*BÀI GIẢNG SINH HỌC 9
*Trường THCS Cộng Hòa *GV : Nguyễn Thị Trang
*KIỂM TRA BÀI CŨ
** Trình bày diễn biến của quá trình giảm phân I, II?
*) Giảm phân I:
**) Giảm phân I: *-Kì đầu: C¸c NST kÐp xo¾n vµ co ng¾n; C¸c NST kÐp trong cÆp t­ư¬ng ®ång tiÕp hîp vµ cã thÓ b¾t chÐo, sau ®ã t¸ch rêi nhau. *-Kì giữa: C¸c cÆp NST kÐp t­ư¬ng ®ång tËp trung thµnh 2 hµng ë mÆt ph¼ng xÝch ®¹o cña thoi ph©n bµo *-Kì sau: C¸c cÆp NST kÐp tư­¬ng ®ång ph©n ly ®éc lËp víi nhau vÒ 2 cùc tÕ bµo *-Kì cuối:C¸c NST kÐp n»m gän trong 2 nh©n míi ®­ưîc t¹o thµnh víi sè lư­îng n NST kÐp *
*) Giảm phân II:
**) Giảm phân II: *-Kì đầu: NST co lại cho thấy rõ số lượng NST kép (đơn bội). *-Kì giữa: NST kép xếp thành 1 hàng ở mặt phẳng xích đạo của thoi phân bào *-Kì sau: Từng NST kép tách ra thành 2 NST đơn phân ly về 2 cực của tế bào *-Kì cuối: NST đơn nằm gọn trong 4 nhân, mỗi nhân có n NST đơn.
* Giảm phân
*Nguyên phân
* So sánh nguyên phân và giảm phân
*- Đều có sự nhân đôi của NST
*- Đều trải qua các kì phân bào tương tự
*- Đều có sự biến đổi hình thái NST qua các kì đó.
*- Ở kì giữa, NST đều tập trung trên mặt phẳng xích đạo của thoi phân bào
*- Xảy ra ở tế bào sinh dưỡng
*- Xảy ra ở tế bào sinh dục
*- Gồm 1 lần phân bào.
*-Gồm 2 lần phân bào liên tiếp
*- Tạo ra 2 tế bào con có bộ NST như tế bào mẹ.
*- Tạo ra 4 tế bào con có bộ NST giảm 1 nửa tế bào mẹ.
*sinh dưỡng
*sinh dục
*1 lần
*2 lần
*2 tế bào con
*4 tế bào con
*như tế bào mẹ
*giảm 1 nửa tế bào mẹ
* Giao tử đực, giao tử cái còn gọi là gì ?
*Giao tö ®ùc *( tinh trïng)
*Giao tö c¸i *( Trøng)
*Đầu
*Đuôi
*Thân
*
*BÀI 11 : PHÁT SINH GIAO TỬ VÀ THỤ TINH
*I - Sù ph¸t sinh giao tö ë ®éng vËt
*2n
*2n
*2n
*n
*n
*Tinh trïng
*Tinh bµo bËc 2
*Tinh nguyªn bµo
*_Nguyªn ph©n_
*_Gi¶m ph©n 1_
*_Gi¶m ph©n 2_
*S¬ ®å ph¸t sinh giao tö ®ùc.
*2n
*n
*n
*n
*n
*Tinh bµo bËc 1 (tb ph¸t sinh giao tö)
*n
*n
*n
*n
*TÕ bµo (tinh tö)
*BÀI 11 : PHÁT SINH GIAO TỬ VÀ THỤ TINH
*_S¬ ®å ph¸t sinh giao tö c¸i._
*n
*n
*n
*n
*n
*2n
*2n
*2n
*No·n nguyªn bµo
*No·n bµo bËc 1 (tb ph¸t sinh giao tö)
*No·n bµo bËc 2
*ThÓ cùc thø 1
*2n
*n
*ThÓ cùc thø 2
*TÕ bµo mÇm
*Trøng
*2n
*2n
*2n
*2n
*n
*n
*n
*n
*n
*No·n nguyªn bµo
*No·n bµo bËc 1
*Trøng
*ThÓ cùc *thø hai
*Nguyªn ph©n
*Gi¶m ph©n 1
*Gi¶m ph©n 2
*n
*2n
*2n
*2n
*Tinh bµo * bËc 1
*Tinh bµo bËc 2
*n
*n
*n
*n
*n
*n
*2n
*Tinh trïng
*Thể cực thứ nhất
*Tế bào mầm
*Tế bào mầm
*Tinh nguyªn bµo
*No·n bµo bËc 2
*Sự phát sinh giao tử cái
*Sự phát sinh giao tử đực
*Bµi tËp:1. Nªu nh÷ng ®iÓm gièng vµ kh¸c nhau c¬ b¶n cña hai qu¸ tr×nh ph¸t sinh giao tö ®ùc vµ giao tö c¸i?
_1.Gièng nhau:_
*_1.Gièng nhau:_ *- C¸c tÕ bµo mÇm ®Òu thùc hiÖn nguyªn ph©n liªn tiÕp nhiÒu lÇn t¹o ra no·n nguyªn bµo vµ tinh nguyªn bµo *- No·n bµo bËc 1 vµ tinh bµo bËc 1 ®Òu thùc hiÖn gi¶m ph©n ®Ó t¹o giao tö_._ *Đều phát sinh từ các tế bào mầm sinh dục. * Đều lần lượt trải qua 2 quá trình: NP của các tế bào mầm và GP tạo ra giao tử. * Đều xảy ra trong tuyến sinh dục của cơ quan sinh dục.
*PhiÕu häc tËp.
*_- Kh¸c nhau:_
*§Æc ®iÓm
*Ph¸t sinh giao tö ®ùc
*Ph¸t sinh giao tö c¸i
*Gi¶m ph©n 1
*Gi¶m ph©n 2
*KÕt qu¶
*- Noãn bào bậc 1 qua G'P I cho thể cực thứ nhất có kích thước nhỏ và noãn bào bậc 2 kích thước lớn
*- Tinh bào bậc 1 qua giảm phân I cho 2 tinh bào bậc 2.
*- Noãn bào bậc 2 qua G'P II cho thể cực thứ 2 (kích thước nhỏ) và 1 tế bào trứng (kích thước lớn)
*- Mỗi tinh bào bậc 2 qua G'P II cho 2 tinh tử - phát sinh thành tinh trùng.
*- Từ 1 noãn bào bậc 1 qua G'P cho 3 thể cực và 1 tế bào trứng, chỉ có trứng trực tiếp tham gia thụ tinh
*- Từ 1 tinh bào bậc 1 qua giảm phân cho 4 tinh trùng, đều tham gia thụ tinh
*- Các tinh trùng đều chứa bộ NST đơn bội (nNST) nhưng lại khác nhau về nguồn gốc NST.
*II -Thô tinh
*BÀI 11 : PHÁT SINH GIAO TỬ VÀ THỤ TINH
* Trứng
* Tinh trùng
*Thụ tinh
*Hợp tử
*(n)
*(n)
*(2n)
*(n )
*(n )
*+
*12
* 1
* 1
*Vậy thụ tinh là gì?
*II -Thô tinh
*- Thô tinh lµ sù tæ hîp ngÉu nhiªn gi÷a mét giao tö ®ùc víi mét giao tö c¸i t¹o thµnh hîp tö.
*- B¶n chÊt lµ sù kÕt hîp cña 2 bé nh©n ®¬n béi (n NST) t¹o ra bé nh©n l­ìng béi (2n NST) ë hîp tö.
* Trứng
* Tinh trùng
*Thụ tinh
*Hợp tử
*(n)
*(n)
*(2n)
*(n )
*(n )
*+
*12
* 1
* 1
*II -Thô tinh: * Thô tinh lµ sù tæ hîp ngÉu nhiªn gi÷a mét giao tö ®ùc víi mét giao tö c¸i t¹o thµnh hîp tö. * B¶n chÊt lµ sù kÕt hîp cña 2 bé nh©n ®¬n béi (n NST) t¹o ra bé nh©n l­ưìng béi (2n NST) ë hîp tö.
*_T¹i sao sù kÕt hîp ngÉu nhiªn gi÷a c¸c giao tö ®ùc vµ giao tö c¸i l¹i t¹o ®­îc c¸c hîp tö chøa c¸c tæ hîp NST kh¸c nhau vÒ nguån gèc?_
*Vì trong quá trình phát sinh giao tử các NST trong cặp NST tương đồng phân li độc lập với nhau tạo nên các giao tử khác nhau về nguồn gốc NST và trong quá trình thụ tinh sự kết hợp ngẫu nhiên của các loại giao tử này tạo nên các hợp tử chứa các tổ hợp NST khác nhau về nguồn gốc.
*III. _ý _nghÜa cña gi¶m ph©n vµ thô tinh:
*_* VÒ mÆt di truyÒn:_ * Sù phèi hîp c¸c qu¸ tr×nh nguyªn ph©n, gi¶m ph©n vµ thô tinh ®¶m b¶o duy tr× æn ®Þnh bé NST ®Æc tr­ng cña nh÷ng loµi sinh s¶n h÷u tÝnh qua c¸c thÕ hÖ c¬ thÓ * _* VÒ mÆt biÕn dÞ:_ * T¹o ra nguån biÕn dÞ tæ hîp phong phó phôc vô cho c«ng t¸c chän gièng vµ tiÕn hãa
*Gi¶m ph©n vµ thô tinh cã ý nghÜa g× ®èi víi di truyÒn, tiÕn ho¸ vµ chän gièng?
*Hợp tử (2n)
*_ Cơ thể cái_
*Cơ thể trưởng thành (2n)
*Noãn (2n)
*Cơ thể trưởng thành (2n)
*Nguyên phân
*Hợp tử (2n)
*Tinh trùng (2n)
*Giảm phân, phát sinh giao tử
*Thụ tinh
*Hợp tử (2n)
*_ Cơ thể đực_
*Nguyên phân
*Cơ thể trưởng thành (2n)
*Sơ đồ hệ thống hóa kiến thức
*-.

Nhờ có GP tạo ra giao tử có bộ NST đơn bội(n) và qua thụ tinh bộ NST lưỡng bội(2n) được phục hồi. Sự phối hợp các quá trình NP,GP,thụ tinh đã duy trì ổn định bộ NST đặc trưng của các loài sinh sản hữu tính qua các thế hệ cơ thể.
*Nhờ có GP tạo ra giao tử có bộ NST đơn bội(n) và qua thụ tinh bộ NST lưỡng bội(2n) được phục hồi. Sự phối hợp các quá trình NP,GP,thụ tinh đã duy trì ổn định bộ NST đặc trưng của các loài sinh sản hữu tính qua các thế hệ cơ thể. *GP tạo ra nhiều giao tử khác nhau về nguồn gốc NST, sự kết hợp ngẫu nhiên các loại giao tử qua thụ tinh tạo ra các hợp tử có bộ NST khác nhau làm xuất hiện nhiều biến dị tổ hợp phong phú là nguồn nguyên liệu cho tiến hóa và chọn giống
https://www.youtube.com/watch?v=KtLNQp_0obA
*https://www.youtube.com/watch?v=KtLNQp_0obA
*Trò chơi ô chữ
*1
*2
*3
*4
*5
*6
*G I Ả M P H Â N
*Quá trình nào đã tạo ra các giao tử ?
*CHÌA KHOÁ
*P
*N
*Sự kết hợp giữa giao tử đực và giao tử cái gọi là gì ?
*T H Ụ T I N H
*T
*I
*Đây là bộ nhân của hợp tử
*L Ư Ỡ N G B Ộ I
*I
*Quá trình này giúp tạo ra nhiều tinh nguyên bào và noãn nguyên bào
*N G U Y Ê N P H Â N
*H
*Giao tử đực có khả năng này
*D I C H U Y Ể N
*Ê
* Bộ NST của giao tử là gì ?
*Đ Ơ N B ộ I
*D
*Ơ
*B
*Em hãy chọn một câu bất kì
*Ô
*B
*I
*Ế
*N
*D
*Ị
*T
*Ổ
*H
*Ợ
*P
Hướng dẫn về nhà
*- Häc bµi, tr¶ lêi c©u hái SGK *- §äc tr­íc bµi 12 *- §äc phÇn “Em cã biÕt” *H­íng dÉn bµi tËp 5 SGK: *+ C¸c tæ hîp NST trong c¸c giao tö : AB, Ab, aB, ab *+ Trong c¸c h¬p tö: AABB, AABb, AaBB, AAbb, AaBb, Aabb, aaBB, aaBb, aabb
KÕt luËn:
*Qua gi¶m ph©n, ë ®éng vËt, mçi tinh bµo bËc 1 cho ra 4 tinh trïng, cßn mçi no·n bµo bËc 1 chØ cho ra 1 trøng. * Thô tinh lµ sù tæ hîp ngÉu nhiªn gi÷a mét giao tö ®ùc víi mét giao tö c¸i, vÒ b¶n chÊt lµ sù kÕt hîp cña 2 bé nh©n ®¬n béi (n NST) t¹o ra bé nh©n l­ìng béi (2n NST) ë hîp tö. * Sù phèi hîp c¸c qu¸ tr×nh nguyªn ph©n, gi¶m ph©n vµ thô tinh ®· duy tr× æn ®inh bé NST ®Æc tr­ng cña c¸c loµi sinh s¶n h÷u tÝnh qua c¸c thÕ hÖ c¬ thÓ. §ång thêi cßn t¹o ra nguån biÕn dÞ tæ hîp phong phó cho chän gièng vµ tiÕn ho¸.
*Câu 1/-36- SGK Tự ghi lại sơ đồ bằng chữ.
*Câu 2/-36- SGK Giải thích vì sao bộ NST đặc trưng của loài sinh sản hữu tính lại được duy trì ổn định qua các thế hệ cơ thể?
*Trả lời: Do sự phối hợp các quá trình NP, GP, thụ tinh đã duy trì….
*Câu 3/-36- SGK Biến dị tổ hợp xuất hiện phong phú ở loài sinh sản hữu tính, giải thích trên cơ sở tế bào học nào?
* Trả lời: Đoạn 2 phần III SGK
* Trả lời: Nhờ quá trình giao phối: Do sự phân li độc lập các NST (trong hình thành giao tử ) và sự phối hợp ngẩu nhiên giữa các giao tử đực và cái ( trong thụ tinh) Do sự tổ hợp lại các gen vốn có của tổ tiên, bố mẹ làm xuất hiện các tính trạng đã có hoặc chưa có ở thế hệ trước.
*CỦNG CỐ
*_Bài học kết thúc! _ *_Chúc các em học tốt!_