CHỦ ĐỀ: CA DAO, DÂN CA

TIẾT 10:
NHỮNG CÂU HÁT THAN THÂN
NHỮNG CÂU HÁT CHÂM BIẾM

I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Những câu hát than thân: tiếng hát than thở về những cuộc đời ,cảnh ngộ khổ cực đắng cay.
2. Ca dao châm biếm: phản ánh những hiện tượng bất bình thường trong cuộc sống, có ý nghĩa châm biếm.
II. ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN
Những câu hát than thân
Bài 2
Thương thay thân phận con tằm,
Kiếm ăn được mấy phải nằm nhả tơ.
Thương thay lũ kiến li ti,
Kiếm ăn được mấy phải đi tìm mồi.
Thương thay hạc lánh đường mây,
Chim bay mỏi cánh biết ngày nào thôi.
Thương thay con cuốc giữa trời,
Dầu kêu ra máu có người nào nghe.
Bài 2
II. ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN
Những câu hát than thân
BÀI 2
-Điệp từ: thương thay-> nhấn mạnh nỗi xót xa, thương cảm
-Nỗi thương thân của người lao động qua các hình ảnh ẩn dụ:
+ Con tằm: suốt đời bị bòn rút sức lực cho kẻ khác
+ Con kiến: vất vả, xuôi ngược mà vẫn nghèo khó.
+ Con hạc: cuộc đời phiêu bạt lân đận với những cố gắng vô vọng.
+ Con cuốc: thân phận thấp cổ bé họng,nỗi đau oan trái
→ Nỗi khổ nhiều bề của thân phận những người lao động trong xã hội cũ
Nghệ thuật:
+ Ẩn dụ
+ Điệp từ
II. ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN
2. Những câu hát châm biếm
Bài 1
Cái cò lặn lội bờ ao
Hỡi cô yếm đào lấy chú tôi chăng?
Chú tôi hay tửu hay tăm,
Hay nước chè đặc, hay nằm ngủ trưa.
Ngày thì ước những ngày mưa,
Đêm thì ước những đêm thừa trống canh.
Hay
Chú tôi
Tửu
Tăm
Nước chè đặc -> nghiện chè
Nằm ngủ trưa
Ước
Những ngày mưa -> khỏi đi làm
Đêm thừa trống canh -> ngủ nhiều
Chế giễu, phê phán những người đàn ông lười biếng, nghiện ngập, thích ăn chơi hưởng thụ.
Cô yếm đào: người con gái xinh đẹp
Giới thiệu chân dung chú tôi:
Nghiện rượu
Nghệ thuật:
+ Phép liệt kê
+ Điệp từ
+ Tương phản
+ Cách nói ngược
III. Tổng kết