Bài 34: THỰC VẬT
QUAN SÁT HÌNH ẢNH ĐƯỢC CUNG CẤP VÀ HOÀN THÀNH BẢNG SAU VỀ ĐẶC ĐIỂM CỦA THỰC VẬT
I. ĐA DẠNG CỦA THỰC VẬT
Cây bèo tấm, thực vật hạt kín nhỏ nhất, chỉ vài milimet
Cây Bao báp, thực vật khổng lồ, đường kính thân vài mét
Cây Nong tằm, thực vật hạt kín có lá rất lớn, đường kính hơn 1m
Em hãy cho nhận xét về sự đa dạng của thực vật?
Thực vật sống ở khắp mọi nơi xung quanh chúng ta, thực vật gồm nhiều loài, rất đa dạng về kích thước và môi trường sống
Trên thế giới hiện có khoảng 400 000 loài thực vật, ở Việt Nam có khoảng 12 000 loài
Theo thống kê, nước ta hiện có đại diện của 4 ngành thực vật với số lượng như sau:
Ngành rêu: 481 loài
Ngành Dương xỉ: 691 loài
Ngành hạt trần: 69 loài
Ngành hạt kín: 10. 300 loài
Em hãy cho nhận xét về số lượng loài của các ngành thực vật ở nước ta?
II. CÁC NHÓM THỰC VẬT
Quan sát sơ đồ trang 117 – SGK, cho biết thực vật gồm các nhóm nào?
Thực vật
Thực vật không có mạch
Thực vật có mạch
Ngành rêu
TV không có hạt
TV có hạt
Ngành Dương xỉ
Ngành Hạt trần
Ngành Hạt kín
1. Thực vật không có mạch
Cây rêu sống ở đâu?
Nêu các bộ phận của cây rêu?
Thực vật không có mạch gồm những loài cơ thể không có mạch dẫn
Cây rêu là thực vật không có mạch, sống trên cạn, nơi ẩm ướt và ít ánh sáng. Cơ thể rêu nhỏ (1-2cm) có rễ giả, thân, lá không có mạch dẫn; sinh sản bằng bào tử
Ở những nơi khô hạn, có ánh nắng trực tiếp thì rêu có sống được không? Vì sao?
Để tránh nêu mọc ở bậc thềm, bờ tường gây trơn trượt và mất thẩm mĩ ta cần làm gì?
CỦNG CỐ
1. Kể tên các loài thực vật mà em biết và nêu môi trường sống của chúng





2. Kể tên các nhóm thức vật, nêu đặc điểm của nhóm thực vật không có mạch dẫn.
2. Thực vật có mạch
Thực vật có mạch là nhóm các loài thực vật có thân, lá, rễ thật và cơ thể có mạch dẫn
? Kể tên các ngành thực vật thuộc nhóm thực vật có mạch?
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1
Nghiên cứu thông tin SGK hoàn thiện bảng sau về đặc điểm của các ngành thực vật có mạch
HOẠT ĐỘNG 1: HOÀN THIỆN PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1
Chỉ sống được nơi ẩm ướt
Sống được cả nơi khô hạn
Sống được ở nhiều nơi
Thân cỏ, có mạch dẫn, lá non cuộn lại ở đầu
Thân gỗ, kích thước lớn, mạch dẫn phát triển
Thân, rễ, lá đa dạng, mạch dẫn phát triển
Sinh sản bằng bào tử, cơ quan sinh sản là túi bào tử
Sinh sản bằng hạt, cơ quan sinh sản là nón
Sinh sản bằng hạt, cơ quan sinh sản là hoa, quả
Dương xỉ, cỏ bợ, lông culi, bèo ong…
Thông hai lá, thông ba lá, vạn tuế, Pơmu…
Cải, lúa, ngô, xoài, sen….
HOẠT ĐỘNG 2: EM TẬP LÀM CHUYÊN GIA
Giải thích các hiện tượng sau
Tại sao Dương xỉ chỉ sống ở nơi ẩm ướt trong khi các cây hạt trần và hạt kín lại sống được ở nhiều nơi khác nhau?
Vì sao hạt kín lại là ngành thực vật có số lượng loài phong phú nhất
HOẠT ĐỘNG 3: LUYỆN TẬP
Hãy sắp xếp các loài sau vào đúng “hộp” của chúng
RÊU
DƯƠNG XỈ
HẠT TRẦN
HẠT KÍN
a. Cây rêu
b. Cây lúa
g. Cây hoa đồng tiền
d. Cây cà chua
e. Cây vạn tuế
c. Cây bách tán
h. Cây lông culi
k. Cây bèo ong
a
h, k
c, e
b, d, g
NHIỆM VỤ Ở NHÀ
1. Kể tên 15 loài thực vật xung quanh nhà em và sắp xếp chúng vào các ngành thực vật em đã học





2. Tìm hiểu vai trò của thực vật đối với môi trường; chuẩn bị một bài thuyết trình về vai trò của thực vật với môi trường để trình bày trước lớp vào tiết học sau.
III. Vai trò của thực vật
1. Vai trò của thực vật đối với môi trường
Các hoạt động nói trên đều thải ra một loại khí thải có thể gây ô nhiễm môi trường, đó là loại khí nào?
Nitơ
O2
Cacbonic và các chất khí khác
Bảng Thành phần các chất khí trong không khí
Vì sao hàm lượng Cacbon dioxide và oxygen trong không khí lại được duy trì ổn định?
Nhà máy
Khí cacbônic và Oxi trong không khí
CO2
CO2
CO2
CO2
O2
O2
O2
Hô hấp
Quang hợp
Hình 46.1.
Sơ đồ trao đổi khí
Phân hủy
Hợp chất có cacbons
O2
Đốt cháy

Thực vật giúp cân bằng hàm lượng oxygen và carbon dioxide trong khí quyển
? Người ta trồng cây trong nhà ngoài làm đẹp còn mục đích nào khác?
A
B
Lượng chảy 0,6m3/s
Lượng chảy 21m3/s
Lượng nước và tốc độ nước chảy ở A và B khác nhau như thế nào?
2. Vì ở khu vưc A: khi có mưa tán lá đã giữ lại một phần lượng nước mưa rơi xuống chứ không xối thẳng như khi không có cây.
1. Lượng chảy của dòng nước mưa ở khu vực A yếu hơn.
Đồi trọc
? Thực vật có vai trò gì?
Rừng phòng hộ Phú Ninh
Rừng phòng hộ ven biển
Ngập lụt ở vùng thấp
Hạn hán tại chỗ.
? Hình ảnh sau đây nói nên vai trò nào của thực vật?
Hạn hán ở ĐắcLắc
Ngập lụt trên quốc lộ 1A
Ngập lụt tại Thừa Thiên Huế
? Cần làm gì để hạn chế lũ lụt, hạn hán, sạt lở đất?
Tại sao trong những năm gần đây, thiên tai vẫn luôn có xu hướng gia tăng?

1. Việc chặt phá rừng bừa bãi, cháy rừng dẫn đến hậu quả gì?
Khí hậu thay đổi, lượng mưa giảm
Đất bị xói mòn, gây lũ lụt
Lượng nước ngầm bị giảm
Tất cả các hậu quả trên
2. Việc dưới đây mà con người cần phải làm là :
a. Tích cực bảo vệ rừng, tham gia trồng cây gây rừng.
b. Tăng cường sử dụng và khai thác cây rừng.
c. Chặt phá nhiều cây xanh để môi trường sáng sủa hơn.
Chọn câu trả lời đúng nhất:
NHIỆM VỤ Ở NHÀ
Tìm hiểu vai trò của thực vật đối với động vật và con người; chuẩn bị một bài thuyết trình về vai trò của thực vật với động vật và con người để trình bày trước lớp vào tiết học sau.
Hoạt động 1
trò chơi: Ai nhanh nhất?
Thời gian 01 phút
Ai đưa ra được nhiều câu trả lời nhất là người chiến thắng

III. Vai trò của thực vật
2. Vai trò của thực vật đối với động vật và con người
Hãy kể tên các loài động vật ăn thực vật mà em biết
NHIỆM VỤ 2:
Ghi lại tên những con vật quan sát được và cho nhận xét về “ngôi nhà” của chúng
NHIỆM VỤ 3:
Quan sát các hình ảnh, nêu các tác hại mà thực vật có thể gây ra cho động vật
Hiện tượng “Nước nở hoa” tạo độc tố
gây chết các
động vật sống trong nước
NHIỆM VỤ 4:
Hãy nêu những vai trò của thực vật đối với con người mà em biết?
Cây Hạnh phúc
Cây Mộc lan
Cây Anh đào Nhật Bản
Cây Phượng tím
Sâm Ngọc Linh
Cây Kim tuyến ( cây kim cương)
Gỗ Bocote – gỗ quý xa xỉ nhất thế giới
Gỗ Sưa đỏ
Gỗ Hồng ngà
Cây thuốc lá
Cây Cần sa
Cây anh túc (thuốc phiện)
KẾT LUẬN
Thực vật cung cấp oxi cho quá trình hô hấp của con người và động vật
Thực vật có vai trò quan trọng đối với động vật, là thức ăn, nơi ở và nơi sinh sản của động vật, tuy nhiên một số thực vật có độc tố có hại cho động vật hoặc bắt động vật làm thức ăn.
Thực vật có vai trò quan trọng đối với đời sống con người: cung cấp lương thực, thực phẩm, dược liệu, lâm sản…. Nhưng cũng có một số loài thực vật có hại cho sức khỏe con người.
NHIỆM VỤ Ở NHÀ
Nghiên cứu bài 35; chuẩn bị mẫu vật theo mục “chuẩn bị” trang 123