2
Bài 3
( Văn bản nhật dụng )
3
1/ Tác giả :
Khánh Hoài, tên thật Đỗ Văn Xuyền, sinh năm 1937, quê ở Thái Bình.
2/ Tác phẩm :
- Kiểu văn bản: văn bản nhật dụng
Thể loại: truyện ngắn
PTBĐ: tự sự kết hợp miêu tả và biểu cảm
I/ Giới thiệu chung:
3. Bố cục: 3 đoạn
*Đoạn 1: Từ đầu -> hiếu thảo như vậy: Chia búp bê
* Đoạn 2: Hay anh dẫn em đến trường một lát -> trùm lên cảnh vật: Chia tay lớp học.
* Đoạn 3: Còn lại: Hai anh em chia tay nhau.
4. Ngôi kể:
- Truyện được kể theo ngôi thứ nhất.
- Người xưng tôi trong truyện là người chứng kiến các việc xảy ra, cũng là người chịu nỗi đau như em gái của mình. Cách chọn lựa ngôi kể này cũng làm tăng lên tính chân thực của câu chuyện và do vậy sức thuyết phục của truyện tăng cao hơn.

Thành và Thủy là 2 anh em được sinh ra và lớn lên trong một gia đình khá giả. Hai anh em rất yêu thương nhau nhưng bố mẹ ly hôn, hai anh em phải chia tay nhau. Thành ở lại với bố. Thủy theo mẹ về quê sống cùng bà ngoại ở xa và không được tiếp tục đi học nữa. Hai anh em rất buồn. Cuộc chia tay diễn ra trong nước mắt cùng những con búp bê. Thủy đã không chia 2 con búp bê và quyết định để lại cho anh. Thành đã khóc và hứa với em sẽ không bao giờ để 2 con búp bê cách xa nhau.
* Tóm tắt văn bản:
II/ Tìm hiểu văn bản
1. Cuộc chia búp bê
Đọc “Từ đầu -> hiếu thảo như vậy”

* Nguyên nhân:



? Vì sao hai anh em phải chia búp bê?
? Búp bê có ý nghĩa ntn trong cuộc sống của hai anh em?
Bố mẹ li hôn nên hai anh em phải xa nhau, phải chia đồ chơi theo lệnh của mẹ.
II/ Tìm hiểu văn bản
1. Cuộc chia búp bê
- Búp bê :là đồ chơi thân thiết , gắn với tuổi thơ hồn nhiên
- Búp bê đối với Thành và Thuỷ là bạn, là sợi dây kết nối tình anh em thân thiết
- Búp bê là hình ảnh gia đình hạnh phúc, đầm ấm
*Ý nhĩa của hình ảnh búp bê:


? Tâm trạng của hai anh em ntn khi nghe mẹ ra lệnh phải chia đồ chơi?
+ Thuỷ: run lên bần bật, cặp mắt tuyệt vọng, hai bờ mi song mộng nước vì khóc nhiều; như người mất hồn; loạng choạng bám vào anh.
+ Thành: cắn chặt môi để khỏi bật lên tiếng khóc, nhưng nước mắt cứ tuôn ra.
Đau khổ, buồn tủi, tuyệt vọng đến bất lực.
* Tâm trạng hai anh em:
2. Cuộc chia tay với lớp học:
Đọc : “Hay anh dẫn em đến trường một lát -> trùm lên cảnh vật”

2. Cuộc chia tay với lớp học:
Thái độ của cô và các bạn:
Ngạc nhiên, đau xót, cảm thông với nỗi bất hạnh của anh em Thủy=> Tình cảm bạn bè, thầy cô ấm áp.

Vì sao Thuỷ lại khóc khi đến trường gặp cô giáo và các bạn?
Phải xa thầy cô, xa bạn bè và không được đi học nữa.
? Cô giáo và các bạn đã tỏ thái độ ntn khi nghe tin 2 anh em phải xa nhau và tin Thuỷ không được đi học nữa ? – (Tìm các chi tiết thể hiện tình cảm của cô giáo và các bạn dành cho Thuỷ?).
+ Kinh ngạc, sững sờ như không tin được vào sự thật đau lòng của hai anh em Thành và Thuỷ.
+ Cô giáo tái mặt, nước mắt giàn giụa, các bạn thút thít khóc... ôm chặt Thuỷ, tặng vở, bút
+ Các bạn thút thít khóc.
* Tâm trạng của Thành khi ra khỏi trường. 
_ Thành “kinh ngạc khi thấy mọi người đi lại bình thường và nắng vẫn vàng ươm trùm lên cảnh vật”.Trong tâm hồn Thành đang nổi giông bão vì sắp phải chia tay với em gái.
_ Thành cảm nhận được sự bất hạnh và sự cô đơn lạc lõng của hai anh em trước sự vô tình của người và cảnh.
 
3. Cuộc chia tay của hai anh em:

* Tình cảm của hai anh em Thành và Thủy.
_ Thủy mang kim ra tận sân vận động vá áo cho anh.
_ Thành giúp em học,chiều nào cũng đón em đi học về
_ Khi phải chia tay hai anh em càng thương yêu và quan tân lẫn nhau
+ Chia đồ chơi,Thành nhường hết cho em.
+ Thủy thương anh “không có ai gác đêm cho anh ngủ nên nhường lại anh con Vệ Sĩ”
Thành và Thủy rất mực gần gũi, thương yêu chia sẻ và quan tâm lẫn nhau.
3. Cuộc chia tay của hai anh em:

? Tìm các chi tiết thể hiện tâm trạng của Thành và Thuỷ khi phải chia tay?
=> Cuộc chia tay đầy thương tâm, đau xót và xúc động thể hiện tình anh em mãi gắn bó không thể chia lìa .
+ Thuỷ: như người mất hồn, mặt tái xanh, đặt con Em Nhỏ gần con Vệ Sĩ và dặn dò anh.
+ Thành: mếu máo, đứng chôn chân nhìn theo bóng em.
=> Cuộc chia tay không đáng có, tước đoạt đi quyền được chăm sóc, học tập và được sống hạnh phúc dưới mái ấm gia đình của những đứa trẻ vô tội
? Em có cảm nhận và suy nghĩ gì trước cuộc chia tay này?
III.Tổng kết:

Nghệ thuật
-Kể theo ngôi thứ nhất
-Kết hợp giữa tự sự- miêu tả và biểu cảm
- Sắp xếp theo thứ tự thời gian
Nội dung:
Cuộc chia tay đau đớn và đầy cảm động của hai em bé trong truyện khiến người đọc thấm thía rằng:tổ ấm gia đình là vô cùng quí giá và quan trọng.Mọi người hãy cố gắng gìn giữ,không nên vì bất kì lí do gì làm tổn hại đến tình cảm tự nhiên,trong sáng ấy.
18
DẶN DÒ
- Soạn bài : Những câu hát về tình yêu quê hương, đất nước, con người