BÀI 7

DÒNG ĐIỆN KHÔNG ĐỔI
NGUỒN ĐIỆN
(Tiết 2)

III-Nguồn điện:
1- Điều kiện để có dòng điện: Trả lời C5 và C6

C 5 Các vật cho dòng

Các vật cho dòng điện
chạy qua được gọi là các
vật dẫn. Các hạt mang điện
trong các vật loại này có thể
dịch chuyển tự do.

C6

Giữa hai đầu một đoạn
mạch hoặc giữa hai đầu
bóng đèn phải có hiệu
điện thế để có dòng điện
chạy qua chúng.

điện chạy qua được gọi
là các vật gì? Các hạt
mang điện trong các vật
loại này có đặc điểm gì?

Giữa hai đầu một
đoạn mạch hoặc giữa hai
đầu bóng đèn phải có
điều kiện gì để có dòng
điện chạy qua chúng?

1. Điều kiện để có dòng điện:
Điều kiện để có dòng điện là phải
có một hiệu điện thế đặt vào hai
đầu vật dẫn điện.

2. Nguồn điện:

Trả lời C7, C8 và C9

C 7 Hãy kể tên một số các nguồn điện thường dùng?
+

C 8 Bộ phận nào của mạch

điện (hình vẽ) tạo ra dòng
điện chạy trong mạch điện?
Nếu mắc mạch điện theo
C
9
sơ đồ ( hình vẽ) thì số chỉ của
vôn kế và số vôn ghi trên
nguồn điện có mối liên hệ gì?
Điều đó cho biết có gì tồn tại
giữa hai cực của nguồn điện?

-

K

Bóng đèn

+

+

-

V

-

C7

Hãy kể tên một số các nguồn điện
thường dùng?

Các loại pin,
Acquy,
Đinamô ở xe đạp,
ổ lấy điện trong mạng điện gia
đình

Một số nguồn điện trong
thực tế

C8

Bộ phận nào của
mạch điện (hình vẽ) tạo ra
dòng điện chạy trong
mạch điện này khi đóng
công tắc K?

+

K

-

Bóng đèn

Nguồn điện tạo ra dòng điện chạy
trong mạch.

C9

Nếu mắc mạch điện
theo sơ đồ ( hình vẽ) thì số
chỉ của vôn kế và số vôn ghi
trên nguồn điện có mối liên
hệ gì? Điều đó cho biết có
gì tồn tại giữa hai cực của
nguồn điện?

+

+

-

V

-

Số chỉ của vôn kế bằng số vôn ghi
trên nguồn điện. Điều đó cho biết giữa
hai cực của nguồn điện có tồn tại một
hiệu điện thế.

Vai trò của nguồn điện?

Nguồn điện
điện thế giữa
nguồn điện.

duy trì hiệu
hai cực của

Quan sát hình vẽ sau

QUAN SÁT MÔ HÌNH
Theo em, cã ph¶i träng lùc ®· ®­ưa
nh÷ng viªn bi lªn bËc thang kh«ng?

Kh«ng, träng lùc ®ãng vai trß lµ lùc
c¶n trë chuyÓn ®éng. Lùc đã đưa
nh÷ng viªn bi lªn lµ lùc n©ng cña tay
ng­ười ®µn «ng.

Quan sát tiếp mô hình thí nghiệm

I

Nguån

V cao

V thÊp

E

E


F
l


F

đ

đ

Nguån

V cao


F

E

V thÊp

E

Theo em, bên
trong nguồn
điện có phải
lực điện làm
điện tích
dương dịch
chuyển từ (-)
sang (+) hay
không?

Không, lực điện đóng vai
trò là lực cản trở chuyển
động. lực làm chuyển động
là lực lạ ( Lực này khác
bản chất với lực điện)

* Lực lạ là gì?
Lực tách các electron khỏi nguyên
tử và chuyển các electron hay ion
dương ra khỏi mỗi cực của nguồn điện
được gọi là lực lạ.

* Tác dụng của lực lạ :
Làm cho hai cực của nguồn điện
được tích điện khác nhau và do đó duy
trì hiệu điện thế giữa hai cực của nó.

IV.Suất điện động của nguồn điện
1.Công của nguồn điện

Quan sát lại mô hình thí nghiệm

E

E


F
l


F

đ


F

đ

Nguån

V cao

Theo em, bên trong nguồn
điện lực điện thực hiện
công gì? Lực lạ thực hiện
công gì?

E

V thÊp

E

Bên trong nguồn điện :
Lực điện thực hiện công
cản. Lực lạ thực hiện một
công thắng công cản của
lực điện.

1.Công của nguồn điện
• Công của lực lạ thực hiện làm dịch chuyển
các điện tích qua nguồn được gọi là CÔNG
CỦA NGUỒN ĐIỆN
Nguồn điện có tác dụng tạo thêm các điện tích
không?
Không, nguồn điện chỉ có vai trò như
một “máy bơm điện tích”.

1.Công của nguồn điện
Nguồn điện có phải là một nguồn năng lượng
không? Vì sao?

Nguồn điện là một nguồn năng lượng
(vì nó có khả năng thực hiện công khi
dịch chuyển các điện tích bên trong
nguồn điện)

2.Suất điện động của nguồn điện
a) §Þnh nghÜa: SuÊt ®iÖn ®éng  cña nguån ®iÖn lµ ®¹i l­
ưîng ®Æc trư­ng cho kh¶ n¨ng thùc hiÖn c«ng cña nguån
®iÖn vµ được ®o b»ng thuơng sè gi÷a c«ng A cña lùc l¹
thùc hiÖn khi dÞch chuyÓn mét ®iÖn tÝch dương q ngược
chiÒu ®iÖn trường vµ ®é lín cña ®iÖn tÝch ®ã
b) C«ng thøc:

c) §¬n vÞ: V

A

q
( 1V = 1J/C)

Lưu ý
•

Số ghi trên mỗi nguồn điện cho biết giá trị ξ

• ξ bằng giá trị U khi mạch ngoài để hở
• Nguồn điện có điện trở và được gọi là điện trở trong r

Bài tập củng cố
Câu 15: Công của nguồn điện là công của
A. lực lạ trong nguồn.                     
B. lực điện trường dịch chuyển điện tích ở mạch
ngoài.
C. lực cơ học mà dòng điện đó có thể sinh ra.
D.lực dịch chuyển nguồn điện từ vị trí này đến vị
trí khác.

Bài tập củng cố
Câu 16: lực lạ bên trong nguồn điện KHÔNG có
tác dụng:
A. làm cho các điện tích dương di chuyển ngược
chiều điện trường bên trong nguồn điện.
B. tạo ra và duy trì hiệu điện thế giữa 2 cực của
nguồn điện.
C. tạo ra và duy trì sự  tích điện khác nhauở 2 cực
của nguồn điện.
D. tạo ra các điện tích mới cho nguồn điện.

Bài tập củng cố
Câu 17: Đơn vị của suất điện động là :
A. V.                    
B. J.
C.V/m.
D.C.

Bài tập củng cố
Câu 18:  Nguồn điện tạo ra hiệu điện thế
giữa hai cực bằng cách
A. tách electron ra khỏi nguyên tử và
chuyển electron và ion về các cực của
nguồn.
B.sinh ra electron ở cực âm.                      
                     
C.sinh ra ion dương ở cực dương.
D.làm biến mất electron ở cực dương.

Bài tập củng cố
Câu 19: Trong các nhận định về suất điện động,
nhận định không đúng là:
A.Suất điện động là đại lượng đặc trưng cho khả
năng sinh công của nguồn điện
B.Suất điện động được đo bằng thương số công
của lực lạ dịch chuyển điện tích ngượcnhiều
điện trường và độ lớn điện tích dịch chuyển.
C. Đơn vị của suất điện động là Jun.
D.Suất điện động của nguồn có trị số bằng hiệu
điện thế giữa hai cực khi mạchngoài hở.