CHÀO MỪNG CÁC
EM ĐẾN VỚI TIẾT
HỌC NGÀY HÔM NAY

KHỞI
ĐỘNG

1

Công tơ
điện

2

Cầu dao
điện

3

Aptoma
t

5

Công tắc
điện

6

Dây dẫn
điện

Cùng
u
tìm hiể
nhé!

4

Kiến thức hôm
Cuộc sống
tốt hàn ngày
nay
mai

Ổ cấm cố định
và Ổ cấm kéo
dài

toàn
n
a
n
ệ
i
Đ
tiện
g
n
ố
s
Cuộc
nghi

Khi lắp đặt và sử dụng các thiết bị tiêu thụ điện có
công suất lớn (như bếp từ, bình nóng lạnh, điều hòa
nhiệt độ) trong mạng điện gia đình, chúng ta cần
Các đề
vấngì?
đề cần quan
quan tâm những vấn
tâm

Chức năng thiết bị.

Các thông số của thiết bị.

LÀM VIỆC
NHÓM
Nhóm 1

Nhóm 2

Nhóm 3

Tìm hiểu về

Tìm hiểu về

Tìm hiểu về

công tơ điện

cầu dao điện

aptomat

Nhóm 4

Tìm hiểu về
về ổ cắm cố định và ổ
cắm kéo dài

Nhóm 5

Nhóm 6

Tìm hiểu về

Tìm hiểu về

công tắc điện

dây dẫn điện

Nhóm 1

Tìm hiểu về công tơ
điện

• Trình bày chức năng của công tơ
điện
• Thông số kĩ thuật của công tơ điện
• Luyện tập 1 (SGK – tr44) Quan sát
Hình 9.2 và cho biết ý nghĩa các
giá trị thông số kĩ thuật cơ bản của
công tơ.

Hình 9.2. Công tơ điện 1
pha

1. Công tơ
điện

Chức năng của công tơ
điện
Công tơ điện là dụng cụ đo
lường điện năng tiêu thụ của
mạng điện.

Điện áp định mức là giá trị điện áp theo thiết kế để công tơ hoạt

Thông tin kĩ
thuật

động tin cậy.
Dòng điện định mức là giá trị dòng điện theo thiết kế để công tơ
điện hoạt động tin cậy.
Dòng điện quá tải cho phép là dòng quá tải có thể đi qua công
tơ mà vẫn đảm bảo hoạt động chính xác.
Cấp chính xác là mức sai số của công tơ trong quá trình đo
lượng điện năng tiêu thụ của tải.

• Công tơ điện hiện nay có hai loại công tơ điện cơ và công tơ
điện điện tử, các công tơ này đều có loại một pha hoặc ba pha.

Công tơ điện
cơ

Công tơ điện tử

Luyện tập 1 (SGK –
tr44)
• 220 V nghĩa là điện áp định mức của công tơ điện (đây là giá trị điện áp
thông thường của hệ thống điện gia đình);
• 50 Hz nghĩa là công tơ điện hoạt động ở nguồn điện có tần số 50 Hz;
• 15 (45) A nghĩa là dòng điện định mức của công tơ là 15 A và dòng điện
cho phép quá tải là 45 A.
• 400 rev/kWh có nghĩa là đĩa nhôm quay 400 vòng tương ứng với 1 kWh.
Class 2.0 là cấp chính xác của công tơ điện tương ứng sai số 2%.

Nhóm 2

Tìm hiểu về cầu dao
điện

• Trình bày chức năng của cầu dao điện
• Thông số kĩ thuật của cầu dao điện
• Luyện tập 2 (SGK – tr44) Quan sát
Hình 9.3 và cho biết ý nghĩa các giá trị
thông số kĩ thuật ghi trên cầu dao

Hình 9.3. Cầu dao

2. Cầu dao
điệnChức năng của cầu dao điện
• Cầu dao điện là thiết bị có chức năng
đóng - cắt điện bằng tay.
• Trong thực tế, người ta thường mắc
thêm cầu chì để bảo vệ mạch điện và
các thiết bị khi quá tải, ngắn mạch.
Hình 9.3. Cầu dao
điện

Thông tin kĩ
thuật

Điện áp định mức là giá trị điện áp tối đa mà cầu
dao có thể chịu đựng.
Dòng điện định mức là giá trị dòng điện tối đa mà
cầu dao có thể chịu được trong điều kiện làm việc
bình thường, thường có giá trị từ 6 A đến 60 A.

Trả lời Luyện tập 2
• 20A là thông số giá trị dòng
điện định mức của cầu dao
điện.
• 600V là thông số giá trị điện áp
định mức của cầu dao điện.

Nhóm 3

Tìm hiểu về
Aptomat

• Trình bày chức năng của aptomat
• Thông số kĩ thuật của aptomat
• Luyện tập 1 (SGK – tr45) Quan sát
Hình 9.4 và cho biết ý nghĩa các giá trị
thông số kĩ thuật ghi aptomat
Hình 9.4. Aptomat

3.
Aptomat
Chức năng của aptomat

Aptomat là thiết bị có chức năng đóng cắt điện và tự động cắt điện để bảo vệ
quá tải, ngắn mạch cho mạch điện.

Điện áp định mức là giá trị điện áp để aptomat có
Thông tin kĩ
thuật

thể hoạt động bình thường.
Dòng điện định mức là giá trị dòng điện để aptomat
có thể hoạt động bình thường.
Dòng ngắn mạch: là giá trị dòng điện ngắn mạch
lớn nhất mà aptomat có thể cắt trong một giây mà
không bị phá huỷ.

Trả lời Luyện tập 1
• 25A là thông số giá trị dòng điện
định mức của aptomat
• 230V là thông số giá trị điện áp
định mức của aptomat
• 1000 A là giá trị dòng ngắn mạch
lớn nhất của aptomat

Nhóm 4

Tìm hiểu về ổ cắm cố định và ổ cắm
kéo dài

• Trình bày chức năng của ổ cắm cố định
và ổ cắm kéo dài
• Thông số kĩ thuật của ổ cắm cố định và
ổ cắm kéo dài
• Luyện tập 2 (SGK – tr45) Quan sát
Hình 9.5, cho biết chức năng và ý nghĩa
các thông số kĩ thuật ghi trên đó.

Hình 9.5. Ổ cắm điện kéo
dài

4. Ổ cắm cố định và ổ cắm
kéo dài Chức năng
• Ổ cắm cố định là thiết bị lấy điện, có chức
năng kết nối nguồn điện với các thiết bị
tiêu thụ điện; được cố định tại 1 vị trí.
• Ổ cắm nối dài là thiết bị lấy điện, có chức
năng kết nối với ổ cắm cố định để di
chuyển ổ lấy điện tới vị trí thuận lợi cho tải
tiêu thụ điện.

Thông tin kĩ
thuật

Điện áp định mức là giá trị điện áp tối đa mà ổ cắm có thể chịu
đựng, thường có giá trị lớn hơn hoặc bằng điện áp định mức
của thiết bị tiêu thụ điện.
Dòng điện định mức là giá trị dòng điện tối đa mà ổ cắm có thể
chịu đựng.

Trả lời Luyện tập 2
Hình 9.5 SGK là ổ cắm điện kéo dài có chức năng kết nối với ổ cắm
điện cố định để di chuyển ổ lấy điện tới vị trí thuận lợi cho tải tiêu thụ
điện
• Điện áp và tần số định mức cảu ổ cắm điện kéo dài là 220V và
50Hz.
• Dòng điện định mức là 10 A
• Công suất định mức là 220W
• Ổ cắm điện có chiều dài là 3m

Nhóm 5

Tìm hiểu về công tắc
điện

• Trình bày chức năng của công tắc
điện
• Thông số kĩ thuật của công tắc điện
• Luyện tập 3 (SGK – tr45) Hãy so
sánh chức năng của công tắc điện
và cầu dao điện

5. Công tắc
điện
Chức năng
Công tắc điện có chức năng đóng
- cắt điện cho các đồ dùng điện,
thiết bị điện công suất nhỏ.

Bộ công tắc điều khiển từ
xa

Thông tin kĩ
thuật

Điện áp định mức là giá trị điện áp tối đa mà công
tắc có thể chịu đựng.
Dòng điện định mức là giá trị dòng điện tối đa mà
công tắc có thể chịu đựng.

Trả lời Luyện tập 3
• Công tắc thường được sử dụng trong hệ thống điện gia dụng và tương
đối nhỏ gọn như có thể là điều khiển bóng đèn, công tắc không có chức
năng bảo vệ hệ thống điện.
• Cầu dao điện thường được sử dụng trong hệ thống điện công nghiệp
hoặc hệ thống phân phối điện, nơi cần khả năng chịu tải cao và hoạt
động ổn định trong thời gian dài. Cầu dao có chức năng bảo vệ hệ thống
điện

Nhóm 6

Tìm hiểu về dây dẫn
điện

• Trình bày chức năng của dây dẫn điện
• Thông số kĩ thuật của dây dẫn điện
• Luyện tập 1 (SGK – tr46): Trên vỏ một
dây dẫn điện có ghi: Cu – 220V –
1,0mm2. Em hãy cho biết ý nghĩa thông
tin đó.

Dây điện

6. Dây dẫn
điện
Chức năng
Cáp điện có chức năng kết nối
các thiết bị trong mạng điện và
dẫn điện từ nguồn tới tải tiêu thụ.

Dây dẫn điện

Thông tin kĩ thuật

• Điện áp định mức là điện áp mà dây dẫn điện được
thiết kế để hoạt động tin cậy, ổn định, không gây nguy
hiểm đến tuổi thọ của dây dẫn.
• Điện áp định mức của dây dẫn điện trong gia đình có
giá trị 220 V.
• Tiết diện dây dẫn là diện tích mặt cắt ngang của lõi
dây điện.
• Tiết diện dây dẫn càng lớn thì dòng điện cho phép
trên dây càng lớn.

• Một số loại dây dẫn hiện nay đang có trên thị trường:

Dây điện đơn

Dây điện mềm Dây điện đôi

Dây điện xoắn
mềm

Dây cáp

• Các thông số kĩ thuật thường được ghi trên dây dẫn điện như điện áp
định mức, dòng điện định mức hoặc tiết diện lõi dây cũng như loại vật
liệu làm lõi dây và làm vỏ.

Trả lời Luyện tập 1
• Trên vỏ một dây dẫn điện có ghi: Cu 220 V - 1.0 mm2 có nghĩa là:
• Dây được làm bằng đồng.
• Điện áp định mức: 220 V
• Tiết diện dây dẫn là: 1 mm2

Quan sát hình 9.7 và cho biết loại aptomat nào
thường được sử dụng trong hệ thống điện gia
đình.

Gợi ý:
• Loại aptomat một cực có dòng điện định mức 15A thường được sử dụng
trong hệ thống điện gia đình
• Loại aptomat ba pha có dòng điện định mức 100A thường được sử dụng
trong công nghiệp vừa và nhỏ

Làm thế nào để lựa chọn
được thông số kĩ thuật của
aptomat hay dân dẫn phù
hợp không gây lãng phí?

1. Công suất tiêu thụ của hệ thống điện
gia đình
• Khi tính toán công suất tiêu thụ cần xét
các yếu tố nào?
• Công thức tính công suất tiêu thụ và ý
nghĩa các đại lượng có trong công thức
• Công thức tính dòng điện và ý nghĩa
các đại lượng có trong công thức

Các yếu tố cần xem
xét
Khả năng phát

Các tải trong hệ

triển thêm nhu cầu thống điện thường
sử dụng điện

không sử dụng

trong gia đình.

đồng thời.

Các tải không làm
việc hết công suất
định mức.

• Công suất tiêu thụ của hệ thống điện như sau:
• Pi là công suất tiêu thụ của tải thành
phần trong hệ thống điện
• n là số lượng tải trong hệ thống
điện.

• U là điện áp lưới điện một pha có trị số 220 V.
• P là công suất tiêu thụ của hệ thống điện (được tính ở trên).
• là hệ số công suất.

Hệ số công suất của tải có động cơ thường có
giá trị là 0,8.
Hệ số công suất của tải khác chọn giá trị hệ số
công suất là 1,0.

2. Thông số kĩ thuật của thiết
bị điện

Trình bày mối liên hệ giữa dòng điện chạy qua dây
dẫn và tiết diện của dây dẫn
a. Thông số kĩ thuật của dây dẫn cần xác định là tiết diện của dây
dẫn.
• Mối liên hệ giữa dòng điện chạy qua dây dẫn và tiết diện cảu dây dẫn
được tính như sau:

• S là tiết diện của dây dẫn, tính bằng
mm2
• I là dòng điện chạy qua dây dẫn
• J là mật độ dòng điện cho phép

b) Thông số kĩ thuật của thiết bị đóng,
cắt, bảo vệ
• Trình bày những yêu cầu lựa chọn
thiết bị bảo vệ tốt, hiệu quả
• Công thức tính dòng điện định mức
của aptomat