TINH THẦN YÊU NƯỚC CỦA NHÂN DÂN TA
(Hồ Chí Minh)
Tiết 81
 I. Tìm hiểu chung:
Người chiến sĩ cách mạng, anh hùng giải phóng dân tộc, là vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc Việt Nam.
- Là nhà văn, nhà thơ lớn .
- Là danh nhân văn hóa thế giới.

Hồ Chí Minh (1890-1969)
1. Tác giả - Tác phẩm:
-Thể loại :
Văn nghị luận xã hội.
+ Vấn đề nghị luận:
Tinh thần yêu nước của nhân dân ta
Tác phẩm
+ Xuất xứ: Văn bản trích trong Báo cáo chính trị của Bác Hồ tại Đại hội lần thứ II của Đảng Lao động Việt Nam, họp tại Việt Bắc vào tháng 2 năm 1951.
BỐ CỤC
+ Phần 1: “Dân ta có…lũ cướp nước” : Nhận định về lòng yêu nước của nhân dân ta. (nêu vấn đề)
+ Phần 2: “ Lịch sử ta…nồng nàn yêu nước”: Chứng minh những biểu hiện của lòng yêu nước. – giải quyết vấn đề
+ Phần 3 : (Tinh thần yêu nước…công việc kháng chiến): Nhiệm vụ của Đảng ta. - Kết thúc vấn đề
Văn bản: TINH THẦN YÊU NƯỚC CỦA NHÂN DÂN TA
I. Tìm hiểu chung:
Tác giả-Tác phẩm: SGK
Thể loại: Nghị luận xã hội
2. Bố cục: Ba phần
II. Phân tích
1. Nhận định về lòng yêu nước

Từ xưa đến nay, mỗi khi Tổ quốc bị xâm lăng, thì tinh
thần ấy lại sôi nổi, nó kết thành một làn sóng vô cùng
mạnh mẽ, to lớn, nó lướt qua mọi sự nguy hiểm,
khó khăn, nó nhấn chìm tất cả lũ bán nước
và lũ cướp nước.
=> Gợi tả sức mạnh và khí thế mạnh mẽ của lòng yêu nước .
Tinh thần yêu nước là 1 truyền thống quý báu của nhân dân ta, đã thành 1 sức mạnh to lớn trong các cuộc chiến đấu chống quân xâm lược.
1. Nhận định về lòng yêu nước

Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước.
Đó là một truyền thống quý báu của ta.

Mãnh liệt, sôi nổi.


Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước.
Đó là một truyền thống quý báu của ta.

Mãnh liệt, sôi nổi.
Lòng yêu nước được xây dựng và vun đắp qua nhiều thế hệ
1. Nhận định về lòng yêu nước
? Để chứng minh làm rõ nhận định: “Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước”, tác giả dựa và những chứng cứ cụ thể trong các thời kì nào. Em hãy xác định các đoạn văn tương ứng.
2 thời kì
Trong quá khứ chống ngoại xâm: Đoạn văn 2
Trong cuộc kháng chiến hiện tại: Đoạn văn 3
I. Tìm hiểu chung:
Tác giả-Tác phẩm: SGK
Thể loại: Nghị luận xã hội
2. Bố cục: Ba phần
II. Phân tích
Nhận định về lòng yêu nước
2. Truyền thống yêu nước của nhân dân ta
Truyền thống yêu nước của nhân dân ta ta
Những biểu hiện của lòng yêu nước
Trong lịch sử chống ngoại xâm
Những cuộc kháng chiến vĩ đại thời: Bà Trưng, bà Triệu, Trần Hưng Đạo, Lê Lợi, Quang Trung…

Bà Trưng
Trần Hưng Đạo
Truyền thống yêu nước của nhân dân ta
Những biểu hiện của lòng yêu nước
Trong lịch sử chống ngoại xâm
Những cuộc kháng chiến vĩ đại thời: Bà Trưng, bà Triệu, Trần Hưng Đạo, Lê Lợi, Quang Trung…
Dẫn chứng tiêu biểu, chọn lọc, liệt kê theo trình tự thời gian
Truyền thống yêu nước của nhân dân ta
Những biểu hiện của lòng yêu nước
Trong lịch sử chống ngoại xâm
Những cuộc kháng chiến vĩ đại thời: Bà Trưng, bà Triệu, Trần Hưng Đạo, Lê Lợi, Quang Trung
Chúng ta phải ghi nhớ công ơn
Dân tộc ta có rất nhiều vị anh hùng dân tộc giàu lòng yêu nước
Truyền thống yêu nước của nhân dân ta
Những biểu hiện của lòng yêu nước
Trong lịch sử chống ngoại xâm
Những cuộc kháng chiến vĩ đại thời: Bà Trưng, bà Triệu, Trần Hưng Đạo, Lê Lợi, Quang Trung
Chúng ta phải ghi nhớ công ơn
Trong cuộc kháng chiến
hiện tại (năm 1951)
Đồng bào ta ngày nay cũng rất xứng đáng với tổ tiên ta ngày trước.Từ các cụ già tóc bạc đến các cháu nhi đồng trẻ thơ, từ những kiều bào ở nước ngoài đến những đồng bào ở vùng tạm chiếm, từ nhân dân miền ngược đến miền xuôi, ai cũng một lòng yêu nước, ghét giặc. Từ những chiến sĩ ngoài mặt trận chịu đói mấy ngày để bám sát lấy giặc đặng tiêu diệt giặc, đến những công chức ở hậu phương nhịn ăn để ủng hộ bộ đội, từ những phụ nữ khuyên chồng con đi tòng quân mà mình thì xung phong giúp việc vận tải, cho đến các bà mẹ chiến sĩ săn sóc yêu thương bộ đội như con đẻ của mình. Từ những nam nữ công nhân và nông dân thi đua tăng gia sản xuất, không quản khó nhọc để giúp một phần vào kháng chiến, cho đến những đồng bào điền chủ quyên ruộng đất cho chính phủ...Những cử chỉ cao quý đó, tuy khác nhau nơi việc làm nhưng giống nhau nơi lòng nồng nàn yêu nước.
Từ cụ già tóc bạc đến các cháu nhi đồng
Từ kiều bào ở nước ngoài
đến đồng bào ở vùng bị tạm chiếm
Từ nhân dân miền ngược đến nhân dân miền xuôi
Từ chiến sĩ ngoài mặt trận
đến công chức ở hậu phương ...
Từ những phụ nữ … đến bà mẹ ...
Từ nam nữ ... thi đua sản xuất
đến đồng bào điền chủ quyên đất …
Từ các cụ già đến các cháu nhi đồng…
Từ kiều bào đến đồng bào…
Từ nhân dân miền ngược đến miền xuôi …
… chiến sỹ … công chức …
… phụ nữ … các bà mẹ …
… nam nữ … đồng bào điền chủ
Dẫn chứng toàn diện, bao quát
Lứa tuổi, địa bàn
cư trú,
tầng lớp, giai cấp,
nghề nghiệp
Từ các cụ già đến các cháu nhi đồng…
Từ kiều bào đến …. đồng bào…
… Từ miền ngược đến miền xuôi …
… chiến sỹ … công chức …
… phụ nữ … các bà mẹ …
… nam nữ … đồng bào điền chủ
Lứa tuổi, địa bàn cư trú,
tầng lớp, giai cấp,
nghề nghiệp
Dẫn chứng toàn diện, bao quát.
* Nhiều hành động yêu nước
- Chịu đói, bám sát lấy giặc đặng tiêu diệt giặc.
- Nhịn ăn để ủng hộ bộ đội.
- Khuyên chồng con tòng quân
- Xung phong giúp việc vận tải.
- Săn sóc yêu thương bộ đội.
- Thi đua tăng gia sản xuất.
- Quyên ruộng đất cho Chính phủ.
Cụ thể, thiết thực góp sức vào công cuộc kháng chiến chống Pháp
Đồng bào ta ngày nay cũng rất xứng đáng với tổ tiên ta ngày trước. Từ các cụ già tóc bạc đến các cháu trẻ thơ, từ những kiều bào ở nước ngoài đến vùng tạm bị chiếm, từ nhân dân miền ngược đến nhân dân miền xuôi, ai cũng một lòng nồng nàn yêu nước, ghét giặc. Từ những chiến sĩ ngoài mặt trận chịu đói mấy ngày để bám sát lấy giặc đặng tiêu diệt giặc, đến những công chức ở hậu phương nhịn ăn để ủng hộ bộ đội, từ những phụ nữ khuyên chồng con đi tòng quân mà mình thì xung phong giúp việc vận tải, cho đến các bà mẹ chiến sĩ săn sóc yêu thương chiến sĩ như con đẻ của mình. Từ những nam nữ công nhân và nông dân thi đua tăng gia sản xuất, không quản khó nhọc để giúp một phần vào kháng chiến, cho đến những đồng bào điền chủ quyên đất ruộng cho Chính phủ… Những cử chỉ cao quý đó, tuy khác nhau nơi việc làm, nhưng đều giống nhau nơi lòng nồng nàn yêu nước.

-Từ các cụ già đến các cháu nhi đồng…
- Từ kiều bào đến …. đồng bào…
- Từ miền ngược đến miền xuôi …
… chiến sỹ … công chức …
… phụ nữ … các bà mẹ …
… nam nữ … đồng bào điền chủ
Lứa tuổi, địa bàn
cư trú, tầng lớp,
giai cấp, nghề nghiệp
Dẫn chứng toàn diện, bao quát.
- Nhiều hành động yêu nước :
+ Chịu đói, bám sát lấy giặc tiêu diệt giặc.
+ Nhịn ăn để ủng hộ bộ đội.
+ Khuyên chồng con tòng quân
+ Xung phong giúp việc vận tải.
+ Săn sóc yêu thương bộ đội.
+Thi đua tăng gia sản xuất.
+ Quyên ruộng đất cho Chính phủ.
- Hành động: Cụ thể, thiết thực thể hiện lòng yêu nước
Tất cả mọi người đều có lòng yêu nước và có những việc làm cụ thể phục vụ cho kháng chiến
-> Liệt kê, sự việc và con người theo mô hình từ…đến
Những biểu hiện của lòng yêu nước:
Lòng yêu nước từ trong quá khứ của lịch sử dân tộc.
Trong cuộckhángchiếnhiện tại
(năm 1951)
…những trang lịch sử vẻ vang của thời đại Bà Trưng, Bà Triệu, Trần Hưng Đạo, Lê Lợi, Quang Trung,…
Từ các cụ già tóc bạc đến các cháu nhi đồng…Từ những chiến sĩ đến công chức hậu phương…Từ những nam nữ công nhân đến đến những đồng bào điền chủ…
Lập luận chặt chẽ, dẫn chứng tiêu biểu, toàn diện liệt kê
theo trình tự thời gian lịch sử, giàu sức thuyết phục.
Chúng ta phải ghi nhớ công lao của các anh hùng dân tộc.
Những cử chỉ đó, tuy khác nhau nơi việc làm, nhưng đều giống nhau nơi lòng nồng nàn yêu nước.
I. Tìm hiểu chung:
Tác giả-Tác phẩm: SGK
Thể loại: Nghị luận xã hội
2. Bố cục: Ba phần
II. Phân tích
Nhận định về lòng yêu nước
Truyền thống yêu nước của nhân dân ta
3. Nhiệm vụ của Đảng ta
Tinh thần yêu nước cũng như các thứ của quý. Có khi được trưng bày trong tủ kính, trong bình pha lê, rõ ràng dễ thấy. Nhưng cũng có khi cất giấu kín đáo trong rương, trong hòm. Bổn phận của chúng ta là làm cho những của quý kín đáo ấy đều được đưa ra trưng bày. Nghĩa là phải ra sức giải thích, tuyên truyền, tổ chức, lãnh đạo, làm cho tinh thần yêu nước của tất cả mọi người đều được thực hành vào công việc yêu nước, công việc kháng chiến.
3. Nhiệm vụ của Đảng ta
- Tinh thần yêu nước ở hai trạng thái
+ Bộc lộ rõ ràng
+ Tiềm ẩn kín đáo
- Động viên, khích lệ khơi dậy
tiềm năng
yêu nước của mọi người vào
công việc kháng chiến.
Bổn phận của toàn Đảng, toàn dân lúc này là làm kháng chiến bằng hành động cụ thể.
Truyền thống yêu nước của nhân dân ta
Những biểu hiện của lòng yêu nước
Trong quá khứ
Trong cuộc kháng chiến hiện tại
Nhiệm vụ của Đảng
Động viên, khích lệ khơi dậy tiềm năng yêu nước của mọi người vào công việc kháng chiến.
Lòng yêu nước là truyền thống quý báu
của nhân dân ta
Lòng yêu nước trong quá khứ chống ngoại xâm
Bà
Trưng
Bà
Triệu
Lòng yêu nước trong cuộc kháng chiến hiện tại.
Trần
Hưng
Đạo
Lê
Lợi
Quang
Trung
. . .
Từ
kiều
bào
đến đồng bào
Từ
chiến sỹ
đến công
chức
Từ
các
cụ
già
đến các
cháu
Từ
phụ
nữ
đến các
bà
mẹ
Từ
công
nhân
nông
dân
đến
điền
chủ…
Từ
miền
ngược
đến miền
xuôi
Khẳng định giá trị của lòng yêu nước
Kêu gọi mọi người phát huy truyền thống yêu nước.
Mở bài
Thân bài
Kết bài
III. Tổng kết
Nghệ thuật: - Xây dựng luận điểm ngắn gọn, súc tích, lập luận chặt chẽ, dẫn chứng toàn diện, tiêu biểu, chọn lọc,...
- Sử dụng từ ngữ gợi hình ảnh, phép liệt kê, so sánh đặc sắc,…
- Bài văn là một mẫu mực về lập luận, bố cục và cách dẫn chứng của thể văn nghị luận.
* Ghi nhớ :(SGK/27).
2. Ý nghĩa văn bản:
Truyền thống yêu nước quý báu của nhân dân ta cần được phát huy trong hoàn cảnh lịch sử mới để xây dựng và bảo vệ đất nước.
I. Tìm hiểu chung:
Tác giả-Tác phẩm: SGK
Thể loại: Nghị luận xã hội
2. Bố cục: Ba phần
II. Phân tích
III. Tổng kết: Ghi nhớ SGK/27
IV. Luyện tập
Câu 1: Văn bản Tinh thần yêu nước của nhân dân ta thuộc thể loại ?
A. Tự sự B. Miêu tả
C. Biểu cảm D. Nghị luận
Câu 2: Văn bản Tinh thần yêu nước của nhân dân ta được ra đời trong hoàn cảnh nào?
Trong cuộc kháng chiến chống giặc Nguyên Mông.
Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.
Trong cuộc kháng chiến chống đế quốc Mĩ.
IV. Luyện tập
Câu 3: Để chứng minh làm rõ tinh thần yêu nước của đồng bào ta ngày nay, tác giả đã nêu những biểu hiện của lòng yêu nước, đó là những biểu hiện nào?
Tất cả mọi người đều có lòng yêu nước
B. Từ tiền tuyến đến hậu phương đều có hành động yêu nước
C. Mọi nghề nghiệp, mọi tầng lớp, mọi lứa tuổi đều thi đua yêu nước.
D. Cả ba phương án trên.
.
DẶN DÒ:
* Bài vừa học:
- Nắm các nội dung bài học.
Chọn học thuộc một đoạn trong bài văn.
Viết đoạn văn ngắn về tinh thần học tập của lớp em có cấu trúc câu “ từ . . . đến . . .”
- Tìm đọc một số văn bản nghị luận của Hồ Chí Minh.
Bài sắp học: Thêm trạng ngữ cho câu-Câu đặc biệt
- Đọc kĩ từng mục, thực hiện các yêu cầu.
- Tìm hiểu thế nào là câu đặc biệt ?
- Tác dụng của câu đặc biệt.
- So sánh câu đặc biệt với câu rút gọn.


Chúc các em học tốt.