Thứ Năm, ngày 30 tháng 11 năm 2023
Khoa học
Tuần 13: Tiết 26: Gốm xây dựng: gạch, ngói. Thuỷ tinh.
YÊU CẦU CẦN ĐẠT
- Nhận biết được một số tính chất cơ bản của gạch, ngói. Thuỷ tinh
- Kể tên một số loại gạch, ngói và công dụng của chúng.
- Quan sát nhận biết một số vật liệu xây dựng: gạch, ngói.
- Có ý thức bảo vệ môi trường.
* GDBVMT: Nêu được gốm được làm từ đất, đất nguyên liệu có hạn
nên khai thác phải hợp lí và biết kết hợp bảo vệ môi trường.
- Năng lực: Nhận thức thế giới tự nhiên, tìm tòi, khám phá thế giới tự
nhiên,vận dụng kiến thức vào thực tiễn và ứng xử phù hợp với tự nhiên,
con người.
- Phẩm chất: Học sinh ham thích tìm hiểu khoa học, yêu thích môn
học.

Đồ sứ

Đồ sành

Đồ đất nung

ĐỒ GỐM

1. Gốm xây dựng: gạch, ngói.

a. Tìm hiểu về đồ gốm
H ãy kể tên một
số đồ gốm mà
em biết?
V

ĐỒ SỨ

Bát, đĩa, tô,..làm bằng gốm sứ.

Lọ hoa, bình đựng nước,…
làm bằng gốm sứ.

ĐỒ SÀNH

Chậu hoa,…làm bằng gốm sành sứ

GỐM XÂY DỰNG

1. Gốm xây dựng: gạch, ngói.

a. Tìm hiểu về đồ gốm
Tất cả các loại đồ gốm trên đều được
làm bằng gì?
Tất cả các loại đồ gốm đều được làm
bằng đất sét nung ở nhiệt độ cao.

Gạch, ngói khác các đồ sành
đồ sành, sứ ở điểm nào?

KHÔNG TRÁNG MEN

TRÁNG MEN

Các đồ vật làm bằng đất sét nung
không tráng men hoặc có tráng men sành,
men sứ đều được gọi là đồ gốm.

1. Gốm xây dựng: gạch, ngói.

b. Nguồn gốc và công dụng của
gạch, ngói.

1

3

2

4

? Quan sát và cho biết trong hình 1 và hình 2:
- Loại gạch nào dùng để xây tường?
- Loại gạch nào dùng để lát sàn nhà; lát sân hoặc vỉa hè;
ốp tường ?

2
Gạch dùng để
xây tường

Hình 2a: Gạch để lát sân, vỉa hè.
Hình 2b: Gạch dùng để lát sàn nhà.
Hình 2c: Gạch dùng để ốp tường.

3

Gạch ống

Gạch bánh ú

Gạch đinh (gạch thẻ)

Gạch hoa
Gạch đồng tiền

Gạch lá dừa

Gạch lục giác (6 cạnh)

Gạch lỗ

Gạch hoa

Gạch lát vỉa hè

Gạch men

1. Gốm xây dựng: gạch, ngói.

b. Nguồn gốc và công dụng của
gạch ngói
Gạch dùng để làm gì?
 Gạch dùng để xây tường, lát sân,
lát vỉa hè, lát sàn nhà, ốp tường.

- Quan sát hình 4, 5, 6 và cho biết: trong 3 loại ngói ở hình
4, loại nào dùng để lợp mái nhà ở hình 5 và 6?

Ngói âm dương

Ngói tây

Ngói mũi hài

Ngói ngòi bút

Ngói ri

Ngói viền

Ngói bò

Ngói vẩy cá

Ngói con sò

Gốm xây dựng: gạch, ngói
Một số hình ảnh gạch ngói được dùng để xây dựng

1. Gốm xây dựng: gạch, ngói.

b. Nguồn gốc và công dụng của
gạch ngói
Ngói dùng để làm gì?
Ngói dùng để lợp mái nhà, mái cổng.
Nguồn gốc: Được làm từ đất sét được
nung ở nhiệt độ cao.

Quy trình làm gạch, ngói.

Trộn đất

Phơi khô

Cho vào máy và ép khuôn

Nung ở nhiệt độ cao

- Gạch, ngói được làm từ đâu?
* Gạch ngói được làm từ đất sét nung ở nhiệt độ cao.

Lò nung gạch thủ công

Lò nung gạch bằng điện

Sản xuất gạch không nung

1.Gốm xây dựng: gạch, ngói.
c. Công dụng của gạch ngói
+ Ngói dùng để lợp mái nhà, mái cổng.
+ Gạch dùng để xây tường, lát sân, lát vỉa
hè, lát sàn nhà, ốp tường.

1. Gốm xây dựng: gạch, ngói.

d. Tính chất của gạch, ngói

Làm thí nghiệm để xác định tính chất của gạch, ngói:
Thí nghiệm
- Thả

viên gạch
hoặc ngói khô
vào nước, nhận
xét xem có hiện
tượng gì xảy ra?
Tại sao có hiện
tượng gì?

Mô tả hiện tượng

Giải thích

- Có nhiều bọt nhỏ
từ mảnh gạch,
ngói nổi lên mặt
nước.

- Do đất sét không ép
chặt nên có nhiều lỗ nhỏ li
ti, nước tràn vào đẩy
không khí trong đó ra và
tạo thành những bọt khí.

Gạch, ngói thường xốp, có nhiều lỗ nhỏ li ti chứa
không khí, giòn, dễ vỡ.

1. Gốm xây dựng: gạch, ngói.
- Các đồ vật làm bằng đất sét nung không tráng
men hoặc có tráng men sành, men sứ đều được
gọi là đồ gốm.
- Gạch, ngói được làm bằng đất sét nung ở nhiệt
độ cao.
- Gạch, ngói thường dễ vỡ nên cần phải lưu ý
trong khi vận chuyển.

Khoa học

Thủy tinh
I. Một số đồ dùng được làm bằng thủy tinh:
Hãy giới thiệu tên các đồ dùng làm bằng thủy
Cốc,
chén,
lọ
hoa,
chai
lọ,
dụng
cụ
tinh mà em được biết.

thí nghiệm, kính cửa sổ, bóng đèn,…

Khoa học

Thủy tinh
I. Mét sè ®ång dïng lµm b»ng thuû tinh:

Khoa học
Thủy tinh
II. TÝnh chÊt cña thuû tinh:
- Trong suốt.
- Không gỉ.
Đọc -các
thông
tin
SGK-Tr
61
và
dựa
vào
thực
tế
sử
Không cháy.
dụng- thủy
tinh,
em
thấy
thủy
tinh
có
những
tính
Không bị a xít ăn mòn.

chất gì?

- Không hút ẩm.
- Cứng nhưng dễ vỡ.

Khoa học
Thủy tinh
- Khi sử dụng và bảo đồ dùng bằng thủy tinh chúng ta cần
chú ý điểm gì?
* Trong khi sử dụng hoặc lau, rửa cần nhẹ nhàng tránh
va chạm mạnh mạnh, để nơi chắc chắn,…

Khoa học
Thủy tinh

- Có hai
thủy
Thủy
tinh
Cóloại
mấy
loạitinh:
thủy
tinh?
thường và
tinh chất
Đóthủy
là những
loạilượng
nào?cao

Khoa học
Thủy tinh

 Nêu TINH
THỦY
THỦY
TINH
sự khác nhau
giữa
thủyCHẤT
tinh
THƯỜNG
LƯỢNG
thường
và thủy tinh chất
lượngCAO
cao.
- Trong suốt, cứng, - Rất trong, chịu
dễ vỡ
nóng, lạnh, bền,
khó vỡ

Khoa học
Thủy tinh
III. Công dụng của thủy tinh
Đọc các thông tin SGK-Tr 61 và dựa vào vốn
hiểu biết, nêu công dụng của thủy tinh thường
và thủy tinh chất lượng cao

Hoạt động cá nhân

THỦY TINH THƯỜNG

THỦY TINH CHẤT
LƯỢNG CAO

- Công dụng: Dùng - Công dụng: Dùng
sản xuất chai, lọ, li, làm dụng cụ trong
cốc, bóng đèn, kính phòng thí nghiệm,
đeo mắt, …
đồ dùng y tế, kính
máy ảnh, ống nhòm,
nồi nấu trong lò vi
sóng…

THUỶ TINH THƯỜNG

THUỶ TINH CHẤT
LƯỢNG CAO

Chai, lọ

Lò nướng

THUỶ TINH THƯỜNG

THUỶ TINH CHẤT
LƯỢNG CAO

Vật dụng trang trí

Ống kính máy ảnh

THUỶ TINH THƯỜNG
Tam mã

THUỶ TINH CHẤT
LƯỢNG CAO
Dụng cụ thí nghiệm

THUỶ TINH THƯỜNG
Bóng đèn

THUỶ TINH CHẤT
LƯỢNG CAO
Bồn rửa tay

THUỶ TINH THƯỜNG
Ly

THUỶ TINH CHẤT
LƯỢNG CAO
Giày

Khoa học
Thủy tinh
Đọc các thông tin SGK -Tr 61 và cho biết:
Người ta dùng vật liệu gì để sản xuất ra
thủy tinh ?

Thủy tinh được làm từ cát
trắng và một số chất khác.

Quy trình sản xuất thủy tinh
Hỗn hợp cát và một số
chất khác.
Nấu chảy 1700 độ C

Thủy tinh nhão
Làm nguội

Thủy tinh dẻo
Ép thổi

Các đồ vật

THI LÀM TRẠNG NGUYÊN
1
2
3
4
5
6

M Ắ T K Í N H
H A I
C Á I T Ô
B Ó N G Đ È N
C Á T T R Ắ N G
C H É N

1
2
3
4
5
6

7

Ố N G N H Ò M

7

8

M Á Y Ả N H
C Á I L Y

8

9

9

3.
Vật
bằng
thủy
tinh
mà
ta
1.Vật
giúp
người
lớn dùng
tuổiuống
nhìn
6.
Vật
bằng
thủy
tinh
để ăn cơm ?
9.
Vật
bằng
thủy
tinh
để
7.8.
4.
Vật
Vật
Vật
giúp
gìgì
dùng
phát
nhìn
để
sáng
xa,
chụp
nhìn
khi
hình
có
rõ
dòng
??
thường
dùng
để
chứa
canh
5.
Một
vật
liệu
để
sản
xuất
ra
thấy rõ
hơn ?
nước
?
2.Có
mấy
loại
thủy
tinh
?
điện
chạy
qua
?
thủy tinh ?

Khoa học
Thủy tinh

Nếu có một đồ vật
bằng thủy tinh bị vỡ thì
em sẽ xử lí ra sao