CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN VỚI
BÀI HỌC MÔN LỊCH SỬ 8

KHỞI ĐỘNG

Nhiệm vụ: Xem video và trả lời các câu hỏi sau:Nhân vật nào được đề cập đến
trong video? Hãy chia sẻ những điều em biết về những thành tựu khoa học nổi bật của ông?

LÊ THỊ THUỶ

BÀI 14: SỰ PHÁT TRIỂN CỦA KHOA HỌC, KĨ THUẬT,
VĂN HỌC, NGHỆ THUẬT TRONG CÁC THẾ KỈ VXIII-XIX

1. Những thành tựu về khoa học và kĩ thuật
a. Những thành tựu chủ yếu về khoa học và kĩ thuật

1. Những thành tựu về khoa học và kĩ thuật
a. Những thành tựu chủ yếu về khoa học và kĩ thuật
THẢO LUẬN NHÓM ĐÔI 3 PHÚT

Nhóm 1 + 2: Dựa vào sơ đồ 14.1 và khai thác thông tin
trong bài, em hãy mô tả một số thành tựu tiêu biểu của khoa
học - kĩ thuật trong các thế kỉ XVIII - XIX.
Nhóm 3 + 4: Hãy lựa chọn hai phát minh mà em cho rằng
có tác động mạnh mẽ đến đời sống và nhận thức của con
người trong thế kỉ XVIII - XIX. Phân tích sự tác động đó

Nhóm 1:

- Thành tựu tiêu biểu về kĩ thuật:
+ Máy hơi nước được sử dụng rộng rãi trong các lĩnh vực sản xuất.
+ Ngành luyện kim có nhiều tiến bộ mới, ví dụ: phương pháp luyện gang thành sắt, phương pháp luyện sắt
thành thép,…
+ Xuất hiện nhiều phát minh mới trên các lĩnh vực giao thông vận tải, nông nghiệp, quân sự, thông tin liên lạc,
… Tiêu biểu, như: tàu thuỷ của R, Phơn-tơn, máy thu hoạch lúa mì của Mác Kây, máy điện thoại của A.G.Beo;
đại bác, súng trường, tàu vỏ thép trọng tải lớn, ngư lôi,...
- Thành tựu tiêu biểu về khoa học tự nhiên: xuất hiện nhiều phát minh, khám phá quan trọng, góp phần mang
đến hiểu biết sâu sắc hơn về thế giới tự nhiên và xã hội loài người, như:
+ Năm 1859, Sác-lơ Đác-uyn công bố thuyết tiến hóa, giải thích sự đa dạng các chủng loài động, thực vật là do
chọn lọc tự nhiên
+ Năm 1860, G. Men-đen công bố các nghiên cứu về di truyền thông qua các thử nghiệm trên thực vật.
+ Năm 1869, Đ. I. Men-đê-lê-ép công bố Bảng tuần hoàn các nguyên tố hoá học
+ Năm 1898, 2 nhà khoa học Pi-e Quy-ri và Ma-ri Quy-ri đã tìm ra năng lượng phóng xạ, đặt nền tảng cho
ngành nguyên tử học.
- Thành tựu tiêu biểu về khoa học xã hội:
+ Các lĩnh vực thuộc khoa học xã hội như: Khảo cổ học, Nhân chủng học, Xã hội học có những bước phát triển
vượt bậc
+ Xuất hiện ngành khoa học mới là Tâm lý học với hai nhà tiên phong là I. Páp-lốp và S. Phroi.
+ Năm 1848, học thuyết chủ nghĩa xã hội khoa học của C. Mác và Ph. Ăng-ghen ra đời.

Nhóm 3:

* Lựa chọn 2 phát minh:
- Thuyết tiến hóa của S. Đác-uyn.
- Học thuyết chủ nghĩa xã hội khoa học của C. Mác và Ph.Ăng-ghen
* Tác động của 2 phát minh này:
- Thuyết tiến hóa của Đác-uyn đã giải thích nguồn gốc và sự đa dạng của
các chủng loài thực vật, động vật (trong đó có con người) là do cơ chế
chọn lọc tự nhiên. Quan điểm mà Đác-uyn đưa ra hoàn toàn mới, khác
với niềm tin phổ biến về nguồn gốc con người và tạo vật trong xã hội lúc
bấy giờ.
- Học thuyết chủ nghĩa xã hội khoa học ra đời đã trang bị lý luận cho giai
cấp công nhân và nhân dân lao động trong cuộc đấu tranh chống lại giai
cấp tư sản, xây dựng một xã hội công bằng và tốt đẹp hơn.

1. Thành tựu về khoa học và kĩ thuật
a. Những thành tựu chủ yếu về khoa học và kĩ thuật
- Các phát minh về kĩ thuật:
+ Tàu thủy của R.Phơn-tơn.
+ Máy thu hoạch lúa mì của Mác Cây.
+ Máy điện thoại của A.G.Beo.
+ Máy đĩa nghe nhạc và bóng đèn của T.Ê-đi-xơn.
+ Xuất hiện đại bác, súng trường, tàu vỏ thép trọng tải lớn, ngư lôi,…
- Phát minh trong ngành khoa học tự nhiên:
+ Năm 1859: Thuyết tiến hóa của Đác-uyn.
+ Năm 1860: Nghiên cứu về di truyền thông qua các thí nghiệm trên thực vật
của Men-đen.
+ Năm 1869: Bảng tuần hoàn các nguyên tố hóa học của Men-đê-lê-ép.
+ Năm 1898: Pi-e Quy-ri và Ma-ri Quy-ri tìm ra năng lượng phóng xạ, đặt
nền tảng cho ngành nguyên tử học.

- Phát minh trong ngành khoa học xã hội:
+ Khảo cổ học, Nhân chủng học, Xã hội học có bước phát
triển vượt bậc.
+ Tâm lí học mới xuất hiện. Tiên phong là Páp-lốp và Díchmum.
+ Phát minh lớn nhất là Học thuyết chủ nghĩa xã hội khoa
học của C.Mác và Ph.Ăng-ghen.
 

Tàu thủy đầu tiên do Robe Phon-ton chế tạo

- Năm 1807, Phơn-tơn - một kĩ sư người Mỹ đã ứng dụng động cơ
hơi nước để thiết kế tàu thuỷ chạy bằng máy hơi nước. Vì không
có tiền để chế tác tàu thuỷ, ông đã sang Pháp gặp Na-pô-lê-ông
với hi vọng hoàng đế Pháp sẽ mua bản thiết kế đó để chế tác con
tàu động cơ hơi nước. Tiếc rằng vì nghe đám cận thần khuyên
nhủ, không tin Phơn-tơn nên Na-pô-lê-ông đã khước từ. Phơntơn trở vể Mỹ, quyên góp tiền bạc từ gia đình, bạn bè để chế tác
tàu thuỷ đầu tiên mang tên ông - tàu thuỷ Phơn-tơn. Chiếc tàu
Phơn-tơn ngay chuyến đi thử đầu tiên khởi hành từ Niu Oóc,
chạy 240 km ngược dòng. ít lâu sau, tàu chạy bằng máy hơi nước
được dùng đi biển. Năm 1815, khi Na-pô-lê-ông bị đày ra đảo
Xanh Ê-len, vào một buổi sáng, ông nhìn thấy tàu thuỷ chạy qua
và ân hận vì không nghe theo lời Phơn-tơn.

Máy thu hoạch lúa mì

Điện thoại bàn

Điện thoại

Em có biết

Ê-đi-xơn và chiếc máy
hát đĩa quay tay

Máy đĩa
nghe
nhạc

Bóng đèn sợi đốt

Sơ đồ một số phát minh quan trọng của ngành khoa học tự nhiên thế kỉ XIX

b. Tác động của sự phát triển khoa học, kĩ thuật trong các thế kỉ
XVIII-XIX
THẢO LUẬN NHÓM 3 PHÚT
Sự phát triển khoa học, kĩ thuật trong các thế kỉ XVIII-XIX đã
tác động như thế nào đến xã hội loài người?

b. Tác động của sự phát triển khoa học, kĩ thuật trong các thế kỉ XVIII –
XIX
* Tích cực:
- Mang đến hiểu biết sâu sắc về thế giới tự nhiên và xã hội loài người.
- Đưa nhân loại bước vào thời đại văn minh công nghiệp:
+ Máy móc thay thế lao động chân tay.
+ Cuộc sống tiện nghi hơn.
+ Dân số phát triển.
- Các nước Tây Âu trở nên thịnh vượng, tầng lớp người giàu xuất hiện.
* Tiêu cực:
- Người nghèo trong xã hội ngày càng đông hơn.
- Khói bụi của công nghiệp tác động trực tiếp đến môi trường sống của con
người.
 

1
3

2

4

5
7

6

LÊ THỊ THUỶ

Khói các nhà máy thải ra

Khói do xe thải ra

Khói do xe thải ra

Tình trạng rác thải ở Cà Mau

Người Mỹ ném bom nguyên tử xuống Nhật Bản (năm 1945)

Thành phố Hiroshima bị tàn phá sau vụ tấn công
bằng bom nguyên tử

Con người cần làm gì
để hạn chế các tiêu cực
của khoa học, kĩ thuật?

* Để khắc phục và hạn chế những mặt tiêu cực
của cuộc cách mạng khoa học - kĩ thuật, chúng ta
cần phải:
- Giáo dục, nâng cao ý thức của mỗi người dân.
- Khai thác, sử dụng tài nguyên thiên nhiên hợp lý.
- Đẩy mạnh nghiên cứu, phát minh, sáng chế và áp
dụng vào thực tiễn các loại năng lượng sạch, như:
năng lượng mặt trời, năng lượng gió, năng lượng thủy
triều,...
- Hạn chế chạy đua vũ trang, bảo vệ hòa bình an ninh
thế giới.

2. Thành tựu về văn học và nghệ thuật
a. Những thành tựu chủ yếu về văn học và nghệ thuật

2. Thành tựu về văn học và nghệ thuật
a. Những thành tựu chủ yếu về văn học và nghệ thuật
THẢO LUẬN NHÓM ĐÔI 3 PHÚT

Khai thác mục Em có biết, thông tin mục 2a SGK tr.62, 63 và trả lời câu
hỏi: Trình bày một số thành tựu tiêu biểu về văn học và nghệ thuật
trong các thế kỉ XVIII – XIX.
+ Nhóm 1: Tìm hiểu thành tựu về văn học.
+ Nhóm 2: Tìm hiểu thành tựu về âm nhạc.
+ Nhóm 3: Tìm hiểu thành tựu về hội họa.

2. Thành tựu về văn học và nghệ thuật
a. Những thành tựu chủ yếu về văn học và nghệ thuật
- Thành tựu về văn học:
+ Xuất hiện những nhà văn, nhà thơ vĩ đại.
+ Một số tác phẩm kinh điển: Đông Gioăng (Lo Bai-rơn), Ai-van-hô (Oantơ Xcốt), Tấn trò đời (Ban-dắc), Những người khốn khổ (Vích-to Huygô), Chiến tranh và hòa bình (Lép Tôn-xtôi).
- Thành tựu về âm nhạc:
+ Là thời kì đỉnh cao của dòng nhạc cổ điển.
+ Những nhà soạn nhạc thiên tài: Mô-da, L.Bét-tô-ven, Trai-cốp-xki,…
- Thành tựu về hội họa:
+ Các nghệ sĩ khắc họa hiện thực xã hội của thời đại công nghiệp.
+ Trường phái Ấn tượng phát triển mạnh mẽ (1860 – 1870) ở Pháp.

Tác giả: Victor Hugo
Thể loại: Tiểu Thuyết

TÓM TẮT TRUYỆN
Lấy bối cảnh xã hội Pháp thế kỷ 19, Les
Misérables là câu chuyện đầy mê hoặc
kể về những giấc mơ tan vỡ và tình yêu
không thành, cùng với đó là những đam
mê, hy sinh và chuộc tội - cuốn truyện
là một bằng chứng trường tồn theo năm
tháng kể lại hành trình tồn tại của tinh
thần con người. Một cựu tù nhân tên
Jean Valjean, bị săn lùng hàng thập kỷ
bởi tay cảnh sát tàn nhẫn Javert sau khi
tái phạm tội. Khi Valjean đồng ý chăm
sóc cô con gái nhỏ của một công nhân
nhà máy tên là Cosette, cuộc đời họ
thay đổi mãi mãi.

- Bét -Tô-Ven tên đầy đủ là Lút-vích
van
Bét-tô-ven.(Ludwig
van
Beethoven)
-Nhạc sĩ thiên tài người Đức, sinh
ở thành phố Bon. - người được
mệnh danh”Vị đại tướng của các
nhạc sĩ”. Ông là người kết thúc chủ
nghĩa âm nhạc Cổ điển Viên bằng
một dấu chấm tròn chĩnh, đồng thời
tạo tiền đề cho sự ra đời chủ nghĩa
Lãng mạn.
-Ông đã sáng tác các tác phẩm nổi
âm nhạc nổi tiếng:
+9 bản giao hưởng (giao hưởng số
3, số 5, số 6, số 9)
+32 bản xô -nát dành cho pi-anô(xô-nát số 8, số 14, số 23)
BEETHOVEN (1770-1827)

Bức tranh Ấn tượng mặt trời mọc – Claude Monet

Mùa xuân trong tranh danh họa Claude Monet

Đêm đầy sao trên sông Rhone – Van Gogh

b.Tác động của sự phát triển văn học, nghệ thuật trong các
thế kỉ XVIII- XIX

- GV cho HS thảo luận cặp đôi theo bàn
1.Những tác phẩm văn học, nghệ thuật có ảnh hưởng
như thế nào đến xã hội?
2. Quan sát hình 14.3, theo em, những chi tiết nào
trong bức tranh có tác động đến xã hội đương thời?
Tại sao? 

Quan sát hình 14.3, theo em,
những chi tiết vào trong bức
tranh có tác động đến xã hội
đương thời?

14.3 Người nữ thợ giặt trong thời đại công

nghiệp của Ô-nô-rê Đô-mi-ê 1808 - 1879

Người nữ thợ giặt trong thời đại công nghiệp của
Ô-nô-rê Đô-mi-ê 1808 - 1879

- Trong bức tranh về người nữ thợ giặt của Ônô-rê Đô-mi-ê có nhiều chi tiết tác động đến
xã hội đương thời, cụ thể là:
+ Hình ảnh người phụ nữ đang xách trên tay
một giỏ đồ giặt rất lớn, đi cạnh người phụ nữ
ấy mà một em bé nhỏ, chập chững biết đi.
+ Ánh mắt và gương mặt của người phụ nữ
thể hiện sự mệt mỏi, thoáng chút tuyệt vọng
và bất lực.
+ Cơ thể gầy gò của người phụ nữ đang uốn
cong xuống trước sức nặng của giỏ đồ giặt và
cô cùng với em bé cũng đang phải chống lại
với một cơn gió.
- Những chi tiết này đã phản ánh về tình cảnh
khổ cực của người lao động, đặc biệt là lao
động nữ trong thời đại cách mạng công
nghiệp, khi mà họ phải làm việc cật lực để
nuôi sống bản thân và gia đình.

b.Tác động của sự phát triển văn học, nghệ thuật trong các thế kỉ
XVIII- XIX
 - Văn học, nghệ thuật phản ánh chân thực thế giới tự nhiên – xã hội,
đời sống và khát vọng của con người trong thời đại công nghiệp.
 => Tác động trực tiếp đến hình thành quan điểm tư tưởng của tầng
lớp tư sản.
Þ Cho thấy bộ mặt trái của chủ nghĩa tư bản, góp tiếng nói bênh vực
người nghèo khổ.
- Nhiều tác phẩm tác động trực tiếp đến cuộc đấu tranh của nhân dân
lao động chống áp bức, góp phần tạo nên cải cách xã hội.