KHỞI ĐỘNG
Quan sát

Xích đu đung đưa

Pít – tông chuyển động
lên xuống

• Khi dao động, dây đàn
ghita, xích đu, pit – tông có
đặc điểm gì?
• Dao động cơ có những đặc
điểm chung gì?

CHƯƠNG I: MỞ ĐẦU
BÀI 1:
DAO ĐỘNG ĐIỀU HÒA

NỘI DUNG BÀI HỌC
1

2

Những đặc điểm của dao động cơ

Dao động điều hòa

I. NHỮNG ĐẶC ĐIỂM CỦA
DAO ĐỘNG CƠ

1. Thí nghiệm
 Chuẩn bị: Sử dụng con lắc lò xo hoặc
con lắc đơn (hình 1.1)
 Tiến hành:
• Xác định vị trí cân bằng của vật.
• Kéo vật lệch khỏi vị trí cân bằng rồi
thả ra cho chuyển động. Quan sát
chuyển động mỗi vật và cho nhận xét
về đặc điểm của chúng

2. Dao động cơ
Đặc điểm chung của các vật khi dao động:
Có một vị trí cân bằng
Vật chuyển động qua lại
quanh vị trí cân bằng.

Kết luận 1
Chuyển động qua lại
quanh một vị trí cân bằng
gọi là dao động cơ.

Nêu những ví dụ
về dao động cơ mà
em biết.

Ví dụ về dao động cơ

Chiếc thuyền nhấp nhô tại

Chuyển động đung đưa

chỗ neo

của chiếc lá

Ví dụ về dao động cơ

Chuyển động của mặt

Chuyển động của dây đàn

nước gợn sóng

guitar sau khi gảy

Kết luận 2:
Dao động cơ của một vật có thể là tuần hoàn
hoặc không tuần hoàn.

Kết luận 3:
Tùy theo vật hay hệ vật dao động mà dao động
tuần hoàn có thể có mức độ phức tạp khác nhau.
Dao động tuần hoàn đơn giản nhất là dao động
điều hòa.

II. DAO ĐỘNG ĐIỀU HÒA

1. Đồ thị của dao động điều hòa

Gọi t = 0 là thời điểm bắt đầu quan sát, x = 0 là vị trí cân bằng
của quả cầu.
Đồ thị dao động của
con lắc cho biết vị trí
của quả cầu trên trục x
tại

những thời điểm

khác

nhau.

Đường

cong này có dạng hình
sin.

2. Phương trình của dao động điều hòa
Phương trình của dao động điều hòa

x

là của
li Ađộ dao
là xpha
độngđiểm t
động dao
ở thời
(đơn vị là rad)

ωt +φ

phađộban
A làlàbiên
dao
đầu(A(đơn
động
> 0) vị
là rad)

• Dao động được mô tả bằng phương
trình gọi là dao động điều hòa.
• Vật nặng của con lắc đang dao động
điều hòa gọi là vật dao động điều hòa.

Câu hỏi (SGK – tr7): Một vật dao động điều
hòa có phương trình (cm)
Hãy xác định:
a) Biên độ và pha ban đầu của dao động
b) Pha và li độ của dao động khi t = 2s

Trả lời

a) A = 2 cm; (rad)
b) Khi t = 2s
Pha của dao động
Li độ x = 0

Đồ thị li độ - thời gian của một con lắc đơn dao động
điều hòa được mô tả trên hình 1.3
1. Hãy mô tả dao động điều hòa
của con lắc đơn
2. Xác định biên độ và li độ của con
lắc ở các thời điển t = 0; t = 0,5s;
t = 2,0s

Trả lời

1.
2. Biên độ A = 40 cm (không đổi)
•

Tại thời điểm t = 0, x = A = 40 cm

•

Tại thời điểm t = 0,5s:

•

Tại thời điểm t = 2s:

x = - A = - 40 cm

Pít – tông của một động cơ đốt trong dao
động trên một đoạn thẳng dài 16cm và
làm cho trục khuỷu của động cơ quay
đều (hình 1.5). Xác định biên độ dao
động của một điểm trên mặt pít – tông.

Biên độ dao động của một điểm trên mặt pít – tông:
A = 8 cm

Lưu ý:
Dao động có phương trình là hay hoặc có đồ
thị là dạng hình sin là dao động điều hòa. Dao
động điều hòa là dao động đơn giản nhất.

Quan sát video về mối liên hệ giữa dao động của con lắc lò xo
và chuyển động tròn đều

Quan sát video về mối liên hệ
giữa dao động điều hòa và
chuyển động tròn đều

VIDEO CÓ Ở
FILE GỐC

LUYỆN TẬP

TRÒ CHƠI
HÁI CHANH

Câu hỏi 1: Một chất điểm dao động điều hoà có quỹ
đạo là một đoạn thẳng dài 10 cm. Biên độ dao động
của chất điểm là

A. 5 cm

C. 10 cm

B. - 5 cm

D. - 10 cm

Câu hỏi 2: Một chất điểm dao động điều hoà trong 10
dao động toàn phần đi được quãng đường dài 120
cm. Quỹ đạo của dao động có chiều dài là

A. 6 cm

C. 3 cm

B. 12 cm

D. 9 cm

Câu hỏi 3: Một chất điểm dao động điều hòa với
phương trình (cm). Li độ của vật khi pha dao động
bằng ( là:

A. 5 cm

C. 2,5 cm

B. - 5 cm

D. – 2,5 cm

Câu hỏi 4: Một chất điểm dao động điều hòa có phương
trình li độ theo thời gian là: (cm)
Tại thời điểm t = 1s thì li độ của vật bằng:

A. 2,5 cm

C. 5 cm

B. cm

D. cm

Câu hỏi 5: Một chất điểm dao động điều hòa có phương trình li độ
theo thời gian là: (cm)
Li độ của vật khi dao động bằng là:

A. 3 cm

C. 4,24 cm

B. - 3 cm

D. - 4,24 cm

VẬN DỤNG
Câu 1: Một chất điểm dao
động điều hòa có phương
trình li độ theo thời gian là:
) (cm)
a) Tính quãng đường vật đi
được sau 2 dao động
b) Tính li độ của vật khi t = 6s

a) Quãng đường sau 2 dao
động là:
s = 4. 10. 2 = 80 (cm)
b) Li độ của vật khi t = 6 là:

Câu 2: Xét cơ cấu truyền chuyển động hình 1.2. Hãy giải
thích tại sao khi bánh xe quay đều thì pít – tông dao động
điều hòa.

Thanh ngang trùng với trục
Ox. Hình chiếu của quả cầu
trên trục Ox trùng với đầu
thanh ngang. Do đó khi quả
cầu chuyển động tròn đều
thì thanh ngang và pít - tông
dao động điều hòa .

Còn nữa….
Có đủ bộ word và powerpoint cả năm tất cả các bài
môn: Vật lí 11 Kết nối tri thức
https://tailieugiaovien.edu.vn/subject_lesson/vat-ly-11/

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Xem lại kiến thức

Hoàn thành các

đã học ở bài 1.

bài tập vào vở.

Xem trước nội dung Bài 2. Các đại lượng
đặc trưng của dao động điều hòa

CẢM ƠN CÁC EM
ĐÃ LẮNG NGHE BÀI GIẢNG!