+ Vai trò của
oxygen đối
với sự sống?

BÀI 23: QUANG HỢP Ở THỰC VẬT

1. QUÁ TRÌNH QUANG HỢP

Hình 23.1: Sơ đồ mô tả quá trình quang hợp ở thực vật.

1. QUÁ TRÌNH QUANG HỢP
Quan sát hình 23.1 và thảo luận trả lời các câu hỏi sau:

1.thambiết
gia:các
Carbon
dioxide,
nước,
diệp lục.
1. Chất
Hãy cho
chất tham
gia và
các ánh
chấtsáng,
đượcchất
tạo thành,
- trong
Sản phẩm
tạo thành:
quá trình
quangoxygen,
hợp? chất hữu cơ.
2.Lá cây lấy các nguyên liệu để thực hiện quá trình quang hợp từ:
2. Lá cây lấy các nguyên liệu để thực hiện quá trình quang
- Carbon dioxide: từ không khí
hợp
từ
đâu?
- Nước: rễ hút từ đất, chuyển lên lá
- Chất diệp lục: trong bào quan lục lạp.
3. Dựa vào kết quả câu hỏi đầu
phát biểu khái niệm và viết
Ánh sáng
3.phương
Nước trình
+ Carbon
dioxide
Glucose
+
Oxygen
Chất
diệp
lục
tổng quát quá trình quang hợp?

1. QUÁ TRÌNH QUANG HỢP

Hình 23.1: Sơ đồ mô tả quá trình quang hợp ở thực vật.

1. QUÁ TRÌNH QUANG HỢP
a. Khái niệm quang hợp:
- Quang hợp là quá trình tổng hợp các chất hữu cơ từ các chất vô cơ nhờ năng
lượng ánh sáng. Trong đó, năng lượng ánh sáng mặt trời được lục lạp ở lá cây
hấp thụ, chuyển hoá thành dạng năng lượng hoá học tích trữ trong các hợp chất
hữu cơ (glucose, tinh bột), đồng thời giải phóng khí oxygen
- Quá trình này diễn ra chủ yếu trong bào quan lục lạp (chứa chất diệp lục) của
tế bào lá cây.
Phương trình:
Ánh sáng
Nước + Khí carbon dioxide -------------------> Glucose + Khí oxygen
Chất diệp lục

1. QUÁ TRÌNH QUANG HỢP
b. Mối quan hệ giữa trao dổi chất và chuyển hóa năng
lượng trong quang hợp:

Hình 23.2: Mối quan hệ giữa trao đổi chất và chuyển
hoá năng lượng trong quang hợp

Quan sát hình 23.2 và trả lời các câu hỏi sau:
Nguồn cung
cung cấp
cấp năng
năng lượng
lượng cho
cho
-- Nguồn
thựcvật
vậtthực
thựchiện
hiệnquá
quátrình
trìnhthực
quang
thực
hiện
hợp là ánh
sánghợp
mặtlàtrời
quang
gì? ( quang
năng)
- Các chất vô cơ được
lá cây
nào được
lá sử
dụng
tổngđể
hợp
glucose
trong
cây sửđểdụng
tổng
hợp glucose
quang
hợp: nước,
trong quang
hợp? carbondioxide

Hình 23.2: Mối quan hệ giữa trao đổi chất và chuyển
hoá năng lượng trong quang hợp

- Dạng
năng
lượng
nào
được
- Dạng
năng
lượng
đãđã
được
chuyển hóa trong quá trình quang
hợp: hợp?
hóa năng

Quan sát hình 23.2 và trả lời các câu hỏi sau:

5.Vì sao nói: “Trong quá trình quang hợp trao đổi
chất và chuyển hóa năng lượng luôn diễn ra đồng
thời”?

Hình 23.2: Mối quan hệ giữa trao
đổi chất và chuyển hoá năng
lượng trong quang hợp

Quan sát hình 23.2 và hoàn thành bảng thông tin sau:
Quá trình
Chất lấy vào Chất tạo ra
trao đổi chất

Quang hợp
 

Hình 23.2: Mối quan hệ giữa trao
đổi chất và chuyển hoá năng
lượng trong quang hợp

 
 Glucose,
Nước,
Oxygen
Carbondioxide
Quá trình
chuyển hóa
năng lượng

Năng lượng
hấp thụ

Năng lượng
tạo thành

 
Quang năng

 
Hóa năng

b. Mối quan hệ giữa trao dổi chất và chuyển hóa năng lượng
trong quang hợp:
Trao đổi chất và chuyển hoá năng lượng luôn diễn ra
đồng thời trong quá trình quang hợp.

Tại sao khi trời nắng đứng dưới bóng cây thường có cảm giác dễ
chịu hơn khi sử dụng ô để che?

2. VAI TRÒ CỦA LÁ VỚI CHỨC NĂNG QUANG HỢP

- Theo em cơ quan nào của thực vật có thể thực hiện quang hợp?
Tất cả bộ phận có màu lục (lá cây, thân non, quả chưa chín đều
có thể quang hợp
- Hãy cho biết lá được cấu tạo từ những bộ phận nào?
Lá được cấu tạo từ ba bộ phận chính: Phiến lá, gân lá, cuống lá.
- Hầu hết các loài cây, phiến lá thường có bản dẹt và rộng. Đặc điểm
này có vai trò gì trong quá trình quang hợp?
Phiến lá thường có bản dẹt và rộng giúp hấp thụ ánh sáng
nhiều
nhất
do gen
lặn nằm
trên
quy
đinh
- Mạng gân lá dày đặc có vai trò như thế nào đối với quá NST
trìnhthường
quang
hợp?
. Lá có mạng lưới mạch dẫn dày đặc giúp dẫn nước và muối khoáng
đến từng tế bào để thực hiện quang hợp và vận chuyển các sản phẩm

Hình 23.4. Cấu tạo giải phẫu của lá

do gen lặn nằm trên
có vai trò gìNST
với
chức
thường
lạp chứa diệp lục
có quy
khảđinh

- Bào quan lục lạp trong tế bào thịt lá
Tế bào thịt lá chứa nhiều lục lạp. Lục
năng
quang
hợp?
năng hấp thụ và chuyển hóa năng lượng ánh sáng

Hình 23.4. Cấu tạo giải phẫu của lá

do gen lặn
nằm trên
Lớp
biểu
bì
có
các
khí
khổng
giúp
cho
carbon
dioxide,
oxygen,
- Vai trò của khí khổng trong quá trình quang hợp là gì?NST thường quy đinh
hơi nước đi vào và ra khỏi lá dễ dàng.

- Em có nhận xét gì về cách sắp xếp lá trên thân cây? Ý nghĩa của
Ở
các
mấu
thân,
cành,
lá
thường
xếp
so
le
và
mặt
lá
thường
chúng?

vuông góc với tia sáng để nhận được ánh sáng nhiều nhất

Theo em những lá cây trong hình dưới dây có thực hiện quang
hợp không? Vì sao?

Lá cây tía tô (lá có màu tím)

Lá cây huyết dụ (lá có màu đỏ)

Hãy cho biết đặc điểm và vai trò của phiến lá, gân lá, lục
lạp, khí khổng trong quá trình quang hợp?
Phiến lá : Hấp thụ được nhiều ánh sáng
Gân lá : Vận chuyển nước cho quá trình quang
hợp. vận chuyển các sản phẩm quang
hợp đến các cơ quan khác trong cây
Cuống lá

Lục lạp: Chứa chất diệp lục Hấp thụ và chuyển hóa năng lượng
ánh sáng
Khí khổng:Tập trung ở lớp biểu bì lá Cho các loại khí
vào và đi ra khỏi lá.

Ở một số cây có lá tiêu biến
thì quá trình quang hợp diễn
ra ở bộ phận nào?

Cây xương rồng có lá biến thành gai

2. VAI TRÒ CỦA LÁ VỚI CHỨC NĂNG QUANG HỢP
Lá cây có chức năng quang hợp.
Các đặc điểm về cấu tạo và hình thái giúp lá thực hiện chức
năng quang hợp như:
+ Phiến lá dẹt, rộng;
+ Mạng lưới gân lá dày đặc;
+ Lớp biểu bì có các khí khổng;
+ Các tế bào thịt lá chứa lục lạp; …

3. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUÁ TRÌNH QUANG HỢP
Quan sát tranh hình 23.5 đến 23.7, nghiên cứu thông tin SGK trả lời câu hỏi.

a) Cây lúa sống ở nơi có ánh sáng mạnh
b) Cây dương xỉ sống ở nơi bóng râm
Hình 23.5. Cây ưa sáng, cây ưa bóng

3. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUÁ TRÌNH QUANG HỢP
Quan sát tranh hình 23.5 đến 23.7, nghiên cứu thông tin SGK trả lời câu hỏi.

3. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUÁ TRÌNH QUANG HỢP
Quan sát tranh hình 23.5 đến 23.7, nghiên cứu thông tin SGK trả lời câu hỏi.

3. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUÁ TRÌNH QUANG HỢP
Quan sát tranh hình 23.5 đến 23.7, nghiên cứu thông tin SGK trả lời câu hỏi.
Vòng 1: Nhóm chuyên gia

Nhóm 1: Tìm hiểu yếu tố ánh sáng ảnh hưởng đến quang hợp trả lời câu hỏi:
+ Theo em, một cây muốn thực hiện quang hợp tốt cần có những yêu tố nào?
+ Em có nhận xét gì về nhu cầu ánh sáng các loại thực vật sau: Cây ngô, cây
lúa, cây thanh long, cây rêu, cây dương xỉ, cây lá lốt?
Nhóm 2: Tìm hiểu yếu tố nước ảnh hưởng đến quang hợp hợp trả lời câu hỏi:
+ Theo em, nước có ảnh hưởng như thế nào đến quá trình quang hợp ở thực vât.
Em hãy dự đoán xem khi cây bị thiếu nước sẽ xảy ra điều gì?

3. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUÁ TRÌNH QUANG HỢP
Nhóm 3: Tìm hiểu yếu tố Carbon dioxide ảnh hưởng đến quang hợp hợp trả lời
câu hỏi:
+ Nhận xét về ảnh hưởng của hàm lượng khícarbon dioxide đến cường độ
quang hợp của cây bi đỏ và cây đậu? Dự đoán nếu hàm lượng carbon dioxide trong
không khí quá cao thi quang hợp sẽ như thế nào?
Nhóm 4: Tìm hiểu yếu tố Nhiệt độ ảnh hưởng đến quang hợp hợp trả lời câu
hỏi:
+ Quan sát đồ thị hãy xác định: Nhiệt độ tối ưu cho quang hợp ở cây khoai tây,
cây cà chua, cây dưa chuột? Nhiệt độ môi trường mà quang hợp diễn ra bình
thường ở phân lớn thực vật?
+ Khi nhiệt độ môi trường quá cao (trên 400C) hoặc quá thấp (dưới 00C) thì
quang hợp ở thực vật sẽ diễn ra như thế nào? Vì sao?

3. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUÁ TRÌNH QUANG HỢP
Quan sát tranh hình 23.5 đến 23.7, nghiên cứu thông tin SGK trả lời câu hỏi.

Vòng 2: Nhóm mảnh ghép
Hình thành 4 nhóm mảnh ghép mới, mỗi nhóm có một thành
viên đến từ mỗi nhóm chuyên gia. Kết quả nhiêm vụ của vòng 1 được
nhóm mãnh ghép chia sẻ đầy đủ với nhau.

3. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUÁ TRÌNH QUANG HỢP

Nghiên cứu thông tin trong SGK, liên hệ thực tế trả lời các câu
hỏi sau:
- Hãy cho biết
quang hợp của
thực vật có vai trò
gì đối với môi
trường và đời
sống con người?
Cho ví dụ?

3. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUÁ TRÌNH QUANG HỢP

Nghiên cứu thông tin trong SGK, liên hệ thực tế trả lời các câu
hỏi sau:
- Vì sao quang
hợp ở thực vật
giúp cân bằng hàm
lượng khí carbon
dioxide và oxygen
trong không khí?

3. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUÁ TRÌNH QUANG HỢP

Nghiên cứu thông tin trong SGK, liên hệ thực tế trả lời các câu
hỏi sau:
- Việc xây dựng các
công viên cây xanh
trong các khu đô thị,
khu công nghiệp có vai
trò như thế nào?

Vì sao trong bể kính nuôi cá cảnh, người ta thường cho
vào các loại cây thuỷ sinh (ví dụ: rong đuôi chó)?

Vì sao nhiều loại cây cảnh trồng trong nhà mà vẫn xanh tốt? Kể
tên một số loại cây có thể trồng được trong nhà? Vì sao trong
trồng trọt nên trồng cây với mật độ thích hợp?

Vì sao trong nông
nghiệp, để tăng
năng suất, người ta
thường dùng đèn để
chiếu sáng vào ban
đêm ở một số loại
cây trồng?

34