Chủ đề 5:
CHẤT TINH KHIẾT – HỖN HỢP.
PHƯƠNG PHÁP TÁCH CÁC CHẤT.

Theo em, các loại lương thực, thực phẩm được tạo nên từ 1
chất hay nhiều chất?
Được tạo nên từ nhiều chất

Các loại lương thực – thực phẩm ở
dạng tinh khiết hay hỗn hợp?

BÀI 15:
CHẤT TINH KHIẾT - HỖN HỢP

I. CHẤT TINH KHIẾT
1/ Em có nhận xét gì về số lượng các chất có trong nước cất, bình khí oxygen y
tế, sản phẩm đường tinh luyện và muối tinh?
Các chất đều được tạo nên từ một chất, không lẫn tạp chất.

Nước cất

Oxygen

Muối
Đường

I. CHẤT TINH KHIẾT

- Chỉ có một chất duy nhất có trong nước cất, bình khí
oxygen y tế, sản phẩm đường tinh luyện và muối tinh

Các chất tinh khiết trên đây ở thể nào?

I. CHẤT TINH KHIẾT
- Chất tinh khiết có các thể là:
+ Trong nước cất: chứa chất lỏng
+ Trong bình khí oxygen y tế: chứa chất khí.
+ Trong sản phẩm đường tinh luyện, muối tinh: chất rắn.

I. CHẤT TINH
KHIẾT
2/ Đường có vị ngọt, muối ăn có vị mặn, nước sôi ở 100°C và
khí oxygen hoá lỏng ở -183°C. Theo em, nếu lẫn tạp chất
khác thì những tính chất trên có thay đổi không?

I. CHẤT TINH KHIẾT
- Nếu lẫn tạp chất khác thì vị, nhiệt độ sôi và nhiệt độ
ngưng tụ của tất cả các chất trên (đường, muối, nước
sôi, khí oxygen hóa lỏng) đều sẽ thay đổi.

Thế nào là chất tinh khiết?



Chất tinh khiết (chất nguyên chất) được

tạo ra từ một chất duy nhất.
Chất, theo quy ước ta hiểu là chất tinh khiết

II HỖN HỢP

3/ Bột canh có phải
là chất tinh khiết
không? Hãy liệt kê
các thành phần tạo
nên bột canh dùng
làm gia vị trong bữa
ăn của gia đình em.

- Bột canh không
phải là chất tinh
khiết
- Các thành phần
tạo nên bột canh
bao gồm: tiêu,
tỏi, đường,
muối..

Tỏi

Đường

Chất điều vị
Bột tiêu

Muối

4/ Nếu có đủ nguyên liệu, em làm thế nào để có bột
canh? Nếu bớt một trong các thành phần của bột canh
thì vị có thay đổi không? Giải thích?
Nếu có đủ nguyên liệu, em sẽ trộn các nguyên
liệu theo một tỉ lệ thích hợp, để tạo nên bột canh.
Nếu bớt một trong các thành phần của bột canh
thì vị của bột canh sẽ thay đổi. Bởi vậy mỗi thành
phần có tính chất riêng, tạo nên vị đặc trưng.

5/ Quan sát hình 15.3, em hãy cho biết, nước
khoáng thiên nhiên có phải là nước nguyên chất
không?
Nước khoáng thiên
nhiên không phải là nước
nguyên chất. Bởi vì ngoài
nước, trong thành phần của
nước khoáng còn chứa một
số chất khoáng khác.

Em hãy tìm hiểu xem cần những vật liệu gì để
tạo nên vữa xây dựng?
Những vật liệu
tạo nên vữa xây
dựng, bao gồm:
xi măng, cát,
nước,…
Thợ xây trộn vữa xây dựng.



Bột canh,
nướcđược
khoáng
vàkhi
vữahai
xây
dựng
được
là hỗn
Hỗn hợp
tạo ra
hay
nhiều
chấtgọi
trộn
hợp.
 nhau.
Em hãy rút ra khái niệm về hỗn hợp.
lẫn với
Mỗi chất trong hỗn hợp được gọi là một thành phần hỗn hợp. Tính chất
của một hỗn hợp phụ thuộc vào thành phần hỗn hợp và hàm lượng của chúng.
Các nguyên vật liệu trong tự nhiên thường ở dạng hỗn hợp.

III. HỖN HỢP ĐỒNG NHẤT.
HỖN HỢP KHÔNG ĐỒNG NHẤT.

Tiến hành thí nghiệm sau:

Thí nghiệm 1: tạo hỗn hợp đồng nhất và hỗn hợp không
đồng nhất.

Nước cất

B1: Lấy 2 ống nghiệm, sau đó thêm nước cất đến 1/3 ống nghiệm

Ống nghiệm 1

Ống nghiệm 2

B2: Lần lượt cho 1 thìa ethanol vào ống
nghiệm thứ nhất và 1 thìa dầu ăn vào ống
nghiệm thứ 2

Hỗn hợp
đồng nhất

Hỗn hợp không
đồng nhất

B3: Lắc đều 2 ống nghiệm, để yên. Quan sát nêu hiện tượng

6/ Từ thí nghiệm 1, hãy cho biết các chất lỏng có hòa tan
trong nhau không?
Ống nghiệm 1 thêm ethanol: ethanol tan được trong nước;
Ống nghiệm 2 thêm dầu ăn: dầu ăn không tan trong nước, nổi
lên trên do nhẹ hơn nước.

7/ Quan sát hình 15.4, em hãy nhận xét sự phân bố thành
phần các chất trong hỗn hợp đồng nhất và không đồng
nhất.

- Hỗn hợp đồng nhất là hỗn hợp có thành phần giống nhau
tại mọi vị trí trong toàn bộ hỗn hợp.
- Hỗn hợp không đồng nhất là hỗn hợp có thành phần
không giống nhau trong toàn bộ hỗn hợp.

Em hãy lấy ví dụ về hỗn hợp đồng nhất và
hỗn hợp không đồng nhất.
Hỗn hợp đồng nhất: đường, muối vào nước…
Hỗn hợp không đồng nhất: xăng vào nước, bột mì
với nước…

VẬN DỤNG

1

Để phân biệt chất tinh khiết
và hỗn hợp ta dựa vào
A

Số chất tạo nên
B

C

D

Màu sắc của chất.
Thể của chất.
Mùi vị của chất.

2

Hai chất trộn lẫn vào nhau, thành
phần các chất giống nhau tại mọi
vị trí trong toàn bộ hỗn hợp là:
A

Hỗn hợp không đồng nhất.
B

Hỗn hợp đồng nhất.
C

Chất tinh khiết.
D

Tạp chất

3

Đèn dầu

Vì sao bấc đèn quá ngắn hoặc dầu cạn gần hết thì
người ta đổ nước vào bình dầu và đèn tiếp tục
cháy sáng thêm một thời gian nữa. Em hãy giải
thích vì sao người ta lại làm như thế.

Bấc đèn
Ở một số vùng chưa có điện, đèn dầu
rất phổ biến trong việc thắp sáng.

Hướng dẫn về nhà:

- Học bài
- Làm bài tập 1,2,3 SGK/80
- Chuẩn bị nội dung bài 15 các phần còn lại.