Thứ sáu, ngày 17 tháng 12 năm 2021
TẬP LÀM
VĂN (kiểm tra viết)
Bài: KỂ CHUYỆN
(SGK/124)
Giáo viên: Trần Thị Ngọc Trang

DORAEMON
VÀ CHIẾC
BÁNH RÁN

Những con chuột đáng ghét
đang tìm cách ăn vụng bánh rán
của chú mèo máy Doraemon.
Các em hãy ngăn cản chúng
bằng cách trả lời các câu hỏi
nhé.

Chọn
đáp
án
đúng

Có mấy cách mở bài trong bài văn kể
chuyện?
A. 2

B. 3

C. 4

D. 5

Đúng
hay
sai?

Mở bài gián tiếp là nói chuyện khác
để dẫn vào câu chuyện định kể.

Sai

Đúng

Đúng
hay
sai?

Có hai cách kết bài trong bài
văn kể chuyện đó là: kết bài mở
rộng và kết bài trực tiếp.
Sai

Đúng

Chọn
đáp
án
đúng

Kết bài mở rộng là:

A. Kể ngay vào sự việc mở
đầu câu chuyện.
C. Nói chuyện khác để dẫn
vào câu chuyện định kể.

B. Nêu ý nghĩa hoặc đưa ra lời
bình luận về câu chuyện.
D. Chỉ cho biết kết cục câu
chuyện, không bình luận thêm.

Chọn
đáp
án
đúng

Trời mùa thu mát mẻ. Trên bờ sông một
con rùa đang cố sức tập chạy.
Đoạn mở bài trên là mở bài theo cách nào?

A. Mở bài tự do
C. Mở bài không mở rộng

B. Mở bài gián tiếp
D. Mở bài trực tiếp

Chọn
đáp
án
đúng

“Câu chuyện Rùa và thỏ là lời nhắc nhở
nghiêm khắc đối với những ai hay ỷ lại
vào sức mình mà chủ quan, biếng nhác.”.
Đây là kết bài theo cách nào?

BÀI MỚI

A. Kết bài mở rộng

B. Kết bài không mở rộng

C. Kết bài trực tiếp

D. Kết bài gián tiếp

Đề bài gợi ý:

1. Kể một câu chuyện em đã
được nghe hoặc được đọc về một
người có tấm lòng nhân hậu.
2. Kể lại câu chuyện ''Nỗi dằn
vặt của An-đrây-ca bằng lời của
cậu bé An-đrây-ca.
3. Kể lại câu chuyện “Vua tàu
thủy” Bạch Thái Bưởi bằng lời

Cấu tạo của bài văn kể chuyện
1. Mở bài

Có 2 cách

Mở bài trực tiếp

Nói chuyện khác để dẫn vào
câu chuyện

Kể ngay vào sự việc mở đầu
câu chuyện

2. Thân bài

Mở bài gián tiếp

Diễn biến của câu chuyện

Sự việc 1

Sự việc 2

3. Kết bài

Kết bài không mở rộng
Chỉ cho biết kết cục của câu
chuyện, không bình luận gì
thêm.

Sự việc 3

Sự việc 4

Có 2 cách
Kết bài mở rộng
Nêu ý nghĩa hoặc đưa ra lời
bình luận về câu chuyện.

Đề bài gợi ý:
1. Kể một câu chuyện em đã được nghe hoặc được đọc
về một người có tấm lòng nhân hậu.
2. Kể lại câu chuyện ''Nỗi dằn vặt của An-đrây-ca
bằng lời của cậu bé An-đrây-ca.
3. Kể lại câu chuyện “Vua tàu thủy” Bạch Thái Bưởi
bằng lời của một chủ tàu người Pháp hoặc người Hoa.

Một số lưu ý khi viết bài văn kể chuyện
* Trình bày bố cục rõ ba phần: mở bài, thân bài,
kết bài.
* Sắp xếp các sự việc hợp lí.
* Xây dựng nhân vật có tính cách rõ nét.
* Thể hiện rõ ý nghĩa của câu chuyện.

Ông cha ta thường nói “Ở hiền gặp lành” điều đó thật đúng, giống như câu chuyện mà em sẽ kể sau đây.
Câu chuyện có tên là Nàng tiên ốc. Nội dung câu chuyện như sau:
Ngày xửa ngày xưa, ở làng nọ có bà lão nghèo khổ quanh năm sống bằng nghề mò cua bắt ốc. Bộ váy áo
nâu sòng của bà đã cũ lắm rồi, vá chằng vá đụp nhiều miếng, chẳng đủ giữ ấm cho bà trong những ngày giá
lạnh.
Một hôm, bà lão bắt được một con ốc khác hẳn ốc thường, màu vỏ của nó xanh biếc trông rất đẹp. Thấy lạ,
bà không bán mà thả vào chum nước để nuôi. Trưa hôm sau, về đến nhà, bà ngạc nhiên khi thấy sân vườn,
nhà cửa đã được quét dọn sạch sẽ; mâm cơm đã được bày biện tinh tươm. Lợn trong chuồng ăn no, nằm lim
dim ngủ. Ngoài vườn, mấy luống rau sạch cỏ và xanh mơn mởn vì vừa được tưới nước. Đêm hôm ấy, bà lão
trằn trọc không ngủ. Bà tự nhủ sẽ tìm bằng được người đã giúp mình.
Tiếng gà gáy rộn trong thôn. Bà lão trở dậy, buộc cái giỏ ngang lưng, đội nón lên đầu rồi tất tả ra đồng
kiếm con cua, con tép. Non trưa, bà lặng lẽ trở về, nấp kín sau bụi chuối ngoài vườn, rình xem thế nào. Bỗng
nhiên, từ trong chum nước, một nàng tiên xiêm áo thướt tha nhẹ nhàng bước ra rồi đi vào bếp. Bà lão vội lấy
chiếc vỏ ốc, đập vỡ tan để nàng tiên không còn chỗ chui vào nữa. Nghe tiếng động, nàng tiên ốc giật mình
quay lại. Bà lão mừng rỡ nắm lấy tay nàng: “Ồ! Thì ra con đã giúp bà lão nghèo khổ này đấy ư? Bà cảm ơn
con!”
Nàng tiên ốc lúng túng đáp lời:
- Dạ! Thưa bà, con xin đền đáp ơn cứu mạng của bà!
Bà lão móm mém cười:
- Thôi nào, ơn nghĩa có đáng kể gì! Từ nay, con hãy ở đây với bà. Bà cháu ta sớm tối có nhau, con có bằng
lòng không?
Nàng tiên ốc bẽn lẽn gật đầu, đôi mắt sáng long lanh, đôi má ửng hồng trông tuyệt đẹp. Thế là từ đó, họ

Bà em thường bảo với em rằng: "ở hiền gặp lành, ở ác gặp ác". Nếu mình sống với một trái tim yêu
thương và nhân hậu thì sẽ gặp được những điều may mắn, tốt đẹp trong cuộc sống. Bà cũng từng kể cho em
một câu rất thú vị về Sự tích hồ Ba Bể, nội dung câu chuyện ấy như sau:
Ngày xưa, không rõ vào thời nào, ở xã Nam Mẫu thuộc tỉnh Bắc Cạn, người ta mở hội cúng Phật để cầu
phúc. Bỗng xuất hiện một bà lão ăn xin, thân thể gầy còm như que sậy, lại còn bị lở loét như người bị bệnh
hủi. Đi đến đâu bà cũng bị xua đuổi.
May sao, bà gặp được hai mẹ con bà goá vừa đi chợ về. Hai mẹ con thương tình đưa cụ về nhà, lấy cơm
cho ăn rồi nghỉ lại. Khuya hôm ấy, hai mẹ con bà goá chợt tỉnh dậy, thấy chỗ của bà lão ăn xin sáng rực lên.
Một con giao long to lớn đang cuộn mình, đầu gác lên xà ngang nhà, đuôi thò xuống đất. Hai mẹ con rụng
rời kinh hãi, đành nằm im phó mặc cho số phận. Sáng hôm sau tỉnh dậy, học không thấy giao long đâu. Trên
giường vẫn là bà cụ ăn xin. Khi sửa soạn ra đi bà nói “vùng này sắp có lụt lớn, ta cho hai mẹ con chị gói tro
này, nhớ rắc xung quanh nhà mới tránh được nạn”. Người mẹ liền hỏi: “Thưa cụ, vậy làm thế nào để cứu
được mọi người khỏi chết chìm?”Bà cụ nhặt một hạt thóc cắn vỡ làm đôi đưa cho hai mẹ con vỏ trấu và
bảo: “Cái này sẽ giúp hai mẹ con nhà chị làm việc thiện”. Nói rồi cụ vụt biến mất.
Tối hôm đó, đám hội đang náo nhiệt bỗng có một cột nước từ dưới đất phun lên rất mạnh nhấn chìm tất
cả trong biển nước. Chỉ có ngôi nhà của hai mẹ con là khô ráo. Hai mẹ con liền lấy hai mảnh vỏ trấu đặt
xuống nước. Chúng biến thành hai chiếc thuyền để họ cứu người bị nạn. Ngày nay, chỗ đất bị sụt ấy là hồ Ba
Bể, còn nền nhà của hai mẹ con thành hòn đảo giữa hồ. Người địa phương gọi là gò Bà Góa.
Qua câu chuyện trên em thấy hai mẹ con bà goá là người có tấm lòng nhân hậu, thương người.

Tôi là An-đrây-ca đây các bạn ạ. Các bạn có bao giờ có một nỗi niềm suy tư buồn bã không? Tôi thì có
đấy. Đó là câu chuyện buồn nhất cuộc đời tôi từ thời thơ ấu, chuyện ấy dằn vặt tôi đến mãi bây giờ. Đầu
đuôi câu chuyện là thế này.
Năm ấy tôi lên chín tuổi, sống với mẹ và ông. Ông tôi đã chín mươi sáu tuổi rồi nên rất yếu. Một buổi
chiều, ông gọi mẹ tôi:
- Bố khó thở lắm!
Mẹ liền bảo tôi đi mua thuốc. Tôi nhanh nhảu đi ngay. Trên đường chạy đến tiệm thuốc, tôi gặp các bạn
đang chơi bóng đá. Khi các bạn rủ tôi chơi bóng, tôi quên mất việc đi mua thuốc của mình. Thế là tôi nhập
hội với các bạn. Chơi được một lúc, tôi chợt nhớ lại lời mẹ dặn. Tôi vội chạy đi mua thuốc rồi vội vã chạy về
nhà. Vừa vào phòng ông, tôi hoảng hốt thấy mẹ khóc nấc. Ông tôi đã qua đời. “Chỉ vì mình mải chơi bóng,
mua thuốc về chậm trễ mà ông mất", tôi òa khóc và kể cho mẹ nghe việc tôi chơi bóng. Mẹ an ủi tôi:
- Không, con không có lỗi gì cả. Ông già và yếu lắm rồi nên không thuốc nào cứu được ông đâu. Ông đã
qua đời từ khi con vừa ra khỏi nhà.
Thế nhưng tôi không nghĩ như vậy. Cả đêm đó, tôi ngồi dưới gốc cây táo trước nhà. Cây táo này được
ông chăm sóc rất cẩn thận. Tôi thấy đêm đó thật tối và buồn quá. Thì ra, giờ đây, tôi đã mất đi người ông
thân yêu, nghĩ vậy, tôi oà khóc.
Sau này, mãi đến khi trưởng thành, tôi vẫn luôn tự dằn vặt mình:
- Giá mình đừng mải chơi, mua thuốc về kịp thì ông còn sống thêm được ít năm nữa. Mình còn được
nghe ông kể chuyện nhiều nữa.
Câu chuyện của tôi là thế đấy. Mong các bạn đừng ai mắc phải lỗi lầm lớn như tôi để phải ân hận suốt
đời.

Tôi là một chủ tàu người Pháp, đã từng phải bán tàu cho Bạch Thái Bưởi. Mặc dù tôi rất buồn vì bị
thua lỗ nhưng dẫu sao tôi cũng phải kính phục Bạch Thái Bưởi vì ông đã cho tôi bài học quý giá trong
kinh doanh.
Tôi nghe mọi người kể rằng Bạch Thái Bưởi mồ côi cha từ nhỏ, phải theo mẹ gánh hàng rong kiếm
sống qua ngày. Vì ngoan ngoãn, chăm chỉ lại khôi ngô, tuấn tú nên ông được nhà họ Bạch nhận về làm
con nuôi và cho ăn học. Ông làm thư kí cho một hãng buôn vào năm 21 tuổi. Sau đó ông phải trải qua
đủ nghề: buôn gỗ, buôn ngô, lập nhà in, khai thác mỏ,... Nhiều lúc việc buôn bán thua lỗ đến trắng tay
nhưng ông vẫn không nản chí.
Giữa lúc người Hoa, Pháp độc chiếm các đường sông miền Bắc, Bạch Thái Bưởi đã quyết định lập
công ty vận tải đường thuỷ. Lúc đầu mọi người ai cũng coi thường. Nhưng ông đã có nhiều cách phát
huy thế mạnh của mình. Đó là những thế mạnh mà chúng tôi không có: cho người đi diễn thuyết, dán
biểu ngữ “người ta thì đi tàu ta” ở khắp các bến sông, treo ống quyên góp để tiếp sức cho các chủ tàu...
Khách đi tàu của ông ngày một đông. Vì thế, nhiều chủ tàu người Pháp người Hoa đành phải bán lại tàu
cho Bạch Thái Bưởi, cả xưởng sửa chữa tàu cũng về tay ông. Ông thuê các kĩ sư giỏi người Việt trông
nom công xưởng... Ba mươi chiếc tàu lớn nhỏ của ông mang những cái tên lịch sử như: Lạc Long,
Hồng Bàng, Trưng Trắc, Trưng Nhị,... tung hoành khắp các con sông miền Bắc.
Câu chuyện về “Vua tàu thuỷ” Bạch Thái Bưởi là như thế. Từ một cậu bé nghèo khổ, sau mười năm
gian khổ lập nghiệp, ông đã trở thành anh hùng trên mặt trận kinh tế. Nghị lực phấn đấu, lòng yêu nước
và tài năng kinh doanh của ông đã đưa ông tới thành công. Đó là những điều mà tôi vô cùng kính phục
ông.

Dặn dò
- Hoàn thành bài văn kể chuyện.
- Chuẩn bị bài sau: Trả bài văn kể
chuyện.

CHÚC CÁC EM
CHĂM NGOAN
HỌC TỐT