MÔN VẬT LÝ 7
Giáo viên: Nguyễn Thu Dung
TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ PHƯỢNG VĨ
CHỦ ĐỀ: NGUỒN ÂM
Chúng ta sống trong một thế giới âm thanh. Vậy âm thanh (gọi tắt là âm) được tạo ra như thế nào?
Chương II
ÂM HỌC
Vật lí 7
TIẾT 10: CHỦ ĐỀ
NGUỒN ÂM
Âm to, âm nhỏ khác nhau ở chỗ nào?
Âm trầm, âm bổng khác nhau ở
chỗ nào?
Các nguồn âm có chung đặc điểm gì?
CÁC NỘI DUNG CHÍNH CỦA CHỦ ĐỀ:
NGUỒN ÂM
III. Vận dụng
II. Các nguồn âm có chung đặc điểm gì?
I. Nhận biết nguồn âm
CHỦ ĐỀ : NGUỒN ÂM
NỘI DUNG
- Âm thanh được gọi tắt là âm
- Nguồn âm là các vật phát ra âm thanh
VD: cái trống khi được gõ, chim hót, đàn đang được gảy, động cơ xe đang hoạt động, ca sĩ đang hát..
* Lưu ý: Vật chưa phát ra âm thì không được gọi là nguồn âm
I. Nhận biết nguồn âm
CHỦ ĐỀ : NGUỒN ÂM
Nguồn âm thiên nhiên
Nguồn âm nhân tạo
Nguồn âm
Kể tên một số nguồn âm thiên nhiên
và nguồn âm nhân tạo mà em biết?
Nhận biết nguồn âm
CHỦ ĐỀ : NGUỒN ÂM
I
Nguồn âm thiên nhiên:
thác nước chảy, mưa rơi, chim hót, gió thổi, …
Nguồn âm nhân tạo:
động cơ đang hoạt động, đàn đang được gảy, búa đang gõ xuống bàn, ca sĩ đang hát, …
I
Nhận biết nguồn âm
Đàn Viôlông
Đàn tranh
Trống
Đàn Ghita
Với từng loại nhạc cụ khi sử dụng ta sẽ nghe được âm thanh khác nhau
CHỦ ĐỀ : NGUỒN ÂM
Có sự khác biệt nào giữa mặt trống và dây đàn khi chúng phát ra âm và không phát ra âm?
Mỗi nhóm có 1 sợi dây chun, hãy đưa ra phương án làm sợi dây phát ra âm thanh?
Trả lời
Sợi dây rung động
và phát ra âm thanh
CHỦ ĐỀ : NGUỒN ÂM
II
Các nguồn âm có chung đặc điểm gì?
I
Nhận biết nguồn âm
Làm thí nghiệm, quan sát dây cao su và lắng nghe rồi mô tả điều mà em nhìn và nghe được?.
ii
Các nguồn âm có chung đặc điểm gì?
CHỦ ĐỀ : NGUỒN ÂM
B1: Kéo căng sợi dây cao su, lúc này dây đứng yên ở vị trí cân bằng
B2: Dùng ngón tay bật sợi dây cao su và lắng nghe
1. Thí nghiệm 1:
Thí nghiệm 1
Kết quả: - Ta nghe thấy âm phát ra
- Nhìn thấy sợi dây cao su rung động
Nhận xét: Khi dây cao su phát ra âm thì dây cao su rung động .
I
Nhận biết nguồn âm
ii
Các nguồn âm có chung đặc điểm gì?
2. Thí nghiệm 2:
Dụng cụ: Cốc thủy tinh, thìa.
Tiến hành: Dùng thìa gõ vào thành cốc thủy tinh
Làm thí nghiệm, quan sát chiếc cốc thủy tinh và lắng nghe rồi cho biết:
? Vật nào phát ra âm?
? Vật đó có rung động không?
? Nhận biết bằng cách nào ?
CHỦ ĐỀ : NGUỒN ÂM
I
Nhận biết nguồn âm
ii
Các nguồn âm có chung đặc điểm gì?
2. Thí nghiệm 2:
Dụng cụ: Cốc thủy tinh, thìa.
Tiến hành: Dùng thìa gõ vào thành cốc thủy tinh
Kết quả:
Vật phát ra âm là thành cốc
Cốc thủy tinh rung động
Đổ nước vào cốc, ta thấy nước dao động theo
CHỦ ĐỀ : NGUỒN ÂM
Thí nghiệm 2
Nhận xét: - Cốc thủy tinh phát ra âm và rung động.
- Sự rung động (chuyển động) qua lại quanh vị trí cân bằng của sợi dây cao su, thành cốc gọi là dao động.
ii
Các nguồn âm có chung đặc điểm gì?
Dụng cụ: Âm thoa, búa cao su
Cách tiến hành: Dùng búa cao su gõ nhẹ vào một nhánh âm thoa và lắng nghe âm do âm thoa phát ra.
3. Thí nghiệm 3
CHỦ ĐỀ : NGUỒN ÂM
? Khi phát ra âm thanh âm thoa có dao động không?
? Tìm cách kiểm tra xem khi phát ra âm thì âm thoa dao động?

Nhận xét:
- Vật phát ra âm là âm thoa
Phương án kiểm tra vật dao động: dùng quả cầu nhựa treo tiếp xúc với nhánh âm thoa.
Kết luận:
Khi âm thoa phát ra âm thì nó dao động
Thí nghiệm 3
Qua các thí nghiệm, em nhận thấy các nguồn âm đều có chung đặc điểm gì?
Khi phát ra âm, các vật đều dao động
KẾT LUẬN:
II. Các nguồn âm có chung đặc điểm gì?
CHỦ ĐỀ : NGUỒN ÂM
Không chỉ muỗi, nhiều loài côn trùng như ruồi, ong cũng phát ra âm thanh khi bay. Khi bay bộ phận nào trên cơ thể chúng dao động phát ra âm?
Gợi ý: Tiếng vo ve của muỗi không phải từ miệng. Thực ra muỗi có thể kêu bằng miệng những tiếng kêu của nó rất nhỏ ít khi nghe được. Âm thanh vo ve mà ta nghe được là do sự dao động của cánh muỗi khi nó bay phát ra.
TÌM TÒI MỞ RỘNG

* Để phòng trừ muỗi, cần các biện pháp không sử dụng hóa chất và thân thiện với môi trường như: Nạo vét cống rãnh, loại bỏ vũng nước tù đọng, đậy kín chum vại, hồ chứa nước, giữ nhà cửa sạch sẽ , ngủ mắc màn,.
Khi phát ra âm các vật đều dao động
bài 10: nguồn âm
Ghi nhớ
Nguồn âm là
các vật tự
phát ra âm
Đặc điểm chung của nguồn âm
Khái niệm
Nguồn âm
nhân tạo
Nguồn âm
thiên nhiên
Có 2 loại nguồn âm
Dao động là sự chuyển động qua lại vị trí cân bằng
VẬN DỤNG
Âm thanh được tạo ra nhờ:
Nhiệt
Điện
Ánh sáng
Dao động
CHỦ ĐỀ : NGUỒN ÂM
2. Vật phát ra âm trong các trường hợp nào dưới đây?
Khi kéo căng vật
Khi uốn cong vật
Khi nén vật
Khi làm vật dao động
CHỦ ĐỀ : NGUỒN ÂM
3. Khi nhạc sĩ chơi ghita, ta nghe thấy tiếng nhạc. Vậy đâu là nguồn âm?
Dây đàn
Tay gảy dây đàn
Tay bấm dây đàn
Hộp đàn
CHỦ ĐỀ : NGUỒN ÂM
Học thuộc ghi nhớ và làm các bài tập (sách bài tập)
Lấy 5 ví dụ khác về nguồn âm xung quanh ta và chỉ ra bộ phận dao động.
Chuẩn bị trước bài 11: Độ cao của âm


GIAO NHIỆM VỤ VỀ NHÀ
KÍNH CHÚC QUÝ THẦY CÔ GIÁO CÙNG CÁC EM HỌC SINH SỨC KHOẺ VÀ HẠNH PHÚC
Bài học đến đây là kết thúc!
Thank You!