(Nguyễn Thị Liên-0984096573THCS Phạm Huy Quang- Đông Hưng-Thái bình)

DỌC
ĐƯỜNG XỨ
NGHỆ
SƠN
TÙNG

1

KHỞI
ĐỘNG

2
DỌC ĐƯỜNG
XỨ NGHỆ

((Trần Thu Hà-Trường thực nghiệm-Liễu
Gai-Ba Đình-HN-0912001525)

3
4

HÌNH THÀNH
KIẾN THỨC
LUYỆN TẬP
VẬN DỤNG

HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
Thân
thế, cuộc
đời

?Giới thiệu hiểu
biết của em về
Bác Hồ
Câu thơ,
câu hát
về Người

Công lao
của Người
với đất nước

HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Nhiệm vụ : Tìm hiểu thông tin
về tác giả Sơn Tùng, tác phẩm
“Búp sen xanh”, văn bản “Dọc
đường xứ Nghệ” và hoàn thiện
nội dung thông tin.

PHIẾU HỌC TẬP
Họ và tên học sinh: ………………………..
1nhà văn Sơn Tùng:
1. Giới thiệu về
+ Thân thế, cuộc đời:
+ Sự nghiệp sáng tác, phong cách nhà văn:
+ Tác phẩm chính:

2. Nêu hiểu biết về tác phẩm “Búp sen xanh” của Sơn Tùng:
- Hoàn cảnh ra đời:
- Thể loại:
- Chủ đề:
- Kết cấu tác phẩm và ý nghĩa tác phẩm:
3. Nêu cách đọc văn bản, những từ ngữ khó cần tìm hiểu khi đọc.
4. Tìm hiểu chung về văn bản “Dọc đường xứ Nghệ” trên cơ sở các ý:
- Xuất xứ văn bản:
- Nhân vật :
- Ngôi kể:
- Bố cục văn bản:

I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả

I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả

Sơn Tùng
Thân thế,
cuộc đời

Bùi Sơn Tùng

1928-2021

Sinh tại làng Hoa Lũy (nay là Kim
Lũy), Diễn Châu, Nghệ An

I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả
Sự nghiệp
sáng tác
Là nhà văn Việt Nam với nhiều
tác phẩm về lãnh tụ Hồ Chí Minh
và các danh nhân cách mạng,
danh nhân văn hóa.

I. Tìm hiểu chung
2. Tác phẩm "Búp sen xanh"
Tiểu thuyết lịch sử về cuộc đời Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Tác phẩm dài khoảng 300 trang.
Tác phẩm kể lại bao biến thiên của lịch sử, gia đình
nội ngoại hai bên, quá trình định hình nhân cách, ra đi
tìm đường cứu nước của bậc vĩ nhân.

I. Tìm hiểu chung
3. Văn bản "Dọc đường xứ Nghệ"
a. Đọc, tóm tắt, tìm hiểu từ ngữ

Bảng kiểm đánh giá năng lực đọc văn bản
(Đánh dấu x vào ô trống cho phù hợp).
STT
Tiêu chí
1 Đọc to, rõ ràng, trôi chảy, truyền cảm.
2
 
3
4
5

Ngữ điệu phù hợp.

Xuất hiện Không xuất hiện
□
□
□

□

Phân biệt rõ giọng của người kể, giọng □
điệu các nhân vật.
Đảm bảo được nội dung chính.
□
Phát âm khi đọc theo chuẩn chính tả.
□

□
□
□

I. Tìm hiểu chung
3. Văn bản "Dọc đường xứ Nghệ"
a. Đọc, tóm tắt, tìm hiểu từ ngữ
Phương ngữ miền trung: ni, nớ, nhể, ni, dở dận…

Từ ngữ

Từ mượn (Hán Việt): thiên lí, Phó bảng…
Thành ngữ: ruột để ngoài da

I. Tìm hiểu chung
3. Văn bản "Dọc đường xứ Nghệ"
b. Tìm hiểu chung văn bản
Xuất xứ

+ Kể về tuổi thơ của Bác Hồ.
+ Đoạn trích kể chuyện người cha đi thăm bạn bè
cho hai con đi theo.

Thể loại

Tiểu thuyết.

Nội dung

Câu chuyện cụ Phó bảng và các con khi dẫn các
con đi thăm bạn bè lúc cụ vinh quy về quê.

I. Tìm hiểu chung
3. Văn bản "Dọc đường xứ Nghệ"
b. Tìm hiểu chung văn bản
Ngôi kể
Nhân vật

Câu chuyện được kể theo ngôi kể thứ
ba.
Cụ Phó bảng và hai con (Côn, Khiêm).
Phần 1 (Từ đầu... “không cam chịu nộp mình cho giặc”)
Câu chuyện tình sử Mỵ Châu - Trọng Thủy, đền thờ Thục Phán.

Bố cục

Phần 2 (Tiếp... “có chức trọng quyền cao đó con ạ”)
Câu chuyện về vùng Ba Hòn và đền Quả Son.
Phần 3 (Còn lại): Câu chuyện về đền thờ Nguyễn Du.

III. Đọc - hiểu văn bản
1. Bối cảnh câu chuyện “Dọc đường Xứ Nghệ”
Bối cảnh xã hội

Bối cảnh riêng

Thế kỉ 19 dưới thời thực dân phong kiến.

Dọc đường về quê đi thăm bạn bè, cha con cụ
Phó bảng qua các địa danh cùng nhau trò
chuyện về các câu chuyện lịch sử, nhân vật
lịch sử liên quan; từ đó dạy con cách làm
người.

III. Đọc - hiểu văn bản
2. Tìm hiểu các nhân vật xoay quanh các câu
chuyện về địa danh và nhân vật lịch sử.

HOẠT ĐỘNG NHÓM
Nhóm 1

Thống nhất nội dung phiếu về câu
chuyện tình Mị Châu –Trọng Thủy

Nhóm 2

Câu chuyện về vùng Ba Hòn

Nhóm 3
Nhóm 4

Câu chuyện về đền Quả Son
Câu chuyện về đền thờ Nguyễn Du

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2
Nhiệm vụ: Đọc văn bản “Dọc đường xứ Nghệ” và trả lời các câu hỏi
(1) Tìm chi tiết miêu tả, giới thiệu các địa danh liên quan đến câu
chuyện “Dọc đường xứ Nghệ” của cha con cụ Phó bảng.
(2) Chi tiết về lời nói thái độ, suy nghĩ của cụ Phó bảng liên quan
đến các câu chuyện. Cụ Phó bảng đã dạy các con tu dưỡng làm người
bằng cách nào? Em có nhận xét gì về tình cảm nhân vật cụ Phó bảng?
(3) Chi tiết về thái độ, lời nói, suy nghĩ của cậu bé Côn. Qua câu hỏi
và sự lí giải về sự kiện lịch sử, em thấy Côn là cậu bé có tâm hồn suy
nghĩ như thế nào? Em có nhận xét gì về tình cách của nhân vật này?

III. Đọc - hiểu văn bản
2. Tìm hiểu các nhân vật xoay quanh các câu
chuyện về địa danh và nhân vật lịch sử.
Giàu lòng
yêu nước

Am hiểu lịch sử,
văn hóa

Nhân vật cụ Phó bảng
Điềm tĩnh, nhẹ nhàng, dẫn dắt các con vào các câu
chuyện lịch sử để từ đó rút ra bài học làm người.

III. Đọc - hiểu văn bản
2. Tìm hiểu các nhân vật xoay quanh các câu
chuyện về địa danh và nhân vật lịch sử
Ham hiểu biết

Tinh tế, sâu sắc

Cậu bé Côn
Có nét hồn nhiên ngây thơ nhưng nhận
thức sắc bén, sâu sắc.

III. Đọc - hiểu văn bản
3. Yếu tố vùng miền trong văn bản
Cảnh
vật, địa
danh
trung
bộ

Ngôn ngữ
địa
phương

Núi Cẩm, Hòn Lèn, Yên Thành

ni, nớ, nhể, dở dận

IV. Tổng kết
1. Nghệ thuật

Nghệ thuật kể chuyện thú vị
hấp dẫn: Qua câu chuyện gửi
gắm bài học sâu sắc.
Kết hợp tự sự, miêu tả, biểu
cảm.

IV. Tổng kết
2. Nội dung
Câu chuyện “Dọc đường xứ Nghệ” gợi niềm hoài niệm về
các câu chuyện lịch sử, danh nhân lịch sử em đã học.
Nhắc nhở bạn đọc lòng biết ơn thế hệ cha anh
đi trước và tự hào về truyền thống dân tộc.
Gợi suy nghĩ về cách tu dưỡng, rèn luyện đạo đức để trở
thành một công dân có ích.

LUYỆN TẬP

+ Chia sẻ những hiểu biết của em về cậu bé
Côn qua câu chuyện “Dọc đường xứ Nghệ”.
+ Kể một câu chuyện mà em biết về Bác Hồ.

TT

Tiêu chí

1

Câu chuyện kể trung thành với văn bản gốc.

2

Câu chuyện kể rõ ràng, đảm bảo tính ngắn gọn.

3 Kể làm rõ được nội dung các sự việc tiêu biểu liên
quan đến nhân vật.
4 Đảm bảo yêu cầu về liên kết văn bản.
5 Bảo đảm bảo yêu cầu về sử dụng từ ngữ.
6 Bảo đảm lời kể cuốn hút.
7

Diễn đạt trôi chảy, phát âm rõ rang.

8

Tốc độ vừa phải, ngưng ngắt câu đúng lúc, đúng
chỗ.

9

Âm lượng vừa phải.

10 Biết cách đặt vấn đề, kết thúc bài kể hợp lí.

Xuất hiện Không xuất hiện

VẬN DỤNG

Bài tập :
Vận dụng kĩ năng đọc hiểu truyện ngắn
và tiểu thuyết để tìm và đọc hiểu 1-2
văn bản và thực hiện làm phiếu học tập.

PHIẾU HỌC TẬP
Nhiệm vụ: Tìm đọc một văn bản thuộc thể loại tiểu thuyết hoặc truyện
ngắn và hoàn thiện nội dung phiếu học tập.
TÊN VĂN BẢN........................... TÁC GIẢ....................................

Nội dung đọc hiểu
1. Ấn tượng chung về văn bản:
2. Xuất xứ:
3. Tóm tắt văn bản:
4. Nhân vật:
5. Nêu sự kiện chính và bối cảnh:
6. Ngôi kể:
7. Bố cục:
8. Phương diện nhà văn thể hiện nhân vật. Tìm chi tiết thể
hiện. Đánh giá tính cách nhân vật qua chi tiết thể hiện.
9. Qua văn bản tác giả muốn nhắn gửi đến bạn đọc bài học ý
nghĩa gì?

Định hướng trả lời