TIẾT 98.Bài 25:
TRAO ĐỔI NƯỚC VÀ CÁC CHẤT DINH
DƯỠNG Ở THỰC VẬT

II. Thí nghiệm vận chuyển nước ở thân cây,
thoát hơi nước ở lá cây

Bài 25. TRAO ĐỔI NƯỚC VÀ CÁC CHẤT DINH DƯỠNG Ở THỰC VẬT

II. Thí nghiệm vận chuyển nước ở thân cây, thoát hơi nước ở lá cây
Tên nhóm:…………….
Các thành viên:………………………………..

Các nhóm về nhà làm
thí nghiệm theo
hướng dẫn, đưa sản
phẩm lên lớp báo
cáo và làm bản báo
cáo theo mẫu

BÁO CÁO KẾT QUẢ THÍ NGHIỆM
TÊN THÍ NGHIỆM……………………………………..
1.

Mục đích thí nghiệm……………………….…………

2. Chuẩn bị thí nghiệm
- Mẫu vật………………………………………………………..
- Dụng cụ, hoá chất………………………………………...
3. Các bước tiến hành………………………………………
4. Giải thích thí kết quả thí nghiệm…………………
5. Kết luận……………..…………………………………

Bài 25. TRAO ĐỔI NƯỚC VÀ CÁC CHẤT DINH DƯỠNG Ở THỰC VẬT

II. Thí nghiệm vận chuyển nước ở thân cây, thoát hơi nước ở lá cây
1. Thí nghiệm vận chuyển nước ở
thân cây
- Chuẩn bị:
2 cốc thuỷ tinh (cốc thuỷ tinh uống nước),
nước sạch, hai lọ phẩm màu (xanh mêtylen
và nước fucshin kiềm (có thể thay bằng
nước sting)), hai cây cần tây.

2. Thí nghiệm chứng minh thoát hơi
nước ở lá cây
- Chuẩn bị:
2 túi nilong to, 2 chậu cây nhỏ cùng loài
2 bình tam giác có nước, dầu ăn, kéo, 2 cây nhỏ
còn nguyên thân lá rễ cùng loài, cùng kích cỡ
+ GV chuẩn bị cân thăng bằng và các quả cân

3

4

5

6

Bài 25. TRAO ĐỔI NƯỚC VÀ CÁC CHẤT DINH DƯỠNG Ở THỰC VẬT

II. Thí nghiệm vận chuyển nước ở thân cây, thoát hơi nước ở lá cây
1. Thí nghiệm vận chuyển nước ở thân cây

7

- Chuẩn bị:
+ 2 cốc thuỷ tinh (cốc thuỷ tinh uống
nước), nước sạch, hai lọ phẩm màu khác
nhau (xanh, đỏ), hai cây cần tây...
8

- Tiến hành thí nghiệm: 
- Cắt và cắm hai cuống cần tây có lá
vào hai cốc nước màu. 
+ Cốc A: nước có pha màu đỏ, 
+ Cốc B: nước có pha màu xanh.
- Đặt cả hai cốc ra chỗ thoáng gió.
Quan sát sự chuyển màu của lá cần
tây ở mỗi cốc sau 30 – 60 phút. 
- Dùng dao cắt ngang hai cuống lá
cần tây thí nghiệm. Quan sát lát cắt
ngang bằng kính lúp.

9

- Kết quả và giải thích:
- Cắt ngang thân cây cần tây bỏ vào cốc dung
dịch màu đỏ thì có màu đỏ, còn cốc dung dịch
màu xanh thì có màu xanh.
Vì: trong thân có dòng mạch gỗ vận chuyển
nước từ dưới đi lên, các phẩm màu được hút
lên theo dòng mạch gỗ
- Kết luận: nước và các chất được vận chuyển
trong thân.
10

2. Thí nghiệm chứng minh thoát hơi nước ở lá cây
THÍ NGHIỆM 2

- Chuẩn bị:

+ 2 túi ni lông to trong suốt.
+ Mẫu vật: Hai chậu cây nhỏ cùng loài.
11

12

13

Kết quả và giải thích:
- Cây bị cắt bỏ lá sau hơn 1 giờ trong túi nilong không
có hơi nước.
- Cây có lá sau hơn 1 giờ trong túi nilong có hơi nước.
Vì: cắt bỏ lá, quá trình thoát hơi nước không diễn ra
được
- Kết luận: có sự thoát hơi nước ở lá.
14

2. Thí nghiệm chứng minh thoát hơi nước ở lá cây
THÍ NGHIỆM 2

- Chuẩn bị:

+ Dụng cụ: 2 bình tam giác có nước, dầu
ăn, kéo, cân thăng bằng và các quả cân.
+ Mẫu vật: 2 cây nhỏ còn nguyên thân lá rễ
cùng loài, cùng kích cỡ.
15

16

Kết quả và giải thích:
- Sau một thời gian cân bị lệch về phía chậu
B vì ở bình A diễn ra thoát hơi nước làm
lượng nước trong bình tam giác bị cạn dần.
- Kết luận: có sự thoát hơi nước ở lá.
17

Bài 25. TRAO ĐỔI NƯỚC VÀ CÁC CHẤT DINH DƯỠNG Ở THỰC VẬT

LUYỆN TẬP
Câu 1: Bộ phận thực hiện hút nước và khoáng của cây là:
A. Lá cây
B. Thân cây
C. Quả
D. Rễ cây
Câu 2: Nước được vận chuyển từ rễ lên các bộ phận phía trên
nhờ:
B. Dòng mạch rây
B. Dòng mạch gỗ
C. Lá cây
D. Rễ cây
Câu 3: Bộ phận thực hiện vận chuyển các chất hữu cơ tổng hợp ở
lá đến cơ quan dự trữ hoặc cơ quan sử dụng là:
A. Dòng mạch rây
B. Dòng mạch gỗ
C. Lá cây
D. Rễ cây

Bài 25. TRAO ĐỔI NƯỚC VÀ CÁC CHẤT DINH DƯỠNG Ở THỰC VẬT

LUYỆN TẬP
Câu 4: Bộ phận thực hiện nhiệm vụ thoát hơi nước của cây là:
A. Rễ cây
B. Thân cây
C. Quả
D. Lá cây
Câu 5: Đâu không phải là vai trò của thoát hơi nước?
A. Giúp đẩy nước và khoáng dưới rễ đi lên
B. Giúp lá cây không bị đốt nóng dưới ánh nắng mặt trời
C. Giúp khí CO2 đi vào cung cấp nguyên liệu cho cây quang
hợp.
D. Làm cho cây bị héo vì mất nước

Bài 25. TRAO ĐỔI NƯỚC VÀ CÁC CHẤT DINH DƯỠNG Ở THỰC VẬT

VẬN DỤNG
Tình huống 1
Bạn Na mua cành hoa hồng trắng về để cắm. Mẹ bạn Na bảo phải
cho nước sạch vào bình hoa và cắt bỏ phần gốc của cành hoa trước khi cắm.
Na thắc mắc tại sao phải làm như vậy. Em hãy giải thích để bạn hiểu nhé?
Tình huống 2:
Bạn An mua hoa lay ơn màu trắng về cắm. Bạn nảy ra ý tưởng cắm
hoa vào dung dịch xanh mêtylen (màu xanh) để nhuộm hoa thành màu
xanh. Em hãy giải thích tại sao khi làm như vậy thì hoa lại có màu xanh?

Bài 25. TRAO ĐỔI NƯỚC VÀ CÁC CHẤT DINH DƯỠNG Ở THỰC VẬT

VẬN DỤNG
Tình huống 3:
Tại sao về mùa hè ngồi dưới các tán cây lớn lại mát hơn ngồi
dưới mái che bằng tôn?
Tình huống 4: Vào những ngày nóng của mùa hè cần tưới nước
nhiều hơn cho cây trồng ?
Tại sao khi dịch chuyển các cây cảnh lớn đến trồng nơi khác
người ta lại cắt bỏ bớt các cành lá?

3. Vào những buổi trưa hè, ta đứng dưới bóng cây to
thì lại thấy mát hơn khi đứng dưới mái che là vì lá cây
thoát hơi nước làm giảm nhiệt độ môi trường xung
quanh lá.
4. Vào những ngày nóng của mùa hè cần tưới nước
nhiều hơn cho cây trồng là vì nhiệt độ cao khiến cây
phải thoát nước nhiều. Nhờ thoát hơi nước mà cây
không bị đốt nóng dưới ánh sán mặt trời, do đó, vào
những ngày nóng của mùa hè cần tưới nước nhiều hơn
cho cây trồng.
-Tránh mất nhiều nước của cây...

22