Thứ năm, ngày 20 tháng 10 năm 2022
Kể chuyện

Cây cỏ nước Nam

Nguyễn Bá Tĩnh (Tuệ Tĩnh)

MỜI CÁC EM NGHE KỂ CHUYỆN

Nguyễn Bá Tĩnh, tức Tuệ Tĩnh, là một
danh y đời Trần. Một lần, ông dẫn các học
trò đi ngược vùng Phả Lại để lên núi Nam
Tào, Bắc Đẩu, hai ngọn núi cao uy nghi sừng
sững đối mặt với một vùng sông nước hiểm
trở. Dọc hai bên đường lên núi là những bụi
sâm nam lá xòe như những bàn tay, những
bụi cây đinh lăng lá xanh mướt, những bụi
cam thảo nam leo vướng vít cả mặt đường.

Dừng chân bên sườn núi, ông trầm ngâm nói
với học trò:
- Ta đưa các con đến đây để nói cho các con
biết rõ điều mà ta suy nghĩ nung nấu từ mấy chục
năm nay.
Vài học trò xì xào:
- Chắc hẳn là điều gì cao siêu lắm nên thầy
mới phải nung nấu lâu như thế. Nguyễn Bá Tĩnh
lắc đầu:
- Điều ta sắp nói với các con không cao như
núi Thái Sơn, cũng chẳng xa như biển Bắc Hải
mà ở gần trong tầm tay, ở ngay dưới chân các
con đó

Tất cả học trò đều im lặng, duy có người
trưởng tràng kính cẩn hỏi:
- Thưa thầy, điều thầy định nói với chúng
con có phải là cây cỏ dưới chân…
- Phải, ta muốn nói về ngọn cây và sợi cỏ
mà hằng ngày các con vẫn giẫm lên…
Chúng chính là một đội quân hùng mạnh
góp vào với các đạo hùng binh của các bậc
thánh nhân như Hưng Đạo Vương đánh tan
giặc Nguyên xâm lược.

Rồi ông từ tốn kể:
- Ngày ấy, giặc nguyên nhòm ngó nước ta. Vua quan
nhà Trần lo việc phòng giữ bờ cõi rất cẩn thận. Bên cạnh
việc luyện tập dân bình, triều đình còn cắt cử người đôn
đốc rèn vũ khí, chuẩn bị voi ngựa, lương thực, thuốc men,
…Song, từ lâu nhà Nguyên đã cấm chở thuốc men, vật
dụng xuống bán cho người Nam. Khi giáp trận tất có người
bị thương và đau ốm lấy gì cứu chữa? Không chậm trễ, các
thái y đã tỏa đi khắp mọi miền quê học cách chữa bệnh của
dân gian bằng cây cỏ bình thường.Từ đó, vườn thuốc được
lập ở khắp nơi. Núi Nam Tào và Bắc Đẩu chính là hai
ngọn dược sơn của các vua Trần xưa. Cây cỏ nước Nam đã
góp phần làm cho những đạo binh thêm hùng hậu, bền bỉ,
khỏe mạnh, can trường trong cuộc chiến đấu chống kẻ thù
mạnh hơn mình hàng chục lần, đông hơn mình hàng trăm
lần…

Kể đến đây, Nguyễn Bá Tĩnh chậm rãi nói
thêm:
- Ta càng nghĩ càng thêm quý từng ngọn cây,
từng sợi cỏ của non sông gấm vóc tổ tiên để lại.
Ta định nối gót người xưa để từ nay về sau dân ta
có thể dùng thuốc nam chữa cho người Nam. Ta
nói để các con biết ý nguyện của ta.
Theo con đường của danh y Tuệ Tĩnh, cho đến
bây giờ, hàng trăm vị thuốc đã được lấy từ cây cỏ
nước Nam, hàng nghìn phương thuốc đã được
tổng hợp từ phương thuốc dân gian để trị bệnh
cứu người.

Kể chuyện:

Cây cỏ nước Nam

1. Dựa vào lời kể của thầy và các tranh vẽ dưới
đây, kể lại từng đoạn câu chuyện: Cây cỏ nước Nam.

* Tuệ Tĩnh giảng giải cho học trò về cây cỏ nước Nam.
Tuệ Tĩnh là một danh y đời Trần.
Ông đã dẫn học trò của mình lên núi để
giới thiệu về những cây thuốc quý.
- Ta đưa các con lên đây để nói cho các
con biết rõ điều mà ta nung nấu từ mấy
chục năm nay.
- Thưa thầy, điều thầy định nói với

chúng con có phải là cây cỏ ở dưới
chân.
- Phải, ta muốn nói về
ngọn cây và sợi cỏ mà hằng ngày các
con vẫn giẫm lên… Chúng chính là
một đội quân hùng mạnh góp vào với
các đạo hùng binh của các bậc thánh
nhân như Hưng Đạo Vương đánh
tan giặc Nguyên xâm lược.

* Quân dân nhà Trần tập luyện chuẩn bị chống quân
Nguyên.

Năm ấy, giặc Nguyên
nhòm ngó xâm lược nước
ta. Vua quan nhà Trần lo
việc phòng giữ bờ cõi rất
cẩn trọng. Bên cạnh đó
triều đình còn cắt cử
người đôn đốc rèn vũ khí,
chuân bị voi ngựa, lương
thực thuốc men,…

* Nhà Nguyên cấm bán thuốc men cho nước ta

Trong khi đó nhà
Nguyên đã cầm chở
thuốc men, vận dụng
xuống bán cho người
Nam. Khi giáp trận ắt
có người bị thương và
đau ốm biết lấy gì cứu
chữa.

* Quân dân nhà Trần chuẩn bị thuốc men cho cuộc chiến
đấu.

Thái y trong nước tỏa
đi khắp các miền quê học
cách chữa bệnh của dân
gian bằng cây cỏ bình
thường. Vườn thuốc nam
được lập ở khắp nơi. Hai
ngọn núi Nam Tào và
Bắc Đẩu chính là hai
ngọn dược sơn của các
vua Trần xưa.

* Cây cỏ nước Nam góp phần làm cho binh sĩ thêm khỏe
mạnh

Cây cỏ nước Nam
đã góp phần quan
trọng trong việc
chống kẻ thù mạnh
hơn, đông hơn mình
hàng trăm lần.

* Tuệ Tĩnh và học trò phát triển cây thuốc nam.
Tuệ Tĩnh đã nói với học trò
của mình:
Ta quý từng ngọn cây, sợi cỏ
của non sông gấm vóc tổ tiên để
lại. Ta muốn nối gót người xưa
dùng thuốc nam chữa bệnh cho
người Nam. Đó là ý nguyện của
ta.
Theo con
đường của danh y Tuệ Tĩnh
cho đến nay đã có hàng trăm vị
thuốc được lấy từ cây cỏ nước
Nam, hàng nghìn phương thuốc
đã được tổng hợp từ phương
thuốc dân gian để trị bệnh cứu

Kể chuyện:

Cây cỏ nước Nam
3. Trao đổi về ý nghĩa câu chuyện.
Ca ngợi danh y Tuệ Tĩnh đã yêu quý cây cỏ trên đất
nước , hiểu giá trị của chúng, biết dung chúng làm
thuốc để chữa bệnh cho nhân dân.

Kể chuyện:

Cây cỏ nước Nam
2. Kể lại toàn bộ câu chuyện.