Chú ý: Sử dụng chế độ hiện dạng xem diễn giả để có thể xem đầy đủ nội dung!
I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả: Lưu Quang Vũ
Xuân Quỳnh và Lưu Quang Vũ
- Nhà soạn kịch tài năng.
- Đặc điểm kịch: Hấp dẫn; hiện đại, truyền thống; phê phán mạnh mẽ, quyết liệt mà trữ tình, bay bổng.
I. TÌM HIỂU CHUNG
2. Tác phẩm
- Hoàn cảnh sáng tác: Viết năm 1981, công diễn năm 1984
- Thể loại: Kịch – Xung đột, mâu thuẫn của đời sống
- Từ cốt truyện dân gian đến triết lý hiện đại
+ Cốt truyện dân gian
+ Triết lý hiện đại
Đấu tranh với nghịch cảnh, với bản thân, chống lại sự dung tục, để hoàn thiện nhân cách và vươn tới những giá trị tinh thần cao quý
II. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN
A. CUỘC ĐỐI THOẠI GIỮA HỒN VÀ XÁC
B. CUỘC ĐỐI THOẠI GIỮA TRƯƠNG BA VÀ NGƯỜI THÂN
C. CUỘC ĐỐI THOẠI GIỮA TRƯƠNG BA VÀ ĐẾ THÍCH
II. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN
1. Hoàn cảnh Trương Ba
- Phải sống nhờ trong thân xác hàng thịt, bị xác hàng thịt dần chi phối
Tôi không muốn sống thế này mãi!
Tôi chán cái chỗ ở không phải là của tôi lắm rồi, chán lắm rồi!
A. CUỘC ĐỐI THOẠI GIỮA HỒN VÀ XÁC
II. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN
2. Cuộc đối thoại giữa hồn và xác
A. CUỘC ĐỐI THOẠI GIỮA HỒN VÀ XÁC
Hồn
Xác
+ Phủ định vai trò của xác thịt
+ Tuyệt đối hóa vai trò của mình
+ Khẳng định sức mạnh
+ Phê phân linh hồn phiến diện
II. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN
3. Ý nghĩa cuộc đối thoại
A. CUỘC ĐỐI THOẠI GIỮA HỒN VÀ XÁC
- Không thể tuyệt đối hóa vai trò của xác hay hồn
- Cần nhìn nhận rõ nhu cầu của thân xác nhưng không thể chiều theo mọi yêu cầu của bản năng
- Linh hồn phải giữ vai trò chủ đạo, nhưng cũng phải chịu trách nhiệm đến cùng.
- Đấu tranh chiến thắng bản thân để hoàn thiện nhân cách thực sự khó khăn.
II. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN
1. Hoàn cảnh Trương Ba
- Bị xác thịt chi phối – bế tắc
Người thân của Trương Ba là những người yêu quý Trương Ba nhất và là lẽ sống của Trương Ba.
B. CUỘC ĐỐI THOẠI GIỮA TRƯƠNG BA – NGƯỜI THÂN
II. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN
2. Cuộc đối thoại giữa Trương Ba và người thân
B. CUỘC ĐỐI THOẠI GIỮA TRƯƠNG BA – NGƯỜI THÂN
Vợ Trương Ba
Con Dâu
“Tôi phải đi”
“Ông đâu còn là ông…”
“Con càng thương thầy”
“Làm sao giữ được thầy của chúng ta xưa kia
Cái Gái
“Cút đi, lão đồ tể, cút đi”
“Ông nội tôi đời nào thô lỗ như vậy”
- Xa lánh Trương Ba lệch lạc
- Yêu quý Trương Ba toàn vẹn.
II. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN
3. Ý nghĩa cuộc đối thoại
B. CUỘC ĐỐI THOẠI GIỮA TRƯƠNG BA – NGƯỜI THÂN
- Không thể giúp Trương Ba thay đổi được hoàn cảnh
- Giúp Trương Ba nhận ra: Sống lệch lạc không chỉ khiến bản thân đau khổ mà còn làm những người mình yêu quý tổn thương
II. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN
1. Hoàn cảnh Trương Ba
- Bị xác thịt chi phối – bế tắc, gây đau khổ cho người thân.
Trương Ba không thể tiếp tục kiếp “sống nhờ”, “sống lệch lạc”.
C. CUỘC ĐỐI THOẠI GIỮA TRƯƠNG BA – ĐẾ THÍCH
II. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN
2. Cuộc đối thoại giữa Trương Ba – Đế Thích
C. CUỘC ĐỐI THOẠI GIỮA TRƯƠNG BA – ĐẾ THÍCH
Trương Ba
Đế Thích
“Không thể bên trong một đằng, bên ngoài một nẻo được, tôi muốn là tôi toàn vẹn”
“Không ai toàn vẹn cả…kể cả Ngọc Hoàng”
“Tâm hồn đáng quý, xác thịt tầm thường”
“Sống nhờ…. Ông chỉ nghĩ đơn giản là cho tôi sống, nhưng sống thế nào ông chẳng cần biết”
Trả lại xác cho anh hàng thịt
“Trương Ba nhập vào xác cu Tị”
II. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN
2. Cuộc đối thoại giữa Trương Ba – Đế Thích
C. CUỘC ĐỐI THOẠI GIỮA TRƯƠNG BA – ĐẾ THÍCH
Trương Ba
Đế Thích
“Có những cái sai không thể sửa được. Chắp vá gượng ép chỉ căng làm sai thêm”
“Ông sẽ có cả cuộc đời trước mắt”
“Ông phải sống dù với bất cứ giá nào”
“Không thể sống với bất cứ giá nào…Sống như thế này khổ hơn là chết”
“Không, ông phải tồn tại lấy chứ”
“Ông chính là lẽ tồn tại của tôi”.
II. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN
3. Ý nghĩa cuộc đối thoại
C. CUỘC ĐỐI THOẠI GIỮA TRƯƠNG BA – ĐẾ THÍCH
- Lòng tốt vụ lợi, không đặt đúng chỗ dễ làm hại người khác
- Sự quan liêu có thể đẩy con người đến nghịch cảnh
- Cần tỉnh táo chống lại cám dỗ, quyết liệt đấu tranh hoàn thiện nhân cách.
- Trương Ba thoát khỏi nghịch cảnh
ĐOẠN KẾT
“Cây Na này, ông nội tớ trồng…Những cây sẽ nối nhau mà lớn khôn”
“Thác là thể phách – còn là tinh anh”