KIỂM TRA BÀI CŨ

Máu gồm những thành phần nào?
Vai trò của huyết tương, hồng cầu, bạch cầu?

Moân: Sinh hoïc 8

Ngöôøi soaïn: Nguyeãn Thò Thu Hương

Bài 15: Tiết 15:

1. Cơ chế đông máu và vai trò của nó
Hồng cầu
Bạch cầu

Tế bào máu
Tiểu cầu

vỡ
enzim

Chất sinh tơ máu

Máu

Ca2+

Tơ máu

(axitamin, Ca2+)
Huyết tương
Huyết thanh

Khối
máu
đông

1. Cơ chế đông máu và vai trò của máu
Hồng cầu
Bạch cầu

Tế bào máu
Tiểu cầu

vỡ
enzim

Máu

Chất sinh tơ máu

Ca2+

Tơ máu

(axitamin, Ca2+)
Huyết tương
Huyết thanh

Khối
máu
đông

• Đông máu là gì?

• Sự đông máu có ý nghĩa gì
đối với sự sống?
• Sự đông máu liên quan tới
yếu tố nào của máu?
• Máu không chảy ra khỏi
mạch nữa là nhờ đâu?
• Tiểu cầu đóng vai trò gì
trong quá trình đông máu?

• Là hiện tượng máu lỏng chảy
ra khỏi mạch tạo thành cục
máu đông bịt kín vết thương.
• Giúp cơ thể tự bảo vệ, chống
mất máu khi bị thương.
• Đông máu có liên quan tới
hoạt động của tiểu cầu là chủ
yếu.
• Tơ máu kết mạng lưới ôm
giữ các tế bào máu tạo thành
khối máu đông.
• - Bám vào vết rách và bám
vào nhau để tạo thành nút
tiểu cầu bịt tạm vết rách.
- Giải phóng chất giúp hình
thành búi tơ máu để tạo
thành khối máu đông.

- Đông máu: Là hiện tượng máu lỏng chảy ra khỏi mạch
tạo thành cục máu đông bịt kín vết thương.
- Ý nghĩa: Giúp cơ thể tự bảo vệ, chống mất máu khi bị
thương.
- Cơ chế:
Hồng cầu
Các tế bào máu

Bạch cầu
Tiểu cầu
Khối máu đông

Vỡ

Máu
lỏng

Enzim
Huyết tương

Chất sinh
tơ máu

Ca2+

Tơ máu

Huyết thanh

2. Các nguyên tắc truyền máu
a) Các nhóm máu ở người:
- Hồng cầu máu người cho có loại kháng nguyên
nào?
Hồng cầu
máu
người
có nhận
hai loại
nguyên
- Huyết
tương
máu
của cho
người
cókháng
loại kháng
là A
B Chúng có gây kết dính hồng cầu máu
thểvànào?
người cho hay không?
Huyết tương máu của người nhận có hai loại
kháng thể là  (gây kết dính A) và  (gây kết dính
B). Chúng có gây kết dính hồng cầu máu người
cho.

A

O

Huyết tương
của các
nhóm máu
(người
nhận)

AB

B

Hồng cầu của các nhóm máu người
cho

O

A

B

Hồng cầu
không bị kết
dính

AB

O (, )
A ()

B ()

Hồng cầu bị
kết dính

A
A

O

O

AB

B
B

AB

A
A

O

O

AB

B
B

AB

• Ở người có 4 nhóm máu : A, B, AB, O
• Sơ đồ mối quan hệ cho và nhận giữa các
nhóm máu.
A
A

O

O

AB

B
B

AB

b. Các nguyên tắc cần tuân thủ khi truyền máu
• Máu có cả kháng nguyên A và
B không truyền cho người có
nhóm máu O được vì sẽ bị kết
dính hồng cầu.
• Máu không có kháng nguyên
Khi truyền máu cần tuân theo
các nguyên tắc:
A và B có thể truyền cho
• Máu không có kháng
người có nhóm máu O được
nguyên
A
và
B
có
thể
- Lựa chọn nhóm máu cho phù
hợp. bị kết dính hồng cầu.
vì không
truyền cho người có nhóm
• Máu có nhiễm các tác nhân
máu
O tra
được
không?
Vì
- Kiểm
mầm
bệnh trước
khi
máu.viêm gan B,
gâytruyền
bệnh (virut
sao?
virut HIV...) không được đem
• Máu có nhiễm các tác nhân
truyền cho người khác vì sẽ
gây nhiễm các bệnh này cho
gây bệnh (virut viêm gan B,
người được truyền máu
virut HIV...) có thể truyền

• Máu có cả kháng nguyên A
và B có thể truyền cho
người có nhóm O được
không? Vì sao?

cho người khác
không? Vì sao?

được

Khoanh tròn vào chữ cái câu trả lời đúng:
1. Tế bào máu nào tham gia vào quá trình đông máu?
A. Hồng cầu
B. Bạch cầu
C. Tiểu cầu
D. Cả Avà B.

Khoanh tròn vào chữ cái câu trả lời đúng:
2. Máu không đông được là do?
A. Tơ máu
B. Huyết tương
C. Bạch cầu
D. Tiểu cầu

Khoanh tròn vào chữ cái câu trả lời đúng:
3. Tơ máu có tên gọi là:
A. Fibrinôgen
B. Fibrin
C. Glucô
D. Lipit