Hãy quan sát video
sau

Trong những ngày thời tiết hanh khô, nếu
dùng một mảnh giấy bóng kính cọ xát 5-7 lần
vào tóc, sau đó nhấc nhẹ ra thì có thể thấy
một số sợi tóc được hút lên theo tờ giấy
bóng kính. Vì sao lại có hiện tượng như vậy?

=> Tóc được hút lên theo tờ giấy
bóng kính vì tờ giấy bóng kính và
tóc đã bị nhiễm điện do cọ xát.

CHỦ ĐỀ 5: ĐIỆN

Bài 20:
SỰ NHIỄM ĐIỆN

NỘI DUNG BÀI HỌC

01

Sự nhiễm điện do cọ
xát

02

Dòng điện

03
Vật dẫn điện và vật
cách điện

I
Sự Nhiễm

Điện Do Cọ
Xát

Thí
Nghiệm

Dây treo

Thanh
nhựa

Giá thí
nghiệm

Mản
h vải
khô
Treo thanh nhựa vào giá
như hình

Thí
Nghiệm
Cọ xát mảnh vải khô vào
thanh nhựa
Tách miếng vải ra xa
Đưa miếng vải lại gần đầu thanh
nhựa

Câu
Hỏi
Quan sát và mô
tả hiện tượng xảy
ra

Thí
nghiệm
Cọ xát thanh nhựa thứ 2
bằng mảnh vải khô
Đưa thanh nhựa này lại
gần đầu thanh nhựa thứ
nhất

Câu
Hỏi
Quan sát và
mô tả hiện
tượng xảy ra

Câu hỏi

Cọ xát mảnh vải khô vào
thanh nhựa. Tách miếng vải
ra xa. Đưa miếng vải lại gần
đầu thanh nhựa
Quan sát và mô tả hiện
tượng xảy ra

Trả lời

- Đưa miếng vải
lại gần một đầu
thanh nhựa ta
thấy miếng vải
và
đầu
thanh
nhựa hút nhau.

hỏi nhựa thứ 2
Cọ Câu
xát thanh
bằng mảnh vải khô. Đưa
thanh nhựa này lại gần đầu
thanh nhựa thứ nhất. Quan
sát và mô tả hiện tượng xảy
ra Trả lời
Đưa thanh nhựa
thứ hai lại gần
một đầu thanh
nhựa thứ nhất, ta
thấy
hai
đầu
thanh nhựa đẩy
nhau.

Rút ra nhận
xét về hiện
tượng khi các
vật sau khi bị
cọ xát

Sự Nhiễm Điện Do
Cọ Xát

1. Làm vật nhiễm điện
bằng
cọ xát
- Vật bị nhiễm điện hay mang điện tích khi
bị cọ xát
- Vật bị nhiễm điện có khả năng hút các vật
khác
- Vật bị nhiễm điện có thể hút hoặc đẩy
nhau
+ Trái dấu – Hút
nhau
+ Cùng dấu – Đẩy
nhau

Các vật nhiễm điện trái dấu gần nhau tia lửa
điện

Sau khi cọ xát, bóng nhiễm
điện nên hút được tóc

Một số thí nghiệm khác

2. Nguyên nhân các vật có thể bị nhiễm
điện do cọ xát
-

Neutr
on

+
+ ++ +
+

-

Electr
on
Hạt
nhân

Proto
n
Ở trạng thái bình thường: số p = số e.
Các electron
chuyển
rất nhanh xung
Nguyên
tử trung
hòa động
về điện
quanh hạt nhân không theo quỹ đạo xác

2. Nguyên nhân các vật có thể bị
nhiễm điện do cọ xát
Mất bớt
electron

Nguyên
tử trung
hòa về
điện

Nhận thêm
electron

Tích điện
dương
(+)

Tích điện
âm
(-)

Sự nhiễm điện ở hiện
tượng đầu bài

Sự nhiễm điện khi cọ
xát vật

Hãy vẽ vào vở 2
vật có hình dạng
bất kì để mô tả
sau khi cọ xát,
một vật trở nên
nhiễm điện
dương, vật kia
trở nên nhiễm

Khi thanh nhựa bị cọ xát bằng miếng vải,
electron chuyển từ vải sang thanh nhựa

Nhiễm điện
dương
Nhiễm điện
âm

Các vật nhiễm điện tương tự miếng vải hay thanh
nhựa sẽ mang điện âm, dương tương ứng

Khi cọ xát, các electron tự do từ vải len đi vào
thước nhựa. Thước nhựa nhiễm điện âm trở vật
mang điện tích âm, vải len mất bớt electron
trở thành vật mang điện tích dương.

A

B

A. Khi đũa nhựa cọ xát vào vải len thì
các electron từ vải len đi vào đũa
nhựa. Vải len mất bớt electron nên
nhiễm điện dương, đũa nhựa nhận
thêm eletron nên nhiễm điện âm.

B. Khi đũa thủy tinh cọ xát vào vải lụa thì các electron từ đũa thủy tinh
đi ra vải lụa. Đũa thủy tinh mất bớt electron nên nhiễm điện dương, vải
lụa nhận thêm eletron nên nhiễm điện âm.

3. Một số hiện tượng thực tế liên quan đến sự nhiễm
điện do cọ xát

Câu 1: Giải
thích hiện
tượng nhiễm
điện ở quả bóng
bay khi cọ xát
với áo len và
nhiễm điện ở áo
len khi cởi áo

3. Một số hiện tượng thực tế liên quan đến sự nhiễm
điện do cọ xát

Câu 2: Nêu
và giải thích
một số ví dụ
về hiện
tượng nhiễm
điện do cọ
xát trong
thực tiễn

Trả lời câu 1: Khi cọ xát quả bóng bay vào áo len,
cả áo len và quả bóng bay đều bị nhiễm điện nên
khi đưa lại gần quả bóng bay bị hút về phía áo
len

Do khi ta mặc áo len, dạ, cơ
thể ta cọ xát với áo, nên cả
cơ thể và áo đều bị nhiễm
điện. Khi ta cởi áo thì các
phần trên áo sẽ phóng điện
do tiếp xúc gần nhau, làm ta
thấy các đốm sáng li ti, kèm
theo việc phóng điện là sự
nóng lên của phần không khí
nhỏ ở đó, làm không khí dãn
nở nhanh gây ra tiếng nổ lép
bép. Do áo và cơ thể nhiễm
điện nên nó bị hút dính vào

CẢM ƠN THẦY (CÔ) VÀ
CÁC EM
ĐÃ CHÚ Ý LẮNG NGHE

THANK YOU