CHÀO MỪNG CÁC EM
ĐẾN VỚI TIẾT HỌC HÔM NAY!

Ai là chuyên gia dinh dưỡng?
 Theo em, thế nào là một bữa ăn ngon?
 Em có đồng ý với câu nói “Bảo quản và chế biến
thực phẩm là khâu quan trọng nhằm đảm bảo
chất lượng dinh dưỡng và độ an toàn của thực
phẩm” không?

BÀI 5: PHƯƠNG PHÁP
BẢO QUẢN VÀ CHẾ BIẾN
THỰC PHẨM

NỘI DUNG BÀI HỌC
01

02

Khái quát về bảo quản

Một số phương pháp

và chế biến thực phẩm

bảo quản thực phẩm

03
Một số phương pháp
chế biến thực phẩm

I. Khái quát về bảo quản và chế biến thực phẩm

Các vụ ngộ độc thực phẩm thường
có nguyên nhân do đâu?

Hoạt động cặp đôi
: 3 phút
Đọc mục I trong SGK và thảo luận theo
cặp, trả lời câu hỏi:
 Bảo quản và chế biến thực phẩm có
ý nghĩa gì?
 Chúng ta cần quan tâm những vấn
đề gì để đảm bảo an toàn vệ sinh
thực phẩm trong quá trình bảo quản
và chế biến?

1. Vai trò, ý nghĩa của bảo quan và chế biến thực phẩm

Bảo quản thực phẩm là quá trình

Chế biến thực phẩm là quá trình

xử lí thực phẩm, có vai trò kéo dài

xử lí thực phẩm để tạo ra các

thời gian sử dụng mà vẫn đảm bảo

món ăn được đảm bảo chất dinh

được chất lượng và chất dinh

dưỡng, sự đa dạng và hấp dẫn.

dưỡng của thực phẩm.

2. An toàn vệ sinh thực phẩm trong bảo quản, chế biến thực phẩm

An toàn vệ sinh thực phẩm là các biện pháp,
điều kiện cần thiết để giữ cho thực phẩm không
bị biến chất; không bị chất độc, vi khuẩn có hại
xâm nhập giúp bảo vệ sức khoẻ con người.

Trong bảo quản và chế biến thực phẩm cần:
 Giữ thực phẩm trong môi trường sạch sẽ, có che đậy
để tránh bụi bẩn và các loại côn trùng.
 Để riêng thực phẩm sống và thực phẩm chín.
 Rửa tay sạch trước khi chế biến thực phẩm.
 Sử dụng riêng các loại dụng cụ dành cho thực phẩm
sống và thực phẩm chín.

II. Một số phương pháp bảo quản thực phẩm
Chia lớp thành ba nhóm, mỗi nhóm tìm hiểu một
Hoạt động nhóm
: 3 phút

phần trong mục II SGK với các câu hỏi gợi ý:
 Em tìm hiểu về nhóm phương pháp bảo quản
thực phẩm nào?
 Trình bày về phương pháp đó:
 Bản chất của phương pháp.
 Một số loại thực phẩm thường được bảo quản
bằng phương pháp này.
 Đặc điểm của phương pháp.

1. Làm lạnh và đông lạnh
 Làm lạnh và đông lạnh là phương pháp sử dụng nhiệt độ thấp
để ngăn ngừa, làm chậm sự phát triển của vi khuẩn.

Làm lạnh:

Đông lạnh:

Bảo quản thực phẩm trong khoảng

Bảo quản thực phẩm ở nhiệt độ

nhiệt độ từ 19°C đến 7°C trong

dưới 0°C, thường được dùng để

thời gian ngắn từ 3 đến 7 ngày.

bảo quản thịt, cá,... Trong thời
gian dài từ vài tuần đến vài tháng.

Bảo quản lạnh

Bảo quản đông lạnh

2. Làm khô
Làm khô là phương pháp làm

1
Cách làm này thường được
dùng để bảo quản nông sản
và thuỷ - hải sản.

2
3

bay hơi nước có trong thực
phẩm để ngăn chặn vi khuẩn
làm hỏng thực phẩm.
Để làm khô, có thể phơi thực
phẩm dưới ánh nắng mặt trời
hoặc sử dụng máy sấy.

Phương pháp sấy

Phương pháp phơi

3. Ướp
 Ướp là phương pháp trộn một số chất
đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm vào
thực phẩm để diệt và ngăn ngừa sự phát
triển của vi khuẩn làm hỏng thực phẩm.
 Phương pháp này thường được dùng để
bảo quản các loại thực phẩm như thịt, cá.
Muối là chất được sử dụng phổ biến khi
ướp.

II. Một số phương pháp chế biến thực phẩm
Hoạt động nhóm
: 5 phút

Chia lớp thành hai nhóm thực hiện các
nhiệm vụ sau đây:
 Nhóm 1: Tìm hiểu nội dung 1 trong mục
III được trình bày trong SGK
 Nhóm 2: Tìm hiểu phần 2 trong mục III
được trình bày trong SGK

Câu hỏi gợi ý
Câu hỏi 1: Em tìm hiểu về nhóm

Câu hỏi 2: Ngoài những phương

phương pháp chế biến thực phẩm

pháp được trình bày trong SGK, em

nào? Trình bày từng phương pháp cụ

còn biết những phương pháp nào?

thể với ba ý:

Hãy nêu cụ thể về một phương pháp.

 Bản chất của phương pháp.

Câu hỏi 3: Em thích nhất món ăn

 Một số loại thực phẩm thường được

được chế biến bằng phương pháp

chế biến bằng phương pháp này.
 Đặc điểm của phương pháp.

nào mà em đã tìm hiểu? Vì sao?

1. Chế biến thực phẩm có sử dụng nhiệt
a. Luộc
Luộc là phương pháp làm chín thực phẩm trong nước, thường được
dùng để chế biến các loại thực phẩm như: thịt, trứng, hải sản, rau, củ,..
Ưu điểm: phù hợp chế biến nhiều loại thực phẩm, đơn giản và
dễ thực hiện.
Hạn chế: một số loại vitamin trong thực phẩm có thể bị hoà tan
trong nước.

b. Kho

 Kho là làm chín thực phẩm trong lượng
nước vừa phải với vị mặn đậm đà,
thường được dùng để chế biến các loại
thực phẩm như: cá, thịt, củ cải,...
 Ưu điểm: món ăn mềm, có hương vị
đậm đà.
 Hạn chế: thời gian chế biến lâu.

c. Nướng
 Nướng là làm chín thực phẩm bằng
sức nóng trực tiếp của nguồn nhiệt,
thường được dùng để chế biến các loại
thực phẩm như: thịt, cá, khoai lang,
khoai tây,...
 Ưu điểm: món ăn có hương vị hấp dẫn.
 Hạn chế: thực phẩm dễ bị cháy, gây
biến chất.

d. Rán (chiên)

Rán là làm chín thực phẩm trong chất béo ở nhiệt độ
cao, thường được dùng để chế biến các loại thực phẩm
như: thịt gà, cá, khoai tây, ngô....
 Ưu điểm: món ăn có độ
giòn, độ ngậy.
 Hạn chế: món ăn nhiều
chất béo.

2. Chế biến thực phẩm không sử dụng nhiệt
a. Trộn hỗn hợp
- Trộn hỗn hợp là phương pháp trộn các thực
phẩm đã được sơ chế hoặc làm chín, kết hợp
với các gia vị tạo thành món ăn.
- Ưu điểm: dễ làm, thực phẩm giữ nguyên
được màu sắc, mùi vị và chất dinh dưỡng.
- Hạn chế: cầu kì trong việc lựa chọn, bảo
quản và chế biến đề đảm bảo an toàn vệ sinh
thực phẩm.

b. Muối chua
+ Muối chua là phương pháp làm thực phẩm lên
men vi sinh trong thời gian cần thiết, được dùng
để chế biến các loại thực phẩm như: rau cải bắp,
rau cải bẹ, su hào, dưa chuột,...
+ Ưu điểm: dễ làm, món ăn có vị chua nên kích
thích vị giác khi ăn.
+ Hạn chế: món ăn nhiều muối gây hại cho cơ
thể, nếu để chua quá sẽ không tốt cho dạ dày.

Thực hành chế biến món ăn không sử dụng nhiệt
Chia lớp thành các nhóm, cho các nhóm lựa
chọn món để thực hành (trộn salad hoa quả
hoặc nộm rau muống thịt)

LUYỆN TẬP
Em hãy hoàn thành PHIẾU THỰC HÀNH MÓN ĂN SỬ DỤNG NHIỆT
PHIẾU THỰC HÀNH MÓN ĂN SỬ DỤNG NHIỆT
I.

Giới thiệu món ăn

- Món ăn em lựa chọn thực hành là:………………………
- Món ăn dành cho ………….. người ăn.
- Nguyên liệu chuẩn bị gồm:……….
- Dụng cụ cần để thực hành:………….

- Các bước tiến hành:
+ Bước 1:……………………………………………………………..
+ Bước 2: ……………………………………………………………...
+ Bước 3: ………………………………………………………………
+ Bước 4: ………………………………………………………………
+ Bước 5: ……………………………………………………………..
II. Cảm nhận của bản thân
- Em cảm thấy như thế nào khi làm bài thực hành:……………...
- Trong quá trình thực hành, em thích nhất điều gì?: ………….
- Trong quá trình thực hành, em thấy khó khăn gì?: …………..
- Tự đánh giá món ăn của mình: …………………………........

III. Cảm nhận của gia đình
- Gia đình có cảm nhận như thế nào trong quá trình em thực
hành:
…………………………………………………………………………
………………………………
- Gia đình có cảm nhận thế nào khi thưởng thức món ăn:
…………………………………………………………………………
………………………………………………………………………

VẬN DỤNG
1. Gia đình em thường sử dụng phương pháp
chế biến thực phẩm nào? Em có đề xuất sử dụng
thêm phương pháp chế biến nào không?
2. Cùng với người thân trong gia đình lựa chọn và
chế biến một món ăn có sử dụng nhiệt.

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ

1

Ôn tập kiến thức đã học

2

Hoàn thành bài tập vận dụng

3

Đọc trước nội dung bài 6

CẢM ƠN CÁC EM
ĐÃ LẮNG NGHE BÀI GIẢNG!