Bài 23. Đột biến số lượng nhiễm sắc thể

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Phạm Thị Hồng Điệp
Ngày gửi: 22h:33' 22-12-2020
Dung lượng: 2.9 MB
Số lượt tải: 302
Nguồn:
Người gửi: Phạm Thị Hồng Điệp
Ngày gửi: 22h:33' 22-12-2020
Dung lượng: 2.9 MB
Số lượt tải: 302
Số lượt thích:
0 người
3
1
2
“HÁI HOA”
Câu 1: Điền từ vào chỗ chấm ( ………. )
Đột biến cấu trúc NST là những (1)……………… trong cấu trúc NST.
Tác nhân (2)………... và (3)……………. của ngoại cảnh là nguyên nhân chủ yếu gây đột biến cấu trúc NST.
Đột biến cấu trúc NST thường (4)………, nhưng cũng có trường hợp có lợi.
biến đổi
hoá học
vật lí
có hại
Câu 2: Đâu không phải dạng đột biến cấu trúc NST ?
Lặp đoạn nhiễm sắc thể
Đảo đoạn nhiễm sắc thể
Mất một cặp nucleotit
Mất đoạn nhiễm sắc thể
A
C
B
C
D
a
b
c
Mất đoạn
Lặp đoạn
Đảo đoạn
Câu 3: Hãy xác định các dạng đột biến cấu trúc NST trong hình sau
1
2
3
4
5
6
7
16
KHỞI ĐỘNG
CÁCH CHƠI
Các bạn có thể chọn bất kỳ 1 ô chữ hàng ngang nào mà các bạn thích – mỗi ô chữ sẽ là các gợi ý để tìm ra đáp án của ô chữ hàng ngang , bằng cách các em sẽ điền vào chỗ chấm ........
Khi mở hết 7 hàng ngang thì ô chữ hàng dọc sẽ hiện ra – và các em sẽ đọc tên của hàng dọc.
Câu 1: Có 5 chữ cái
Ở …………… của nguyên phân, các NST kép chẻ dọc ở tâm động thành các NST đơn di chuyển về hai cực của tế bào
Câu 2: Có 8 chữ cái
Moocgan chọn ………...Làm đối tượng nghiên cứu di truyền vì nó đẻ nhiều, dễ nuôi trong ống nghiệm, vòng đời ngắn, có nhiều biến dị dễ quan sát, số lượng NST ít.
Câu 3: Có 8 chữ cái
Men đen tiến hành thí nghiệm chủ yếu ở cây ……
Câu 4: Có 5 chữ cái
2n = 46 là bộ NST của ………
Câu 5: Có 8 chữ cái
- n được gọi là bộ NST đơn bội
- 2n được gọi là bộ NST ………….
Câu 6 : Có 3 chữ cái
Axit đêôxiribônuclêic viết
tắt là ………..
Câu 7: Có 3 chữ cái.
Đột biến .......... Là những biến đổi trong cấu trúc của ......... có liên quan đến một hoặc một số cặp nucleotit.
BIẾN DỊ TỔ HỢP
ĐỘT BIẾN
THƯỜNG BIẾN
ĐỘT BIẾN GEN
ĐỘT BIẾN NST
ĐỘT BIẾN
SỐ LƯỢNG NST
ĐỘT BIẾN
CẤU TRÚC NST
Tiết 27 - Bài 23
ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG
NHIỄM SẮC THỂ
Ví dụ:
- Số lượng NST trong tế bào sinh dưỡng của Ruồi giấm bình thường là 8 NST ( có 4 cặp NST)
- Số lượng NST của một số Ruồi giấm bị đột biến có bộ NST =7 , = 9 , = 24, hay = 40
Thế nào là đột biến số lượng NST ?
BIẾN DỊ TỔ HỢP
ĐỘT BIẾN
THƯỜNG BIẾN
ĐỘT BIẾN GEN
ĐỘT BIẾN NST
ĐỘT BIẾN
SỐ LƯỢNG NST
ĐỘT BIẾN
CẤU TRÚC NST
THỂ ĐA BỘI
THỂ DỊ BỘI
Tiết 27 - Bài 23
ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG
NHIỄM SẮC THỂ
I. Hiện tượng dị bội thể
Bộ NST ruồi giấm 2n = 8 ( 4 cặp NST )
2n =………......
2n =……….. ….
2n =……………
A
B
C
D
Ví dụ
Bộ NST ruồi giấm 2n = 8
2n =
9
6
2n - 1
2n + 1
2n - 2
A
B
C
D
7
2n =
2n =
Thể 1 nhiễm
Thể 3 nhiễm
Thể khuyết nhiễm
Thế nào là thể dị bội ?
I. Quả cà độc dược của cây lưỡng bội bình thường có 2n = 24 NST
II-XIII. Quả của 12 kiểu cây dị bội khác nhau có (2n + 1) = 25 NST
Bộ NST người bình thường
Bệnh đao ở người
Quan sát hình và cho biết điểm khác nhau giữa bộ NST của bệnh nhân Đao và bộ NST của người bình thường?
Thể
dị
bội
Tiết 27 - Bài 23
ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG
NHIỄM SẮC THỂ
I. Hiện tượng dị bội thể
II. Sự phát sinh thể dị bội
Hãy quan sát H23,2: Cơ chế phát sinh các thể dị bội (2n + 1) và (2n – 1).
Tế bào sinh Giao tử
Giao tử
Hợp tử
2n+1
2n-1
♀
♂
2n
2n
n
n
n+1
n -1
Hãy quan sát H23,2: Cơ chế phát sinh các thể dị bội (2n + 1) và (2n – 1).
Tế bào sinh Giao tử
Giao tử
♀
♂
2n
2n
n
n
n+1
n -1
Phân li không bình thường
Phõn li bỡnh thu?ng
Hãy quan sát H23,2: Cơ chế phát sinh các thể dị bội (2n + 1) và (2n – 1).
Tế bào sinh Giao tử
Giao tử
Hợp tử
2n+1
2n-1
♀
♂
2n
2n
n
n
n+1
n -1
Do một cặp NST nào đó của một bên bố hoặc mẹ không (1) …….. trong giảm phân, đã tạo ra một giao tử mang 2 NST là (2)……… và một giao tử không mang NST nào là (3)……..
+ Giao tử (4) …….. kết hợp với giao tử bình thường (n)
trong thụ tinh tạo hợp tử mang 3 NST hình thành thể (5)……..
+ Giao tử (6)……… kết hợp với giao tử bình thường (n)
trong thụ tinh tạo hợp tử mang 1 NST hình thành thể (7)…….
Chon những từ và cụm từ đã cho để điền vào chỗ chấm (......) sao cho thích hợp với kiến thức
2n+1
Các cụm từ lựa chọn:
2n-1
n+1
n-1
Phân li
Tiêu chí chấm điểm
I. Quả cà độc dược của cây lưỡng bội bình thường có 2n = 24 NST
II-XIII. Quả của 12 kiểu cây dị bội khác nhau có (2n + 1) = 25 NST
Hậu quả :Ở thực vật tạo ra những biến đổi về hình thái ( hình dạng, kích thước, màu sắc . . .)
Hậu quả: Gây ra một số bệnh tật ở người làm giảm sức sống của cơ thể.
Bệnh nhân là nữ - Biểu hiện: Ngoại hình thường thấy gồm chiều cao bất thường, da của mí mắt trên gấp theo chiều dọc che góc trong của đuôi mắt, thiếu cơ bắp và ngón út bị cong về phía ngón áp út, đầu nhỏ, Khả năng vận động kém
Hậu quả:
Hội chứng tam nhiễm (XXX)
Bệnh ở nam - Biểu hiện: Bị lệch ngón, chiều cao cao hơn mức bình thường, các bộ phận có tỷ lệ không cân đối, ít cơ bắp, ít lông trên cơ thể, ít râu so với bạn bè cùng trang lứa, tinh hoàn và dương vật bị nhỏ, đầu vú to,…
Hậu quả:
Hội chứng Claiphentơ (XYY)
Hậu quả:
Hội chứng Tơcnơ
BỆNH ĐAO
Tích cực tham gia bảo vệ môi trường
Sử dụng hơp lí thuốc bảo vệ thực vật
Sử dụng thực phẩm an toàn
Bài tập: Cà chua có bộ NST 2n=24. Có bao
Nhiêu NST ở:
a/ Thể 1 nhiễm
b/ Thể 3 nhiễm
c/ Thể không nhiễm
Chọn câu trả lời đúng .
Câu 1: Đột biến thể dị bội là dạng đột biến:
a. NST bị thay đổi về cấu trúc
b. Bộ NST tăng theo bội số của n và lớn hơn 2n
c. Bộ NST tăng thêm hoặc mất đi 1 NST
d. Bộ NST chỉ có 1 NST của mỗi cặp tương đồng
Câu 2: Sự biến đổi số lượng ở một cặp NST thường thấy ở những dạng nào?
Thể ba nhiễm b. Thể một nhiễm.
c. Thể không nhiễm. d. Câu a, b và c.
Câu 3: Tìm câu phát biểu sai:
a. Trường hợp bộ NST lưỡng bội bị thêm hoặc mất 1 NST ở 1 hoặc một số cặp NST gọi là dị bội thể
b. Dị bội thể xảy ra do có 1 cặp NST không phân li ở kì sau của giảm phân
c. Đột biến dị bội thể chỉ gặp ở thực vật
d. Bệnh Đao có 3 NST trong cặp số 21 của người
Viết từ hoặc cụm từ lần lượt lên bảng sao cho thích hợp với kiến thức của các ô từ 1 đến 4 trong sơ đồ sau.
Khái Niện: là những biến đổi số lượng xảy ra ở một hoặc một số cặp NST nào đó hoặc ở tất cả bộ NST.
1
Các dạng
Đa bội thể
2
3
Khái niệm Thể dị bội là cơ thể mà trong tế bào sinh dưỡng có một hoặc một số cặp NST bị thay đổi về số lượng.
4
Các dạng
2n + 1
Đột biến số lương NST
Dị bội thể
2n-1
2n -2
Hướng dẫn học ở nhà.
1. Học bài và trả lời câu 1,2,3 SGK trang 68
2. Chuẩn bị bài mới cho tiết sau:
- Nghiên cứu qua bài 24 “Đột biến số lượng nhiễm sắc thể” (tiếp theo).
+ Tìm hiểu hiện tượng thể đa bội. So sánh thể đa bội với thể dị bội
+ Sự hình thành thể đa bội do nguyên phân và giảm phân không bình thường diễn ra như thế nào?
- Sưu tầm tư liệu và mô tả một số giống cây trồng đa bội ở Việt Nam.
Chúc các Thầy, Cô sức khỏe
Chúc các em chăm ngoan học giỏi
Bài học kết thúc
Tiêu chí chấm điểm
Phân công chấm
Nhóm 1 chấm nhóm 2
Nhóm 2 chấm nhóm 3
Nhóm 3 chấm nhóm 4
Nhóm 4 chấm nhóm 5
Nhóm 5 chấm nhóm 1
Cơ chế
Do một cặp NST nào đó của một bên bố hoặc mẹ
không phân li trong giảm phân, đã tạo ra một giao tử mang
2 NST (n+1) và một giao tử không mang NST nào (n-1)
+ Giao tử (n+1) kết hợp với giao tử bình thường (n)
trong thụ tinh, tạo hợp tử mang 3 NST hình thành thể (2n+1)
+ Giao tử (n-1) kết hợp với giao tử bình thường (n)
trong thụ tinh tạo hợp tử mang 1 NST hình thành thể (2n-1)
Khái Niện: là những biến đổi số lượng xảy ra ở một hoặc một số cặp NST nào đó hoặc ở tất cả bộ NST.
Các dạng
Đa bôi
Khái niệm Thể dị bội là cơ thể mà trong tế bào sinh dưỡng có một hoặc một số cặp NST bị thay đổi về số lượng.
Các dạng
2n + 1
LUẬT CHƠI:
Chia 2 đội, mỗi đội gồm 4 người, xếp thành1 hàng.
Nhiệm vụ của mỗi đội là viết từ hoặc cụm từ lần lượt lên bảng sao cho thích hợp với kiến thức của các ô từ 1 đến 4 trong sơ đồ.
Thời gian là 1 phút.
Người thứ nhất viết xong cầm phấn chạy về đưa cho người thứ 2 rồi về chỗ, người thứ 2 chạy lên viết xong cầm phấn chạy về đưa cho người thứ 3 rồi về chỗ, cứ thế cho đến hết.
Nếu đội nào viết xong trước và đúng thì đội đó chiến thắng.
1
2
“HÁI HOA”
Câu 1: Điền từ vào chỗ chấm ( ………. )
Đột biến cấu trúc NST là những (1)……………… trong cấu trúc NST.
Tác nhân (2)………... và (3)……………. của ngoại cảnh là nguyên nhân chủ yếu gây đột biến cấu trúc NST.
Đột biến cấu trúc NST thường (4)………, nhưng cũng có trường hợp có lợi.
biến đổi
hoá học
vật lí
có hại
Câu 2: Đâu không phải dạng đột biến cấu trúc NST ?
Lặp đoạn nhiễm sắc thể
Đảo đoạn nhiễm sắc thể
Mất một cặp nucleotit
Mất đoạn nhiễm sắc thể
A
C
B
C
D
a
b
c
Mất đoạn
Lặp đoạn
Đảo đoạn
Câu 3: Hãy xác định các dạng đột biến cấu trúc NST trong hình sau
1
2
3
4
5
6
7
16
KHỞI ĐỘNG
CÁCH CHƠI
Các bạn có thể chọn bất kỳ 1 ô chữ hàng ngang nào mà các bạn thích – mỗi ô chữ sẽ là các gợi ý để tìm ra đáp án của ô chữ hàng ngang , bằng cách các em sẽ điền vào chỗ chấm ........
Khi mở hết 7 hàng ngang thì ô chữ hàng dọc sẽ hiện ra – và các em sẽ đọc tên của hàng dọc.
Câu 1: Có 5 chữ cái
Ở …………… của nguyên phân, các NST kép chẻ dọc ở tâm động thành các NST đơn di chuyển về hai cực của tế bào
Câu 2: Có 8 chữ cái
Moocgan chọn ………...Làm đối tượng nghiên cứu di truyền vì nó đẻ nhiều, dễ nuôi trong ống nghiệm, vòng đời ngắn, có nhiều biến dị dễ quan sát, số lượng NST ít.
Câu 3: Có 8 chữ cái
Men đen tiến hành thí nghiệm chủ yếu ở cây ……
Câu 4: Có 5 chữ cái
2n = 46 là bộ NST của ………
Câu 5: Có 8 chữ cái
- n được gọi là bộ NST đơn bội
- 2n được gọi là bộ NST ………….
Câu 6 : Có 3 chữ cái
Axit đêôxiribônuclêic viết
tắt là ………..
Câu 7: Có 3 chữ cái.
Đột biến .......... Là những biến đổi trong cấu trúc của ......... có liên quan đến một hoặc một số cặp nucleotit.
BIẾN DỊ TỔ HỢP
ĐỘT BIẾN
THƯỜNG BIẾN
ĐỘT BIẾN GEN
ĐỘT BIẾN NST
ĐỘT BIẾN
SỐ LƯỢNG NST
ĐỘT BIẾN
CẤU TRÚC NST
Tiết 27 - Bài 23
ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG
NHIỄM SẮC THỂ
Ví dụ:
- Số lượng NST trong tế bào sinh dưỡng của Ruồi giấm bình thường là 8 NST ( có 4 cặp NST)
- Số lượng NST của một số Ruồi giấm bị đột biến có bộ NST =7 , = 9 , = 24, hay = 40
Thế nào là đột biến số lượng NST ?
BIẾN DỊ TỔ HỢP
ĐỘT BIẾN
THƯỜNG BIẾN
ĐỘT BIẾN GEN
ĐỘT BIẾN NST
ĐỘT BIẾN
SỐ LƯỢNG NST
ĐỘT BIẾN
CẤU TRÚC NST
THỂ ĐA BỘI
THỂ DỊ BỘI
Tiết 27 - Bài 23
ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG
NHIỄM SẮC THỂ
I. Hiện tượng dị bội thể
Bộ NST ruồi giấm 2n = 8 ( 4 cặp NST )
2n =………......
2n =……….. ….
2n =……………
A
B
C
D
Ví dụ
Bộ NST ruồi giấm 2n = 8
2n =
9
6
2n - 1
2n + 1
2n - 2
A
B
C
D
7
2n =
2n =
Thể 1 nhiễm
Thể 3 nhiễm
Thể khuyết nhiễm
Thế nào là thể dị bội ?
I. Quả cà độc dược của cây lưỡng bội bình thường có 2n = 24 NST
II-XIII. Quả của 12 kiểu cây dị bội khác nhau có (2n + 1) = 25 NST
Bộ NST người bình thường
Bệnh đao ở người
Quan sát hình và cho biết điểm khác nhau giữa bộ NST của bệnh nhân Đao và bộ NST của người bình thường?
Thể
dị
bội
Tiết 27 - Bài 23
ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG
NHIỄM SẮC THỂ
I. Hiện tượng dị bội thể
II. Sự phát sinh thể dị bội
Hãy quan sát H23,2: Cơ chế phát sinh các thể dị bội (2n + 1) và (2n – 1).
Tế bào sinh Giao tử
Giao tử
Hợp tử
2n+1
2n-1
♀
♂
2n
2n
n
n
n+1
n -1
Hãy quan sát H23,2: Cơ chế phát sinh các thể dị bội (2n + 1) và (2n – 1).
Tế bào sinh Giao tử
Giao tử
♀
♂
2n
2n
n
n
n+1
n -1
Phân li không bình thường
Phõn li bỡnh thu?ng
Hãy quan sát H23,2: Cơ chế phát sinh các thể dị bội (2n + 1) và (2n – 1).
Tế bào sinh Giao tử
Giao tử
Hợp tử
2n+1
2n-1
♀
♂
2n
2n
n
n
n+1
n -1
Do một cặp NST nào đó của một bên bố hoặc mẹ không (1) …….. trong giảm phân, đã tạo ra một giao tử mang 2 NST là (2)……… và một giao tử không mang NST nào là (3)……..
+ Giao tử (4) …….. kết hợp với giao tử bình thường (n)
trong thụ tinh tạo hợp tử mang 3 NST hình thành thể (5)……..
+ Giao tử (6)……… kết hợp với giao tử bình thường (n)
trong thụ tinh tạo hợp tử mang 1 NST hình thành thể (7)…….
Chon những từ và cụm từ đã cho để điền vào chỗ chấm (......) sao cho thích hợp với kiến thức
2n+1
Các cụm từ lựa chọn:
2n-1
n+1
n-1
Phân li
Tiêu chí chấm điểm
I. Quả cà độc dược của cây lưỡng bội bình thường có 2n = 24 NST
II-XIII. Quả của 12 kiểu cây dị bội khác nhau có (2n + 1) = 25 NST
Hậu quả :Ở thực vật tạo ra những biến đổi về hình thái ( hình dạng, kích thước, màu sắc . . .)
Hậu quả: Gây ra một số bệnh tật ở người làm giảm sức sống của cơ thể.
Bệnh nhân là nữ - Biểu hiện: Ngoại hình thường thấy gồm chiều cao bất thường, da của mí mắt trên gấp theo chiều dọc che góc trong của đuôi mắt, thiếu cơ bắp và ngón út bị cong về phía ngón áp út, đầu nhỏ, Khả năng vận động kém
Hậu quả:
Hội chứng tam nhiễm (XXX)
Bệnh ở nam - Biểu hiện: Bị lệch ngón, chiều cao cao hơn mức bình thường, các bộ phận có tỷ lệ không cân đối, ít cơ bắp, ít lông trên cơ thể, ít râu so với bạn bè cùng trang lứa, tinh hoàn và dương vật bị nhỏ, đầu vú to,…
Hậu quả:
Hội chứng Claiphentơ (XYY)
Hậu quả:
Hội chứng Tơcnơ
BỆNH ĐAO
Tích cực tham gia bảo vệ môi trường
Sử dụng hơp lí thuốc bảo vệ thực vật
Sử dụng thực phẩm an toàn
Bài tập: Cà chua có bộ NST 2n=24. Có bao
Nhiêu NST ở:
a/ Thể 1 nhiễm
b/ Thể 3 nhiễm
c/ Thể không nhiễm
Chọn câu trả lời đúng .
Câu 1: Đột biến thể dị bội là dạng đột biến:
a. NST bị thay đổi về cấu trúc
b. Bộ NST tăng theo bội số của n và lớn hơn 2n
c. Bộ NST tăng thêm hoặc mất đi 1 NST
d. Bộ NST chỉ có 1 NST của mỗi cặp tương đồng
Câu 2: Sự biến đổi số lượng ở một cặp NST thường thấy ở những dạng nào?
Thể ba nhiễm b. Thể một nhiễm.
c. Thể không nhiễm. d. Câu a, b và c.
Câu 3: Tìm câu phát biểu sai:
a. Trường hợp bộ NST lưỡng bội bị thêm hoặc mất 1 NST ở 1 hoặc một số cặp NST gọi là dị bội thể
b. Dị bội thể xảy ra do có 1 cặp NST không phân li ở kì sau của giảm phân
c. Đột biến dị bội thể chỉ gặp ở thực vật
d. Bệnh Đao có 3 NST trong cặp số 21 của người
Viết từ hoặc cụm từ lần lượt lên bảng sao cho thích hợp với kiến thức của các ô từ 1 đến 4 trong sơ đồ sau.
Khái Niện: là những biến đổi số lượng xảy ra ở một hoặc một số cặp NST nào đó hoặc ở tất cả bộ NST.
1
Các dạng
Đa bội thể
2
3
Khái niệm Thể dị bội là cơ thể mà trong tế bào sinh dưỡng có một hoặc một số cặp NST bị thay đổi về số lượng.
4
Các dạng
2n + 1
Đột biến số lương NST
Dị bội thể
2n-1
2n -2
Hướng dẫn học ở nhà.
1. Học bài và trả lời câu 1,2,3 SGK trang 68
2. Chuẩn bị bài mới cho tiết sau:
- Nghiên cứu qua bài 24 “Đột biến số lượng nhiễm sắc thể” (tiếp theo).
+ Tìm hiểu hiện tượng thể đa bội. So sánh thể đa bội với thể dị bội
+ Sự hình thành thể đa bội do nguyên phân và giảm phân không bình thường diễn ra như thế nào?
- Sưu tầm tư liệu và mô tả một số giống cây trồng đa bội ở Việt Nam.
Chúc các Thầy, Cô sức khỏe
Chúc các em chăm ngoan học giỏi
Bài học kết thúc
Tiêu chí chấm điểm
Phân công chấm
Nhóm 1 chấm nhóm 2
Nhóm 2 chấm nhóm 3
Nhóm 3 chấm nhóm 4
Nhóm 4 chấm nhóm 5
Nhóm 5 chấm nhóm 1
Cơ chế
Do một cặp NST nào đó của một bên bố hoặc mẹ
không phân li trong giảm phân, đã tạo ra một giao tử mang
2 NST (n+1) và một giao tử không mang NST nào (n-1)
+ Giao tử (n+1) kết hợp với giao tử bình thường (n)
trong thụ tinh, tạo hợp tử mang 3 NST hình thành thể (2n+1)
+ Giao tử (n-1) kết hợp với giao tử bình thường (n)
trong thụ tinh tạo hợp tử mang 1 NST hình thành thể (2n-1)
Khái Niện: là những biến đổi số lượng xảy ra ở một hoặc một số cặp NST nào đó hoặc ở tất cả bộ NST.
Các dạng
Đa bôi
Khái niệm Thể dị bội là cơ thể mà trong tế bào sinh dưỡng có một hoặc một số cặp NST bị thay đổi về số lượng.
Các dạng
2n + 1
LUẬT CHƠI:
Chia 2 đội, mỗi đội gồm 4 người, xếp thành1 hàng.
Nhiệm vụ của mỗi đội là viết từ hoặc cụm từ lần lượt lên bảng sao cho thích hợp với kiến thức của các ô từ 1 đến 4 trong sơ đồ.
Thời gian là 1 phút.
Người thứ nhất viết xong cầm phấn chạy về đưa cho người thứ 2 rồi về chỗ, người thứ 2 chạy lên viết xong cầm phấn chạy về đưa cho người thứ 3 rồi về chỗ, cứ thế cho đến hết.
Nếu đội nào viết xong trước và đúng thì đội đó chiến thắng.
 







Các ý kiến mới nhất