Giáo viên: Lê Thị Minh Nguyệt
CHƯƠNG IX:
THẦN KINH VÀ GIÁC QUAN
PHÒNG GD&ĐT TX. TÂN UYÊN
TRƯỜNG: THCS PHÚ CHÁNH
MÔN: SINH HỌC 8
BÀI 45:
DÂY THẦN KINH TỦY
KIỂM TRA BÀI CŨ
Hãy điền các cụm từ sau vào chỗ trống sơ đồ của hệ thần kinh:
Bộ phận ngoại biên, bộ phận trung ương,
dây thần kinh, hạch thần kinh, não bộ, tuỷ sống
Hệ thần kinh
Bộ phận trung ương
Bộ phận ngoại biên
dây thần kinh
hạch thần kinh
não bộ
tủy sống
1
4
3
2
6
5
Hệ thần kinh
Bộ phận trung ương
Bộ phận ngoại biên
dây thần kinh
hạch thần kinh
não bộ
tủy sống
BÀI 45: DÂY THẦN KINH TỦY
1. CẤU TẠO DÂY THẦN KINH TUỶ
BÀI 45: DÂY THẦN KINH TỦY
Câu Hỏi
1) Em hãy nêu số lượng và cấu tạo dây thần kinh tuỷ?
2) Xung thần kinh được dẫn truyền như thế nào khi da tiếp nhận kích thích?
BÀI 45: DÂY THẦN KINH TỦY
Rễ trước
Rễ sau
Da
Cơ
Các rễ tủy và dây thần kinh tủy.
Các rễ tủy đi ra khỏi lỗ gian đốt (khe giữa hai đốt sống liên tiếp) nhập lại thành dây thần kinh tủy.
Rễ trước
Rễ trước
- Dây thần kinh tuỷ gồm 31 đôi.
- Các dây thần kinh tuỷ liên hệ với tuỷ sống qua rễ trước (rễ vận động) và rễ sau (rễ cảm giác).
I. Cấu tạo dây thần kinh tủy.
BÀI 45: DÂY THẦN KINH TỦY
Các rễ tủy đi ra khỏi lỗ gian đốt nhập lại thành dây thần kinh tủy.
II. Chức năng của dây thần kinh tuỷ.
BÀI 45: DÂY THẦN KINH TỦY
I. Cấu tạo dây thần kinh tủy.
Kích thích bằng HCl 1% chi sau bên phải
Rễ trước bên phải bị cắt
Chân sau bên phải không co, nhưng co chân trái và hai chi trước
Từ kết quả thí nghiêm 1, em có thể rút ra được kết luận gì về chức năng của rễ trước ?
Rễ trước dẫn truyền xung thần kinh vận động từ trung ương ra cơ quan đáp ứng.
Kích thích bằng HCl 1% chi sau bên trái
Rễ sau bên trái bị cắt
Không chi nào co cả
Từ thí nghiệm 2: em có thể rút ra kết luận gì về chức năng của rễ sau ?
Rễ sau dẫn truyền xung thần kinh từ các cơ quan thụ cảm đến trung ương thần kinh.
- Rễ trước dẫn truyền xung thần kinh từ trung ương ra cơ quan đáp ứng.
- Rễ sau dẫn truyền xung thần kinh cảm giác từ thụ quan về trung ương.
 Rễ trước và rễ sau nhập lại thành dây thần kinh tủy thực hiện chức năng dẫn truyền xung thần kinh vận động và cảm giác.
Vậy chức năng của dây thần kinh tủy là gì ?
II. Chức năng của dây thần kinh tuỷ
BÀI 45: DÂY THẦN KINH TỦY
I. Cấu tạo dây thần kinh tủy
- Rễ trước dẫn truyền xung vận động (li tâm).
- Rễ sau dẫn truyền xung cảm giác (hướng tâm).
- Dây thần kinh tủy do các bó sợi cảm giác và vận động nhập lại, nối với tủy sống qua rễ trước và rễ sau  dây thần kinh tủy.
- Dây thần kinh tủy là dây pha.
2. Chức năng của dây thần kinh tuỷ
BÀI 45: DÂY THẦN KINH TỦY
1. Cấu tạo dây thần kinh tủy
Dẫn truyền các xung thần kinh cảm giác từ thụ quan về trung ương và dẫn truyền xung thần kinh vận động từ trung ương thần kinh đến cơ quan phản ứng.
- Dây thần kinh tuỷ gồm 31 đôi.
- Các dây thần kinh tuỷ liên hệ với tuỷ sống qua rễ trước (các bó sợi vận động) và rễ sau (các bó sợi cảm giác).
- Các rễ tủy đi ra khỏi lỗ gian đốt nhập lại thành dây thần kinh tủy.
Củng cố
1) Tại sao nói dây thần kinh tủy là dây pha?
=> Vì dây thần kinh tủy bao gồm các bó sợi cảm giác và bó sợi vận động được liên hệ với tủy sống qua rễ sau và rễ trước. Rễ sau là rễ cảm giác, rễ trước là rễ vận động.
Điền các cụm từ thích hợp vào chỗ trống:
31
Hướng tâm
Dây pha
Cảm giác
Li tâm
Có…….. đôi dây thần kinh tuỷ là các ……………gồm có
các bó sợi thần kinh………………….( Cảm giác) và các
bó sợi thần kinh …………………….( Vận động) được nối
với tuỷ qua rễ trước và rễ sau
2. Dây thần kinh tuỷ thuộc loại dây pha, tức vừa dẫn
truyền xung thần kinh ……………………. vừa dẫn truyền
xung thần kinh ……………………………
Vận động
( 3)
( 2 )
( 1)
( 4 )
( 6 )
( 7 )
2) Trên một con ếch đã mổ để nghiên cứu rễ tủy, em Quang vô ý thúc mũi kéo làm đứt một số rễ. Bằng cách nào em có thể phát hiện được rễ nào còn, rễ nào mất?
Kích thích mạnh lần lượt vào các chi:
+ Nếu không gây co chi nào => Rễ sau ( rễ cảm giác ) chi đó bị đứt.
+ Nếu chi nào co => Rễ trước ( rễ vận động) vẫn còn
+ Nếu chi đó không co, các chi khác co => Rễ trước ( Rễ vận động) của chi đó đứt.
Dặn dò:
Học bài trong vở, trả lời các câu hỏi cuối bài.
Xem trước bài 46: Trụ não, tiểu não, não trung gian
Sưu tầm một số tư liệu có liên quan đến não bộ.