Giáo dục Đạo đức môi trường
trong trường học
Con người tác động vào thiên nhiên theo thang bậc và mức độ khác nhau

Những hoạt động sau có thể là hoạt động phá hoại môi trường:
Các vấn đề về môi trường đất
Một sáng kiến thật khôn ngoan !!!
Sự thay đổi khí hậu
hoặc là hoạt động BVMT:
Đạo đức với động vật
nhưng đều có tính chất chung là xuất phát từ những quyết định của con người:
Thông thường, những quyết định của con người được đưa ra và thực hiện dựa trên 3 tính năng của con người:
1. Tri thức về môi trường;
2. Thái độ đối với môi trường;
3. Khả năng hành động cụ thể về môi trường.
Giáo dục và đào tạo về khoa học và công nghệ môi trường giúp con người xây dựng và phát triển tính năng thứ nhất và thứ ba. Giáo dục đạo đức môi trường giúp xây dựng tính năng thứ hai.
Mục tiêu của giáo dục đạo đức môi trường là trên cơ sở một vũ trụ quan và nhân sinh quan nhất định, tạo cho con người có cảm nhận, thái độ và hành vi đúng đắn về những vấn đề môi trường mà họ gặp trong cuộc sống, từ đấy có ý thức, quyết tâm hành động để BVMT.
Do đó, trên thế giới đã xuất hiện một luận thuyết mới và đang trở thành trung tâm của nhiều nghiên cứu. Đó là đạo đức môi trường (Environmental Ethics). Đạo đức môi trường (ĐĐMT) chứa đựng những chuẩn mực cần thiết, chúng thống lĩnh hành vi con người đối với thế giới tự nhiên.


I. Khái niệm về đạo đức môi trường (ĐĐMT)
Từ đạo đức (ethics) có nguồn gốc từ chữ Hy Lạp "ethos", nghĩa là thói quen hay tập quán. Như vậy, đạo đức là những đức tin, thái độ hoặc chuẩn mực dẫn dắt cách ứng xử của một con người thành thói quen. Con người sinh sống và hoạt động trong các mối quan hệ xã hội, do đó đạo đức xã hội là một trong những biểu hiện quan trọng nhất của bản chất con người.
Đạo đức môi trường là một dạng của đạo đức nói chung. Trong thời đại hiện nay, những hoạt động đang làm biến đổi môi trường nhiều nhất trên phạm vi hành tinh lại là những hoạt động của con người.
Định nghĩa về đạo đức môi trường
ĐĐMT là quan niệm và cách thức ứng xử của con người và xã hội loài người đối với giới tự nhiên đảm bảo sự cùng tồn tại và phát triển của tự nhiên và xã hội.
II. Những quan niệm và nội dung mới trong giáo dục đạo đức môi trường
Nhiều người đã ví von một cách hình ảnh rằng "Con người đã tiến lên phía trước nhưng đã để lại trên dấu chân mình những sa mạc".
* ở các nước phương Tây trước đây đã tồn tại hai luồng nhận thức về thế giới tự nhiên:
Nhận thức xanh nhạt (light green): Lấy con người làm trung tâm, xem con người có quyền uy tối thượng, là "chúa tể " đối với thế giới ngoài con người, xem thế giới tự nhiên là những thứ vô tri vô giác
Nhận thức xanh đậm (Dark green): do Paul W. Taylor dày công xây dựng và còn được gọi là " đạo đức tôn trọng thiên nhiên" lấy thiên nhiên làm trung tâm
* ở phương Đông, đạo đức môi trường truyền thống dựa trên quan niệm "Thiên - nhân hợp nhất". Triết lý sống hài hoà với thiên nhiên là một giá trị vĩnh hằng, là lối sống văn hoá- sinh thái của người Việt Nam.
Một số khác biệt giữa nhận thức cũ và mới về môi trường.
ĐĐMT thể hiện ra xã hội bằng nếp sống, hành động phải dựa trên sự tự giác của từng người. Sự tự giác này cần được mở đầu, bắt nguồn và không ngừng phát triển và củng cố qua các hình thức giáo dục, từ giáo dục trong gia đình, nhà trường tới giáo dục trong toàn xã hội.

1. Tiếp cận từ dưới lên:
Giáo dục ĐĐMT ngay từ bậc học mầm non, mẫu giáo theo tinh thần của đề án "Đưa các nội dung BVMT vào hệ thống giáo dục quốc dân" đã được Thủ Tướng Chính phủ phê duyệt ngày 17/10/2001.
2. Tiếp cận thứ hai là giáo dục ĐĐMT bằng hoàn cảnh cụ thể là cho con người đối mặt với các "khủng hoảng" môi trường cụ thể như thiếu nước, thiếu đất canh tác, và từ thực tế thay đổi tính cách của họ
3. Tiếp cận nhẹ nhàng hơn là tiếp cận giáo dục ĐĐMT bằng chuyển đổi tính cách, vừa giáo dục trong mọi tình huống, vừa sử dụng những tình huống khó khăn thực tế về môi trường để làm cho con người nhận thức sâu sắc và chuyển hướng quan niệm về đạo đức của họ.
Hồ Chủ Tịch đã từng nói:
"Dễ mười lần không dân cũng chịu
Khó vạn lần dân liệu cũng xong"
IV. Các nguyên tắc xây dựng ĐĐMT
Cần thiết làm cho học sinh thấy rõ, con người và xã hội loài người là một bộ phận cấu thành không tách rời của giới tự nhiên - một sự sống tổng thể.
b. Sự khai thác các giá trị sử dụng của thế giới tự nhiên để phát triển kinh tế xã hội là cần thiết và là một yếu tố khách quan của con người. Song sự khai thác đó phải tuân theo nguyên tắc hoạt động của chu trình sinh học hay chu trình trao đổi vật chất, năng lượng và thông tin giữa xã hội con người và tự nhiên.
c. Xây dựng phong cách sống thân môi trường và hài hòa với thiên nhiên.
e. Giáo dục đạo đức về sự bình đẳng trong hưởng thụ các nguồn tài nguyên và lợi ích môi trường.
f. Giáo dục đạo đức về việc cùng chia sẻ các trách nhiệm