Tiết 92: Đi đường
(Tẩu Lộ )
(Hồ Chí Minh)

I. Đọc và tìm hiểu chung
1.Đọc:

Tẩu lộ tài tri tẩu lộ nan
Trùng san chi ngoại hựu trùng san
Trùng san đăng đáo cao phong hậu
Vạn lí dư đồ cố miện gian
DÒCH THƠ

Đi đường mới biết gian lao
Núi cao rồi lại núi cao trập trùng
Núi cao lên đến tận cùng
Thu vào tầm mắt muôn trùng nước non

I. Đọc và tìm hiểu chung
1)Đọc:
2)Chú thích:
a.Tác giả:
-Là vị lãnh tụ thiên tài của dân
tộc và nhà thơ lớn của đất
nước.
-Là chiến sĩ cộng sản quốc tế.
-Là danh nhân văn hoá thế giới.
b. Tác phẩm:
Xuất xứ: Rút trong tập thơ “
nhật kí trong tù”

- Kiểu văn bản: Biểu cảm
Thơ thất ngôn tứ tuyệt
- Thể loại:
- Bản dịch: thơ Lục bát.
- Bố cục: Khai-thừa- chuyển- hợp

1) Câu khai:

TẨU LỘ TÀI TRI TẨU LỘ NAN,

(Coù ñi ñöôøng môùi bieát ñöôøng ñi khoù)

Chữ “tri”: rút ra bài học cho chính mình: có đi đường mới
biết việc đi đường là khó.
Điệp từ “tẩu lộ” dùng để nhấn mạnh nỗi khó khăn, cực khổ
của người đi đường, đồng thời cũng thể hiện khát khao đi hết
con đường thật nhanh để tới nơi.

2) Câu thừa:

TRÙNG SAN CHI NGOẠI HỰU TRÙNG SAN

(Heát lôùp nuùi naøy laïi tieáp ñeán lôùp nuùi khaùc)
-Điệp ngữ “trùng san” cũng dùng để nhấn mạnh sự
trùng điệp của núi non hiểm trở, nỗi khó khăn , cực khổ,
nỗi gian lao vất vả triền miên của người đi đường.
Nhịp thơ ngắn, gập ghềnh gợi tả sự gian khổ, mệt nhọc
_Chữ “hựu”
 Tạo cho người ta cảm giác chơi vơi như vừa leo hết
dãy núi này lại phải leo dãy núi khác.

• 2) Câu thừa:

3) Câu chuyển

TRÙNG SAN ĐĂNG ĐÁO CAO PHONG HẬU
(Khi ñaõ vöôït caùc lôùp nuùi leân ñeán ñænh cao choùt)

- Điệp từ “trùng san” làm tiết tấu của bài thơ trở nên
nhanh hơn. Giọng thơ thanh thoát, nhẹ nhõm
-Trải qua nhiều khó khăn vất vả người đi đường đến đích
thắng lợi
Đỉnh cao của đường đi cũng là đỉnh cao của gian lao
chuyển hóa thành đỉnh cao của cảm xúc và nhận
thức, là đỉnh cao của sự khó khăn gian nguy.
_ Đây là câu chuyển từ tả cảnh sang tả tình,câu thơ có
hàm ý sâu sắc=> chất triết lý trong thơ Hồ Chí Minh

4) Câu hợp

Vạn lí dư đồ cố miện gian
(Muoân daëm nöôùc non thu caû vaøo trong taàm maét)

4) Câu hợp

• Cụm từ “cố miện gian” đã từ lâu được dùng trong
văn học cổ chỉ mối tình cố quốc, tha hương
• Ý thơ diễn tả mối tình của Bác với quê hương đất
nước vừa lưu luyến vừa nhớ thương

4) Câu hợp

• - Đây là một hình ảnh thực, kết quả thực của
tri giác, chuyển hóa thành một thu hoạch của
tâm hồn, trí tuệ.
• - Câu thơ còn như một lời thở phào nhẹ nhõm
sau khi đi đường, niềm vui sướng của người
chiến sĩ cách mạng khi chiến thắng được
chính mình

Noäi dung
- Bằng nghệ thuật ẩn dụ, từ việc đi đường, bài thơ đã gợi
nên một chân lí đường đời: vượt qua gian lao chồng chất thì
sẽ chiến thắng vẻ vang.

- Bài thơ giúp nười đọc thấu hiểu thêm về cuộc sống gian khổ,
rút ra một bài học: phải cảm nhận, phải biết thì mới thông cảm
được hoàn cảnh của kẻ khổ.

Ngheä thuaät
_Dùng những điệp ngữ “tẩu lộ”, “trùng san” để nhấn
mạnh sự khó khăn gian nguy của việc đi đường.

 Nhấn mạnh sức mạnh của con người Bác trước thiên
nhiên, gian khổ.
_Hai câu đầu tả cảnh, hai câu sau tả tình nhưng thực ra
trong cảnh có tình mà trong tình cũng có cảnh.

 Sự kết hợp hài hòa, luân chuyển,một nhịp điệu liên tục.