Trường THCS Đốc Binh Kiều
Sinh Học 8
GV : Nguyễn Thị Cẩm Nhung
Chuẩn bị:
Sách giáo khoa
Vở ghi chép và dụng cụ học tập

Ghi bài
Cơ thể người có khoảng 4-5 lít máu. Nếu bị thương chảy máu và mất khoảng 1/3 lượng máu của cơ thể thì tính mạng có thể bị đe doạ
Nhắc lại kiến thức cũ
CH? D? 2: TUẦN HOÀN (tt)
I. Đông máu
II. Các nguyên tắc truyền máu
1. Các nhóm máu ở người
2. Các nguyên tắc cần tuân thủ khi truyền máu
Tiết 15
C. ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU
Tiết 15 C. ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU
I. Đông máu:
Trong cuộc sống, những vết thương nhỏ máu chảy ra vài phút rồi chậm dần và ngừng hẳn. Người ta gọi đó là sự đông máu.
Đông máu là gì?
- Đông máu là hiện tượng máu lỏng chảy ra khỏi mạch tạo thành cục máu đông bịt kín vết thương.
Sự đông máu có ý nghĩa gì đối với sự sống?
- Giúp cơ thể tự bảo vệ, chống mất máu khi bị thương.

Xem đoạn phim
Cơ chế đông máu
Máu lỏng
Các tế
bào máu
Huyết
tương
Hồng cầu
Bạch cầu
Tiểu cầu
Vỡ
Enzim
Tơ máu
Ca+2
Huyết thanh
Khối máu đông
Quan sát Sơ đồ sau:
Chất sinh tơ máu

Cơ chế đông máu
I. Đông máu:
- Cơ chế: SGK trang 48
- Đông máu là hiện tượng máu lỏng chảy ra khỏi mạch tạo thành cục máu đông bịt kín vết thương.
- Giúp cơ thể tự bảo vệ, chống mất máu khi bị thương.
Tiết 15 : C. ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU

3. Tiểu cầu đóng vai trò gì trong quá trình đông máu?
1. Sự đông máu liên quan tới yếu tố nào của máu?
2. Máu không chảy ra khỏi mạch nữa là nhờ đâu?
-> Liên quan tới hoạt động của tiểu cầu là chủ yếu
-> Nhờ tơ máu kết mạng lưới ôm giữ các tế bào máu tạo thành khối máu đông bịt kín vết thương.
-> Bám vào vết rách và bám vào nhau để tạo thành nút tiểu cầu bịt tạm thời vết rách.
-> Giải phóng enzim để biến chất sinh tơ máu thành tơ máu để tạo thành cục máu đông.
Quan sát cơ chế đông máu trả lời một số câu hỏi sau:
Em đã bao giờ bị đứt tay hay một vết thương nào đó gây chảy máu chưa? Em xử lý thế nào?
Tế bào tiểu cầu quá ít dưới 35000/ml máu, máu khó đông khi máu chảy ra thì không có khả năng đông trở lại.
Bệnh máu khó đông
Nghỉ ngơi, băng bó
Chườm lạnh
Đưa đến bác sĩ
Truyền máu
Khi bị mất nhiều máu thì chúng ta phải làm gì?
Ý tưởng truyền máu có từ TK XVII đến TK XVIII nhiều lần gây tai biến chết người. Đến TK XX nhờ nhà bác học Karl Landsteiner (1868-1943) là thầy thuốc, nhà sinh học người Áo. Năm 1901 tìm ra nguyên nhân gây tai biến ở máu. Vào năm 1930 ông đã nhận được giải Nobel trong lĩnh vực Sinh lí và Y học.
II. Các nguyên tắc truyền máu:
1. Các nhóm máu ở người
Tiết 15 : C. ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU
I. Đông máu:
Nghiên cứu thí nghiệm của Cac Lanstâynơ và trả lời câu hỏi
1 Hồng cầu máu người cho có loại kháng nguyên nào?
 Hồng cầu người cho có 2 loại kháng nguyên là: A và B
2 Huyết tương của người nhận có những loại kháng thể nào? Chúng có gây kết dính hồng cầu máu người cho hay không?
 Huyết tương máu của người nhận có hai loại kháng thể là  (gây kết dính A) và  (gây kết dính B).
3 Ở người có những nhóm máu nào?
 Ở người có 4 nhóm máu: O, A, B, AB
Người có 4 nhóm máu
Đặc điểm các nhóm máu ở người
II. Các nguyên tắc truyền máu:
1. Các nhóm máu ở người
- Hồng cầu người cho có 2 loại kháng nguyên là: A và B
- Huyết tương máu của người nhận có hai loại kháng thể là  (gây kết dính A) và  (gây kết dính B).
- Ở người có 4 nhóm máu: O, A, B, AB.
Tiết 15 : C. ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU

I. Đông máu:
Hồng cầu không bị kết dính
Hồng cầu bị kết dính
 gây kết dính A
 gây kết dính B
Kết quả thí nghiệm phản ứng giữa các nhóm máu
Đánh dấu mũi tên để phản ánh mối quan hệ cho và nhận giữa các nhóm máu để không gây kết dính hồng cầu trong sơ đồ sau:
AA
II. Các nguyên tắc truyền máu:
1. Các nhóm máu ở người
- Hồng cầu người cho có 2 loại kháng nguyên là: A và B
- Huyết tương máu của người nhận có hai loại kháng thể là  (gây kết dính A) và  (gây kết dính B).
- Ở người có 4 nhóm máu: O, A, B, AB.
Tiết 15 : C. ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU

I. Đông máu:
- Sơ đồ truyền máu :
II. Các nguyên tắc truyền máu:
1. Các nhóm máu ở người
2. Các nguyên tắc cần tuân thủ khi truyền máu
- > Khi người bị mất máu do những nguyên nhân khác nhau dẫn đến cơ thể thiếu máu thì cần truyền máu
Khi nào cần truyền máu?
Tiết 15 : C. ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU
I. Đông máu:
II. Các nguyên tắc truyền máu:
1. Các nhóm máu ở người
2. Các nguyên tắc cần tuân thủ khi truyền máu
Tiết 15 : C. ĐÔNG MÁU VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU
I. Đông máu:
- Truyền nhóm máu phù hợp đảm bảo hồng cầu người cho không bị ngưng kết trong máu người nhận.
- Truyền máu không có mầm bệnh.
- Truyền từ từ.

Bài tập vận dụng
Một người bị tai nạn mất rất nhiều máu được đưa vào viện cấp cứu, Bác sĩ cho truyền máu ngay mà không xét nghiệm.
Vậy máu đem truyền là nhóm gì? Vì sao không cần xét nghiệm?
Ở Việt Nam lấy ngày 7/4 là ngày
HIẾN MÁU NHÂN ĐẠO
Lợi ích của việc hiến máu:
Bài tập: Chọn đáp án đúng nhất
2. Người có nhóm máu B sẽ nhận được máu từ người có nhóm máu:
A. Nhóm máu O và A
B. Nhóm máu O và B
C. Nhóm máu O và AB
D. Nhóm máu A và B
1. Chọn cụm từ thích hợp để điền vào chỗ trống trong các câu sau:
Đông máu là một cơ chế bảo vệ cơ thể ...........(1)..........
Sự đông máu có vai trò quan trọng của .....(2)...
Khi truyền máu cần ...........(3)............. để tránh tai biến
chống mất máu
tiểu cầu
tuân thủ nguyên tắc
DẶN DÒ
- Học bài, trả lời CH SGK trang 50
Chuẩn bị bài mới. Bài 16: Tuần hoàn máu và lưu thông bạch huyết
+ Tuần hoàn máu
+ Lưu thông bạch huyết