LỊCH SỬ
Bài: NHÀ LÝ DỜI ĐÔ RA THĂNG LONG

GVCN: Phạm Mỹ Linh

KHỞI ĐỘNG
Cuộc kháng chiến chống
quân Tống thắng lợi mang
lại kết quả gì?

KHÁM PHÁ

Thứ sáu ngày 19 tháng 11 năm 2021
Lịch sử
Nhà lý dời đô ra Thăng Long

Thứ sáu ngày 19 tháng 11 năm 2021
Lịch sử
Nhà lý dời đô ra Thăng Long

HĐ 1. Hoàn cảnh ra đời của nhà Lý:
* Đọc thầm đoạn đầu: Năm 1005 … Nhà Lý bắt đầu từ đây (năm 1009).
Câu 1: Sau khi Lê Đại Hành mất, tình hình nước ta như thế nào?
=> Sau khi Lê Đại Hành mất, Lê Long Đĩnh lên làm vua, tính tình ông
bạo ngược nên lòng người rất oán giận.
Câu 2: Vì sao các quan lại trong triều lại tôn Lý Công Uẩn lên làm vua?
=> Lý Công Uẩn là một vị quan trong triều đình nhà Lê. Ông vốn là
người thông minh, văn võ đều tài, đức độ cảm hoá được lòng người.

Thứ sáu ngày 19 tháng 11 năm 2021
Lịch sử
Nhà lý dời đô ra Thăng Long

HĐ 1. Hoàn cảnh ra đời của nhà Lý:
* Một số điều cần biết về vua Lý Thái Tổ:
- Vua Lý Thái Tổ (974 – 1028) tên thật
là Lý Công Uẩn người làng Cổ Pháp, tỉnh
Bắc Ninh.
- Lên ngôi vua năm 1009, lấy niên hiệu là
Thuận Thiên. Ông là vị vua đầu tiên của
nhà Lý, trị vì từ năm 1009 đến năm 1028.

Lai Châu

Lào Cai

Hà Giang
Tuyên Quang

Sơn La
Ninh Bình

)
h
n
ì
B
h
n
i
N
(
ư
Hoa L

Đ

)
i
ộ
N
à
H
(
a
L
i
ạ

Hà Nội
Thái Bình

Nghệ An
Vinh
Quảng Bình
Huế
Đà Nẵng
Quảng Ngãi
Bình Định
Gia Lai
Buôn Mê Thuột
Sông Bé
Lâm Đồng
Đồng Nai BìnhThuận
Long Xuyên
Cà Mau

BẢN ĐỒ TỰ NHIÊN VIỆT NAM

Vũng Tàu

Hoa Lư – Ninh Bình

Đại La – Hà Nội

Thứ sáu ngày 19 tháng 11 năm 2021
Lịch sử
Nhà lý dời đô ra Thăng Long

* Chỉ vị trí thành Đại La lúc bấy giờ ?

ĐẠI LA

HOA LƯ
(NINH BÌNH)

Thứ sáu ngày 19 tháng 11 năm 2021
Lịch sử
Nhà lý dời đô ra Thăng Long

HĐ 2. Nhà Lý dời đô:
- Hãy so sánh vị trí địa lí và địa hình địa thế của vùng đất Hoa Lư và Đại La
theo bảng sau
Vùng đất
Vị trí địa lí
Địa hình địa thế

Hoa Lư
Không nằm ở trung tâm đất nước
Rừng núi hiểm trở, chật hẹp.

Đại La
Nằm ở trung tâm đất nước
Đồng bằng rộng lớn, màu mỡ

Thứ sáu ngày 19 tháng 11 năm 2021
Lịch sử
Nhà lý dời đô ra Thăng Long

HĐ 2. Nhà Lý dời đô:
- Vua Lý Thái Tổ tin rằng muốn con cháu đời sau xây dựng được cuộc sống ấm
no thì phải dời đô từ miền núi chật hẹp Hoa Lư về vùng Đại La, một vùng đồng
bằng rộng lớn, màu mỡ.
- Mùa thu năm 1010, vua Lý Thái Tổ quyết định dời đô từ Hoa Lư ra thành Đại
La và đổi tên Đại La (Thăng Long).

Chiếu dời đô (trưng bày ở Đền Đô)

CHIẾU DỜI ĐÔ

… Chỉ vì muốn đóng đô ở trung tâm mưu toan nghiệp lớn, tính kế muôn đời
cho con cháu, trên vâng mệnh trời, dưới theo ý dân, nếu thấy thuận tiện thì
thay đổi. Cho nên vận nước lâu dài, phong tục phồn thịnh… Huống chi, Đại
La nằm ở giữa trung tâm trời đất, được cái thế rồng cuộn hổ ngồi... Địa thế
rộng mà bằng, đất đai cao mà thoáng. Dân cư khỏi chịu cảnh khốn khổ, ngập
lụt, muôn vật rất mực phong phú, tốt tươi. Xem khắp đất Việt ta, chỉ nơi này
là thắng địa. Thật là chốn hội tụ trọng yếu của bốn phương đất nước. Cũng
là nơi kinh đô bậc nhất của đế vương muôn đời.

Theo truyền thuyết, khi thuyền vua tạm đỗ dưới thành Đại La, có
rồng vàng hiện lên chỗ thuyền ngự, vì thế vua đổi tên Đại La là Thăng
Long, có nghĩa là rồng bay lên.

Thứ sáu ngày 19 tháng 11 năm 2021
Lịch sử
Nhà lý dời đô ra Thăng Long

Một số hiện vật của kinh đô Thăng Long ( thời Lý )

Hoàng thành Thăng Long

Chùa Một Cột (Diên Hựu)

Chùa Lý Triều Quốc Sư ( thờ quốc sư Minh Không )

Văn Miếu Quốc Tử Giám – Trường đại học đầu tiên ở Việt
Nam được xây dựng từ thời vua Lý Thánh Tông ( 1070 )

Đền Kim Liên ( Thăng Long Nam Trấn )

Thứ sáu ngày 19 tháng 11 năm 2021
Lịch sử
Nhà lý dời đô ra Thăng Long

HĐ 3. Kinh thành Thăng Long dưới thời Lý:
* Nhà Lý đã xây dựng kinh thành Thăng Long như thế nào?
Đời sống của nhân dân ra sao?
- Nhà Lý cho xây dựng nhiều lâu đài, cung điện, đền chùa…
Nhân dân tụ họp ngày càng đông, tạo nên nhiều phố, nhiều
phường nhộn nhịp, vui tươi.

Phố cổ Hà Nội xưa

Hà Nội ngày nay

Tượng đài Lý Công Uẩn – Bắc Ninh

ĐỀN ĐÔ – BẮC NINH

Một số hình ảnh trong đại lễ chào mừng Thăng Long nghìn năm

Đọc chiếu dời đô

Rước kiệu Lý Thái Tổ

Múa lân mừng đại lễ

Rước kiệu Lý Thái Tổ

Thứ sáu ngày 19 tháng 11 năm 2021
Lịch sử
Nhà lý dời đô ra Thăng Long

Được tôn lên làm vua, Lý Công Uẩn (Lý Thái Tổ)
dời kinh đô ra Đại La và đổi tên là Thăng Long. Sau đó
Lý Thánh Tông đổi tên nước là Đại Việt.
Thăng Long có nhiều lâu đài, cung điện, đền chùa.
Dân cư tụ họp về Thăng Long ngày một đông.

LUYỆN TẬP,
THỰC HÀNH

Ô CHỮ
KÌ DIỆU
?
1

1

2

2

3

3

4

4

5

5

6

6

7

7

8

8

9

9

Ô
chữ
Ô
gồm
chữ
gồm
11
chữ
4
chữ
cái:
cái:
Ô
chữ
gồm
11
5
chữ
chữ
cái:
cái:
Ô
chữ
gồm
8
chữ
cái:
Ô chữ gồmÔ5Ô
chữ
chữ
5 gồm
cái:
9 chữ
cái:cái:
chữ
gồm
10
chữ
Khi Năm
dời
đô,
2010,
Lý
Thái
nước
Tổ
ta
tin
tổ
chức
rằng
Lễ
con
kỷ
cháu
niệm
đời
Đến
Kinh
đời
đô
vua
thời
nào
nhà
nước
Đinh,
ta
được
nhà
Lê
đổi
tên
Đây
ai?
Tên
LàĐây
địa
từ chỉ
danh
là
tên
địalà
trong
gọi
hình
khác
tranh?
của”của
vùng
Thăng
đất Đại
Long?
La.
“Thăng
Long
có
nghĩa
là
gì?
sau sẽbao
cónhiêu
cuộc sống
năm
như
nào?
được
làThăng
Đại
đặtthế
Việt
ở Long
đâu
? ? – Hà Nội?
L Ý T H Á I T Ổ
H À N Ộ I
M Ộ T N G H Ì N N Ă M
Ấ M N O
B Ằ N G P H Ẳ N G
Đ Ạ I L A
H O A L Ư
L Ý T H Á N H T Ô N G
R Ồ N G B A Y L Ê N

VẬN DỤNG,
MỞ RỘNG

KINH THÀNH THĂNG LONG VÀ NHỮNG TÊN GỌI KHÁC
 Năm 1010 : Lý Thái Tổ dời đô về Đại La  Thăng Long.
 Năm 1397 : Hồ Quý Ly đổi tên là thành Đông Đô.
 Năm 1407 : thành Đông Quan.
 Năm 1428 : Lê Lợi đổi tên là thành Đông Kinh.
 Năm 1888 : Tổng thống Pháp ra sắc lệnh thành lập thành phố Hà Nội.
 Năm 1946: Quốc hội xác định Hà Nội là thủ đô của nước Việt Nam
dân chủ cộng hòa.
 Năm 1976 đến nay : Quốc hội xác định Hà Nội là thủ đô và đổi tên
nước là nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam .