LUYỆN TỪ VÀ CÂU
Khởi động
Trong kh? tho sau s? v?t n�o du?c nhõn húa?Vỡ sao?
Ngoài sông thím Vạc
Lặng lẽ mò tôm
Bên cạnh sao hôm
Long lanh đáy nước.

Trả lời: Sự vật được nhân hóa là: vạc
Nhân hóa
Ôn cách đặt và trả lời câu hỏi Ở đâu?
Nhân hóa: là cách gọi hoặc tả sự vật bằng những từ ngữ được dùng để gọi, tả người.
Ví dụ:
1- Ông trời mặc áo giáp đen ra trận.
Nhân hóa là gì?
2-Ngọn mùng tơi nhảy múa.
CÁC CÁCH NHÂN HÓA
Cách 1
Cách 2
Cách 3
Cách 1: Dùng từ gọi người để gọi vật
Ví dụ:
Chú gà trống




Bạn hổ con
Cách 2: Dùng từ ngữ miêu tả người để
Miêu tả vật
Ví dụ:
Các chú ếch con học bài rất chăm chỉ.
Cách 3: Xưng hô với sự vật thân mật như con người.
Ví dụ:
Chị Mưa ơi! Chị Mưa ơi!.
Sử dụng biện pháp nhân hóa gồm 3 bước:
Bước 1
Bước 2
Bước 3
Bước 1: Xác định sự vật (con vật, đồ vật, cây cối) được nhân hóa.
Ví dụ:
Các chú chim đang đậu trên cây hót véo von.
Bước 2: Sử dụng các hình thức nhân hóa (gọi, xưng hô, miêu tả) cho sự vật được lựa chọn để nhân hóa.
Ví dụ:
Ông mặt trời đang ban phát ánh nắng cho cây cối và con người.
Bước 3: Tiến hành thực hiện với nội dung của câu.
Ví dụ: Điền từ có sử dụng nhân hóa để hoàn chỉnh câu sau:
Mỗi loài chim đều có đặc điểm riêng: chim chích chòe biết………, chim công biết………, cu gáy biết………
hát
chơi nhạc cụ
múa
Bài 1: Đọc bài thơ sau:
Ông trời bật lửa
Chị mây vừa kéo đến
Trăng sao trốn cả rồi
Đất nóng lòng chờ đợi
Xuống đi nào, mưa ơi !
Mưa ! Mưa xuống thật rồi!
Đất hả hê uống nước
Ông sấm vỗ tay cười
Làm bé bừng tỉnh giấc.
Chớp bỗng lòe chói mắt
Soi sáng khắp ruộng vườn
Ơ! Ông trời bật lửa
Xem lúa vừa trổ bông.
ĐỖ XUÂN THANH
Gợi ý:
a) Các sự vật được gọi bằng gì?
b) Các sự vật được tả bằng những từ ngữ nào?
c) Trong câu “Xuống đi nào, mưa ơi!”, tác giả nói với mưa thân mật như thế nào ?
Bài 2:Trong bài thơ trên những sự vật nào được nhân hóa? Chúng được nhân hóa bằng những cách nào?
Ông trời bật lửa
Chị mây vừa kéo đến
Trăng sao trốn cả rồi
Đất nóng lòng chờ đợi
Xuống đi nào, mưa ơi!
Mưa! Mưa xuống thật rồi!
Đất hả hê uống nước
Ông sấm vỗ tay cười
Làm bé bừng tỉnh giấc.
Chớp bỗng lòe chói mắt
Soi sáng khắp ruộng vườn
Ơ! Ông trời bật lửa
Xem lúa vừa trổ bông.
Đỗ Xuân Thanh
- Gạch một gạch dưới những sự vật được nhân hóa trong bài thơ.
Trời
Mây
Trăng sao
Đất
Mưa
Sấm
ông
chị
ông
Dùng từ gọi người để gọi sự vật.
Các cách nhân hóa
Ông trời bật lửa
Chị mây vừa kéo đến
Trăng sao trốn cả rồi
Đất nóng lòng chờ đợi
Xuống đi nào, mưa ơi!
Mưa! Mưa xuống thật rồi!
Đất hả hê uống nước
Ông sấm vỗ tay cười
Làm bé bừng tỉnh giấc.
Chớp bỗng lòe chói mắt
Soi sáng khắp ruộng vườn
Ơ! Ông trời bật lửa
Xem lúa vừa trổ bông.
Đỗ Xuân Thanh
- Gạch hai gạch dưới những từ ngữ tả hoạt động của trời, mây, trăng sao, mưa, sấm.
Trời
Mây
Trăng sao
Đất
Mưa
Sấm
ông
chị
ông
bật lửa
kéo đến
trốn
xuống
vỗ tay cười
Ông trời bật lửa
Chị mây vừa kéo đến
Trăng sao trốn cả rồi
Đất nóng lòng chờ đợi
Xuống đi nào, mưa ơi!
Mưa! Mưa xuống thật rồi!
Đất hả hê uống nước
Ông sấm vỗ tay cười
Làm bé bừng tỉnh giấc.
Chớp bỗng lòe chói mắt
Soi sáng khắp ruộng vườn
Ơ! Ông trời bật lửa
Xem lúa vừa trổ bông.
Đỗ Xuân Thanh
- Tìm những từ ngữ tả trạng thái của đất.
Trời
Mây
Trăng sao
Đất
Mưa
Sấm
ông
chị
ông
bật lửa
kéo đến
trốn
xuống
vỗ tay cười
hả hê uống nước
nóng lòng chờ đợi
Dùng từ miêu tả người để miêu tả sự vật
Dùng từ gọi người để gọi sự vật.
Các cách nhân hóa
Ông trời bật lửa
Chị mây vừa kéo đến
Trăng sao trốn cả rồi
Đất nóng lòng chờ đợi
Xuống đi nào, mưa ơi!
Mưa! Mưa xuống thật rồi!
Đất hả hê uống nước
Ông sấm vỗ tay cười
Làm bé bừng tỉnh giấc.
Chớp bỗng lòe chói mắt
Soi sáng khắp ruộng vườn
Ơ! Ông trời bật lửa
Xem lúa vừa trổ bông.
Đỗ Xuân Thanh
- Trong câu “Xuống đi nào, mưa ơi!”, tác giả nói với mưa thân mật như thế nào?
Trời
Mây
Trăng sao
Đất
Mưa
Sấm
ông
chị
ông
bật lửa
kéo đến
trốn
xuống
vỗ tay cười
hả hê uống nước
thân mật như với một người bạn: Xuống đi nào, mưa ơi!
nóng lòng chờ đợi,
Nói với sự vật thân mật như nói với người.
Dùng từ miêu tả người để miêu tả sự vật
Dùng từ gọi người để gọi sự vật
Các cách nhân hóa
a) Trần Quốc Khái quê ở huyện Thường Tín, tỉnh Hà Tây.
Bài 3: Tìm bộ phận câu trả lời cho câu hỏi “Ở đâu ?”
b) Ông học được nghề thêu ở Trung Quốc trong một lần đi sứ.
c) Để tưởng nhớ công lao của Trần Quốc Khái, nhân dân lập đền thờ ở quê hương ông.
a) Trần Quốc Khái quê ở huyện Thường Tín, tỉnh Hà Tây.
Bài 3: Tìm bộ phận câu trả lời cho câu hỏi “Ở đâu ?”
b) Ông học được nghề thêu ở Trung Quốc trong một lần đi sứ.
c) Để tưởng nhớ công lao của Trần Quốc Khái, nhân dân lập đền thờ ở quê hương ông.
Bài 4: Đọc lại bài tập đọc Ở lại với chiến khu và trả lời câu hỏi:
a. Câu chuyện kể trong bài diễn ra khi nào và ở đâu ?
b. Trên chiến khu, các chiến sĩ liên lạc nhỏ tuổi sống ở đâu?
c. Vì lo cho các chiến sĩ nhỏ tuổi, trung đoàn trưởng khuyên họ về đâu ?
a. Câu chuyện kể trong bài diễn ra khi nào và ở đâu ?
Trả lời: C©u chuyÖn kÓ trong bµi diÔn ra vµo thêi k× kh¸ng chiÕn chèng thùc d©n Ph¸p, ë chiÕn khu. (Chiến khu Bình Trị Thiên)
b. Trên chiến khu, các chiến sĩ liên lạc nhỏ tuổi sống ở đâu?
Trả lời: Trªn chiÕn khu, c¸c chiÕn sÜ liªn l¹c nhá tuæi sèng ë trong l¸n.
c. Vì lo cho các chiến sĩ nhỏ tuổi, trung đoàn trưởng khuyên họ về đâu ?
Trả lời: Vì lo cho các chiến sĩ nhỏ tuổi, trung đoàn trưởng khuyên họ trở về sống với gia đình.
Bài 4: Đọc lại bài tập đọc Ở lại với chiến khu và trả lời câu hỏi:
Khu vực Bình Trị Thiên
Chiến khu Bình Trị Thiên khói lửa
5. Trong câu: “ Chị mây vừa kéo đến. Ông sấm vỗ tay cười” Các sự vật được gọi bằng gì?
5. Trong câu: “ Chị mây vừa kéo đến. Ông sấm vỗ tay cười” Các sự vật được gọi bằng gì?

A. Chị B. Ông C. Cả 2 đáp án A,B
0
1
2
3
4
5
TRÒ CHƠI: Ai đúng , ai nhanh?
Câu1: Tìm sự vật được nhân hóa trong câu sau:
Trăng nhìn qua cửa sổ xem chúng em học bài.
Trăng
Câu 2: Tìm bộ phận câu trả lời cho câu hỏi “ Ở đâu?”
trong câu sau:
- Các bạn nữ đá cầu ở ngoài sân.
Ở ngoài sân
Câu 3: Trong 2 câu sau câu nào có sử dụng biện pháp nhân hóa?
a) Hạt mưa mải miết trốn tìm.
b) Mưa to ngập đường làng em.
a
Câu 4: Bộ phận câu trả lời cho câu hỏi “Ở đâu?” thường chỉ gì ?
a. chỉ thời gian
b. chỉ địa điểm, nơi chốn
b
Câu 5: Từ nào cho biết vịt được nhân hóa trong câu sau:
“ Chị vịt cùng đàn con đang bơi dưới ao.”
A. Chị
B. Đàn con
C. đang bơi
A
củng cố
* Các bưuớc :
*Tìm sự vật đưuợc nhân hoá.
*Xác dịnh cấu trúc câu hỏi?
* Đặt câu hỏi.
Giờ học kết thúc
CHÚC CÁC EM