"Dân ta phải biết sử ta
Cho tuường gốc tích nưuớc nhà Việt Nam".
L?CH S? VI?T NAM T? X - N?A D?U XIX
N?i dung 1.

TÌNH HÌNH CHÍNH TR?
Cổ Loa - Đông Anh
(Hà Nội)
Năm 939
- Năm 939: Ngô Quyền xuưng Vưuơng, đóng đô ở Cổ Loa - Đông Anh ? Mở đầu thời kì xây nhà nước độc lập tự chủ.
- Năm 939:
Ngô Quyền xưng Vương, đóng đô ở Cổ Loa - Đông Anh.
?
Mở đầu thời kì xây nhà nước độc lập tự chủ.
I. Bước đầu xây dựng nhà nước độc lập ở thế kỉ X.
Đinh Bộ Lĩnh dẹp loạn 12 sứ quân, sau đó xuưng Vưuơng, đặt quốc hiệu là Đại Cồ Việt, đóng đô ở Hoa Lu-Ninh Bỡnhư.
- Năm 968:
Nhà Tiền Lê đưuợc xác lập.
- N�am 980:
* Tổ chức quân đội:
Quân đội đưuợc tổ chức chính quy theo hu?ng "ng? binh u nụng"
Trong thế kỉ X, bộ máy nhà nước quân chủ chuyên chế phong kiến sơ khai đã đưuợc hình thành.
?
"... Đại La, ở giữa khu vực trời đất, có thế rồng cuộn hổ ngồi, ở giữa nam bắc đông tây, tiện hình thế núi sông sau trước, đất rộng mà bằng phẳng, chỗ cao mà sáng sủa, dân cư không khổ về ngập lụt, muôn vật rất thịnh mà phồn vinh, xem khắp nước Việt, chỗ ấy là nơi hơn cả. Thực là chỗ hội họp của bốn phương, là nơi thượng đô của kinh sư muôn đời"
(Lý Công Uẩn)
Lý Thái Tổ ( 974 - 1028)
Chiếu dời đô
Thăng Long
Năm 1054
Đại Việt
Lý Thánh Tông đặt quốc hiệu Đại Việt.
- Năm 1054
- Năm 1009:
Nhà Lý xác lập.
- Năm 1010:
Lý Công Uẩn dời đô từ Hoa lư về Thăng Long.
- Năm 1054 Lý Thánh Tông đặt quốc hiệu Đại Việt.
II. Phát triển Và hoàn chỉnh nhà nước phong kiến
ở CáC thế kỷ XI đến XV.
* Thời Lý, Trần, Hồ.
Bộ máy Nhà nưuớc quân chủ chuyên chế phong kiến thời Lý, Trần, Hồ đã có buước phát triển.
?
Nh� Lý: 1009- 1225
Nh� Tr?n: 1225 - 1400
Nh� H?: 1400 - 1407
1
1. Tổ chức bộ máy nhà nước



Vua
Ban Văn
Ban Võ
Tăng Ban
Thời Ngô, Đinh, Tiền Lê

10 Đạo
Ph?,châu
Sơ đồ bộ máy nhà nước thời Lý, Trần, Hồ
Vua
Tể Tưuớng
Đại Thần
Sảnh
Viện
Đài
Lộ, Trấn (An phủ sứ)
Phủ, huyện, Châu
Xã

tổ chức bộ máy nhànước
Lý-Trần, Hồ so với bộ máy nhà nước thời Ngô- Đinh- Tiền Lê?
Xã quan
- Năm 1428: Sau khi laọt ủoồ ủửụùc aựch ủoõ hoọ cuỷa nhaứ Minh, Leõ Lụùi leõn ngoõi vua. Nhaứ Lê được thaứnh lập. Nh� nu?c quõn ch? m?i du?c t? ch?c theo mụ hỡnh th?i Tr?n, H?
- Những năm 60 của thế kỷ XV, Lê Thánh Tông tiến hành một cuộc cải cách hành chính lớn.
II. Phát triển Và hoàn chỉnh nhà nước phong kiến
ở CáC thế kỷ XI đến XV.
* Thời Lê:
?
Sơ đồ bộ máy nhà nước thời Lê Sơ
VUA
Ngự sử đài
Hàn lâm viện
6 Bộ (L�i,LƠ,H�,H�nh,Binh, C�ng)
Địa phuương
13 Đạo thừa tuyên
( Đô ti, Hiến ti, Thừa ti )
Phủ
Huyện
Xã
Xã trưởng
Thời Lý, Trần, Hồ
Vua
Tể Tướng
Đại Thần
Trung Ương
Sảnh
Viện
Đài
Lộ, Trấn (An phủ sứ)
Phủ, huyện, Châu
Xã
Địa phương
Sơ đồ bộ máy nhà nước thời Lê Sơ
VUA
Ngự sử đài
Hàn lâm viện
6 Bộ
Địa phương
13 Đạo thừa tuyên
Phủ
Huyện
Xã

Em có nhận xét như thế nào về tổ chức bộ máy nhà nước
thời Lê sơ sau cuộc cải cách của Lê Thánh Tông

so với bộ máy nhà nước thời Lý-Trần- Hồ ?
Bộ máy nhà nước quân chủ chuyên chế phong kiến thời Lê được xây dựng chaởt cheừ va ứhoàn chỉnh hụn.
Thăng Long
Năm 1054
Hưng Hoá
Tuyên Quang
Lạng Sơn
Kinh Bắc
Hải Dương
Thái Nguyên
Sơn Tây
Thanh Hoá
Nghệ An
Thuận Hoá
Quảng Nam
Sơn Nam
Đơn vị hành chính:
+ Thời Lê chia đất nước thành 13 đạo thừa tuyên.
An Bang
Lê Thánh Tông



Cuộc cải cách của Lê Thánh Tông có mục đích
và ý nghĩa như thế nào?
MỤC ĐÍCH:
Nhằm củng cố chế độ quân chủ chuyên chế,xây dựng
đất nước phồn thịnh.
ÝNGHĨA:
- Đây là cuộc cải cách toàn diện, chấn hưng đất nước.
Quyền lực của nhà nước ngày càng được củng cố, nâng cao
Bộ máy nhà nước ngày càng chặt chẽ và hoàn thiện hơn.
SỰ SỤP ĐỔ CỦA TRIỀU LÊ SƠ. NHÀ MẠC ĐƯỢC THÀNH LẬP

- Năm 1527, Mạc Đăng Dung phế truất vua Lê, lập ra triều Mạc
Xây dựng chính quyền theo mô hình cũ
+ Tổ chức thi cử chọn nhân tài
+ Xây dựng quân đội mạnh
+ Giải quyết ruộng đất cho nông dân.
 Bước đầu ổn định được tình hình đất nước.

ĐẤT NƯỚC BỊ CHIA CẮT

Chiến tranh Nam – Bắc Triều:
Kéo dài từ 1545 - 1592
Nhà Mạc bị lật đổ, đất nước thống nhất.

Chiến tranh Trịnh – Nguyễn:







-1627 chi?n tranh Tr?nh - Nguy?n tri?u b�ng n?
- 1672 chi?n tranh k?t th�c. Hai b�n l?y sơng Gianh l�m gi?i tuy?n chia c?t d?t nu?c l�m 2 d�ng ( trong v� ngồi) .
20
Phong trào nông dân Tây Sơn:

Năm 1771, khởi nghĩa bùng nổ. 3 anh em Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ. Ấp Tây Sơn (Bình Định).
Từ một cuộc khởi nghĩa => phát triển thành một phong trào nông dân rộng lớn, thu hút đông đảo nhân dân tham gia.
+ Năm 1777, lật đổ được chính quyền của Chúa Nguyễn ở Đàng Trong.
+ Từ năm 1786 – 1788, lần lượt đánh đổ hai tập đoàn phong kiến Trịnh, Lê.
Sự nghiệp thống nhất đất nước bước đầu được hoàn thành.

Thăng Long
Quy Nhơn
Phú Xuân
Quy Nhơn
Thăng Long
Sự thành lập nhà Tây Sơn:

- Năm 1778, Nguyễn Nhạc xưng Hoàng đế (hiệu Thái Đức)  Vương triều Tây Sơn thành lập.

- Năm 1788, Nguyễn Huệ lên ngôi Hoàng đế (hiệu Quang Trung), thống trị vùng đất từ Thuận Hoá trở ra Bắc => chính thức xây dựng vương triều mới.

a. Sự thành lập nhà Nguyễn:
Năm 1802: Nguyễn Ánh lên ngôi vua lập ra nhà Nguyễn.
Đóng đô: Phú Xuân (Huế).
b. Tổ chức bộ máy nhà nước:
- Trung ương: theo mô hình thời Lê sơ.( gia tăng quyền lực của vua)
-
Xây dựng và củng cố bộ máy nhà nước dưới triều Nguyễn (Gia Long, Minh Mạng, Thiệu Trị, Tự Đức)
Chính quyền Trung ương được tổ chức theo mô hình Lê sơ với sự gia tăng quyền lực của vua.
- Gia Long chia cả nước thành ba vùng: Bắc thành (Bắc Bộ), Gia Định thành (Nam Bộ), và các Trực doanh (Trung Bộ), đứng đầu là Tổng trấn
Minh Mạng: năm 1831 – 1832, chia cả nước thành 30 tỉnh và một phủ Thừa Thiên. Đứng đầu mỗi tỉnh là Tổng đốc. Tuần phủ.
Các phủ, huyện, châu vẫn giữ như cũ.

BẮC THÀNH

TRỰC DOANH
GIA ĐỊNH THÀNH
T?ng tr?n
T?ng tr?n
GIA LONG
TH?I MINH M?NG
D?I NAM NH?T TH?NG
ĐẠI NAM NHẤT THỐNG TOÀN ĐỒ 1934
Từ thế kỉ XI đến thế kỉ XV Đại Việt đã có những bộ luật nào ?
A. Hình luật, luật Gia Long, Quốc triều hình luật.
B. Hình Thuư, luật Gia Long, Quốc triều hình luật.
C. Hình thuư, Hình Luật, Quốc triều hình luật.
D. Hình thuư, Hình luật, luật Gia long.
S
S
Đ
S
II
II. LUẬT PHÁP VÀ QUÂN ĐỘI
Thời Lý: N¨m 1042 Vua Lý Th¸nh T«ng ban hµnh H×nh thư­
(bé luËt ®Çu tiªn cña lÞch sö d©n téc)
Thời Trần: Hình Luật.
Thời Lê sơ: Quốc triều Hình luật (Luật Hồng Đức).
Thời Nguyễn: Hoàng Việt luật lệ (Luật Gia Long)

Khi xa giá Vua đi qua mà xông vào hàng người đi theo thì xử tội đồ, nếu xông vào đội cận vệ thì xử tội chém. Lầm lỡ thì giảm một bậc.

- Bán ruộng đất ở biên cương cho người ngoại quốc thì bị xử chém.

- Đào trộm đê đập làm thiệt hại nhà cửa, lúa má thì xử đồ, lưu, bắt đền tổn hại.
Quốc triều hình luật
II
II. LUẬT PHÁP VÀ QUÂN ĐỘI
Thời Lý: N¨m 1042 Vua Lý Th¸nh T«ng ban hµnh H×nh thư­
(bé luËt ®Çu tiªn cña lÞch sö d©n téc)
Thời Trần: Hình Luật.
Thời Lê sơ: Quốc triều Hình luật (Luật Hồng Đức).
Thời Nguyễn: Hoàng Việt luật lệ (Luật Gia Long)
Nội dung:
- bảo vệ quyền hành của giai cấp thống trị.
bảo vệ một số quyền lợi chân chính của nhân dân và an ninh đất nước
bảo vệ các tôn ti trật tự phong kiến.

II
QUÂN ĐỘI
- Gồm: Cấm binh ( Bảo vệ kinh thành) và quân chính quy (Ngoại binh bảo vệ đất nưuớc).
- Tuyển dụng theo chế độ ngụ binh ưu nông.
- Th?i H?, Lờ dó cú m?t v�i lo?i sỳng. Th?i Nguy?n quõn d?i du?c trang b? vu khớ d?y d?, cú d?i bỏc, sỳng tay, thuy?n chi?n.
* Đối nội:
III. HOẠT ĐỘNG ĐỐI NỘI VÀ ĐỐI NGOẠI
- Luôn quan tâm đoàn kết các dân tộc ít người.
- Coi trọng, củng cố quốc phòng ninh đất nước.
* Đối ngoaùi:
- Quan tâm đến đời sống của nhân dân.
- Kiên quyết trấn áp những kẻ tạo phản.
Đối với các triều đại phương Bắc: thực hiện chính sách vừa mềm dẻo vừa cứng rắn (MÒm dÎo: triÒu cèng, nh­ng lu«n tù chñ d©n téc, Cøng r¾n: quyÕt t©m b¶o vÖ tæ quèc)
Đối với các nước láng giềng phía Tây và Nam: luoân giöõ moái quan heä th©n thiÖn, cã lóc x¶y ra chiÕn tranh
- Triều Nguyễn: phục tùng nhà Thanh, bắt Lào và Chân Lạp phục tùng.
Lan Xang
Trung Quốc
Lan Xang
Cham Pa
Đại Việt
- Đối với các nưuớc lớn phuương Bắc:
Mềm dẻo: Triều cống, nhuưng luôn tự chủ dân tộc
Cứng rắn: Quyết tâm bảo vệ tổ quốc
- Đối với Cham Pa, Lan Xang, Chân Lạp:
luoõn giửừ moỏi quan heọ thân thiện, có lúc xảy ra chiến tranh.
Đối ngoại
Thực hiện chính sách vừa mềm dẻo vừa cứng rắn
Câu1: Ngô Quyền xuưng Vuương vào năm:
A. Năm 938
B. Năm 939
C. Năm 968
D. Năm 969
S
Đ
S
S
Câu 2: NhữngTriều đại đưuợc xác lập ở thế kỉ X:
A. Ngô, Đinh, Lê.
B. Ngô, Đinh, Lý.
C. Ngô, Đinh, Tiền Lê.
D. Ngô, Đinh, Trần.
S
S
Đ
S
Câu 3: Bộ máy nhà nuước thời Ngô, Đinh, Tiền Lê mang tính chất:
A. Thể chế quân chủ chuyên chế Trung ưuơng tập quyền sơ khai.
B. Thể chế quân chủ chuyên chế Trung ưuơng tập quyền có buước phát triển.
C. Thể chế quân chủ chuyên chế Trung ưuơng tập quyền hoàn chỉnh.
D. Tất cả đều sai
Đ
S
S
S
Câu 4: Lý Thánh Tông đặt quốc hiệu là:
A. Vạn Xuân
B. Đại Cồ Việt
C. Đại Việt
D. Đại Ngu
S
Đ
S
S
Giải mật mã Lịch sử
Chủ đề:
Các triều đại phong kiến Việt Nam
Câu 1: Từ thế kỉ XI đến thế kỉ XV, lịch sử phong kiến Việt Nam trải qua những triều đại nào?
Đáp án: Triều đại Lý, Trần, Hồ, Lê.
Câu 2: Vị vua nào trong những năm 60 của thế kỉ XV đã thực hiện một cuộc cải cách hành chính lớn?
Đáp án: Vua Lê Thánh Tông
Câu 3: Bộ máy nhà nước quân chủ chuyên chế phong kiến ở triều đại nào được coi là hoàn chỉnh nhất?
Đáp án: Triều đại nhà Lê


Chúc các em một năm mới
an vui và học tập tiến bộ!