2
Bài 12:
PHÂN
BÓN
HÓA
HỌC
Phân bón hóa học là những hóa chất có chứa các nguyên tố dinh dưỡng, được bón cho cây nhằm nâng cao năng suất mùa màng.
Có 3 loại phân bón hóa học thường dung:
+ Phân đạm.
+ Phân lân.
+ Phân kali.
NỘI DUNG TÌM HIỂU
I
II
III
PHÂN ĐẠM.
PHÂN LÂN.
PHÂN KALI.
IV PHÂN HỖN HỢP VÀ PHÂN PHỨC HỢP.
V PHÂN VI LƯỢNG.
Phân đạm cung cấp nito hóa hợp cho cây dưới dạng ion nitrat NO3- và ion amoni NH4+
Tác dụng kíc thích các quá trình sinh trưởng
Làm tăng tỉ lệ của protein thực vật
 Phân đạm giúp cây phát triển nhanh, cho nhiều hạt, củ, quả.
Đó là các muối NH₄Cl,  (NH₄)₂SO₄, NH₄NO₃...Các muối này được điều chế khi cho ammoniac tác dụng với axit tương ứng.
Thí dụ:
2NH3 + H2SO4  (NH4)2SO4
Amoni nitrat
NH₄NO₃
Amoni sunfat
(NH₄)₂SO₄
Amoni clorua
NH₄Cl


Đó là các muối nitrat: NaNO3, Ca(NO₃)₂ ,…Các muối này được điều chế bằng phản ứng giữa axit nitric và muối cacbonat.
Thí dụ: CaCO3  + 2 HNO3 → H2O + CO2  + Ca(NO3)2.
Ca(NO₃)₂
NaNO3
URÊ
Ure (NH2)2CO  ( chứa khoảng 46%N) là loại phân đạm tốt nhất, được điều chế bằng cách cho ammoniac tác dụng với CO2 ở nhiệt độ 180 – 200 độ C, dưới áp suất khoảng 200 atm:
2NH3 + CO2  (NH2)2CO + H2O
-  Trong đất, dưới tác dụng của vi sinh vật urê bị phân hủy cho thoát ra amoniac hoặc chuyển thành muối cacbonnat khi tác dụng với nước:
(NH2)2CO+2H2O (NH4)2CO3
PHÂN LÂN
Phân lân cung cấp photpho cho cây dưới dạng ion photphat. Loại phân bón này cần cho cây ở thời kì sinh trưởng, thúc đẩy các quá trình sinh hóa, trao đổi chất và trao đổi năng lượng của cây.
Những loại phân thường dung là supephotphat, phân lân nung chảy.
SUPEPHOTPHAT
Supephptphat đơn: chứa 14 -> 20% P2O5, được sản xuất bằng cách cho bột quặng photphorit hoặc apatit tác dụng với axit sunfuric đặc:
Ca3(PO4)2 + 2H2SO42CaSO4 + Ca(H2PO4)2
b) Supephotphat kép: chứa hàm lượng P2O5 cao hơn. Quá trình sản xuất Supephotphat kép ra hai giai đoạn:
Ca3(PO4)2 + 3H2SO4  → 3CaSO4 + 2H3PO4
Ca3(PO4)2 + 4H2SO4 đặc → 3Ca(H2PO4)2






PHÂN LÂN NUNG CHẢY
Phân lân nung chảy được sản xuất bằng cách nung chảy lỏng quặng Apatit (hoặc quặng phosphorit) và một số phụ gia sau đó làm lạnh nhanh bằng nước.

Phân lân nung chảy có nhiều thành phần dinh dưỡng có ích cho cây trồng: P2O5: 13-21%; MgO:10-20%; Cao:20-35%; SiO2:20-30%...
PHÂN KALI
Vai trò của phân Kali đối với cây trồng:
Hỗ trợ quá trình chuyển hóa năng lượng, đồng hóa các chất dinh dưỡng để tạo năng suất và chất lượng nông sản
Tham gia vào quá trình quang hợp, tổng hợp đường, tinh bột và protein làm năng suất cây cao hơn
Tăng khả năng hút nước và dinh dưỡng của rễ cây
Tăng cường khả năng kháng nấm và bệnh

Thiếu Kali:
Làm dư thừa đạm: làm cây trồng dễ mắc các nấm gây hại, gây ngộ độc cho cây
Đối với cây lấy hạt làm tăng tỉ lệ hạt lép, cây ăn quả cho trái nhỏ, quả dễ bị nứt, vỏ dà
Giảm tỷ lệ nảy mầm và sức sống của hạt giống
Cây bị thối rễ, phát triển còi cọc, thân yếu, dễ bị đổ ngã

Thừa Kali:
Dư thừa Kali gây ra tình trạng đối kháng ion, làm cây không hút được đầy đủ chất dinh dưỡng khác như Magie, Nitrat…
Dư thừa ở mức cao làm tăng áp suất thẩm thấu của môi trường đất, ngăn cản sự hút nước và chất dinh dưỡng
Làm cây xanh teo rễ
11
PHÂN HỖN HỢP
Chứa nitơ, photpho, kali được gọi chung là phân NPK.
Loại phân bón này là sản phẩm trộn lẫn các loại phân đơn theo tỉ lệ N:P:K khác nhau, tùy theo loại đất và cây trồng
Ví dụ: NPK 16-16-8 + 13S+ TE có nghĩa là loại phân này chứa 16%N, 16% P₂O₅, 8% K₂O, và 13% S cùng nguyên tố vi lượng TE.
12
PHÂN PHỨC HỢP
Là hỗn hợp các chất được tạo ra đồng thời bằng tương tác hóa học của các chất
Ví dụ: amophot là hỗn hợp muối NH₄H₂PO₄ và (NH₄)₂HPO₄ thu được khi Amoniac tác dụng với axit photphoric
14
PHÂN VI LƯỢNG
Phân vi lượng cung cấp cho cây các nguyên tố như bo, kẽm, mangan, đồng, molipden… ở dạng hợp chất.
Chú ý: Loại phân bón này được đưa vào đất cùng phân bón vô cơ hoặc hữu cơ và chỉ hiệu quả cho từng loại cây, từng loại đất. Dùng quá lượng sẽ gây hại cho cây
3 cách thường dùng để bón phân vi lượng
THANK
YOU
ANY QUESTIONS?