TIẾT 86,87
VĂN BẢN
ĐỨC TÍNH GIẢN DỊ CỦA BÁC HỒ
(Phạm Văn Đồng)
I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả : Phạm Văn Đồng
(1906-2000)
- Quê ở tỉnh Quảng Ngãi.
- Là nhà cách mạng, nhà văn hóa lớn.
- Từng là Thủ tướng Chính phủ trên ba mươi năm.
- Là học trò, là người cộng sự gần gũi của Bác.
2. Tác phẩm: Đức tính giản dị của Bác Hồ
* Xuất xứ: Văn bản được trích từ bài: “Chủ tịch Hồ Chí Minh, tinh hoa và khí phách của dân tộc, lương tâm của thờ đại.”
Là bản diễn văn trong Lễ kỉ niệm 80 năm ngày sinh chủ tịch Hồ Chí Minh (1970)
Phần 1: Từ đầu đến “tuyệt đẹp”.
Những biểu hiện về đức tính giản dị của Bác.
Đức tính giản dị của Bác Hồ
Nhận định chung về đức tính giản dị của Bác.
Phần 2: Phần còn lại
* Bố cục
Bác vừa là bậc vĩ nhân lớn lao, phi thường
1. Nhận định chung về đức tính giản dị của Bác
Bác vừa là người bình thường rất gần gũi, thân thương với mọi người
II. Đọc hiểu văn bản
a. Giản dị trong đời sống, trong quan hệ với mọi người.
Bữa ăn
Nơi ở
Cách làm việc
QH với mọi người
- Vài ba món giản đơn.
- Ăn không rơi vãi.
- Ăn xong cái bát bao giờ cũng sạch.
- Thức ăn còn được sắp xếp tươm tất.
- Nhà sàn chỉ vẻn vẹn vài ba phòng.
- Nhà lúc nào cũng lộng gió và ánh sáng, phảng phất hương hoa.
- Làm từ việc rất lớn đến việc rất nhỏ.
- Việc gì tự làm được thì không cần người giúp.
- Viết thư cho đồng chí.
- Nói chuyện với các cháu Miền Nam.
- Thăm nhà tập thể của công nhân.
- Đặt tên cho đồng chí.
Đạm bạc, tiết kiệm, dân dã
Đơn sơ, thoáng mát
Tỉ mỉ, yêu công việc
Gần gũi, yêu thương, quan tâm
Dẫn chứng phong phú, cụ thể, xác thực
Kết hợp lý lẽ là những lời giải thích, bình luận.
2. Chứng minh đức tính giản dị của Bác

11
“Không có gì quý hơn độc lập, tự do.”
b. Giản dị trong lời nói và bài viết
“Nước Việt Nam là một, dân tộc Việt Nam là một, sông có thể cạn, núi có thể mòn, song chân lí ấy không bao giờ thay đổi.”…
Bác nói và viết dễ hiểu ,dễ nhớ
III. Tổng kết

BÀI TẬP
Bài tập 1:
Có một bài viết nhận xét về văn bản “Đức tính giản dị của Bác Hồ” (Phạm Văn Đồng) bị nhoè một số từ. Em hãy lựa chọn những từ sau: cụ thể, toàn diện, tiêu biểu, sâu sắc, chặt chẽ, chân thành, bình dị để điền cho thích hợp.


“Bằng mạch lập luận……..(1) , với những dẫn chứng …….(2), ……...(3), ……. (4) với lời bình luận ……..(5) và tình cảm ….….(6), ….….(7), bài viết “Đức tính giản dị của Bác Hồ” đã khiến cho người đọc, người nghe thấm thía về một nét phẩm chất cao đẹp của Chủ tịch Hồ Chí Minh”.
BÀI TẬP
Bài tập 1:
Có một bài viết nhận xét về văn bản “Đức tính giản dị của Bác Hồ” (Phạm Văn Đồng) bị nhoè một số từ. Em hãy lựa chọn những từ sau: cụ thể, toàn diện, tiêu biểu, sâu sắc, chặt chẽ, chân thành, bình dị để điền cho thích hợp.


“Bằng mạch lập luận chặt chẽ (1) , với những dẫn chứng tiêu biểu, (2), cụ thể (3), toàn diện (4) với lời bình luận sâu sắc (5) và tình cảm chân thành (6), bình dị (7), bài viết “Đức tính giản dị của Bác Hồ” đã khiến cho người đọc, người nghe thấm thía về một nét phẩm chất cao đẹp của Chủ tịch Hồ Chí Minh”.
Bài tập 2: Sưu tầm một số tác phẩm ca ngợi phẩm chất sống giản dị, thanh cao của Bác?
Gợi ý :
- Các tác phẩm văn học trong chương trình ngữ văn THCS.
- Các tác phẩm thơ của Tố Hữu, Trần Đăng Khoa.
- Các bài hát ca ngợi Bác Hồ.

* Một số câu thơ viết về sự giản dị của Bác:
- Bác Hồ đó chiếc áo nâu giản dị,
Màu quê hương bền bỉ đậm đà.
( Sáng tháng Năm – Tố Hữu )
- Nhớ Ông Cụ mắt sáng ngời,
Áo nâu, túi vải đẹp tươi lạ thường.
( Việt Bắc – Tố Hữu )
* Bài hát : “ Đôi dép Bác Hồ ” – NSND Thu Hiền thể hiện.
- Bác để tình thương cho chúng con
Một đời thanh bạch chẳng vàng son
Mênh mông áo vải hồn muôn trượng
Hơn tượng đồng phơi những lối mòn.
( Bác ơi – Tố Hữu )
Bài tập 3: Qua văn bản “ Đức tính giản dị của Bác Hồ” em hiểu như thế nào về đức tính giản dị và ý nghĩa của nó trong cuộc sống? Hãy viết một đoạn văn nghị luận khoảng ( 10 – 12 ) câu trình bày suy nghĩ của em về vấn đề đó?
Gợi ý :
*Hình thức :
Đoạn văn có bố cục 3 phần : Mở bài, Thân bài, Kết bài.
Độ dài 10 – 12 câu ( Đánh số câu + Thêm bớt 1 câu )
*Nội dung:
Giải thích sống giản dị là gì?
Ý nghĩa của lối sống giản dị?
- Liên hệ thực tế bản thân?
*Nội dung:
Giải thích sống giản dị là gì?
+Giản dị là cách sống không cầu kì, xa hoa, cách sống sao cho phù hợp với hoàn cảnh xã hội, hoàn cảnh cá nhân.
+Sự giản dị thể hiện ở nhiều khía cạnh: cách sử dụng vật chất, lời nói, cách hành sử, cử chỉ, cách thể hiện bản thân…
Ý nghĩa của lối sống giản dị?
+ Giản dị là đức tính cần có ở mỗi con người.
+ Giúp mối quan hệ giữa người với người trở nên tốt đẹp hơn.
+ Được mọi người yêu quý, giúp đỡ, cảm thông.
Liên hệ thực tế bản thân?
Là học sinh : + Ăn mặc giản dị đúng trang phục học sinh.
+ Nói năng tế nhị không nói tục, chửi bậy,…
BÀI TẬP VỀ NHÀ
Bài tập 1: Vẽ sơ đồ tư duy về trình tự lập luận của văn bản?
Gợi ý :
- Luận điểm chính.
- Luận cứ.
- Dẫn chứng, lí lẽ.

- Hồn th�nh c�c b�i t?p d� giao.
Chu?n b? b�i : Tìm hi?u chung v? ph�p l?p lu?n ch?ng minh ; c�ch l�m b�i van ngh? lu?n ch?ng minh
HƯỚNG DẪN HỌC BÀI Ở NHÀ
SƠ ĐỒ TƯ DUY