BÀI 9 :
NHÀ NƯỚC XÃ HỘI CHỦ NGHĨA

NỘI DUNG BÀI HỌC
1. Nguồn gốc và bản chất của nhà nước (khuyến khích HS tự học)
a. Nguồn gốc của nhà nước
b. Bản chất của nhà nước.
2. Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
a. Thế nào là Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
b. Bản chất của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
c. Chức năng của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
d. Vai trò của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong hệ thống
chính trị. (khuyến khích HS tự đ\\ọc)
3. Trách nhiệm của công dân trong việc tham gia xây dựng Nhà nước pháp quyền
xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Trong lịch Trong
sử phát
triển loài người đã tồn tại 4 kiểu nhà nước:
lịch sử phát triển loài người đã tồn tại bốn kiểu nhà nước:

Nhà nước chiếm hữu nô lệ

Nhà nước tư bản chủ nghĩa

Nhà nước phong kiến

Nhà nước xã hội chủ nghĩa

1. Nguồn gốc và bản chất của nhà nước
a)Nguồn gốc của nhà nước:
- Xã hội công xã nguyên thủy

Xã hội công xã
nguyên thủy
Lực lượng lao
động còn thấp kém

Công cụ lao động
thô sơ

Năng suất lao
động thấp

Chưa có tư hữu tài sản
Chưa có phân chia
giai cấp

Chưa có bóc lột

Chưa có nhà nước

Trong quá trình con người tiến hóa

Công cụ bằng đá

Công cụ bằng đồng

Công cụ bằng sắt

Thời kì có bộ máy nhà nước:
Lực lượng sản
xuất phát triển
nhanh chóng

Năng suất lao
động được nâng
cao

Sản phẩm lao
động dồi dào

Của dư thừa
xuất hiện

Phát sinh khả
năng chiếm đoạt
của cải dư thừa

Chế độ tư hữu
hình thành

Xuất hiện hai
giai cấp đối lập
nhau

NHÀ NƯỚC XUẤT HIỆN

*Nhà

nước chỉ ra đời khi xã hội phân hóa thành các giai cấp và
mâu thuẫn giữa các giai cấp sản xuất.
Nhà nước đầu tiên: nhà nước chiếm hữu nô lệ
“ Bất cứ đâu, hễ lúc nào và chừng nào, mà về
mặt khách quan, những mẫu thuẫn giai cấp
không thể điều hòa được, thì nhà nước
xuất hiện.”

Theo quan điểm Mác Lê-Nin :Nhà nước là
sản phẩm của xã hội có giai cấp, do đó nhà
nước bao giờ cũng mang bản chất giai cấp

1. Nguồn gốc và bản chất của nhà nước

b. Bản chất của nhà nước:

Nhà nước là bộ máy dùng để duy trì sự thống trị của giai cấp
này đối với giai cấp khác.
• Thể hiện ở 3 mặt: kinh tế, chính trị, tư tưởng.
• Bằng nhà nước và thông qua nhà nước, giai cấp thống trị về
kinh tế trở thành giai cấp thống trị về chính trị và tư tưởng.
Nhà nước là bộ máy trấn áp đặc biệt của giai cấp này đối với
giai cấp khác.
Nhà nước mang bản chất giai cấp của giai cấp thống trị.

Quân đội qua từng thời kì phát triển:

Quân đội thời phong kiến
Quân đội nhà nước chủ nô
Quân đội nhà nước xã hội chủ nghĩa
Quân đội nhà nước tư sản

Em hãy kể tên các quốc gia hiện đang xây dựng CNXH?

Triều tiên
Việt Nam

Trung Quốc

Lào

Cu ba

12

2. Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam
a)Thế nào là Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam

Nhà nước pháp quyền: là nhà nước quản lý mọi mặt của đời sống xã hội bằng
pháp luật; mọi hoạt động của các cơ quan nhà nước, các tổ chức xã hội và mọi
công dân đều được thực hiện trên cơ sở pháp luật.
Có 2 loại hình nhà nước pháp quyền:
• Nhà nước pháp quyền Tư sản
• Nhà nước pháp quyền XHCN

2. Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam
a. Thế nào là nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam là Nhà nước của
nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân, quản lý mọi mặt của đời sống xã
hội bằng pháp luật, do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo

2. Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam
b) Bản chất của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Điền vào chỗ trống các với các cụm từ thích hợp:
giai cấp công
nhân được thể hiện tập trung nhất ở
Nhà nước ta mang bản chất…………..
………,
Đảng……………….
Cộng Sản
sự lãnh đạo của
nhằm thực hiện lợi ích,ý chí, nguyện vọng,
cả dân tộc
nhân dân ………….và
của giai cấp công nhân, của ……….
của …………...
lao động

Bản chất giai cấp công
nhân nhà nước ta bao
hàm:

Tính nhân dân
Tính dân tộc

Tính nhân dân
Nhà nước của dân, vì dân, do nhân
dân lập nên và tham gia quản lý.

Nhà nước thể hiện ý chí, lợi ích và
nguyện vọng của nhân dân.

Nhà nước là công cụ chủ yếu để
nhân dân thực hiện quyền làm chủ
của mình.

Tính dân tộc
Kế thừa và phát huy những truyền
thống, bản sắc tốt đẹp của dân tộc

Có chính sách dân tộc đúng đắn,
chăm lo lợi ích mọi mặt cho các dân
tộc

Thực hiện đại đoàn kết dân tộc

2. Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam
c) Chức năng của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam:
*Chức năng đảm bảo an ninh chính trị và trật tự, an toàn xã hội.
* Chức năng tổ chức và xây dựng, đảm bảo thực hiện các quyền tự
do, dân chủ và lợi ích hợp pháp của công dân.
- Tổ chức xây dựng và quản lí nên kinh tế xã hội chủ nghĩa.
- Tổ chức xây dựng và quản lí văn hóa, giáo dục, khoa học.
- Tổ chức xây dựng và đảm bảo thực hienj các chính sách xã hội.
- Xây dựng hệ thống pháp luật để đảm bảo thực hiện các quyền tự
do,dân chủ và lợi ích hợp pháp của công dân

NHÀ NƯỚC

GIAI CẤP
THỐNG TRỊ

GIAI CẤP
BỊ TRỊ

CHIẾM HỮU NÔ LỆ

Chủ nô

Nô lệ

PHONG KIẾN

TƯ BẢN CHỦ NGHĨA

Địa chủ

phong kiến

Tư sản

Nông dân

Giai cấp công nhân và
nhân dân lao động

3.Trách nhiệm của công dân trong việc tham gia xây dựng Nhà
nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam:
công
trẻ tuổi
• Gương mẫu thực Là
hiện
vàdân
tuyên
truyền, vận động mọi người
đang
ngồi
trên
ghế
nhà
thực hiện đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà
trường,
bạn
thấy
mình
có
nước.
trách nhiệm gì trong việc
• Tích cực tham gia
các
động:Nhà
xây dựng, củng cố, bảo vệ
tham
giahoạt
xây dựng
chính quyền ;giữnước
gìn trật
an toàn
xã hội.
pháptự,
quyền
xã hội
• Phê phán, đấu tranh
những
chủvới
nghĩa
Việt hành
Nam?vi vi phạm pháp luật.
• Thường xuyên nêu cao tinh thần cảnh giác trước những âm
mưu, thủ đoạn chống phá của các thế lực thù địch.

Bản chất giai cấp của nhà nước được thể hiện như thế nào?
A. Nhà nước là bộ máy dùng để duy trì sự thống trị của giai cấp
này đối với giai cấp khác
B.

Nhà nước là bộ máy trấn áp đặc biệt của giai cấp này đối với
giai cấp khá

C.

Cả a, b đúng

D.

cả a, b sai

Tiếc
Bạnchọn
chọnđúng
sai rồi
Hoanquá
hô …!
. Bạn
rồi!!
Làm lại Đáp án

Lịch sử phát triển của xã hội loài người đã tồn tại những kiểu nhà nước
nào sau đây?
A. a. Nhà nước chiến nô, phong kiến, tư sản, XHCN
B. Nhà nước nguyên thủy, chiến nô, tư sản, XHCN
C.

Nhà nước nguyên thủy, phong kiến, tư sản, XHCN

D. . Nhà nước nguyên thủy, chiến nô, phong kiến, XHCN

Tiếc
Bạnchọn
chọnđúng
sai rồi
Hoanquá
hô …!
. Bạn
rồi!!
Làm lại Đáp án

Nguyên nhân sâu xa của cách mạng xã hội chủ
nghĩa là:
A. Mâu thuẫn giữa lực lượng sản xuất và QHSX
B. Do sự phát triển của lực lượng sản xuất
C. Do sự phát triển của giai cấp công nhân
D. Giai cấp tư sản đã trở thành giai cấp phản động

Tiếc
Bạnchọn
chọnđúng
sai rồi
Hoanquá
hô …!
. Bạn
rồi!!
Làm lại Đáp án

Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam mang bản chất của giai
cấp công nhân vì sao?
A.

Nhà nước có được là thành quả cách mạng của quần chúng nhân dân lao động

B.

Nhà nước có được là thành quả cách mạng của giai cấp công nhân

C.

Nhà nước có được là thành quả cách mạng dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng
sản Việt Nam

D.

Nhà nước có được là thành quả cách mạng của quần chúng nhân dân lao động
do giai cấp công nhân thông qua chính đảng là Đảng Cộng sản lãnh đạo.

Tiếc
Bạnchọn
chọnđúng
sai rồi
Hoanquá
hô …!
. Bạn
rồi!!
Làm lại Đáp án

Bản chất giai cấp của nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam
được thể hiện tập trung nhất là gì?
A. Phục vụ lợi ích của nhân dân
B. Sự lãnh đạo của ĐCS Việt Nam đối với
nhà nước
C. Thể hiện ý chí của nhân dân
D. Do nhân dân xây dựng nên
Tiếc
Bạnchọn
chọnđúng
sai rồi
Hoanquá
hô …!
. Bạn
rồi!!
Làm lại Đáp án

Ai là người đưa ra tư tưởng độc lập dân tộc gắn liền với CNXH.
A. Lenin.                 
B. Hồ Chí Minh.
C. Đặng Tiểu Bình.
D. Phạm Văn Đồng.

Tiếc
Bạnchọn
chọnđúng
sai rồi
Hoanquá
hô …!
. Bạn
rồi!!
Làm lại Đáp án

Thời kì quá độ lên CNXH ở trên phạm vi cả nước ở nước ta bắt đầu từ
khi nào.
A. 1945.  
B. 1954.         
C. 1975        
D. 1930

Tiếc
Bạnchọn
chọnđúng
sai rồi
Hoanquá
hô …!
. Bạn
rồi!!
Làm lại Đáp án