Tiếng Việt

Hướng dẫn học trang 74

NHỮNG ĐIỀU CẦN LƯU Ý
Chuẩn bị sẵn sàng đồ dùng học tập, sách
Hướng dẫn học Tiếng Việt 5 quyển 1.

Tập trung lắng nghe và làm theo
yêu cầu của cô giáo.
Hoàn thành bài tập cô giao.

Em hãy nêu cấu
tạo của bài văn
tả cảnh.

GHI NHỚ
Cấu tạo bài văn tả cảnh:

Bài văn tả cảnh thường có 3 phần:
1. Mở bài: Giới thiệu cảnh sẽ tả.
2. Thân bài: Tả từng bộ phận của
cảnh hoặc sự thay đổi của cảnh
theo thời gian.
3. Kết bài: Nêu nhận xét hoặc cảm
nghĩ của người viết.

ĐỌC DÀN Ý BÀI
VĂN MIÊU TẢ
MỘT CẢNH SÔNG
NƯỚC EM ĐÃ
LÀM.

Thứ Tư, ngày 18 tháng 10 năm 2023
Tiếng Việt
BÀI 7B. ÂM THANH TRONG CUỘC
SỐNG (Tiết 2)
Hướng dẫn học trang 74

MỤC TIÊU
Luyện tập miêu tả cảnh sông nước.

1. Đọc đoạn văn sau và trả lời câu hỏi:
VỊNH HẠ LONG
Vịnh Hạ Long là một thắng cảnh có một không hai
của đất nước Việt Nam.
Cái đẹp của Hạ Long trước hết là sự kì vĩ của thiên
nhiên. Trên một diện tích hẹp mọc lên hàng nghìn đảo
nhấp nhô khuất khúc như rồng chầu phượng múa. Đảo
có chỗ sừng sững chạy dài như bức tường thành vững
chãi, ngăn khơi với lộng, nối mặt biển với chân trời. Có
chỗ đảo dàn ra thưa thớt, hòn này với hòn kia biệt lập, xa
trông như quân cờ bày chon von trên mặt biển. Tuỳ theo
sự phân bố của đảo, mặt vịnh Hạ Long lúc tỏa mênh
mông, lúc thu hẹp thành ao, thành vũng, lúc bị kẹp giữa
hai triền đảo như một dòng suối, lúc uốn quanh chân đảo
như dải lụa xanh.

Thiên nhiên Hạ Long chẳng những kì
vĩ mà còn duyên dáng. Nét duyên dáng của
Hạ Long chính là cái tươi mát của sóng
nước, cái rạng rỡ của đất trời. Sóng nước
Hạ long quanh năm trong xanh. Đất trời
Hạ Long bốn mùa sáng nắng. Bốn mùa Hạ
Long mang trên mình một màu xanh đằm
thắm: xanh biếc của biển, xanh lam của
núi, xanh lục của trời. Màu xanh ấy như
trường cửu, lúc nào cũng bát ngát, cũng trẻ
trung, cũng phơi phới.

Tuy bốn mùa là vậy, nhưng mỗi mùa Hạ Long lại
có những nét riêng biệt, hấp dẫn lòng người. Mùa xuân
của Hạ Long là mùa sương và cá mực. Mùa hè của Hạ Long là
mùa gió nồm nam và cá ngừ, cá vược. Mùa thu của Hạ Long là
mùa trăng biển và tôm he... Song quyến rũ hơn cả vẫn là mùa hè
của Hạ Long. Những ngày hè đi bên bờ Hạ Long ta có cảm giác
như đi trước cửa gió. Ngọn gió lúc êm ả như ru, lúc phần phật
như quạt, mang cái trong lành, cái tươi mát của đại dương vào
đất liền, làm sảng khoái tâm hồn ta. Trong tiếng gió thổi, ta nghe
tiếng thông reo, tiếng sóng vỗ, tiếng ve ran và cả tiếng máy, tiếng
xe, tiếng cần trục từ trên các tầng than, bến cảng vọng lại. Những
âm thanh của sự sống trăm ngả tụ về, theo gió ngân lên vang
vọng.
Núi non, sóng nước tươi đẹp của Hạ Long là một bộ phận
của non sông Việt Nam gấm vóc mà nhân dân ta đời nọ tiếp đời
kia mãi mãi giữ gìn.

(Theo Thi Sảnh)

Kì vĩ: lớn lao lạ thường.
Khơi: vùng biển xa bờ.
Lộng: vùng biển gần bờ.

a) Xác định phần mở bài, thân bài, kết bài trong
bài văn trên?
a) Mở bài: Vịnh Hạ Long là một thắng cảnh có một
không hai của đất nước Việt Nam.
b) Thân bài: gồm ba đoạn :
+ Đoạn 1: Từ “Cái đẹp của Hạ Long” đến “như dải lụa
xanh”.
+ Đoạn 2: Từ “Thiên nhiên Hạ Long” đến “cũng phơi
phới”.
+ Đoạn 3: Từ “Tuy bốn mùa” đến “ngân lên vang
vọng”.
c ) Kết bài: Còn lại (gồm hai dòng cuối bài).

b) Phần thân bài gồm có mấy đoạn? Mỗi
đoạn miêu tả những gì?
Thân bài: gồm ba đoạn :

+ Đoạn 1: Tả sự kì vĩ của vịnh Hạ Long
với hàng nghìn hòn đảo.
+ Đoạn 2: Tả vẻ duyên dáng của vịnh Hạ
Long.
+ Đoạn 3: Tả những nét riêng biệt, hấp
dẫn lòng người qua mỗi mùa.

c) Những câu in đậm có vai trò gì trong mỗi đoạn
và trong cả bài?
Những câu in đậm :
- Cái đẹp của Hạ Long trước hết là sự kì vĩ của thiên nhiên.
- Thiên nhiên Hạ Long chẳng những kì vĩ mà còn duyên
dáng.
- Tuy bốn mùa là vậy, nhưng mỗi mùa Hạ Long lại có
những nét riêng biệt, hấp dẫn lòng người.

Những câu in đậm có vai trò là câu mở
đoạn nêu ý bao trùm cả đoạn. Với cả bài, mỗi
câu nêu lên được một đặc điểm của cảnh vật
được miêu tả, đồng thời liên kết các đoạn trong
bài với nhau.

2. Chọn câu mở đoạn cho sẵn phù hợp
với đoạn văn sau:
[...] Phần phía nam của dải Trường
Sơn nằm ở đây với nhiều ngọn núi cao
từ 2000 đến 2600 mét, quanh năm
mây trắng phủ đầu. Bên những chóp
núi cao là những thảm rừng dày. Có
nhiều khu rừng nguyên sinh từ bao
đời nay chưa in dấu chân người.

Câu mở đoạn:
b.
có núi
cao chất
ngất,
rừngđiệp
cây
a. Tây
TâyNguyên
Nguyên
là miền
đất
núicónon
đại
ngàn.
trùng.
b. Tây Nguyên có núi cao chất ngất, có
rừng cây đại ngàn.

2

Tây Nguyên có núi cao chất ngất, có
rừng cây đại ngàn. Phần phía nam của
dải Trường Sơn nằm ở đây với nhiều
ngọn núi cao từ 2000 đến 2600 mét,
quanh năm mây trắng phủ đầu. Bên
những chóp núi cao là những thảm
rừng dày. Có nhiều khu rừng nguyên
sinh từ bao đời nay chưa in dấu chân
người.

3

Viết vào vở câu mở đoạn cho đoạn văn
trên theo ý của riêng em.

[...] Phần phía nam của dải
Trường Sơn nằm ở đây với
nhiều ngọn núi cao từ 2000
đến 2600 mét, quanh năm mây
trắng phủ đầu. Bên những
chóp núi cao là những thảm
rừng dày. Có nhiều khu rừng
nguyên sinh từ bao đời nay
chưa in dấu chân người.



Cũng như nhiều vùng núi trên đất
nước ta, Tây Nguyên có những dãy núi
cao hùng vĩ, những rừng cây đại ngàn.



Vẻ đẹp của Tây Nguyên trước hết là ở
núi non hùng vĩ và những thảm rừng dày.



Đến với Tây Nguyên, ta sẽ hiểu thế
nào là núi cao và rừng rậm.



Từ trên máy bay nhìn xuống, ta có thể
nhận thấy ngay vùng đất Tây Nguyên
nhờ những dãy núi cao chất ngất và
những rừng cây đại ngàn.

Nêu tác dụng
của câu mở
đầu đoạn.

GHI NHỚ
Những câu mở đoạn có
vai trò nêu ý bao trùm toàn
đoạn. Xét trong toàn bài,
những câu văn đó còn có tác
dụng chuyển đoạn, nối kết
các đoạn với nhau.

CHÚC CÁC EM:
CHĂM NGOAN, HỌC
TỐT!

CHÀO TẠM BIỆT
CÁC EM!