Tìm kiếm Bài giảng
Bài 30. Di truyền học với con người
- 0 / 0
-
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Phương
Ngày gửi: 21h:51' 07-12-2022
Dung lượng: 1.7 MB
Số lượt tải: 1097
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Phương
Ngày gửi: 21h:51' 07-12-2022
Dung lượng: 1.7 MB
Số lượt tải: 1097
Số lượt thích:
0 người
ÔN KIẾN THỨC CŨ
Câu 1: Kể tên các bệnh, tật di truyền ở người mà em đã
học?
Câu 2: Em hãy chỉ ra các nguyên nhân phát sinh các tật,
bệnh di truyền ở người và đề xuất một số biện pháp hạn
chế phát sinh các tật, bệnh đó ?
Bài 30 : DI TRUYỀN Y HỌC TƯ VẤN
I - Di truyền y học tư vấn.
*Tình huống: Đọc và trả lời câu hỏi:
Người con trai và người con gái bình thường, sinh
ra từ hai gia đình đã có người mắc chứng câm điếc bẩm
sinh.
+ Em hãy thông tin cho đôi trai, gái này biết đây là
loại bệnh gì?
+ Bệnh do gen trội hay gen lặn quy định? Tại sao?
+ Nếu họ lấy nhau, sinh con đầu lòng bị câm điếc
bẩm sinh thì họ có nên tiếp tục sinh con nữa không? Tại
sao?
Bài 30 : DI TRUYỀN HỌC VỚI CON NGƯỜI
I - Di truyền y học tư vấn.
- Đây là bệnh di truyền.
- Bệnh do gen lặn quy định vì ở đời trước của 2 gia đình
này đã có người mắc bệnh.
- Không nên tiếp tục sinh con nữa vì ở họ đã mang gen
lặn gây bệnh.
Bài 30: DI TRUYỀN HỌC VỚI CON NGƯỜI
I - Di truyền y học tư vấn.
- Các em đã tư vấn cho đôi trai gái đó, như vậy là các em
đã làm nhiệm vụ của di truyền y học tư vấn. Vậy Em hiểu
thế nào là di truyền y học tư vấn ? Di truyền y học tư vấn
có chức năng gì?
- Di truyền y học tư vấn là một lĩnh vực của di truyền
học kết hợp với các phương pháp xét nghiệm, chuẩn đoán
hiện đại về mặt di truyền cùng với nghiên cứu phả hệ
- Chức năng :
+ Chẩn đoán
+ Cung cấp thông tin
+ Cho lời khuyên liên quan đến các bệnh và tật di truyền.
Bài 30 : DI TRUYỀN HỌC VỚI CON NGƯỜI
I - Di truyền y học tư vấn.
II - Di truyền học với hôn nhân và kế hoạch hóa gia
đình.
1. Di truyền học với hôn nhân.
Thảo luận theo nhóm và trả lời câu hỏi sau tình huống sau:
Ông nội anh Tuấn và bà nội chị Hoa là hai anh em ruột,
anh Tuấn và chị Hoa yêu nhau, khi 2 bên gia đình biết họ
cấm không cho anh Tuấn và chị Hoa kết hôn với nhau,
theo em gia đình của đôi trai gái đó làm như vậy là đúng
hay sai ? Tại sao?
- Gia đình của đôi trai gái đó làm như vậy là đúng vì theo
Luật hôn nhân và gia đình Việt Nam quy định những người
có quan hệ huyết thống trong vòng 3 đời không được kết
hôn với nhau.
1.Tại sao những người có quan hệ huyết thống từ đời thứ 4 trở đi thì
được Luật hôn nhân và gia đình cho phép kết hôn với nhau ?
2.Dựa trên cơ sở khoa học em hãy giải thích qui định '' Hôn nhân 1
vợ, 1 chồng '' của luật hôn nhân và gia đình ?
3. Vì sao nên cấm chuẩn đoán giới tính thai nhi?
1.Vì từ đời thứ 4 trở đi có sự sai khác về mặt di truyền nhiều hơn, các
gen lặn có hại khó có cơ hội tổ hợp với nhau hơn.
2. Nếu để 1 nam kết hôn với nhiều nữ hoặc ngược lại thì dẫn đến mất cân
bằng giới tính trong xã hội.
3. Không chuẩn đoán giới tính thai nhi sớm hạn chế việc mất cân đối tỷ
lệ nam/nữ.
Luật hôn nhân và gia đình của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt
Nam được Quốc hội thông qua ngày 09 tháng 6 năm 2000 được gọi là
Luật hôn nhân và gia đình năm 2000
Điều 1:Nhà nước bảo đảm thực sự chế độ hôn nhân tự nguyện, tiến bộ,
một vợ một chồng, vợ chồng bình đẳng, nhằm xây dựng gia đình dân
chủ, hoà thuận, hạnh phúc, bền vững.
Điều 7 :Cấm kết hôn trong những trường hợp sau đây :
a) Đang có vợ hoặc có chồng b) Đang mắc bệnh tâm thần không có khả
năng nhận thức hành vi của mình ; đang mắc bệnh hoa liễu ;
c) Giữa những người cùng dòng máu về trực hệ ; giữa anh chị em cùng
cha mẹ, cùng cha khác mẹ hoặc cùng mẹ khác cha ; giữa những người
khác có họ trong phạm vi ba đời ;
d) Giữa cha, mẹ nuôi với con nuôi.
Từ năm 2006, trong Nghị định số 104/2006/NĐ-CP của Chính phủ về
hướng dẫn thi hành một số điều của Pháp lệnh dân số đã nghiêm cấm
mọi hành vi phổ biến các biện pháp tạo giới tính, chẩn đoán giới tính
thai nhi …
II - Di truyền học với hôn nhân và kế hoạch hóa gia
đình.
1. Di truyền học với hôn nhân.
2. Di truyền học và kế hoạch hóa gia đình.
? Cho biết các tiêu chí của kế hoạch hóa gia đình?
Không sinh con quá sớm hoặc quá muộn, các lần sinh
con không nên quá gần nhau, 1 cặp vợ chồng chỉ dừng
lại ở 1-2 con.
Tiết 38 - Bài 30 : DI TRUYỀN Y HỌC TƯ VẤN
II - Di truyền học với hôn nhân và kế hoạch hóa gia đình.
2. Di truyền học và kế hoạch hóa gia đình.
-Tại sao không nên sinh con quá sớm hoặc quá muộn?
-Tại sao các lần sinh con không nên quá gần nhau?
- Mỗi cặp vợ chồng vì sao chỉ nên có 1 đến 2 con?
Khi sinh con quá sớm hoặc quá muộn thì giao tử
tạo thành không hoàn thiện hoặc thoái hóa => con
sinh ra dễ mắc bệnh di truyền
- Các lần sinh con quá gần nhau thì sức khỏe của
người mẹ có thể không đảm bảo để nuôi dưỡng thai
nhi => thai nhi không khỏe mạnh hoặc phát triển
không tốt
- Mỗi cặp vợ chồng chỉ nên có từ 1 đến 2 con thì sẽ
tập trung để chăm sóc và nuôi dạy tốt hơn. Tránh
bùng nổ dân số, ảnh hưởng sức khỏe người mẹ
II - Di truyền học với hôn nhân và kế hoạch hóa gia
đình.
1. Di truyền học với hôn nhân.
2. Di truyền học và kế hoạch hóa gia đình.
II - Di truyền học với hôn nhân và kế hoạch hóa gia
đình.
1. Di truyền học với hôn nhân.
2. Di truyền học và kế hoạch hóa gia đình.
Quan sát hình ảnh
II - Di truyền học với hôn nhân và kế hoạch hóa gia đình.
2. Di truyền học và kế hoạch hóa gia đình.
- Phụ nữ sinh con trong độ tuổi từ 25 - 34 là hợp lý. Từ độ
tuổi >35 tỉ lệ trẻ sơ sinh bị bệnh Đao tăng rõ.
- Khoảng cách giữa các lần sinh từ 3 -5 năm.
- Mỗi cặp vợ chồng: 1 – 2 con.
2. Di truyền học và kế hoạch hóa gia đình.
Vì sao phụ nữ không nên sinh con ở tuổi ngoài 35?
2. Di truyền học và kế hoạch hóa gia đình.
Vì sao phụ nữ không nên sinh con ở tuổi ngoài 35?
- Sinh con ở tuổi ngoài 35 con sinh ra dễ mắc bệnh Đao.
Bảng: Sự tăng tỷ lệ trẻ mới sinh mắc bệnh Đao theo độ tuổi của
các bà mẹ.
Tuổi của các bà mẹ
20 – 24
25 – 29
30 – 34
35 – 39
40 và cao hơn
Tỷ lệ (%0) trẻ sơ sinh mắc bệnh Đao
2–4
4–8
11 – 13
33 – 42
80 – 188
Tình huống 2: Minh là con gái út, năm nay Minh học lớp
11, còn chị gái Minh sắp tốt nghiệp Đại học, cả hai chị em
luôn là niềm tự hào của bố mẹ. Thế mà bây giờ bố mẹ Minh
đột nhiên muốn có thêm 1 cậu con trai nữa. Nghĩ đến việc
mẹ lớn tuổi rồi (46 tuổi) mà lại mang thai, Minh thấy xấu
hổ với bạn bè quá. Minh muốn làm bố mẹ đổi ý, nhưng
không biết phải nói sao cho thuyết phục, bạn hãy giúp Minh
với.
Tình huống 3: Minh Đức và Hoài Nam là một đôi bạn thân
trong lớp 4A. Nhưng từ khi phát hiện Hoài Nam bị ung thư,
Minh Đức không chơi với Hoài Nam nữa vì sợ lây bệnh.
Em hãy giải thích cho Minh Đức như thế nào?
III. Hậu quả di truyền do ô nhiễm môi trường
- Nếu môi trường bị ô nhiễm bởi các chất phóng
xạ hay các hóa chất độc hại sẽ dẫn đến hậu quả di
truyền như thế nào?
Các chất phóng xạ và các chất có trong tự nhiên
hoặc do con người tạo ra đã làm tăng độ ô nhiễm
môi trường, tăng tỉ lệ người mắc bệnh, tật di truyền
nên cần phải đấu tranh chống vũ khí hạt nhân, 2 vũ
khí hóa học và chống ô nhiễm môi trường.
Quan sát hình ảnh
III - Hậu quả di truyền do ô nhiễm môi trường.
- Các tác nhân lý, hóa học gây ô nhiễm môi trường, đặc
biệt là chất phóng xạ, chất độc hóa học rải trong chiến
tranh, thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ sử dụng quá mức gây
đột biến gen, đột biến nhiễm sắc thể-> Bệnh tật di truyền
Em rút ra bài học hay suy nghĩ gì?
Biên pháp bảo vệ môi trường
(Thu gom rác thải )
(Tuyên truyền bảo vệ môi trường)
Bài 30 : DI TRUYỀN HỌC VỚI CON NGƯỜI
I - Di truyền y học tư vấn.
II - Di truyền học với hôn nhân và kế hoạch hóa gia đình.
1. Di truyền học với hôn nhân.
2. Di truyền học và kế hoạch hóa gia đình.
III - Hậu quả di truyền do ô nhiễm môi trường.
- Các tác nhân: Chất phóng xạ, các hóa chất có trong
tự nhiên hoặc do con người tạo ra đã làm tăng ô nhiễm môi
trường, tăng tỉ lệ người mắc bệnh tật di truyền, ung thư…
Củng cố:
GV hệ thống bài, yêu cầu học sinh trả lời câu hỏi :
- Cho biết cơ sở khoa học của qui định hôn nhân một vợ,
một chồng. Những người có quan hệ huyết thống trong vòng
3 đời không được kết hôn với nhau ?
- Tại sao không nên sinh con ở độ tuổi ngoài 35 ?Tại sao
cần phải đấu tranh chống ô nhiễm môi trường ?
Hướng dẫn về nhà
- GV dặn dò học sinh sau khi học tập theo chuyên đề:
- Nắm vững các kiến thức về bệnh và tật di truyền, di truyền
học với con người, tham gia tuyên truyền và thực hiện bảo vệ
môi trường ở gia đình, khu dân cư, trường học nơi em đang
sống bằng các hành động cụ thể, thiết thực.
- Học bài, trả lời câu hỏi SGK.
Câu 1: Kể tên các bệnh, tật di truyền ở người mà em đã
học?
Câu 2: Em hãy chỉ ra các nguyên nhân phát sinh các tật,
bệnh di truyền ở người và đề xuất một số biện pháp hạn
chế phát sinh các tật, bệnh đó ?
Bài 30 : DI TRUYỀN Y HỌC TƯ VẤN
I - Di truyền y học tư vấn.
*Tình huống: Đọc và trả lời câu hỏi:
Người con trai và người con gái bình thường, sinh
ra từ hai gia đình đã có người mắc chứng câm điếc bẩm
sinh.
+ Em hãy thông tin cho đôi trai, gái này biết đây là
loại bệnh gì?
+ Bệnh do gen trội hay gen lặn quy định? Tại sao?
+ Nếu họ lấy nhau, sinh con đầu lòng bị câm điếc
bẩm sinh thì họ có nên tiếp tục sinh con nữa không? Tại
sao?
Bài 30 : DI TRUYỀN HỌC VỚI CON NGƯỜI
I - Di truyền y học tư vấn.
- Đây là bệnh di truyền.
- Bệnh do gen lặn quy định vì ở đời trước của 2 gia đình
này đã có người mắc bệnh.
- Không nên tiếp tục sinh con nữa vì ở họ đã mang gen
lặn gây bệnh.
Bài 30: DI TRUYỀN HỌC VỚI CON NGƯỜI
I - Di truyền y học tư vấn.
- Các em đã tư vấn cho đôi trai gái đó, như vậy là các em
đã làm nhiệm vụ của di truyền y học tư vấn. Vậy Em hiểu
thế nào là di truyền y học tư vấn ? Di truyền y học tư vấn
có chức năng gì?
- Di truyền y học tư vấn là một lĩnh vực của di truyền
học kết hợp với các phương pháp xét nghiệm, chuẩn đoán
hiện đại về mặt di truyền cùng với nghiên cứu phả hệ
- Chức năng :
+ Chẩn đoán
+ Cung cấp thông tin
+ Cho lời khuyên liên quan đến các bệnh và tật di truyền.
Bài 30 : DI TRUYỀN HỌC VỚI CON NGƯỜI
I - Di truyền y học tư vấn.
II - Di truyền học với hôn nhân và kế hoạch hóa gia
đình.
1. Di truyền học với hôn nhân.
Thảo luận theo nhóm và trả lời câu hỏi sau tình huống sau:
Ông nội anh Tuấn và bà nội chị Hoa là hai anh em ruột,
anh Tuấn và chị Hoa yêu nhau, khi 2 bên gia đình biết họ
cấm không cho anh Tuấn và chị Hoa kết hôn với nhau,
theo em gia đình của đôi trai gái đó làm như vậy là đúng
hay sai ? Tại sao?
- Gia đình của đôi trai gái đó làm như vậy là đúng vì theo
Luật hôn nhân và gia đình Việt Nam quy định những người
có quan hệ huyết thống trong vòng 3 đời không được kết
hôn với nhau.
1.Tại sao những người có quan hệ huyết thống từ đời thứ 4 trở đi thì
được Luật hôn nhân và gia đình cho phép kết hôn với nhau ?
2.Dựa trên cơ sở khoa học em hãy giải thích qui định '' Hôn nhân 1
vợ, 1 chồng '' của luật hôn nhân và gia đình ?
3. Vì sao nên cấm chuẩn đoán giới tính thai nhi?
1.Vì từ đời thứ 4 trở đi có sự sai khác về mặt di truyền nhiều hơn, các
gen lặn có hại khó có cơ hội tổ hợp với nhau hơn.
2. Nếu để 1 nam kết hôn với nhiều nữ hoặc ngược lại thì dẫn đến mất cân
bằng giới tính trong xã hội.
3. Không chuẩn đoán giới tính thai nhi sớm hạn chế việc mất cân đối tỷ
lệ nam/nữ.
Luật hôn nhân và gia đình của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt
Nam được Quốc hội thông qua ngày 09 tháng 6 năm 2000 được gọi là
Luật hôn nhân và gia đình năm 2000
Điều 1:Nhà nước bảo đảm thực sự chế độ hôn nhân tự nguyện, tiến bộ,
một vợ một chồng, vợ chồng bình đẳng, nhằm xây dựng gia đình dân
chủ, hoà thuận, hạnh phúc, bền vững.
Điều 7 :Cấm kết hôn trong những trường hợp sau đây :
a) Đang có vợ hoặc có chồng b) Đang mắc bệnh tâm thần không có khả
năng nhận thức hành vi của mình ; đang mắc bệnh hoa liễu ;
c) Giữa những người cùng dòng máu về trực hệ ; giữa anh chị em cùng
cha mẹ, cùng cha khác mẹ hoặc cùng mẹ khác cha ; giữa những người
khác có họ trong phạm vi ba đời ;
d) Giữa cha, mẹ nuôi với con nuôi.
Từ năm 2006, trong Nghị định số 104/2006/NĐ-CP của Chính phủ về
hướng dẫn thi hành một số điều của Pháp lệnh dân số đã nghiêm cấm
mọi hành vi phổ biến các biện pháp tạo giới tính, chẩn đoán giới tính
thai nhi …
II - Di truyền học với hôn nhân và kế hoạch hóa gia
đình.
1. Di truyền học với hôn nhân.
2. Di truyền học và kế hoạch hóa gia đình.
? Cho biết các tiêu chí của kế hoạch hóa gia đình?
Không sinh con quá sớm hoặc quá muộn, các lần sinh
con không nên quá gần nhau, 1 cặp vợ chồng chỉ dừng
lại ở 1-2 con.
Tiết 38 - Bài 30 : DI TRUYỀN Y HỌC TƯ VẤN
II - Di truyền học với hôn nhân và kế hoạch hóa gia đình.
2. Di truyền học và kế hoạch hóa gia đình.
-Tại sao không nên sinh con quá sớm hoặc quá muộn?
-Tại sao các lần sinh con không nên quá gần nhau?
- Mỗi cặp vợ chồng vì sao chỉ nên có 1 đến 2 con?
Khi sinh con quá sớm hoặc quá muộn thì giao tử
tạo thành không hoàn thiện hoặc thoái hóa => con
sinh ra dễ mắc bệnh di truyền
- Các lần sinh con quá gần nhau thì sức khỏe của
người mẹ có thể không đảm bảo để nuôi dưỡng thai
nhi => thai nhi không khỏe mạnh hoặc phát triển
không tốt
- Mỗi cặp vợ chồng chỉ nên có từ 1 đến 2 con thì sẽ
tập trung để chăm sóc và nuôi dạy tốt hơn. Tránh
bùng nổ dân số, ảnh hưởng sức khỏe người mẹ
II - Di truyền học với hôn nhân và kế hoạch hóa gia
đình.
1. Di truyền học với hôn nhân.
2. Di truyền học và kế hoạch hóa gia đình.
II - Di truyền học với hôn nhân và kế hoạch hóa gia
đình.
1. Di truyền học với hôn nhân.
2. Di truyền học và kế hoạch hóa gia đình.
Quan sát hình ảnh
II - Di truyền học với hôn nhân và kế hoạch hóa gia đình.
2. Di truyền học và kế hoạch hóa gia đình.
- Phụ nữ sinh con trong độ tuổi từ 25 - 34 là hợp lý. Từ độ
tuổi >35 tỉ lệ trẻ sơ sinh bị bệnh Đao tăng rõ.
- Khoảng cách giữa các lần sinh từ 3 -5 năm.
- Mỗi cặp vợ chồng: 1 – 2 con.
2. Di truyền học và kế hoạch hóa gia đình.
Vì sao phụ nữ không nên sinh con ở tuổi ngoài 35?
2. Di truyền học và kế hoạch hóa gia đình.
Vì sao phụ nữ không nên sinh con ở tuổi ngoài 35?
- Sinh con ở tuổi ngoài 35 con sinh ra dễ mắc bệnh Đao.
Bảng: Sự tăng tỷ lệ trẻ mới sinh mắc bệnh Đao theo độ tuổi của
các bà mẹ.
Tuổi của các bà mẹ
20 – 24
25 – 29
30 – 34
35 – 39
40 và cao hơn
Tỷ lệ (%0) trẻ sơ sinh mắc bệnh Đao
2–4
4–8
11 – 13
33 – 42
80 – 188
Tình huống 2: Minh là con gái út, năm nay Minh học lớp
11, còn chị gái Minh sắp tốt nghiệp Đại học, cả hai chị em
luôn là niềm tự hào của bố mẹ. Thế mà bây giờ bố mẹ Minh
đột nhiên muốn có thêm 1 cậu con trai nữa. Nghĩ đến việc
mẹ lớn tuổi rồi (46 tuổi) mà lại mang thai, Minh thấy xấu
hổ với bạn bè quá. Minh muốn làm bố mẹ đổi ý, nhưng
không biết phải nói sao cho thuyết phục, bạn hãy giúp Minh
với.
Tình huống 3: Minh Đức và Hoài Nam là một đôi bạn thân
trong lớp 4A. Nhưng từ khi phát hiện Hoài Nam bị ung thư,
Minh Đức không chơi với Hoài Nam nữa vì sợ lây bệnh.
Em hãy giải thích cho Minh Đức như thế nào?
III. Hậu quả di truyền do ô nhiễm môi trường
- Nếu môi trường bị ô nhiễm bởi các chất phóng
xạ hay các hóa chất độc hại sẽ dẫn đến hậu quả di
truyền như thế nào?
Các chất phóng xạ và các chất có trong tự nhiên
hoặc do con người tạo ra đã làm tăng độ ô nhiễm
môi trường, tăng tỉ lệ người mắc bệnh, tật di truyền
nên cần phải đấu tranh chống vũ khí hạt nhân, 2 vũ
khí hóa học và chống ô nhiễm môi trường.
Quan sát hình ảnh
III - Hậu quả di truyền do ô nhiễm môi trường.
- Các tác nhân lý, hóa học gây ô nhiễm môi trường, đặc
biệt là chất phóng xạ, chất độc hóa học rải trong chiến
tranh, thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ sử dụng quá mức gây
đột biến gen, đột biến nhiễm sắc thể-> Bệnh tật di truyền
Em rút ra bài học hay suy nghĩ gì?
Biên pháp bảo vệ môi trường
(Thu gom rác thải )
(Tuyên truyền bảo vệ môi trường)
Bài 30 : DI TRUYỀN HỌC VỚI CON NGƯỜI
I - Di truyền y học tư vấn.
II - Di truyền học với hôn nhân và kế hoạch hóa gia đình.
1. Di truyền học với hôn nhân.
2. Di truyền học và kế hoạch hóa gia đình.
III - Hậu quả di truyền do ô nhiễm môi trường.
- Các tác nhân: Chất phóng xạ, các hóa chất có trong
tự nhiên hoặc do con người tạo ra đã làm tăng ô nhiễm môi
trường, tăng tỉ lệ người mắc bệnh tật di truyền, ung thư…
Củng cố:
GV hệ thống bài, yêu cầu học sinh trả lời câu hỏi :
- Cho biết cơ sở khoa học của qui định hôn nhân một vợ,
một chồng. Những người có quan hệ huyết thống trong vòng
3 đời không được kết hôn với nhau ?
- Tại sao không nên sinh con ở độ tuổi ngoài 35 ?Tại sao
cần phải đấu tranh chống ô nhiễm môi trường ?
Hướng dẫn về nhà
- GV dặn dò học sinh sau khi học tập theo chuyên đề:
- Nắm vững các kiến thức về bệnh và tật di truyền, di truyền
học với con người, tham gia tuyên truyền và thực hiện bảo vệ
môi trường ở gia đình, khu dân cư, trường học nơi em đang
sống bằng các hành động cụ thể, thiết thực.
- Học bài, trả lời câu hỏi SGK.
Các ý kiến mới nhất