CHỦ ĐỀ 1: SỰ HÌNH THÀNH TRẬT TỰ THẾ GIỚI MỚI
VÀ QUAN HỆ QUỐC TẾ SAU CHIẾN TRANH THẾ GIỚI THỨ HAI
ÔN THI THPT QUỐC GIA
NĂM HỌC 2020-2021
Người thực hiện: Đào Thị Dung
NHÌN LẠI KẾT CỤC CỦA CHIẾN TRANH THẾ GIỚI THỨ HAI
60 tri?u ngu?i ch?t
60 TRIỆU NGƯỜI CHẾT
10 trieäu
90 TRIỆU NGƯỜI BỊ THƯƠNG
4000 tỉ đôla
338 tỉ đôla
NHỮNG THẢM HOẠ CỦA CHIẾN TRANH
Nơi trú ẩn của một số người sống sót sau thảm họa bom nguyên tử tại Nagasaki.
1. HỘI NGHỊ IANTA (2/1945) VÀ NHỮNG THỎA THUẬN CỦA BA CƯỜNG QUỐC
a. Hoàn cảnh:
Đầu năm 1945, CTTG II sắp kết thúc, nhiều vấn đề quan trọng đặt ra cho phe Đồng minh:
- Nhanh chóng đánh bại các nước Phát xít.
- Tổ chức lại thế giới.
- Phân chia thành quả chiến thắng.
Từ ngày 4 ->11/02/1945, Liên Xô, Mỹ, Anh mở hội nghị quốc tế tại Ianta (Hội nghị tam cường).
https://www.youtube.com/watch?v=NTziWEKAN84
Phòng họp của Big three, Yalta
U.Sơcsin
Ph.Rudơven
I.Xtalin
Hội nghị Ianta (2/1945)
1. HỘI NGHỊ IANTA (2/1945) VÀ NHỮNG THỎA THUẬN CỦA BA CƯỜNG QUỐC
a. Hoàn cảnh:
b. Nội dung hội nghị:
- Thống nhất tiêu diệt tận gốc CNPX.
- Thành lập Liên hợp quốc.
- Thỏa thuận việc đóng quân nhằm giải giáp quân đội PX, phân chia phạm vi ảnh hưởng ở châu Âu và châu Á.


CỘNG HÒA LIÊN BANG ĐỨC
CỘNG HÒA
DÂN CHỦ ĐỨC
Beclin
TIỆP KHẮC
HÀ LAN
BỈ
PHÁP
ÁO
THỤY SĨ
NƯỚC ĐỨC SAU CTTG II
PHẠM VI ẢNH HƯỞNG CỦA MỸ
PHẠM VI ẢNH HƯỞNG CỦA LIÊN XÔ
THỎA THUẬN IANTA 2.1945
Luc xăm bua
BA LAN
CỘNG HÒA LIÊN BANG ĐỨC
CỘNG HÒA
DÂN CHỦ ĐỨC
Beclin
TIỆP KHẮC
HÀ LAN
BỈ
PHÁP
ÁO
THỤY SĨ
THỎA THUẬN
IANTA 2.1945
ĐÔNG ÂU
LIÊN XÔ
TÂY ÂU
CHÂU ÂU
PHẠM VI ẢNH HƯỞNG CỦA MỸ
PHẠM VI ẢNH HƯỞNG CỦA LIÊN XÔ
Mông cổ
THỎA THUẬN
IANTA 2.1945
38
LIÊN XÔ
MỸ
LIÊN XÔ
MỸ
Xakhalin
Curin
1. HỘI NGHỊ IANTA (2/1945) VÀ NHỮNG THỎA THUẬN CỦA BA CƯỜNG QUỐC
a. Hoàn cảnh:
b. Nội dung hội nghị:
c. Hệ quả:
Những quyết định của Hội nghị Ianta đã trở
thành khuôn khổ của trật tự thế giới mới (trật tự hai cực Ianta).
2. SỰ THÀNH LẬP LIÊN HỢP QUỐC
a. Hoàn cảnh:
- Từ 25/4 -> 26/06/1945, đại biểu 50 nước họp tại Xan Phranxixcô (Mĩ) thông qua Hiến chương thành lập LHQ.
- 24/10/1945, Hiến chương chính thức có hiệu lực.

CỜ LIÊN HIỆP QUỐC
TRỤ SỞ LHQ TẠI NEW YORK
Cờ Việt Nam
được kéo lên
tại LHQ
2. SỰ THÀNH LẬP LIÊN HỢP QUỐC
a. Hoàn cảnh:

b. Mục đích:
- Duy trì hòa bình và an ninh thế giới.
- Phát triển quan hệ hữu nghị hợp tác giữa các nước.
Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng gặp Tổng Thư ký LHQ Ban Ki-Moon tại trụ sở LHQ.
2. SỰ THÀNH LẬP LIÊN HỢP QUỐC
4. Các cơ quan chính:
- Đại hội đồng
- Hội đồng bảo an
- Ban thư ký
2. SỰ THÀNH LẬP LIÊN HỢP QUỐC
a. Hoàn cảnh:
b. Mục đích:
c. Nguyên tắc hoạt động:
d. Các cơ quan chính:
e. Vai trò:
- LHQ là một diễn đàn quốc tế vừa hợp tác, vừa đấu tranh nhằm duy trì hòa bình và an ninh thế giới.
- Cố gắng giải quyết các vụ tranh chấp và xung đột ở nhiều khu vực.
Thúc đẩy mối quan hệ hữu nghị và hợp tác quốc tế;
giúp đỡ các dân tộc về kinh tế, văn hóa, giáo dục…
- NGOÀI RA LHQ CÒN CÁC TỔ CHỨC CHUYÊN MÔN:
UNESCO : tổ chức GD KH VH của LHQ
UNICEF : Quỹ nhi đồng của LHQ
FAO : Tổ chức lương nông
WHO : Tổ chức y tế thế giới
IMF : Quỹ tiền tệ quốc tế
UNDP : Chương trình phát triển của LHQ
WTO : Tổ chức thương mại thế giới
WHO
Tổ chức y tế
thế giới
UNICEF
Qũy nhi đồng
LHQ
Tổ chức
Lương-nông
Liên hiệp quốc
Tổ chức
Giáo dục, khoa học
và văn hóa LHQ
Chương trình phát triển
Liên hiệp quốc
Quỹ tiền tề
quốc tế
5. Vai trò:
- Hiện nay LHQ có 193 quốc gia thành viên.
- Việt Nam gia nhập LHQ vào ngày 20.09.1977.
VN là thành viên không thường trực của HĐ BA LHQ
3 - MÂU THUẨN ĐÔNG – TÂY VÀ SỰ KHỞI ĐẦU CỦA CHIẾN TRANH LẠNH
- Sau chiến tranh, 2 cường quốc Xô - Mĩ nhanh chóng chuyển sang đối đầu và đi tới chiến tranh lạnh
- “Chiến tranh lạnh” là chính sách thù địch, căng thẳng trong quan hệ giữa Mĩ và các nước phương Tây với Liên Xô và các nước XHCN
Trình bày khái niệm chiến tranh lạnh ?
- Những sự kiện dẫn tới tình trạng chiến tranh lạnh giữa hai phe, 2 siêu cường:
3 - MÂU THUẨN ĐÔNG – TÂY VÀ SỰ KHỞI ĐẦU CỦA CHIẾN TRANH LẠNH
Trình bày những sự kiện dẫn đến tình trạng chiến tranh lạnh ?
+ Về phía Mĩ :
* Đưa ra: “Học thuyết Truman” (3-1947)
Truman
- Những sự kiện dẫn tới tình trạng chiến tranh lạnh giữa hai phe, 2 siêu cường:
3- MÂU THUẨN ĐÔNG – TÂY VÀ SỰ KHỞI ĐẦU CỦA CHIẾN TRANH LẠNH
+ Về phía Mĩ :
* Đưa ra: “Học thuyết Truman” (3-1947)
* Thực hiện :“Kế hoạch Mácsan” (6-1947)
Mác San
- Những sự kiện dẫn tới tình trạng chiến tranh lạnh giữa hai phe, 2 siêu cường:
3 - MÂU THUẨN ĐÔNG – TÂY VÀ SỰ KHỞI ĐẦU CỦA CHIẾN TRANH LẠNH
+ Về phía Mĩ :
* Đưa ra: “Học thuyết Truman” (3-1947)
* Thực hiện :“Kế hoạch Mácsan” (6-1947)
* Thành lập tố chức Liên minh quân sự Bắc Đại Tây Dương (NATO, 4-1949)
- Những sự kiện dẫn tới tình trạng chiến tranh lạnh giữa hai phe, 2 siêu cường:
3 - MÂU THUẨN ĐÔNG – TÂY VÀ SỰ KHỞI ĐẦU CỦA CHIẾN TRANH LẠNH
+ Về phía Mĩ :
+ Về Liên Xô:
Trước tình hình đó Liên Xô và các nước Đông Âu đã làm gì ?
Liên Xô và các nước XHCN Đông Âu thành lập Hội đồng tương trợ kinh tế (SEV: 1/1949)
Thành lập tổ chức Hiệp ước Vacsava (5/1955).
(SEV: 1/1949)
3 - MÂU THUẨN ĐÔNG – TÂY VÀ SỰ KHỞI ĐẦU CỦA CHIẾN TRANH LẠNH
Trước tình hình của Liên Xô và Mĩ như vậy đã đưa đến kết quả gì ?
+ Kết quả:
Đã hình thành sự đối lập về kinh tế, chính trị và quân sự giữa hai phe TBCN và XHCN, dẫn tới sự xác lập cục diện hai cực, hai phe do hai siêu cường Mĩ và Liên Xô đứng đầu mỗi cực, mỗi phe
KẾ HOẠCH
MARSHALL
TỔ CHỨC
QUÂN SỰ NATO
T? CH?C
VACSAVA
TỔ CHỨC SEV

TƯ BẢN CHỦ NGHĨA

TÂY ÂU
MĨ
LIÊN XÔ
ĐÔNG ÂU
XÃ HỘI CHỦ NGHĨA
MÂU THUẪN ĐÔNG – TÂY
VÀ SỰ KHỞI ĐẦU CHIẾN TRANH LẠNH
Kroutchev, Kennedy
Số đầu đạn hạt nhân của Liên Xô và Mỹ
Liên Xô
M?
600
8500
5500
10100
4000
1800
9000
11200
6000
2800
1965
1970
1975
1980
1985
Quân số
5.373100
3.660200
Xe tăng
Máy bay chiến đấu
Tàu chiến các loại
Vũ khí hạt nhân chiến lược
5.9470
3.0690
7130
7.876
102
499
1398
1018
Bảng so sánh lực lượng quân sự giữa hai khối NATO và Vacsava (giữa thập kỉ 70)
4 - XU THẾ HOÃN ĐÔNG – TÂY VÀ CHIẾN TRANH LẠNH CHẤM DỨT
Những sự kiên chứng tỏ xu thế hòa hoãn 2 phe TBCN và XHCN ?
+ Đầu những năm 70, Liên Xô và Mĩ đã có nhiều cuộc gặp gỡ thương lượng .
Thay đổi trong quan hệ Xô – Mỹ
Reagan và Gorbachev
4 - XU THẾ HOÃN ĐÔNG – TÂY VÀ CHIẾN TRANH LẠNH CHẤM DỨT
+ Đầu những năm 70, Liên Xô và Mĩ đã có nhiều cuộc gặp gỡ thương lượng.
+ 11/1972, Hiệp định về những cơ sở của quan hệ Đông Đức và Tây Đức
Bức tường Berlin
Bức tường Berlin
sụp đổ
4 - XU THẾ HOÃN ĐÔNG – TÂY VÀ CHIẾN TRANH LẠNH CHẤM DỨT
+ 1972, Hiệp ước về việc hạn chế vũ khí chiến lược (ABM ) và (SALT-1) được kí kết giữa L. Xô và Mĩ.
4 - XU THẾ HOÃN ĐÔNG – TÂY VÀ CHIẾN TRANH LẠNH CHẤM DỨT
+ Định ước Henxiki (8-1975) khẳng điịnh những nguyên tắc trong quan hệ giữa các quốc Châu Âu.
- Tháng 12-1989, tại đảo Manta (Địa Trung Hải) hai nhà lãnh đạo là M.Goocbachốp (Liên Xô) và G.Busơ (Mĩ) đã chính thức tuyên bố chấm dứt chiến tranh lạnh, mở ra thời kì sau chiến tranh lạnh
Bu sơ cha và Gorbachev
Malta,1989
5 - THẾ GIỚI SAU CHIẾN TRANH LẠNH
Xu thế phát triển thế giới sau chiến tranh lạnh ?
- Trật tự thế giới mới đang trong quá trình hình thành và ngày càng theo xu thế đa cực với sự vươn lên của Mĩ, Liên minh Châu Âu, Nhật , Nga và Trung Quốc…
- Các quốc gia hầu như đều điều chỉnh chiến lược phát triển, tập trung vào kinh tế.
5 - THẾ GIỚI SAU CHIẾN TRANH LẠNH
Mĩ ra sức thiếp lập trật tự thế giới “đơn cực”. Nhưng Mĩ ko dễ dàng có thể thực hiện được tham vọng đó.
- Sau Chiến tranh lạnh, tuy hòa bình thế giới được củng cố, nhưng xung đột, nội chiến, khủng bố lại xảy ra ở nhiều khu vực
11-09-2001
Sau khi CTL kết thúc tạo thời cơ và thách thức cho các dân tộc, trong đó có nước ta
- Về thời cơ:
+ Từ sau Chiến tranh lạnh, hòa bình thế giới được củng cố, nguy cơ chiến tranh thế giới bị đẩy lùi, xu thế chung của thế giới là hòa bình, ổn định và hợp tác phát triển.
+ Các quốc gia đều ra sức điều chỉnh chiến lược phát triển kinh tế, cùng tăng cường hợp tác, tham gia các liên minh kinh tế khu vực và thế giới.
+ Thu hút các nguồn vốn đầu tư, nâng cao trình độ khoa học – kĩ thuật công nghệ, để rút ngắn thời gian xây dựng và phát triển đất nước.
- Về thách thức:
+ Sự cạnh tranh quyết liệt của thị trường thế giới với nhiều bất bình đẳng gây thiệt hại đối với các nước đang phát triển.
+ Sự kiện ở nước Mĩ ngày 11/9/2001 đã đặt các quốc gia trước những thách thức của chủ nghĩa khủng bố với những nguy cơ khó lường.
+ Vấn đề giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại, …
- Như vậy, xu thế phát triển của thế giới hiện nay một mặt tạo ra thời cơ lịch sử, là cơ hội rất to lớn, mặt khác cũng tạo ra những thách thức đối với các dân tộc, quốc gia trên thế giới.
Chủ trương của Đảng ta:
+ Thực hiện chính sách đại đoàn kết dân tộc, tập hợp mọi lực lượng của dân tộc, giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, tăng cường quốc phòng an ninh, đẩy mạnh CN hóa, hiện đại hóa…
+ Thực hiện chính sách đối ngoại hòa bình, hữu nghị hợp tác VN muốn là bạn tất cả các nước, mở cửa quan hệ hợp tác kinh tế quốc tế…
Những nguy cơ đó là :
- Những di chứng của thời kì Chiến tranh lạnh
- Những xung đột quân sự gay gắt do những bất đồng, mâu thuẫn về sắc tộc, tôn giáo, tranh chấp lãnh thổ...
- Chủ nghĩa khủng bố quốc tế, nhất là từ sau sự kiện ngày 11/09/2001 và như Fidel Castro nhấn mạnh:
"Chủ nghĩa khủng bố ngày nay là một hiện tượng
nguy hiểm không thể bào chữa được về mặt đạo lí và cần phải được loại trừ"
Sau Chiến tranh lạnh, tuy hoà bình thế giới được củng cố, nhưng thế giới còn chất chứa nhiều nguy cơ mất ổn định, đe doạ hoà bình an ninh thế giới.
Ngày nay, sức mạnh của các quốc gia dựa trên 4 yếu tố :
- Một nền sản xuất phồn vinh
- Một nền tài chính vững mạnh
- Một nền công nghệ có trình dộ cao
- Một lực lượng quốc phòng hùng mạnh
Từ sau Chiến tranh lạnh, hầu như tất cả các quốc gia đều điều chỉnh chiến lược phát triển, lấy kinh tế làm trọng điểm.
LUYỆN ĐỀ
Câu 1. Chiến tranh thế giới thứ hai bước vào giai đoạn kết thúc, vấn đề quan trọng và cấp bách nhất đặt ra trước các cường quốc Đồng minh là gì?
A. Nhanh chóng đánh bại hoàn toàn các nước phát xít.
B. Tổ chức lại trật tự thế giới sau chiến tranh.
C. Phân chia thành quả chiến thắng giữa các nước thắng trận.
D. Phân chia việc chiếm đóng các nước phát xít.
A
Câu 2. Hội nghị Ianta (Liên Xô) diễn ra khi cuộc
Chiến tranh thế giới thứ hai
A. bước vào giai đoạn kết thúc.                         
B. đang diễn ra vô cùng ác liệt.
C. bùng nổ và ngày càng lan rộng.                    
D. đã kết thúc.
3. Nội dung nào không phải quyết định quan trọng của Hội nghị Ianta ?
A. thống nhất phải tiêu diệt tận gốc chủ nghĩa phát xít Đức, Nhật Bản.
B. thành lập tổ chức Liên hợp quốc.
C. hình thành đồng minh chống phát xít.
D. thoả thuận việc đóng quân và phân chia khu vực ảnh hưởng.

4. Để nhanh chóng kết thúc chiến tranh, sau khi đánh bại phát xít Đức, Liên Xô cam kết:
A.cùng Mĩ quản lý nước Đức.                  
B. sẽ tham chiến chống Nhật ở châu Á.
C. hỗ trợ Mĩ về vũ khí để chống Nhật.     
D.hình thành liên minh với Mĩ chống Nhật.

5. Quyết định của Hội nghị Ianta thỏa thuận về việc đóng quân tại các nước nhằm:
  A. giải giáp quân đội phát xít , phân chia phạm vi ảnh hưởng ở châu Âu và châu Á.
  B. thành lập chính phủ tư sản ở các nước được giải phóng.
  C. hỗ trợ các nước đảm bảo an ninh sau chiến tranh.
  D. giúp các nước phát triển kinh tế sau chiến tranh.