Những hình ảnh sau gợi cho ta liên tưởng đến nguyên tố nào?
NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
b�i 27
(Tiết 1)
A. NHÔM:
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
TÍNH CHẤT VẬT LÝ VÀ ỨNG DỤNG (Phần này các em tự học theo hướng dẫn sau)
HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
- Nhôm có tính chất vật lý cơ bản là gì?
- Từ tính chất vật lý của nhôm ta biết được vì sao nhôm có ứng dụng như vậy?
A.NHÔM
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
I.TÍNH CHẤT VẬT LÍ:
-Nhôm là kim loại màu trắng bạc.
- Có nhiệt độ nóng chảy bằng 6600C, dễ kéo sợi dễ dát mỏng.
- Nhôm là kim loại nhẹ (D= 2,7g/cm3), dẫn điện và dẫn nhiệt tốt.
BÀI 27 : NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
A.NHÔM
II. ỨNG DỤNG
Vì sao nhôm lại có những ứng dụng như vậy?
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
A.NHÔM
Quan sát bảng tuần hoàn , hãy:
+Xác định vị trí của nhôm?
+Viết cấu hình electron nguyên tử?
+Nhận xét về số e lớp ngoài cùng?
A.NHÔM
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
III.VỊ TRÍ , CẤU HÌNH ELECTRON NGUYÊN TỬ
- Vị trí:
+ Ô thứ 13
+ Nhóm IIIA
+ Chu kì 3
- Cấu hình electron nguyên tử: [Ne] 3s23p1
+ Số oxi hóa: +3
A.NHÔM
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
IV.TÍNH CHẤT HÓA HỌC
Sắp xếp các kim loại sau theo chiều GIẢM dần của tính khử: Mg, Al, Na?
Tính khử GIẢM dần: Na, Mg, Al
A. NHÔM:
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
IV. TÍNH CHẤT HÓA HỌC:
1. Tác dụng với phi kim.
2. Tác dụng với axit.
3. Tác dụng với oxit kim loại.
4. Tác dụng với nước.
5. Tác dụng với dung dịch kiềm.
Hãy dự đoán tính chất hóa học của Al dựa vào cấu hình electron.
A. NHÔM:
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
IV. TÍNH CHẤT HÓA HỌC:
1. Tác dụng với phi kim:
Thí nghiệm:
Al + Cl2 
Al + O2 
Quan sát TN, nêu hiện tượng, giải thích, viết PTHH
Al + Cl2
Al + O2
A. NHÔM:
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
IV. TÍNH CHẤT HÓA HỌC:
1. Tác dụng với phi kim:
a. Tác dụng với halogen:
b. Tác dụng với oxi:
A. NHÔM:
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
IV. TÍNH CHẤT HÓA HỌC:
Viết PTHH của các p.ư xảy ra khi cho Al tác dụng với: HCl, H2SO4(loãng).
2. Tác dụng với axit:
a. Với axit HCl, H2SO4 loãng:
2Al + 6HCl  2AlCl3 + 3H2
2Al + 3H2SO4 (loãng)  Al2(SO4)3 + 3H2 
Bản cất của 2 phản ứng trên được thể hiện qua phương trình ion thu gọn nào?
A. NHÔM:
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
IV. TÍNH CHẤT HÓA HỌC:
2. Tác dụng với axit:
2Al + 6H2SO4 (đặc, nóng)  Al2(SO4)3 + 3SO2  + 6H2O
(spk có thể là S, H2S)
Al + 6HNO3 (đặc, nóng)  Al(NO3)3 + 3NO2  + 3H2O
Al + 4HNO3 (loãng)  Al(NO3)3 + NO  + 2H2O
(hoặc: N2O; N2; NH4NO3)
b. Với axit HNO3, H2SO4 đặc, nóng:
Viết PTHH của p.ư khi cho Al tác dụng với: H2SO4(đặc, nóng), HNO3 (đặc, nóng), HNO3(loãng).
Có thể dùng thùng bằng nhôm để đựng axit HNO3đặc, nguội hoặc H2SO4đặc, nguội. Vì sao?
Lưu ý:
Al bị thụ động hóa trong HNO3 đặc,nguội hoặc H2SO4đặc,nguội.
Tác dụng với axit
Chú ý: Al bị thụ động trong dung dịch HNO3 đặc nguội, H2SO4 đặc nguội
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
Có thể dùng bình nhôm để chứa:
A. Dung dịch H2SO4 loãng
B. Dung dịch H2SO4 đặc nguội
C. Dung dịch HNO3 loãng
D. Khí Clo

Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
A.NHÔM

3.Tác dụng với oxit kim loại
IV.TÍNH CHẤT HÓA HỌC
NHIỆM VỤ HS
- Theo dõi thí nghiệm.
- Nêu hiện tượng xảy ra trong thí nghiệm và giải thích bằng phương trình hóa học.
- Kết luận về TCHH của Al.
Thí nghiệm:
Al phản ứng với Fe2O3
Phản ứng
nhiệt nhôm
Ở nhiệt độ cao, Al khử được nhiều oxit kim loại như Fe2O3, Cr2O3, …
A.NHÔM
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
IV.TÍNH CHẤT HÓA HỌC
3.Tác dụng với oxit kim loại:
phản ứng nhiệt nhôm.
A.NHÔM
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
IV.TÍNH CHẤT HÓA HỌC
4.Tác dụng với nước
Nếu phá bỏ lớp oxit trên bề mặt nhôm (hoặc tạo thành hỗn hống Al - Hg), thì Al sẽ tác dụng được với nước.
Vì sao những đồ dùng bằng nhôm không bị phá hủy trong nước và ngay cả khi đun nóng?
Nhôm bền trong không khí ở nhiệt độ thường và không tan trong nước là do có lớp màng oxit rất mỏng, mịn và bền bảo vệ, không cho nước và khí thấm qua.
A.NHÔM
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
IV.TÍNH CHẤT HÓA HỌC
5.Tác dụng với dung dịch kiềm
Quan sát thí nghiệm , nêu hiện tượng , viết phương trình hóa học ?
Nhôm tan trong dung dịch kiềm
luân phiên,
tiếp diễn
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
A. NHÔM
- Trước hết, lớp bảo vệ Al2O3 bị hoà tan trong dung dịch kiềm:
Al2O3 + 2NaOH → 2NaAlO2 + H2O (1)
- Al khử nước:
2Al + 6H2O → 2Al(OH)3 + 3H2 (2)
- Lớp bảo vệ Al(OH)3 bị hoà tan trong dung dịch kiềm
Al(OH)3 + NaOH → NaAlO2 + 2H2O (3)
Các phản ứng (2); (3) xảy ra xen kẽ nhau cho đến khi nhôm bị hoà tan hết.
2Al + 2NaOH + 2H2O  2NaAlO2 + 3H2
IV.TÍNH CHẤT HÓA HỌC
5.Tác dụng với dung dịch kiềm
A. NHÔM:
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
V. TRẠNG THÁI TỰ NHIÊN:
2. Trạng thái tự nhiên: (Phần này các em tự học theo hướng dẫn )
Trong tự nhiên nhôm tồn tại ở trạng thái nào?
Quặng boxit
Mica
-Đất sét: (Al2O3.SiO2.2H2O),
-Mica (K2O.Al2O3.6SiO2),
-Boxit (Al2O3.2H2O),
-Criolit (3NaF.AlF3).
A. NHÔM:
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM(T2)
VI. SẢN XUẤT NHÔM (Phần này các em tự học theo hướng dẫn )
HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
- Nhôm có thể sản xuất bằng phương pháp nào?
- Nguyên liệu để sản xuất nhôm là gì?
- Biện pháp kỹ thuật khi sản xuất nhôm?
- Viết PTHH của phản ứng xảy ra.
A. NHÔM:
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
VI. SẢN XUẤT:
1. Nguyên liệu: Quặng boxit (Al2O3.2H2O)
2. Điện phân nhôm oxit nóng chảy:
-Hạ nhiệt độ nóng chảy Al2O3 (2050oC xuống 900oC).
-Quá trình điện phân
+ Ở catot: Al3+ + 3e  Al
+ Ở anot: 2O2-  O2 + 4e
Cấu tạo thùng điện phân
Bài 27: NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM
Khi khai thác và sử dụng quặng boxit để sản xuất nhôm, trong quá trình này có gây ảnh hưởng gì đến môi trường xung quanh không?
Nguy cơ làm thay đổi môi trường sinh thái, tàn phá môi trường mạnh nhất, đặc biệt là thảm động thực vật và gây xói mòn.
Hồ chứa bùn đỏ từ việc khai thác quặng bôxit của nhà máy sản xuất nhôm Ajkai Timfolgyar bị vỡ, gần cả triệu m3 bùn độc tràn xuống khu vực bên dưới, gây ra thảm hoạ môi trường nghiêm trọng, khiến 7 người thiệt mạng và khoảng 150 người bị thương.
Nhà máy sản xuất nhôm Đồng Nai, Hải Phòng, Lâm Đồng,...
Phát biểu nào sau đây không đúng?
1
B
Nhôm không tan trong dung dịch nào sau đây?
2
Nhôm bền trong môi trường không khí và nước là do
3
B. HỢP CHẤT QUAN TRỌNG CỦA NHÔM
I. NHÔM OXIT: Al2O3
I. NHÔM OXIT: Al2O3
Dạng oxit Al2O3 khan có cấu tạo tinh thể là đá quí
B. HỢP CHẤT QUAN TRỌNG CỦA NHÔM
II. NHÔM HIĐROXIT: Al(OH)3
II. NHÔM HIĐROXIT: Al(OH)3
Al(OH)3 là hiđroxit lưỡng tính:

B. HỢP CHẤT QUAN TRỌNG CỦA NHÔM
III. NHÔM SUNFAT
Thường dùng: Phèn chua
K2SO4.Al2(SO4)3.24H2O
Hay KAl(SO4)2.12H2O
Ứng dụng
Làm trong nước đục.
Thuộc da, CN giấy.
Nhuộm vải…
B. HỢP CHẤT QUAN TRỌNG CỦA NHÔM
IV. CÁCH NHẬN BIẾT ION Al3+
Cho từ từ đến dư dung dịch NaOH vào dung dịch thí nghiệm.
Nếu thấy kết tủa keo, sau đó kết tủa tan → Có mặt Al3+.
Al3+ + 3OH- → Al(OH)3
Al(OH)3 + OH-dư → AlO2- + 2H2O
Bài 1:
Cho một lượng hỗn hợp Mg – Al tác dụng với dung dịch HCl dư thu được 8,96 lít H2. Mặt khác, cho lượng hỗn hợp như trên tác dụng với dung dịch NaOH dư thì thu được 6,72 lít H2. Các thể tích khí đều đo ở đktc. Các phản ứng xảy ra hoàn toàn.
Tính khối lượng của mỗi kim loại có trong lượng hỗn hợp đã dùng.
ĐỊNH HƯỚNG BÀI 4
Tính khối lượng Al; Mg
+
+ HCl
AlCl3
MgCl2
H2
0,4 mol
Mg
Al
+
NaOH
NaAlO2
Mg
H2
0,3 mol
Mg
Al
Gọi x, y lần lượt là số mol của Mg, Al trong hỗn hợp.
* Thí nghiệm 1:
Mg + 2HCl  MgCl2 + H2 (1)
x (mol) x (mol)
2Al + 6HCl  2AlCl3 + 3H2 (2)
y (mol) 3y/2 (mol)
* Thí nghiệm 2:
2Al+2NaOH +2H2O  2NaAlO2 + 3H2 (3)
y (mol) 3y/2 (mol)
Ta có:
Theo bài ra ta có hệ phương trình:
CỦNG CỐ
Trong các chất sau , chất nào có thể tác dụng được với Al , viết các PTHH xảy ra ? S, I2; HCl ; HNO3 đặc nóng ; HNO3 loãng ; H2SO4 đặc , nguội ; Cu(NO3)2 .
CỦNG CỐ
Cho 9,4 gam hỗn hợp Al và Ca tác dụng với HNO3 đặc nguội , dư thu được 4,48 lít khí màu nâu đỏ . Cũng cho hỗn hợp trên tác dụng với HCl dư thu được bao nhiêu lít khí H2 . Các khí thu được đều ở điều kiện tiêu chuẩn , các phản ững xảy ra hoàn toàn .