Chào mừng cô và các bạn đến với bài thuyết trình của tổ 3
Thành viên trong tổ
Bảo Trân
Thuyết trình
Hồng Phúc
Thuyết trình
Ánh Minh
Thuyết trình
Thiên An
Minh thy
Hồng Ngọc
Thuyết trình
Làm pow
Làm pow
Văn bản:
Nhàn
tác giả: Nguyễn Bỉnh Khiêm
Bố cục tìm hiểu văn bản
Tìm hiểu chung
Đọc – hiểu văn bản
Tổng kết
Luyện tập
01
Tìm hiểu chung
Tiểu sử : ông Nguyễn Bỉnh Khiêm
- Nguyễn Bỉnh Khiêm, Trạng Trình, (1491- 1585), hiệu là Bạch Vân cư sĩ, tên húy là Vân Đạt, tự là Hạnh Phủ, quê làng Trung Am (nay thuộc Vĩnh Bảo – Hải Phòng).
- Đỗ trạng nguyên năm 1535, làm quan dưới triều nhà Mạc. Sau đó cáo quan về ở ẩn, làm nghề dạy học.
- Ông sống thanh cao, thẳng thắn, cương trực; trí tuệ uyên thâm, có tài đoán định tương lai → suy tôn là Tuyết Giang phu tử (Người thầy sông tuyết).
Tác phẩm:
+ Chữ Hán: Bạch Vân Am thi tập (gồm 700 bài).
+ Chữ Nôm: Bạch Vân quốc ngữ thi (gồm 170 bài).
- Nội dung thơ: mang đậm chất triết lí, giáo huấn, ngợi ca ý chí của kẻ sĩ, thú thanh nhàn. Đồng thời phê phán những thói đời đen bạc trong xã hội.
- Xuất xứ:
Trích tập Bạch Vân quốc ngữ thi tập ( khoảng 170 bài ).Được sáng tác khi t/g về ở ẩn nơi quê nhà.
“Nhàn” là bài thơ Nôm số 73, trong Bạch Vân quốc ngữ thi. Nhan đề bài thơ do người đời sau đặt
- Thể loại:
Thất ngôn bát cú Đường luật.
Xuất xứ bài Nhàn:
Nhàn
- Nguyễn Bỉnh Khiêm -
Một mai, một cuốc, một cần câu
Thơ thẩn dầu ai vui thú nào
Ta dại, ta tìm nơi vắng vẻ,
Người khôn, người đến chốn lao xao.
Thu ăn măng trúc, đông ăn giá,
Xuân tắm hồ sem, hạ tắm ao.
Rượu, đến cội cây, ta sẽ uống
Nhìn xem phú quý tựa chiêm bao
1. Thể loại Thất ngôn bát cú Đường luật được chia như thế nào?
Chia làm 4 phần :
- 2 câu đề
- 2 câu thực
- 2 câu luận
- 2 câu kết
2. bố cục bài thơ gồm mấy phần? Giới hạn? Nội dung của từng phần?
Bố cục gồm 2 phần chính:
Phần 1: (4 câu đầu) : vẻ đẹp của lối sống Nhàn
+ gồm 2 câu đề và 2 câu luận
Phần 2: ( 4 câu sau ) : vẻ đẹp về nhân cách và trí tuệ của Nguyễn Bỉnh Khiêm
+ gồm 2 câu thực và 2 câu kết
02
Đọc - hiểu văn bản
2.
1.
vẻ đẹp của lối sống Nhàn
Vẻ đẹp cuộc sống ( câu 1 và 2)
Vẻ đẹp trong sinh hoạt ( câu 5 và 6)
1. Vẻ đẹp cuộc sống:
Một mai, một cuốc, một cần câu,
- Liệt kê danh từ:
+ mai: đào đất
+ cuốc: xới giun đất
+ cần câu: bắt cá
=> Các dụng cụ lao động
- Điệp từ số một: tạo nên một tiết tấu nhịp nhàng cho thấy mọi thứ đều sẵn sàng, chu đáo.
- Nhịp thơ 2/2/3: Chắc khỏe, chậm rãi thể hiện tư thế ung dung, thanh thản.
=> một cuộc sống ẩn dật giữa thôn quê, biểu thị sự chọn lựa cách sống xa lánh thế tục, chờ thời.
Thơ thẩn dầu ai vui thú nào
- Từ láy thơ thẩn: cử chỉ, dáng điệu thư thái, nhàn nhã, không vội vàng, không lo lắng, bận tâm gì.
- Thái độ dầu ai vui thú nào: mặt người đời, không quan tâm, suy tính dao động.
=> Đối lập: vẻ ung dung, thanh thản, của con người “vô sự”, trong lòng không gợn chút suy tính, lo toan về danh lợi.

2. Vẻ đẹp trong sinh hoạt.
Thu ăn măng trúc, đông ăn giá,
Thức ăn:
+ Thu: măng trúc.
+ Đông: giá đỗ
→Thức ăn quê mùa, dân dã; mùa nào thức ấy.
Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao.
Cung cách sinh hoạt:
+ Xuân: tắm hồ sen.
+ Hạ: tắm ao.
→ Cách tắm của người dân quê, hòa mình với thiên nhiên.
Cách ngắt nhịp 4/3; lối liệt kê đan xen, sử dụng tiểu đối
→ lối sống đạm bạc mà thanh cao.
Cuộc sống thuần hậu như một lão nông tri điền, tự do, chan hòa với thiên nhiên.
=> Bức tranh tứ bình về cuộc sống đạm bạc mà thanh cao của bậc danh nho.

3. vẻ đẹp nhân cách:
Ta dại ta tìm nơi vắng vẻ
Người khôn người đến chốn lao xao 
- nghệ thuật đối ( ý, thanh, lời):
người

khôn

chốn lao xao
→ Đối lập giữa nhân cách và danh lợi như nước với lửa.
Nghệ thuật ẩn dụ:
+ Nơi vắng vẻ:
Không phải xa lánh cuộc đời mà tìm về với những nơi mình thích thú, nơi tĩnh lặng của thiên nhiên.
+ Chốn lao xao:
Tìm đến công quyền, chốn quan trường, nơi đô hội đầy vụ lợi, giành giật hãm hại nhau.
- Cách nói ngược nghĩa: “Ta dại” – “người khôn”

ta

dại

nơi vắng vẻ
><

→ Khẳng định phương châm, triết lí sống của tác giả( ý thức chủ động đúng đắn trước tình thế xã hội, thanh thản thoát khỏi vòng danh lợi mà chọn lối sống hòa hợp với tự nhiên, di dưỡng tinh thần cho riêng mình), lóe lên cái cười hóm hỉnh trong cách nói ngược.

=> Nhân cách cao đẹp, vượt lên trên vòng danh lợi.
4. Vẻ đẹp trí tuệ
Rượu, đến gốc cây, ta sẽ uống
Nhìn xem phú quý, tựa chiêm bao.

- Điển tích: Rượu đến cội cây, sẽ uống, phú quý tựa chiêm bao
- Nhìn xem: biểu hiện thế đứng từ bên ngoài, coi thường danh lợi
→ Khẳng định lối sống mà mình đã chủ động lựa chọn, đứng ngoài vòng cám dỗ của vinh hoa phú quý
⇒ Nguyễn Bỉnh Khiêm cảm thấy an nhiên, vui vẻ bởi thi sĩ được hoà hợp với tự nhiên, nương theo tự nhiên để di dưỡng tinh thần, đồng thời giữ được cột cách thanh cao, không bị cuốn vào vòng danh lợi tầm thường.
Giải thích nghĩa từ:
- Điển tích hay được gọi là điển cố (từ Hán Việt) nghĩa là những tích truyện xưa, thường là kể về các tấm gương hiếu thảo, anh hùng liệt sĩ, các tấm gương đạo đức, hoặc những truyện có tính triết lý nhân văn trong lịch sử (thường là của Trung Quốc)
03
Tổng kết
Nghệ thuật:
 Ngôn từ, hình ảnh mộc mạc, tự nhiên ý vị.
- Sử dụng nghệ thuật đối, phép điệp, phép lặp và dùng điển cố đạt hiệu quả cao.
- Giọng thơ nhẹ nhàng, hóm hỉnh.
Nội dung:
Vẻ đẹp nhân cách của tác giả: thái độ coi thường danh lợi, luôn giữ cốt cách thanh cao trong mọi cảnh ngộ đời sống
04
Luyện tập
Câu 1:  hai câu thơ đầu của bài thơ “Nhàn” cho ta hiểu hoàn cảnh sống và tâm trạng của tác giả như thế nào ?
- Tâm trạng ung dung tự tại trong những công việc lao động hàng ngày
- Cuộc sống nghèo, thanh nhã, đạm bạc cho thấy nhà thơ có nhu cầu sống khiêm tốn, bình dị.
 - Cuộc sống giản dị không lo toan vướng bận của một danh sĩ ẩn cư nơi ruộng vườn, ngày ngày vui thú với cảnh nông thôn.
Câu 2: hiểu như thế nào là nơi “vắng vẻ” và chốn “lao xao” trong bài thơ “Nhàn”?
Vắng vẻ: không phải xa lánh cuộc đời mà là được tìm nơi thoải mái, sống hòa nhập với thiên
nhiên, xa chốn quan trường để giữ nhân cách thanh cao
 - Chốn lao xao: ý nói chốn quan trường tuy quyền quý, cao sang xong phải đối chọi, bon chen.
⇒ Nghệ thuật đối lập khẳng định triết lý sống của tác giả, ông mượn cách nói đời thường để diễn đạt quan niệm sống của mình- xa lánh vinh hoa phú quý để sống an yên, tự tại.
Câu 3: quan điểm của tác giả về “dại” và “khôn” trong bài thơ “Nhàn” như thế nào?
Quan điểm sống của tác giả, có chút mỉa mai, ngạo nghễ.
+ Tác giả tự nhận mình “ngu” dại, đây là cái ngu dại của bậc đại trí (đại trí như ngu), thực chất là “khôn”.
+ Ông khiêm tốn, không khoe khoang đây là cái thức của người trí nhân.
Câu 4: 2 câu thơ 5,6 của bài thơ “Nhàn” cho thấy cuộc sống của Nguyễn Bỉnh Khiêm như thế nào?
Cuộc sống ẩn cư ở nông thôn tuy đạm bạc mà nhưng với Nguyễn Bỉnh Khiêm lại không hề kham khổ, đạm bạc:
“Thu ăn măng trúc, đông ăn giá
Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao”.
Cuộc sống sinh hoạt của ông giống như một người nông dân thực thụ, cũng tắm hồ, tắm ao. Hai câu thơ vẽ nên cảnh sinh hoạt bốn mùa của tác giả, mùa nào cũng thong dong, thảnh thơi. Qua đó ta thấy được một cách sống thanh cao, nhẹ nhàng, tránh xa những lo toan đời thường.
Sơ đồ tư duy
Cảm ơn cô và các bạn đã lắng nghe
Did you know?
Pandas don’t hibernate.
It is estimated that more than 50 million kangaroos live there. They are Australia’s national symbol and appear on postage stamps, coins, and airplanes.

There are more kangaroos than humans in Australia.
Koalas don’t have much energy and, when not feasting on leaves, they spend their time dozing in the branches. Believe it or not, they can sleep for up to 18 hours a day!
Koalas are even more lazy than cats.
When winter approaches, they head lower down their mountain homes to warmer temperatures, where they continue to chomp away on bamboo!
Very interesting facts!
This is where you section ends. Duplicate this set of slides as many times you need to go over all your sections.
75%
25%
100%
Some facts about my cats.
Traveled by plane. Twice!
Of my cats are adorable.
Are females.
Sometimes it only takes one image...
...to tell the story.
Meet the dream team!
Carlos V.
Mariel S.
Oscar M.
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit. Aenean commodo ligula eget dolor.
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit. Aenean commodo ligula eget dolor.
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit. Aenean commodo ligula eget dolor.
Showcase places
100% Editable
You can use maps to show your offices or markets. Or as charts, highlighting the countries and adding your data.
You can double click on the desired country and change fill color.
This is an editable world map.
And this is a timeline or process
Monday
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit.
Tuesday
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit.
Wednesday
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit.
Thursday
Friday
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit.
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit.
Presenting a website?
If you are presenting a website, an internet product or an app, you can place a screenshot of it here.
Presenting a website?
If you are presenting a website, an internet product or an app, you can place a screenshot of it here.
Presenting an app?
If you are presenting a website, an internet product or an app, you can place a screenshot of it here.
Presenting an app?
If you are presenting a website, an internet product or an app, you can place a screenshot of it here.
Credits.
Presentation Template: SlidesMania
Images: Unsplash
Fonts used in this presentation: Coming Soon and Chelsea Market
Editable Icons