Bài 3: Đơn thức
HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG:
2. Nêu Khái niệm về Biểu thức đại số?
Trả lời: Biểu thức mà trong đó ngoài các số, các kí hiệu phép toán cộng, trừ, nhân, chia, nâng lên lũy thừa, còn có các chữ (đại diện cho số), gọi là biểu thức đại số.
1. Hãy tính giá trị của biểu thức sau 3m+2n-1 tại m = 1; n = 2.

Giải:
Thay m = 1 ; n = 2 vào biểu thức 3m+2n-1, ta có:
3.1 + 2.2 - 1 = 6
Vậy biểu thức 3m+2n-1 có giá trị là 6 tại m=1; n=2.
Cho các biểu thức đại số:
4xy2;
3 – 2y;
10x+ y;
2x2y;
-2y;
10;
Hãy sắp xếp các biểu thức trên thành 2 nhóm:
NHÓM 1:
Những biểu thức có chứa phép cộng, phép trừ
NHÓM 2:
Những biểu thức còn lại
5(x + y);
x;
Cho các biểu thức đại số:
4xy2;
3 – 2y;
10x+ y;
2x2y;
-2y;
10;
Hãy sắp xếp các biểu thức trên thành 2 nhóm:
NHÓM 1:
Những biểu thức có chứa phép cộng, phép trừ
NHÓM 2:
Những biểu thức còn lại
5(x + y);
x;
1. ĐƠN THỨC:
1 Số
Một biến
Tích giữa các số và các biến
10;
x;
*) Xét các biểu thức nhóm 2:
Đơn thức là biểu thức đại số chỉ gồm một số, hoặc một biến, hoặc một tích giữa các số và các biến.
a) Khái niệm:
4xy2;
2x2y;
-2y;
Bài 3: ĐƠN THỨC
* Chú ý:
Số 0 được gọi là đơn thức không.
Bài tập 1:
Trong các biểu thức sau, biểu thức nào là đơn thức?
b) 9 x2yz
c) 15,5
Là đơn thức
c)
a) 0
b) 2x2y3.3xy2
d) 4x + y
Bài tập 2: Biểu thức nào sau đây không phải là đơn thức?
là đơn thức không
e) 2xy2
Không là đơn thức
2x2y3.3xy2
6x3y5
Đơn thức chưa được thu gọn
Đơn thức thu gọn.
Cho các đơn thức:
b. Đơn thức thu gọn.
Xét đơn thức:
6
x3y5
Hệ số
Phần biến
Đơn thức thu gọn là đơn thức chỉ gồm tích của một số với các biến, mà mỗi biến đã được nâng lên lũy thừa với số mũ nguyên dương.
* Đơn thức thu gọn gồm 2 phần: hệ số và phần biến.
2y,
Chú ý:
Đơn thức trong Nhóm 2:
4xy2;
2x2y;
-2y;
10;
Đơn thức thu gọn
Đơn thức chưa được thu gọn
x;
Đơn thức trong Nhóm 2:
4xy2;
2x2y;
-2y;
10;
Đơn thức thu gọn
Đơn thức chưa được thu gọn
x;
VD:
 
xy
2xyy
Hệ số là -3
 
 
Hệ số là 1.
Phần biến là xy
 
c) Bậc của một đơn thức:
5 x4 y3 z
Số mũ là 4
Số mũ là 3
Số mũ là 1
Tổng số mũ của tất cả các biến có trong đơn thức là 8
Đơn thức có bậc là 8
Bậc của đơn thức có hệ số khác 0 là tổng số mũ của tất cả các biến có trong đơn thức đó.
Khác 0
* Đơn thức 3x2yz4 có bậc là ……….
* Số 4 là đơn thức có bậc là ……..
* Số 0 là đơn thức có bậc là ……..
7
0
Không có bậc
Củng cố
* A = xyz . xyz . xyz . xyz có bậc là: ……..
12
d) Nhân hai đơn thức:
Nhân hai đơn thức:
-5
x6
y
và
3
x2
y
Chú ý:
( . )
( . )
( . )
- Để nhân hai đơn thức ta nhân hệ số với hệ số, phần biến với phần biến.
- Mỗi đơn thức đều có thể viết thành một đơn thức thu gọn.
 
Khái niệm
Đơn thức là biểu thức đại số chỉ gồm một số, hoặc một biến, hoặc một tích giữa các số và các biến.
(Ví dụ: 1, x, 2ab …)
Đơn thức thu gọn
Bậc của đơn thức
Bậc của đơn thức có hệ số khác 0 là tổng số mũ của tất cả các biến có trong đơn thức đó.
ĐƠN THỨC
Nhân hai đơn thức
Nhân các hệ số với nhau và nhân phần biến với nhau.
Mỗi biến đã được nâng lên lũy thừa với số mũ nguyên dương.
Ví dụ: -2xyz
: -2
: xyz
SƠ ĐỒ TƯ DUY TÓM TẮT KIẾN THỨC VỀ ĐƠN THỨC
Cho đơn thức 3x2yz.
a) Hãy viết ba đơn thức có phần biến giống phần biến đã cho.

b) Hãy viết ba đơn thức có phần biến khác phần biến đã cho.
Bài tập:
2. Đơn thức đồng dạng
0 x2yz
Chú ý:
Hai đơn thức đồng dạng:
+ Có hệ số khác 0
+ Có cùng phần biến.
a) Khái niệm: (SGK/Tr33)
Các số: -3; 2,5 có phải là đơn thức đồng dạng không? Vì sao?
-3 = -3 x0y0
2,5 =
Các số khác 0 được coi là các
đơn thức đồng dạng.
Ví dụ:
= 0 xy
2,5 x0y0

Khi thảo luận nhóm, bạn Sơn nói:"0,9xy2 và 0,9x2y là hai đơn thức đồng dạng"
Bạn Phúc nói: "Hai đơn thức trên không đồng dạng".
Ý kiến của em?
Hai đơn thức này không đồng dạng, vì hệ số giống nhau nhưng phần biến khác nhau.
Ai đúng?
b. Cộng, trừ các đơn thức đồng dạng:
a. Ví dụ 1:
= 4.72.55
= (3+1).72.55
Cho A = 3.72.55 và B = 72.55
Dựa vào tính chất phân phối của phép nhân đối với phép cộng để tính A+B.
A+B = 3.72.55 + 1.72.55
= 4x2y
3x2y + x2y
= (3+1)x2y
b. Ví dụ 2:
3x2y – x2y
= (3 - 1)x2y
= 2x2y
Để cộng (hay trừ) các đơn thức đồng dạng, ta cộng (hay trừ) các hệ số với nhau và giữ nguyên phần biến.
Để cộng (hay trừ) các đơn thức đồng dạng ta làm như thế nào?
b) Cộng, trừ các đơn thức đồng dạng:
?3
xy3 +5xy3 +(-7xy3 )
= (1+5-7)xy3
= - xy3
L
Ê
Tỡm tờn c?a tỏc gi? cu?n D?i Vi?t s? kớ du?i th?i vua Tr?n Nhõn Tụng du?c d?t cho m?t du?ng ph? c?a Th? dụ H� N?i. Em s? bi?t tờn tỏc gi? dú b?ng cỏch tớnh cỏc t?ng v� hi?u du?i dõy r?i vi?t ch? tuong ?ng v�o ụ du?i k?t qu? du?c cho trong b?ng sau:
Ă
h
N
V
Ư
U

L
Ê
V
Ă
N
H
Ư
U
120
119
118
117
116
115
114
113
112
111
110
109
108
107
106
105
104
103
102
101
100
99
98
97
96
95
94
93
92
91
90
89
88
87
86
85
84
83
82
81
80
79
78
77
76
75
74
73
72
71
69
70
68
67
66
65
63
62
61
64
60
59
58
57
56
55
54
53
52
51
50
49
48
47
46
45
44
43
42
41
40
39
38
37
36
35
34
33
32
31
30
29
28
27
26
25
24
23
22
21
20
19
18
17
16
15
14
13
12
11
9
10
8
7
6
5
3
2
1
0
4
Ai nhanh hơn!

L
Ê
V
Ă
N
H
Ư
U
Lê Văn Hưu, quê ở Phủ Lí, huyện Đông Sơn, phủ lộ Thanh Hóa, nay là làng Rị, xã Thiệu Trung, huyện Thiệu Hóa, Thanh Hóa. Ông là Hàn Lâm Viện học sĩ, Binh bộ thượng thư kiêm Chưởng sử quan, Nhân nguyên hầu. Ông là người chép sử đầu tiên của nước ta, người đã nổi tiếng thần đồng từ khi còn là học trò. Bộ Đại Việt sử kí là bộ sử đầu tiên gồm 30 quyển được biên soạn khi vị quan văn mới ngoài 40 tuổi.
HD TÌM TỊI, M? R?NG
Làm bài tập 15;16;17;19; 22; 23 trang 35; 36 SGK
B�i 21 d?n 23 SBT.
Xem tru?c b�i Da th?c; C?ng tr? da th?c.



Cách 1:
thay x = 1, y = -1 vào biểu thức
1/2x5y - 3/4x5y + x5y
ta có:
Cách 2:
thay x = 1, y = -1 vào biểu thức 3/4x5y
ta có:
Hướng dẫn bài tập 17/sgk
Giải