiều tuyến nhờn tiết
chất nhờn lên bề mặt da.

4. Da có phản ứng như thế nào khi trời nóng hay lạnh quá ?

Khi trời nóng, các mao mạch
dưới da dãn, tuyến mồ hôi
tiết nhiều mồ hôi. Khi trời
lạnh mao mạch dưới da co
lại, cơ chân lông co.

5. Lớp mỡ dưới da có tác dụng gì?
Lớp mỡ dưới da là lớp đệm
chống ảnh hưởng cơ học của môi
trường và có vai trò chống mất nhiệt
khi trời rét.

Các sản phẩm của da gồm những gì?

Tóc

Lông mày, lông mi

Móng tay

Tóc và lông mày có tác dụng gì?
Tóc tạo nên một lớp đệm không khí có vai trò chống tia tử ngoại của ánh
Ta có nên cạo hoặc nhổ lông mày không? Tại sao?
nắng mặt trời và điều hòa nhiệt độ. Lông mày có vai trò ngăn mồ hôi và
nước
khôngnên,
chảyvìxuống
Không
tóc và mắt.
lông mày có tác dụng bảo vệ mắt và đầu

II. Chức năng của da

Hãy nối các từ ở cột thành phần cấu tạo với các từ ở cột
chức năng sao cho phù hợp để thấy rõ chức năng của da.

Thành phần cấu tạo
Lớp biểu bì

Lớp bì

Lớp mỡ
dưới da

Chức năng

Đáp án

1. Tầng sừng

A. Dự trữ mỡ, cách nhiệt.

1-

2. Tầng tế bào sống

B. Làm da không bị khô.

2-

H
D

3. Thụ quan

C. Giúp da cảm giác.

3-

C

4. Tuyến nhờn

D. Tạo nên màu sắc cho da.

4-

5. Cơ co chân lông

E. Góp phần điều hòa thân nhiệt khi trời lạnh.

5-

6. Lông và bao lông

F. Làm mát cơ thể

6-

B
E
E

7. Tuyến mồ hôi

G. Bài tiết

7-

8. Dây thần kinh

H. Ngăn chặn vi khuẩn, giúp da không thấm nước

F, G
8- J

9. Mạch máu

I. góp phần điều hòa thân nhiệt khi trời nóng.

9- I

10. Lớp mỡ

J. góp phần điều hòa thân nhiệt và cảm giác.

10- A

II. Chức năng của da:


Điều hòa thân nhiệt.
Bảo vệ cơ thể.
Tiếp nhận kích thích.
Bài tiết chất thải.
Góp phần tạo nên vẻ đẹp của con người.

Cấu trúc của da thay đổi theo lứa tuổi

Em có biết: Chỉ tay và vân tay

Ở lòng bàn tay có nhiều chỉ tay và vân tay là do bề mặt của lớp biểu
bì của da bị phân làm nhiều nếp hẹp. Các chỉ tay và vân tay tồn tại
suốt đời không thay đổi và đặc trưng cho từng người.

III. Vận dụng
Bài tập : Hãy khoanh tròn vào đáp án đúng
1. Người ta thường dùng da trâu bò để làm trống, là phần nào của da?
a.Tầng sừng
b.Tầng tế bào sống
c.Lớp bì
d.Lớp mỡ
2. Tầng tế bào sống chứa các hạt sắc tố nằm ở phần nào của da?
a.Tầng sừng
b. Lớp biểu bì
c.Lớp bì
d.Lớp mỡ
3. Lớp nào của da có vài trò cách nhiệt?
a.Lớp biểu bì
b.Lớp bì
c.Lớp mỡ dưới da
d.Lớp cơ
4. Nguyên nhân nào không liên quan đến hiện tượng có nhiều màu sắc ở da
a. Do ảnh hưởng của nhiệt độ
b. Do sắc tố da
c. Yếu tố di truyền
d. Độ dày của lớp mỡ dưới da

Hướng dẫn học ở nhà
1. Trả lời câu hỏi 1,2 trang 133 SGK.
2. Đọc trước bài Vệ Sinh Da
? Kể tên các bệnh ngoài da mà em biết? Da bẩn có
hại như thế nào.
? Kẻ bảng 42.1 và 42.2 vào vở .

BÀI HỌC KẾT THÚC
CHÚC CÁC EM HỌC TẬP TIẾN BỘ
VÀ AN TOÀN BÊN NGƯỜI THÂN